RIB 46 - Motie werkstraflocatie

Aan de raadsleden

Uw kenmerk Zaaknummer

: :

Raadsinformatiebrief 46 2021-008739

Bijlage(n) Contactpersoon/tel.nr. Betreft

: : :

Marly Verbruggen, Willem Vulto Motie werkstraflocatie

Geachte heer, mevrouw,

Bij de vaststelling van de begroting 2021 heeft de gemeenteraad een motie aangenomen, waarin het college wordt opgedragen om te onderzoeken of het mogelijk is om als gemeente een werkstraflocatie te worden. In de afgelopen twee maanden is dat ambtelijk verkend. Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de uitkomsten én over de vervolgstap die het college zet. Die vervolgstap gaat verder dan de opdracht in de motie. Maar gezien het aannemen van de motie en de mogelijkheid die uit de verkenning komt, denken wij dat deze stap in lijn ligt met de bedoeling en opvatting van de gemeenteraad.

Reclassering Nederland Voor de uitgevoerde verkenning hebben wij tweemaal gesproken met Reclassering Nederland. Een eerste maal om onder andere uit te vragen welke criteria aan een werkstraflocatie worden gesteld, hoe het plaatsen van werkgestraften in zijn werk gaat en welke voorbeelden er te geven zijn. Het tweede gesprek heeft plaatsgevonden na een scan van de eigen organisatie op mogelijke kansen voor de plaatsing van werkgestraften. Reclassering Nederland heeft aangegeven dat de samenwerking met gemeenten een speerpunt is. Deze was in het verleden beperkt en daar wordt door Reclassering Nederland intensief op ingezet. Daarnaast heeft Reclassering Nederland aangegeven dat door Covid-19 het aantal plaatsingen in de afgelopen 1,5 jaar laag is geweest. Er is een flinke ‘wachtlijst’ ontstaan. Dat maakt dat snelle plaatsing niet altijd mogelijk is.

Mogelijkheden voor plaatsing van werkgestraften Werkgestraften voeren hun werkstraf uit in hun ‘vrije tijd’, ofwel naast hun reguliere werk en/of andere bezigheden. De gemiddeld opgelegde werkstraf is 60 uur (maximaal 240 uur opgelegd door een rechtbank en maximaal 180 uur na een schikking met het OM). De uitvoeringstijd van de werkstraf ligt tussen de 4 maanden en 1 jaar, met een gemiddelde van 6 maanden. De uitvoering van een werkstraf vindt zelden tot nooit aaneengesloten plaats. Er zijn voor Reclassering Nederland twee opties om werkgestraften te plaatsen: a. Individuele plaatsing Bij individuele plaatsing vindt er na afstemming met Reclassering Nederland en een kennismakingsgesprek, plaatsing van een werkgestrafte plaats. De gemeente in geval van individuele plaatsing verantwoordelijk voor afstemming, planning, begeleiding, instructie, etc. b. Plaatsing op projectbasis Bij plaatsing op projectbasis komt er een groep van 8 tot 9 werkgestraften onder begeleiding van een zogenaamde werkmeester van Reclassering Nederland naar de projectlocatie. In deze vorm draagt de gemeente de werkzaamheden aan (het project – lang lopend), een schuil en schaftgelegenheid en zorgt voor werkmateriaal. Planning, aansturing en begeleiding gebeurt door Reclassering Nederland.

Mogelijkheden binnen de Gemeente In de verkenning is op twee manieren naar de mogelijkheden binnen de gemeentelijke organisatie gekeken. Allereerst is er gekeken naar de werkzaamheden die in aanmerking komen voor uitvoering door werkgestraften. Daar zitten criteria en beperkingen aan verbonden. Zo moet het werk bijvoorbeeld zonder opleiding of benodigde certificaten uitgevoerd kunnen worden. Moet er toezicht op het werk zijn. Mag een werkgestrafte bij de werkzaamheden geen ‘zwaar’ materieel gebruiken (bijvoorbeeld elektrisch of motorisch aangedreven gereedschappen). Mag een werkgestrafte ook niet werken met of in aanraking komen met gevoelige informatie. En een werkgestrafte mag in principe ook geen werkzaamheden uitvoeren waar hij of zij met alcohol, drugs of medicijnen in aanraking komt. Wij zien enkel mogelijkheden om werkgestraften buiten in de groenvoorziening en eventueel in de reiniging (zwerfafval) lichte werkzaamheden te laten uitvoeren. Daarnaast is gekeken naar de organisatie zelf: zijn de benodigde kwaliteiten en vaardigheden om individueel geplaatste werkgestraften te begeleiden aanwezig? Daaraan gekoppeld is gekeken naar de capaciteit: is er ruimte om individueel geplaatste werkgestraften te begeleiden? Als het gaat om de vaardigheden dan constateren wij dat er twee medewerkers in dienst hebben die over dergelijke vaardigheden beschikken.

Zij begeleiden de Dongenaren die werken in de Flexpool. Wanneer we de capaciteit bekijken, dan is de conclusie dat deze beperkt is. De teams in het groen en reiniging zitten strak in hun jas.

Conclusie Wanneer we kijken naar de maatschappelijke verantwoordelijkheid die een gemeente heeft, zien wij een goede aansluiting bij het worden van een werkstraflocatie. De werkzaamheden die worden uitgevoerd hebben een maatschappelijk karakter en/of zijn van meerwaarde voor de samenleving. Wij zien binnen de werkzaamheden van de gemeente ook mogelijkheden voor te verrichten taken. Wanneer we de twee opties in ogenschouw nemen, dan trekken wij de conclusie dat individuele plaatsing niet haalbaar is. De plaatsing van werkgestraften vraagt om tijd van onze medewerkers. Daar is binnen de groenteams geen ruimte voor. Bovendien vraagt individuele plaatsing om kwaliteiten en vaardigheden als het om begeleiding gaat. Deze medewerkers hebben wij in dienst, maar zijn gekoppeld aan de Flexpool. Plaatsing van werkgestraften in een groenteam vraagt ook om het toevoegen van een begeleider aan dat team. En dat gaat ten kosten van de begeleiding van de Flexpool. Plaatsing van werkgestraften in de Flexpool zien wij niet als optie. Daar is de Flexpool niet voor bedoeld. Bovendien werken in de Flexpool ook kwetsbare Dongearen. Dat vinden zij geen handige combinatie. Wanneer wij de optie projectlocatie bekijken dan zien wij goede mogelijkheden. De gemeente levert in deze optie de benodigde materialen en gereedschappen, een schuil- en schaftgelegenheid en het project.

Wij kunnen als gemeente deze drie dingen leveren. Als het gaat om het werk, denken wij aan

het verwijderen van boomschot (verwijderen uitlopers op de stammen van bomen). Het stamschot wordt in de periode april tot medio november verwijderd, gebeurt met lichte gereedschappen en is relatief eenvoudig werk. Vervolgstap Zoals gezegd, zet het college een vervolgstap. Deze stap gaat verder dan de opdracht uit de motie, maar ligt in lijn met de gedachte achter de motie. Wij willen Reclassering Nederland voorstellen om voor 2022, bij wijze van pilot, projectlocatie voor werkgestraften worden. Wij zullen u informeren over de uitkomsten van de gesprekken die wij hierover met Reclassering Nederland voeren. Wij beschouwen de motie van uw raad hiermee als afgedaan. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende geïnformeerd te hebben.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Dongen, De secretaris, De burgemeester,

Mr. H.L.M. van Noort

Drs. M.C. Starmans-Gelijns

i

De brieven van de gemeente Dongen worden in principe niet meer of digitaal ondertekend. In uw reactie op dit schrijven s.v.p. altijd het zaaknummer vermelden.