RIB 25-93 Leerplichtjaarverslag schooljaar 2023-2024

RAADSINFORMATIEBRIEF Nummer: 25-93 Datum: 9 december 2025 Onderwerp: Jaarverslag Leerplicht- Doorstroompunt 2023-2024 Portefeuillehouder: A. Timm Aan de gemeenteraad van Dongen Kennisnemen van

Het Jaarverslag Leerplicht-Doorstroompunt 2023-2024. In deze brief staan kort samengevat de belangrijkste resultaten inclusief achtergrondinformatie. Als bijlage sturen we u het volledige verslag toe. Aanleiding

Met deze brief informeren wij u over het Jaarverslag Leerplicht-Doorstroompunt 2023-2024. Dit is onze wettelijke taak. Het Jaarverslag ziet er dit jaar anders uit dan de voorgaande jaren, de diverse cijfers worden nu per gemeente gepresenteerd om het jaarverslag informatiever en overzichtelijker te maken. We raden u aan het leerplicht jaarverslag digitaal te lezen via deze link, zodat u ook de digitaal toegevoegde toelichtingen kunt lezen. Het jaarverslag geeft antwoord op de vraag wat er dat schooljaar is gedaan op het gebied van het bestrijden van verzuim en het voorkomen van voortijdig schoolverlaten. Er is een leeswijzer toegevoegd waarin per hoofdstuk wordt weergegeven wat aan de orde komt in het jaarverslag. In hoofdstuk 8 van het jaarverslag vindt u een verklarende lijst met uitleg van begrippen. Leerplicht, kwalificatieplicht en RMC-wetgeving De uitvoering van de leerplichtwet en de begeleiding van voortijdig schoolverlaters door Doorstroomcoaches (RMC-wetgeving) heeft als doel: • zoveel mogelijk kinderen en jongeren tot 23 jaar hun schoolloopbaan af te laten maken en minimaal een startkwalificatie te laten behalen en • degenen die het onderwijs zonder startkwalificatie verlaten in beeld te brengen en te begeleiden naar opleiding, werk, zorg, dagbesteding. Een startkwalificatie is een diploma op HAVO, VWO of MBO-2 niveau.

Leerplicht geldt voor alle kinderen en jongeren in Nederland van 5 tot 16 jaar. Ook kinderen met een andere nationaliteit, kinderen van asielzoekers en personen zonder verblijfsstatus vallen hieronder.

De kwalificatieplicht geldt voor jongeren van 16 tot 18 jaar. Jongeren van 12 tot 23 jaar, die zonder startkwalificatie het onderwijs verlaten, noemen we voortijdig schoolverlaters (vsv'ers). Jongeren vanaf 18 jaar zijn wettelijk niet meer verplicht om een startkwalificatie te behalen. Hebben deze jongeren nog geen startkwalificatie en zijn ze niet op een school ingeschreven, dan noemen we ze bovenleerplichtig. Om de mogelijkheden op de arbeidsmarkt te vergroten, stimuleert de Doorstroomcoach deze jongeren tussen 18 en 23 jaar om toch een startkwalificatie te behalen. Regionale samenwerking Vanuit de overtuiging dat samenwerking in de regio leidt tot betere kansen voor de jeugd voert centrumgemeente Tilburg de taken op het gebied van Leerplicht uit voor 7 gemeenten in de regio Midden-Brabant. De taken op het gebied van Doorstroompunt voert Tilburg voor 8 gemeenten uit en dit breidt vanaf schooljaar 2025-2026 uit met gemeenten Alphen-Chaam en Baarle-Nassau. Gemeente Waalwijk voert als enige gemeente in onze regio de leerplichttaken nog zelf uit. De Doorstroomtaken pakt het regionale team in Tilburg wel voor hen op. De leerplicht- en doorstroompunttaken zijn woonplaats-gebonden.

Alle jongeren die woonachtig zijn in de deelnemende regiogemeenten, en dus ook in onze gemeente, worden door het regionale team bediend, ongeacht of zij binnen of buiten de regio op school zitten of hebben gezeten. Regionale trends In het schooljaar 2023-2024 is regionaal een aantal trends zichtbaar: -

Regionaal steeg het aantal meldingen van verzuim met 14%, zowel bij jongeren onder de 18 jaar als in de groep van 18 tot 23 jaar. Opvallend is de daling van het aantal behandelingen van absoluut verzuim met 24%. Dit komt vooral door een halvering van onterecht gemeld verzuim, 213 minder dan vorig schooljaar. Het aantal behandelingen van relatief verzuim steeg met 9%.

-

Het totaal aantal vrijstellingen is iets lager dan voorgaand schooljaar (-6%). Hierin zit een toename van vrijstellingen 5 onder a (lichamelijke of psychische uitdagingen) en een aanzienlijke afname van vrijstellingen 5 onder b (bedenkingen tegen de richting van het onderwijs). Dit laatste wordt vooral veroorzaakt door een intensievere manier van beoordelen van de beroepen op vrijstelling 5 onder b.

-

Het aantal in beeld gebrachte thuiszitters in de regio is fors gestegen, 29% meer dan op 15 juni van het vorige schooljaar. Dit heeft deels te maken met een verbeterde monitoring hierop en de doelstelling deze groep beter in kaart te brengen, het minder afgeven van vrijstellingen, maar ook een (landelijke) toename in het aantal leerlingen dat uitvalt op school, dat ook in onze regio zichtbaar is.

Preventie regionaal thuiszitters In Midden-Brabant is een regionaal Thuiszitterspact voor primair en voortgezet onderwijs. Het regionale Thuiszitterspact, een convenant tussen schoolbesturen, samenwerkingsverbanden

van het primair onderwijs en voortgezet onderwijs, Toegang, de GGD en het LeerplichtDoorstroompunt Midden-Brabant, is erop gericht om het thuiszitten van leerplichtige kinderen en jongeren zoveel mogelijk te voorkomen en te beperken. Een thuiszitter is in dit regionale Thuiszitterspact een leerplichtig kind of jongere die 4 weken of langer aaneengesloten geen onderwijs volgt binnen de school of op het speciaal (basis) onderwijs. Dit zijn kinderen en jongeren: 1. zonder schoolinschrijving (absoluut verzuim), 2. met een schoolinschrijving, of 3. met een vrijstelling vanwege psychische of lichamelijke klachten. Eén van de afspraken in het regionale thuiszitterspact is dat álle thuiszittende leerlingen moeten worden geregistreerd. Ook als de reden van het thuiszitten geoorloofd is, zoals bij (zorgwekkend) ziekteverzuim. Regio Midden-Brabant is één van de weinige regio’s in Nederland waar deze afspraak geldt. Voor het in beeld krijgen van de thuiszitters mèt een schoolinschrijving zijn de samenwerkingspartners van het regionale Thuiszitterspact afhankelijk van de meldingen van scholen. De school stelt vast of een leerling afwezig is en of deze afwezigheid voldoet aan de normen om de leerling te melden als thuiszitter. Sinds de totstandkoming van het regionale Thuiszitterspact (2017) is er veel geïnvesteerd om de afspraken uit het convenant in te voeren en na te leven.

Er worden als gevolg daarvan sinds 2017 elk jaar meer meldingen van thuiszitters doorgegeven en daardoor komt de groep die thuiszit steeds beter in beeld. Uit de jarenlange registratie blijkt dat de achterliggende oorzaken van het thuiszitten van leerlingen met een schoolinschrijving zijn onder te verdelen in 7 categorieën (wachtlijst sociaal wijkteam, wachtlijst hulpverlening, geen passend hulpverleningsaanbod, wachtlijst speciaal onderwijs, geen passend onderwijsaanbod, systeemproblematiek, medisch/psychisch). In schooljaar 2024-2025 is het Leerplicht-Doorstroompunt Midden-Brabant gestart om deze categorieën vast te leggen bij de meldingen van deze thuiszitters. Op dit moment zijn we regionaal bezig met een evaluatie van het regionale Thuiszitterspact en een herziening van het regionale Thuiszitterspact. Resultaten gemeente Dongen In het jaarverslag 2023-2024 geeft team het Leerplicht-Doorstroompunt Midden-Brabant een zo goed mogelijk beeld over wat er in het schooljaar is gebeurd rondom de uitvoering het Leerplicht-Doorstroompunt Midden-Brabant. Hieronder lichten we kort een aantal zaken uit. Het is goed om te weten dat het jaarverslag van het Leerplicht-Doorstroompunt MiddenBrabant in cijfers het aantal meldingen weergeeft. Niet het aantal jongeren dat deze meldingen

betreft. 1 jongere kan meerdere meldingen hebben, elke unieke melding is in dit rapport meegenomen. 5- tot 23-jarigen In onze gemeente waren er in schooljaar 2023-2024 in totaal 3.478 leerplichtige leerlingen van 5-18 jaar en 1.219 kwalificatieplichtige jongeren van 18-23 jaar. Het uiteindelijke doel is dat zoveel mogelijk jongeren een startkwalificatie behalen. Leerplichtregio 66% van de Dongense leerplichtigen volgen onderwijs in de eigen gemeente. 16% volgt onderwijs in de regio. 20% volgt onderwijs buiten de regio, te denken aan het voortgezet onderwijs in gemeenten als Oosterhout. 5- tot 18-jarigen Het team Leerplicht-Doorstroompunt Midden-Brabant richt zich specifiek op de doelgroep 5tot 18-jarigen. Binnen de hiervoor genoemde totaalgroep gaat het voor onze gemeente dan om 3.478 kinderen. In het jaarverslag staat vanaf pagina 26 de toelichting op de verschillende soorten verzuim voor de gemeente Dongen: - Het totaal aantal verzuimmeldingen is gestegen met 25% naar 200. - Het aantal afgehandelde meldingen van absoluut verzuim is dit jaar licht gestegen met 5% naar 39 in totaal. - Het aantal afgehandelde meldingen van relatief verzuim liep met 19% op naar 145 meldingen. Daarvan zit de grootste stijging in onze gemeente in het verzuim 16 uur per 4 weken (het wettelijk verzuim).

- Het aantal Thuiszitters is met 57% gestegen naar 33 leerlingen in totaal en er zijn 6 vrijstellingen afgegeven (stijging van 20%). Hier is een aantal verklaringen voor te geven: ‐ Bij het opstellen van het jaarverslag van het Leerplicht-Doorstroompunt MiddenBrabant wordt er uit gegaan van het verslag leggen van de activiteiten die het LeerplichtDoorstroompunt Midden-Brabant gedurende dat jaar heeft uitgevoerd. Zo kan het zijn dat 1 leerlingen zorgt voor wel 10 meldingen in het systeem. Zo ging er bij een aantal kinderen van opvanglocatie de Nestel iets niet goed met de registratie in het systeem bij de inschrijving op school. Er was een “mismatch” in achternamen/ bsn nummers en adresgegevens. Waardoor er bij een aantal kinderen veelvuldig de melding is binnengekomen dat zij absoluut verzuim hadden zonder schoolinschrijving (valt onder het aantal thuiszitters), terwijl de praktijk liet zien dat zij wel naar school gingen. Doordat leerplicht wel op deze meldingen moet reageren en acties in het systeem moest uitzetten, zijn deze meldingen wel meegenomen in het jaarverslag. - Daarnaast wordt er ook dit jaar beter geregistreerd en melden scholen eerder bij het Leerplicht-Doorstroompunt Midden-Brabant. Dit zouden wij vanuit het preventieve

kader, waarbij de leerplichtambtenaar idealiter betrokken wordt voordat de problemen dusdanig hevig zijn, graag nog verder zien toenemen. Een toename van de meldingen is hierdoor niet altijd negatief. Zo zijn er 32 preventieve gesprekken gevoerd. Het preventieve spreekuur dat de leerplichtambtenaar houdt bij het Cambreur college wordt ook gecontinueerd. 18- tot 23-jarigen Kijken we specifiek naar de 1.219 18+ers in onze gemeente, dan zien we het volgende: - Er zijn in totaal 89 verzuimmeldingen behandeld, een stijging van 2%. - Er zijn 79 meldingen (+1%) van verzuim behandeld, waarbij in 41 gevallen de school zelf actie ondernam en na de afhandeling van 30 meldingen de opleiding gecontinueerd werd, 6 meldingen zijn doorgezet naar VSV en in 2 gevallen konden ze niet in contact komen. - Er is 18 keer een melding van VSV behandeld, wat een afname betekent van 18%. - Er zijn 100 meldingen gedaan voor oud-vsv, een stijging van 15%. - Er zijn 16 meldingen afgehandeld voor JIKP (Jongeren in een Kwetsbare Positie), een stijging van 33%, waarvan er 11 keer sprake was van een jongere met werk en 5 jongeren tijdelijk zorg/ hulp nodig hadden.

Diverse projecten en nieuwe ontwikkelingen Naast concrete resultaten voor alle regiogemeenten leest u in het jaarverslag ook welke projecten er liepen in het betreffende schooljaar en welke nieuwe ontwikkelingen er zijn, zoals bijvoorbeeld de wetswijziging van school naar duurzaam werk waarmee de rol van het Doorstroompunt wordt uitgebreid. Wetsvoorstel van School naar Duurzaam werk Naar verwachting wordt de wet per 1 januari 2026 van kracht. Volgens het wetsvoorstel krijgen scholen, Doorstroompunten en gemeenten meer mogelijkheden om jongeren tot 27 jaar (nu 23 jaar) te ondersteunen bij de overgang van school naar werk en het behouden van werk. Voor het team doorstroomcoaches betekent dit een uitbreiding van hun werkzaamheden, onder meer omdat de leeftijd van de doelgroep wordt verhoogd. De financiële middelen voor deze uitbreiding worden middels regionale plannen aangevraagd bij het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Hierover is uw raad reeds geïnformeerd middels https://dongen.raadsinformatie.nl/modules/5/Raadsinformatiebrieven/1098571. Het college van burgemeester en wethouders,

Dr. G.W. Goedmakers

Ir. J.C. Slagboom

Secretaris

Burgemeester

Bijlage: Jaarverslag Leerplicht-Doorstroompunt regio Midden-Brabant 2023-2024