RIB 54 - Steunpakket 2023

Aan de raadsleden

Dongen, 27 oktober 2022

Uw kenmerk : Zaaknummer : Bijlage(n) : Contactpersoon/tel.nr. : Betreft : Geachte heer, mevrouw,

Raadsinformatiebrief Van Noort/ 14 0162 Steunpakket 2023

1. Inleiding In de programmabegroting 2023 is de intentie uitgesproken om de Dongense samenleving in deze tijd van crises te ondersteunen. Daartoe is financiële ruimte gecreëerd om in 2023 hulp te kunnen bieden aan onze lokale samenleving. Daarvoor is incidenteel een extra budget van € 500.000 opgenomen. Daarnaast heeft u met Bestuursrapportage 2022-2 een voorstel ontvangen om nog dit jaar uit met name de resterende coronamiddelen een bedrag van € 320.000 te storten in een bestemmingsreserve steunfonds. Hiermee wordt de financiële basis gelegd voor een steunpakket waarvan de inhoud de komende maanden in samenspraak gestalte zal krijgen. Wij zijn ons ervan bewust dat uw raad nog besluiten moet nemen met betrekking tot de berap en begroting 2023. Gelet op de urgentie hebben wij een aantal voorbereidende stappen gezet om geen tijd te verliezen. Deze tijd is ook nodig om een analyse te kunnen maken van de mitigerende effecten van de rijksmaatregelen. Met dit gemeentelijk budget kunnen we waar nodig bestaande regelingen versterken en flexibel inspelen op situaties waar ondersteuning nodig is. De komende weken houden wij een inventarisatie onder verenigingen en instellingen, treden wij in overleg met (vertegenwoordigers van) verenigingen en ondernemers, en gaan we in gesprek met onze maatschappelijke en sociale partners.

Ook vernemen wij graag opvattingen en suggesties van uw raad over mogelijke steunmaatregelen. Op deze manier willen we een goed zicht krijgen op de behoeften aan ondersteuning en op de mogelijkheden voor een effectieve aanpak. Die aanpak is gericht op de drie doelgroepen inwoners, verenigingen en ondernemers. Begin december willen we het steunpakket voor 2023 gereed hebben en vaststellen. Vervolgens kan de uitvoering worden voorbereid en na 1 januari 2023 ter hand worden genomen.

1

Het steunpakket richt zich op 2023. Voor 2022 worden op voorhand geen specifieke maatregelen door de gemeente ontworpen. De tijd daarvoor is te beperkt. Om de gestegen prijzen voor energie en levensonderhoud te dempen heeft het college zoals u weet inmiddels besloten tot een extra uitkering energiearmoede (€ 200). De middelen uit de bestemmingsreserve zijn in 2022 beschikbaar voor calamiteiten/maatwerk. Het resterende budget wordt toegevoegd aan de middelen voor 2023. 2. Doelstelling en doelgroepen Het steunpakket is gericht op ondersteuning op financieel en sociaal vlak met als doel de lokale samenleving vitaal te houden, dit gezien de uitdagingen waarvoor eenieder in meerdere of mindere mate als gevolg van de crises staat. Die uitdagingen manifesteren zich onder meer in de vorm van forse inflatie, koopkrachtverlies, het niet kunnen betalen van energierekeningen, het niet kunnen deelnemen aan maatschappelijke activiteiten. De maatregelen van de gemeente zijn aanvullend aan de rijksmaatregelen; daar waar rijksmaatregelen te kort schieten, proberen we via het steunfonds maatwerk te leveren. Alvorens maatregelen te nemen, zal er duidelijkheid moeten bestaan over de maatregelen van het rijk. De doelgroepen voor de gemeente Dongen bestaan uit: a) Inwoners Voor inwoners wordt in beginsel aansluiting gezocht bij de doelgroepen van bestaande regelingen die door het Rijk zijn c.q.

worden ingesteld. Waar compensatie of ondersteuning door het Rijk onvoldoende ondersteuning biedt, kan de gemeente Dongen in beeld komen. Daarnaast kan het zijn dat, doordat het Rijk maatregelen neemt voor een specifieke doelgroep, ook een nieuwe doelgroep inwoners in beeld komt (waarbij kan worden gedacht aan de ‘onderkant middenklasse’, tussen 120% en modaal) die wordt geraakt. b) Ondernemers Ook voor ondernemers geldt dat de lokale ondersteuning ook aanvullend moet zijn op de landelijke regelgeving. Op dit moment is onduidelijk of de maatregelen die het rijk zal gaan nemen soelaas bieden voor ondernemers die te maken hebben met bijvoorbeeld hoge energiekosten. Hierbij moet worden aangetekend dat gemeentelijke ondersteuning ook zinvol en effectief moet zijn. Gezien de omvang van de financiële problematiek van sommige ondernemers in relatie tot de beschikbare gemeentelijke middelen, moet worden bezien of gemeentelijke steunmaatregelen een zinvolle bijdrage opleveren en het verschil maken. Steunverlening aan ondernemers moet passen binnen de kaders van de Wet markt en overheid en voldoen aan de regels voor staatssteun. c) Verenigingen Deze doelgroep wordt breed opgevat: ook stichtingen worden hieronder begrepen.

In eerste instantie wordt hierbij gedacht aan organisaties binnen sport en cultuur waarbij het doel is de continuïteit van aanbod te verzekeren (om de lokale samenleving vitaal te houden en het voorbestaan van de verenigingen/instellingen te waarborgen). 3. Kaders en randvoorwaarden Voor het steunpakket hanteren wij de volgende kaders en uitgangspunten: a) Complementair: Vanuit het Steunfonds worden maatregelen getroffen die aanvullend zijn op rijksregelingen. 2

b) Uitvoerbaar: De maatregelen dienen, gezien de beschikbare uitvoeringscapaciteit en de gewenste snelheid van uitvoering, makkelijk uitvoerbaar te zijn. De uitvoeringskosten moeten in verhouding staan met de hoogte van de steun. c) Bij voorkeur generiek: Bij de beoordeling van mogelijke maatregelen doet zich het dilemma voor of gekozen moet worden voor generieke maatregelen dan wel maatwerk. Generieke maatregelen hebben uitvoeringstechnisch grote voordelen: de uitvoerbaarheid kan efficiënt verlopen. Echter generieke maatregelen kunnen ook ten goede komen van mensen die het niet per se nodig hebben, of juist tot gevolg hebben dat we bepaalde groepen niet bereiken (b.v. omdat ze buiten een doelgroep vallen), terwijl ook zij problemen ervaren. Maatwerkoplossingen doen in beginsel meer recht aan de probleemsituaties. Echter, elke situatie is uniek, het aanleggen van criteria is niet eenvoudig, en maatwerkoplossingen zullen dan ook immer iets arbitrairs in zich hebben. Bovendien zijn maatwerkoplossingen dermate arbeidsintensief dat de uitvoerbaarheid niet verzekerd is en dat hiermee hoge uitvoeringskosten gemoeid (kunnen) zijn. Tenslotte betekent maatwerk ook dat de aanvrager te maken krijgt met een hogere regeldruk.

d) Tegengaan van stapeling van maatregelen: Op dit moment worden op rijksniveau verschillende maatregelen ontworpen om de (financiële) gevolgen van de stijgende prijzen op te vangen. Deze maatregelen komen bovenop reeds bestaande armoederegelingen, zoals de verschillende toeslagen. Mensen aan de onderkant kunnen door een stapeling van maatregelen beter af zijn dan mensen die net geen aanspraak kunnen maken op deze regelingen. e) Incidenteel karakter: Het steunpakket bevat maatregelen van incidentele aard. Zoals u weet wordt met een herijking van het gemeentelijke armoedebeleid gewerkt aan een structurele benadering. Hierbij gaat het om een structurele beleidsmatige benadering van de armoedeproblematiek. Die beleidsvorming moet los gezien worden van de maatregelen, die tot nu toe getroffen zijn c.q. in het steunpakket voor 2023 worden opgenomen. In het kader van de herijking van het armoedebeleid zal ook worden betrokken de vraag, of tot verruiming van de inkomensgrens van 120% wordt overgegaan. Het armoedeonderzoek, waartoe opdracht is gegeven, zal zoveel mogelijk inzicht in de doelgroep en de effecten van verruiming bieden. f)

Voor eerste halfjaar 2023: Voorgesteld wordt om niet verder vooruit te kijken dan het eerste half jaar van 2023. Zo kan de werking van eventuele regelingen voldoende tijd krijgen om te beklijven en is er genoeg tijd om te kijken of bijsturing c.q. uitbreiding in tweede helft 2023 noodzakelijk is. Een beslismoment over een eventueel steunpakket voor het tweede halfjaar wordt gekoppeld aan het voorjaarspakket van de P&C-cyclus 2023 (aan de hand van enerzijds een beoordeling van de situatie van dat moment en anderzijds de financiële mogelijkheden op basis van jaarrekening 2022, berap 2023-1, meicirculaire en Kadernota 2024).

4. Planning en proces Het proces voor het steunpakket voor het 1e halfjaar 2023 bestaat uit de volgende stappen: Oktober / 17 november 2022:

a. Gesprekken met partners om adviezen/voorstellen/suggesties op te halen voor mogelijke steunmaatregelen voor de 3 doelgroepen. b. Helderheid over maatregelen en effecten vanuit de rijksoverheid. 3

3 / 17 november 2022:

Ophalen opvattingen en suggesties van de gemeenteraad (b.v. tijdens de behandeling van Berap en begroting 2023, maar ook de week daarna kunnen raadsleden/-fracties opvattingen en suggesties kenbaar maken).

Na 20 november 2022:

Beoordeling van de ingebrachte adviezen/voorstellen en uitwerking / concretisering daarvan in steunmaatregelen. Toets van de financiële en juridische haalbaarheid.

13 december 2022:

Besluitvorming door het college over het steunpakket 2023.

Na 13 december 2022:

Communicatie over steunpakket 2023. Voorbereiding uitvoering.

Vanaf 9 januari 2023:

Uitvoering steunpakket 2023.

Wij vertrouwen erop u hiermee een goed inzicht te hebben geboden in het doel, de doelgroepen, de kaders en het proces voor het steunfonds 2023.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Dongen, De secretaris, De burgemeester,

Mr. H.L.M. van Noort

Drs. M.C. Starmans-Gelijns

i

De brieven van de gemeente Dongen worden in principe niet meer of digitaal ondertekend. In uw reactie op dit schrijven s.v.p. altijd het zaaknummer vermelden.

4