RIB 35 - BIJLAGE 1 - Plan van aanpak speeltoestellen (Motie 2021-21)

BIJLAGE: Uitwerking motie 21-2021 Plan van aanpak speelvoorzieningen

Aanleiding Op 11 november 2021 is door de gemeenteraad een motie aangenomen om met een globaal meerjaren plan van aanpak te komen voor het onderhoud en vervanging van de speeltoestellen in de buitenruimte van Dongen. Daarbij niet alleen voor kwaliteit, maar ook voor kwantiteit te gaan en een goede spreiding van de speeltoestellen over de gemeente en de gebruikersgroepen na te streven. Daarnaast heeft de raad gevraagd de schuldquote en de solvabiliteit in kaart te brengen en te onderzoeken of er subsidies beschikbaar zijn. Op basis van deze motie hebben wij, naast de gebruikelijke jaarlijkse inspectie, de te verwachten levensduur van de speeltoestellen in beeld laten brengen. Huidige situatie De gemeente Dongen bezit ongeveer 459 speeltoestellen. Deze zijn verdeeld over 72 speelplekken in alle kernen. De grafiek hieronder geeft weer hoe de toestellen over de gemeente zijn verdeeld.

Jaarlijks worden deze speeltoestellen door een extern bedrijf (Repcon) geïnspecteerd op kwaliteit en veiligheid. Naar aanleiding van deze inspectie worden toestellen gerepareerd, vervangen of weggehaald. Daarnaast inspecteert ons eigen klussenteam ieder toestel circa 10 keer per jaar. Ook naar aanleiding van meldingen worden speeltoestellen bezocht en gecontroleerd. Als er geconstateerd wordt dat onderdelen versleten zijn, worden deze door het klussenteam vervangen. Als een toestel niet meer gerepareerd kan worden of onveilig is, dan wordt het verwijderd. De gemiddelde leeftijd van de

speeltoestellen in de gemeente Dongen ligt op circa 16,5 jaar. Omdat het eigen klussenteam zelf reparaties kan uitvoeren, kan deze relatief hoge gemiddelde leeftijd bereikt worden.

Inspectie 2022 Uit de inventarisatie van de afgelopen maanden blijkt dat de komende 4 jaar veel toestellen aan het einde van hun levensduur zijn Het schema hieronder geeft per wijk/kern over 4 jaar de vervangingswaarde van de toestellen weer die 20 jaar en ouder zijn.

Vervangingsinvestering speeltoestellen 20 jaar of ouder:

Wijk

2022

2023

2024

Beljaart

€

Biezen

€ 54.825,00

€ 21.450,00

€ 21.190,00

Hoge Akker

€

7.300,00

Recreatieterreinen

2025

7.175,00

Aantal te vervangen Gemiddelde toestellen in vervangingswaarde 4 jaar per toestel 8

€

896,88

8.390,00

39

€

2.714,23

€ 11.350,00

€ 102.970,00 € 36.900,00

45

€

3.522,67

€ 18.650,00

€ 14.940,00

€ 22.100,00

€

3.600,00

33

€

1.796,67

West 2

€ 44.045,00

€ 12.658,00

€ 20.179,00

€ 23.975,00

41

€

2.459,93

West 1

€ 81.320,00

€ 15.225,00

€ 12.650,00

€ 10.690,00

53

€

2.261,98

Zuid-Oost-Centrum

€ 35.170,00

€ 23.060,00

€

1.500,00

€ 106.141,00

43

€

3.857,47

s Gravenmoer

€ 11.550,00

€ 10.550,00

€ 13.850,00

€ 12.100,00

14

€

3.432,14

TOTAAL € 260.035,00 € 109.233,00 € 194.439,00 € 201.796,00

276

€

2.773,56

€

N.B. De te vervangen toestellen in de Beljaart zijn natuurlijke toestellen gemaakt uit boomstammen, deze zijn geen 20 jaar oud maar wel aan vervanging toe.

Huidig budget Over het algemeen is er voldoende budget in de exploitatie van nieuwe uitbreidingswijken om goede speelvoorzieningen in te richten. Het wordt echter steeds moeilijker om de kwaliteit en kwantiteit in bestaande wijken te handhaven. Door het vele reparatiewerk dat door het klussenteam vakkundig wordt uitgevoerd, blijven onze toestellen lang veilig, maar raken ook verouderd. Het is financieel maar mondjesmaat mogelijk om nieuwe moderne toestellen aan te schaffen met een speelwaarde die op de huidige tijd is afgestemd. Het budget voor onderhoud en aanschaf van speeltoestellen bedroeg in 2021 € 31.445. In 2021 is 58% daarvan uitgegeven aan inspecties en onderhoud en de andere 42% (€ 10.943) aan vervanging van versleten toestellen. In dit geval drie stuks. Dat betekent dat op een aantal van 459 toestellen er slechts drie nieuwe toestellen konden worden aangeschaft in bestaande wijken. Een bedrag van € 10.943 per jaar is veruit onvoldoende om het huidige areaal in stand te kunnen houden. Verspreiding van de speeltoestellen. De speelplekken liggen over het algemeen goed verspreid over de gemeente. Over het algemeen bestaan de speelplekken ook uit een diversiteit van speeltoestellen die speelwaarde biedt aan kinderen van circa 4-12 jaar.

Speelplekken die op wat oudere (>8 jaar) kinderen zijn gericht, zoals trapveldjes, zijn wat minder dicht gezaaid, maar deze categorie kinderen is ook redelijk mobiel. Daarnaast vragen dergelijke speelvoorzieningen meer ruimte, wat niet in elke buurt voorhanden is. Onderstaande plattegronden geven een beeld van de verspreiding van de speelplekken over de gemeente.

Verspreiding speeltoestellen Dongen

Verspreiding speeltoestellen ‘s Gravenmoer

Verspreiding speeltoestellen Dongen-Vaart

Budgetbehoefte Als de komende jaren niet meer budget beschikbaar komt voor de vervanging van versleten speeltoestellen, zullen er speeltoestellen verwijderd moeten worden. Vervanging kan dan alleen plaatsvinden door een eenvoudig, goedkoop toestel of helemaal niet. Dat betekent achteruitgang in kwantiteit en kwaliteit en daarmee in speelwaarde. Verder is het zo dat er wel toestellen worden bijgeplaatst in uitbreidingswijken zoals de Beljaart, maar dat het onderhouds- en vervangingsbudget voor speeltoestellen nooit is opgehoogd, waardoor er steeds meer toestellen onderhouden moeten worden voor hetzelfde budget.

Als de instandhouding van de huidige kwaliteit en kwantiteit van het areaal aan speeltoestellen uitgangspunt is, dan betekent dit dat er de komende jaren ingezet moet worden zetten op vervanging/vernieuwing van het speeltoestellenareaal. Vervanging van de toestellen die 20 jaar of ouder zijn door een gelijkwaardig toestel komt neer op een gemiddelde investering van € 191.375 per jaar gedurende 4 jaar. Dit bedrag is gebaseerd op de één-op-één vervanging van de speelwaarde van versleten toestellen. Dat wil niet zeggen dat ieder versleten toestel door eenzelfde exemplaar vervangen wordt en ook niet dat het op die locatie terugkomt, maar wel dat de totale waarde van het speeltoestellenareaal in stand wordt gehouden. Als daar het huidige voor vervanging beschikbare budget van € 11.000 wordt afgetrokken, dient de post speeltoestellen met ingang van 2022 de komende vier jaar extra budget van € 180.000 beschikbaar te worden gesteld. Er zijn echter meerdere opties te bedenken. De volgende opties worden aan u voorgelegd. Optie 1: Niets doen. De huidige werkwijze wordt voortgezet. Per jaar wordt voor circa € 11.000 aan nieuwe toestellen geïnvesteerd, waarvoor 3 à 4 eenvoudige speeltoestellen per jaar aangeschaft kunnen worden. Dat betekent dat de kwaliteit, kwantiteit en speelwaarde van het speeltoestellenbestand de komende jaren zal afnemen.

Het is dan niet mogelijk de versleten toestellen te vervangen door eenzelfde aantal toestellen met gelijke (speel)waarde. Optie 2: tot en met 2027 elk jaar alle toestellen vervangen die 20 jaar of ouder zijn Over een periode van zes jaar € 765.503 – € 66.000 (6 jaar regulier budget) = € 699.503 beschikbaar stellen voor vervanging van versleten toestellen. Hiermee wordt een flinke inhaalslag gedaan en in 2027 zijn alle toestellen die 20 jaar en ouder zijn vervangen. (In 2026 en 2027 is er slechts één toestel dat dan 20 jaar oud is). Vanaf 2027 kan opnieuw de situatie in kaart worden gebracht. De budgetverhoging bedraagt dan over 6 jaar € 116.583 per jaar. Optie 3: De komende 6 jaar het budget verhogen met € 60.000 Deze optie is een tussenvorm tussen optie 1 en 2. Duidelijk is dat hiermee de komende jaren niet alle toestellen die 20 jaar en ouder zijn vervangen kunnen worden, maar dat er wel wat achterstand wordt ingelopen, waarbij de financiële injectie minder fors is. In 2027 kan de situatie dan opnieuw in kaart worden gebracht. Visie op de openbare ruimte In de visie op de openbare ruimte, die in 2019 door de gemeenteraad is vastgesteld, is onderstaand beleidsdoel over spelen opgenomen.

In dit document zijn de toegankelijke schoolpleinen buiten beschouwing gelaten. Speeltoestellen op schoolpleinen vallen onder verantwoordelijkheid van de school, de gemeente heeft er geen zeggenschap over. Een schoolplein kan zomaar afgesloten worden en de kwaliteit van de toestellen kan te wensen overlaten. Niet iedere school is vanuit oogpunt van sociale controle of risico op vandalisme bereid hun schoolplein na schooltijd open te stellen. Plan van aanpak vervanging Als het budget voor vervanging van speeltoestellen komende jaren substantieel wordt verhoogd, kan een plan van aanpak voor de vervanging worden opgesteld. In overeenstemming met de visie op de openbare ruimte kan dan aandacht worden besteed aan de speelwaarde van een speelplek, door bijvoorbeeld complexere en uitdagende toestellen op te nemen. Hetzelfde geldt voor toestellen die gericht zijn op kinderen met een beperking. Het aantal toestellen binnen onze gemeente die op deze doelgroep gericht zijn, zijn op twee handen te tellen. Op dit moment ontbreekt simpelweg het geld voor de aanschaf van complexe of aangepaste speeltoestellen.

Dit plan van aanpak moet op het beschikbare budget gebaseerd worden. De keuze van de nieuw aan te schaffen speeltoestellen gaat altijd in nauw overleg met bewoners en wijk- en dorpsraden. Zij hebben een belangrijke stem in de keuze. Hierdoor zijn bewoners tevreden met de speelvoorziening in de wijk en het bevordert ook de sociale controle op vandalisme. Subsidies In het verleden is al eens onderzoek gedaan naar subsidiemogelijkheden voor de aanleg van speelvoorzieningen. De fondsen, zoals een Jantje Beton, die hier een bijdrage aan verlenen sluiten gemeentes hiervoor uit. Zij richten zich op buurtverenigingen, speeltuin stichtingen etc. In die zin kan het stimuleren het oprichten van een speeltuinvereniging of iets dergelijks zinvol zijn. Een onzekere factor is of er mensen te vinden zijn die deze kar willen trekken. Anderzijds levert het vaak een fraaie speeltuin op met zeer betrokken beheerders. Naast de voordelen dat er meestal een goed verzorgde speeltuin ligt waar de gemeente niet naar om hoeft te kijken zijn er ook nadelen, zoals beperkte openingstijden, grotere afstanden en ook verwachtingen van financiële input door de gemeente.

mei 2022 Team Realisatie en Verkeer