RIB 25-39 Voortgangsmonitor onderwijshuisvesting
Tekst van het document
RAADSINFORMATIEBRIEF Nummer
25-39
Datum
20 mei 2025
Onderwerp
Voortgangsmonitor onderwijshuisvesting
Portefeuillehouder A. Timm
Aan de gemeenteraad, Met deze raadsinformatiebrief ontvangt u de eerste voortgangsmonitor onderwijs van 2025. In de voortgangsmonitor nemen wij u mee in de ontwikkelingen per IKC. In deze begeleidende raadsinformatiebrief vindt u wat meer algemene informatie over onderwijshuisvesting en IKC-ontwikkeling. Algemeen Op dit moment zijn drie IKC’s in ontwikkeling. Voor IKC ’s Gravenmoer en IKC Heilig Hart geldt dat hier al actief gestart is met de bouw. IKC Biezenkring bevindt zich in de ontwerpfase. Hoewel het allemaal gaat om IKC’s, is ieder IKC ook uniek. Uniek omdat ieder IKC op een andere locatie, en in een andere omgeving staat. Uniek omdat een IKC soms op een locatie staat met een andere functie of bestaande bouw (IKC ’s Gravenmoer), soms op een gedeeltelijk leeg bouwvlak (IKC Biezenkring) en soms op een geheel kaal bouwvlak (IKC Heilig Hart). Uniek omdat de procesgang anders is: voor IKC ’s Gravenmoer is vanaf de start uitgegaan van een IKC met gymzaal, bij IKC Heilig Hart is de gymzaal op een laat moment toegevoegd, waardoor het ontwerp moest worden aangepast, bij IKC Biezenkring is kort voor de start van het proces een gymzaal toegevoegd. En voor IKC Biezenkring geldt dan weer dat er ten opzichte van het IHP een school is weggevallen.
Kortom: het zijn allemaal IKC’s, maar ieder IKC heeft zijn eigen karakter en dynamiek, een eigen procesgang en daarmee zijn eigen vraagstukken en uitdagingen. Inrichting openbare ruimte Zoals hierboven gezegd ligt ieder IKC op een ‘unieke’ locatie. Dat betekent dat voor de inrichting van de buitenruimte ook steeds een passend plan gemaakt moet worden. Dat plan voor de buitenruimte wordt integraal opgesteld. Het gaat om de buitenruimte van het IKC zelf (speelplein, fietsenstalling, e.d.), maar ook om de inpassing, en in- en aansluiting op de omliggende openbare ruimte. Niet alleen omdat het netjes moet aansluiten op die openbare ruimte. Ook omdat soms in de openbare ruimte aanpassingen nodig zijn ten behoeve van het IKC. Denk hierbij aan in- en uitrit, veiligheidsmaatregelen, parkeervraagstukken, kiss & ride voorzieningen, etc. Voor de bekostiging van de integrale inrichting van de buitenruimte wordt binnen de gemeentelijke begroting ook gekeken naar bestaande budgetten voor (her)inrichting van de openbare ruimte. Ook bestaande openbare ruimte maakt immers onderdeel uit van de inrichting van de buitenruimte.
Voor IKC ’s Gravenmoer en Heilig Hart geldt dat bij laatste bijstellingen van het krediet voor de stichtingskosten de buitenruimte in het krediet is opgenomen. Dat was mogelijk omdat het ontwerp van het IKC inclusief de buitenruimte dermate ver gevorderd was, dat een raming voor de inrichting van de buitenruimte kon worden gemaakt. Daarnaast wordt voor de omliggende openbare ruimte bestaand budget voor de openbare ruimte ingezet. De inrichting van het geheel aan openbare ruimte wordt daarmee bekostigd uit twee budgetten: de projectkredieten voor de IKC’s en bestaande budgetten voor onderhoud en herinrichting van de openbare ruimte. Voor IKC Biezenkring geldt dat (nog) niet. Dat is ook zo opgenomen in het raadsvoorstel voor de aanvraag van het krediet (juni 2024). Voor het ontwerp van de buitenruimte wordt in Berap 2025-2 een voorbereidingskrediet van € 78.500 (inclusief BTW) gevraagd. Een definitief krediet voor de inrichting volgt op een later moment. Sloopkosten, verkoop of herontwikkeling bestaande bebouwing In alle gevallen en bij ieder IKC is er op enig moment sprake van sloop, verkoop of herontwikkeling. Ofwel het nieuw te bouwen IKC komt op een locatie waar nu ook een school of gymzaal staat. Ofwel een oud schoolgebouw wordt achtergelaten.
Uitgezonderd IKC ‘s Gravenmoer geldt voor alle IKC’s dat de sloopkosten buiten de oorspronkelijke kredieten voor de stichtingskosten zijn gelaten. Voor deze kosten zijn – en worden – op een ander moment afzonderlijke voorstellen aan de gemeenteraad voorgelegd. Bij de uitvoering van de sloop wordt zoveel als mogelijk gestreefd naar een duurzame aanpak. Omdat voor IKC ‘s Gravenmoer de sloop van de gymzaal randvoorwaardelijk was voor de bouw van het nieuwe IKC, zijn de sloopkosten van de start af aan opgenomen in het krediet. Op de locatie IKC Biezenkring staat weliswaar gymzaal De Otterdonk, maar deze gymzaal staat zogezegd ‘niet in de weg’ voor de bouw van het IKC. Het IKC wordt ontworpen op de locatie van de voormalige basisschool De Noorderpoort. Een sloopbudget voor gymzaal de Otterdonk wordt aangekondigd in de kadernota. In de begroting voor 2026 zal een budget worden opgenomen. Op basis van de sloopkosten voor gymzaal ‘t Wiel en de sloopkosten voor basisschool De Biezenkring is de verwachting dat een sloopbudget voor gymzaal De Otterdonk om en nabij € 150.000 bedraagt. Voor de situatie waarin een schoolgebouw/locatie wordt verlaten, geldt dat de sloopkosten ten laste worden gebracht van de toekomstige exploitatie van deze locatie.
Inrichting sportvoorziening In januari 2024 heeft de gemeenteraad besloten om aan IKC Heilig Hart en Biezenkring een sportvoorziening toe te voegen. Het toevoegen van de sportvoorziening is voor wat betreft de bouw van de gymzaal en bouwkundige voorzieningen voor toekomstige vaste inrichting meegenomen in de kredieten voor de stichtingskosten. De sportvoorziening maakt immers onderdeel uit van één en hetzelfde gebouw. De inrichting met vaste en losse inventaris is niet in het IKC-krediet meegenomen. Er was vanwege de behoefte aan voortgang geen tijd om met de BSA als beheerder en verhuurder en enkele vaste huurders een inrichtingsplan op te stellen. In de afgelopen maanden is de inventaris van de huidige gymzalen beoordeeld en gekeurd, om van daaruit te bepalen of deze geschikt is om te hergebruiken. Conclusie ten aanzien van de huidige inventaris is dat deze dermate verouderd is dat deze niet voor de sportvoorziening bij de IKC Heilig Hart en Biezenkring in te zetten is. Bovendien is er sprake van toevoeging van één gymzaal, waarvoor sowieso nieuwe inventaris moet worden aangeschaft. Tenslotte is met de BSA overleg gevoerd over specifieke inrichtingsvoorzieningen. Specifieke wensen van enkele (vaste) huurders zijn daarbij meegenomen.
In Berap 2025-1 wordt aan de gemeenteraad voorgesteld om voor de gymzalen IKC Heilig Hart en IKC Biezenkring een krediet van € 160.000 (inclusief BTW) per gymzaal te voteren voor de aanschaf van vaste inventaris (wandrekken, ringen, baskets e.d.) en losse inventaris
(gymmatten, brug, springplank e.d.). Inmiddels is voor de aanschaf van de vaste en losse inventaris van de gymzaal bij IKC Heilig Hart een concrete offerte ontvangen. Deze offerte heeft het opstellen van de Berap gekruist. De offerte pakt lager uit en komt uit op iets minder dan € 120.000 (inclusief BTW). Bij Berap 2025-2 wordt het krediet voor de aanschaf van de inventaris voor IKC Heilig Hart naar beneden bijgesteld. Voor IKC ’s Gravenmoer geldt dat de inrichtingskosten zijn meegenomen in de kredietaanvraag voor het IKC. Voor IKC ’s Gravenmoer is vanaf de start rekening gehouden met de bouw van een sportvoorziening. In het proces zijn de BSA en de vaste gebruikers direct betrokken om mee te denken over een inrichtingsplan. Voor de gymzaal bij IKC ‘t Wiel is het mogelijk om een deel van de inventaris te hergebruiken. Dat heeft ertoe geleid dat bij de definitieve kredietaanvraag de inrichtingskosten meteen zijn meegenomen. Aanvraag ‘eerste inrichting’ onderwijsmeubilair en bijdrage verhuiskosten IKC Heilig Hart heeft bij de gemeente een aanvraag gedaan voor de zogenoemde ‘eerste inrichting’. Deze eerste inrichting houdt geen direct verband met de bouw van het IKC. Deze aanvraag is gebaseerd om de ontwikkeling van het leerlingaantal en daarmee het toevoegen van klaslokalen. De aanvraag wordt gedaan op basis van de verordening voorzieningen huisvesting onderwijs.
Een school(bestuur) kan jaarlijks vóór 1 februari van dat kalenderjaar een aanvraag indienen. Op basis van criteria en systematiek wordt beoordeeld of de aanvraag toegekend moet worden. En zo ja, wat daarin de bijdrage van de gemeente is. Het bestuur van Heilig Hart heeft vóór 1 februari 2025 een aanvraag gedaan voor eerste toekenning. Deze aanvraag is beoordeeld. Conclusie is dat Heilig Hart terecht een aanvraag doet. In Berap 2025-2 wordt aan de gemeenteraad voorgesteld om een bijdrage van € 60.000 (inclusief BTW) voor zogenoemde eerste inrichting te verstrekken. Met deze aanvraag en toekenning wordt ingespeeld op de huidige en verwachte groei in de nabije toekomst (op basis van de vastgestelde leerlingprognose 2023). Door andere schoolbesturen zijn voor 2025 geen aanvragen gedaan. Het is niet de verwachting dat andere scholen op basis van de huidige verordening in aanmerking komen voor een gemeentelijke bijdrage voor de zogenoemde ‘eerste inrichting’. Eveneens op basis van de verordening voorzieningen huisvesting onderwijs kunnen scholen een aanvraag doen voor een bijdrage in de kosten voor verhuizing. Deze aanvragen zijn tot op heden niet bij de gemeente ingediend. Mocht een dergelijke aanvraag in de toekomst wel worden gedaan, dan wordt hiervoor in eerste aanleg dekking gezocht binnen het krediet voor het te bouwen IKC.
Beleidsmatig Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) Vanaf 2026 wordt het voor gemeenten wettelijk verplicht om een Integraal Huisvestingsplan Onderwijs op te stellen. Een vastgesteld IHP kent een looptijd van 4 jaar vast, en 12 jaar doorkijk (totaal 16 jaar) en wordt elke 4 jaar geactualiseerd. Wij hebben een startnotitie IHP voor Dongen in voorbereiding en brengen dit in de Q3 van 2025 voor bespreking naar de gemeenteraad. Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs In de verordening voorzieningen huisvesting onderwijs is vastgelegd hoe de gemeente omgaat met vraagstukken over onderwijsvoorzieningen. De verordening moet ten minste aansluiten op wetgeving, zoals de Wet op het primair onderwijs (WPO), en de Wet op het voortgezet onderwijs (WVO). Maar binnen de verordening zijn lokale keuzes te maken. De huidige verordening uit 2017 is verouderd, zoals ook de raad heeft geconstateerd. Op basis
van de nieuwe modelverordening van de VNG en in samenwerking met de schoolbesturen, wordt een nieuwe/geactualiseerde verordening voorbereid. De nieuwe verordening wordt verbonden met het hierboven genoemde IHP. Daarom wordt de verordening ‘samen’ met de startnotitie IHP voor behandeling aangeboden aan de gemeenteraad. Beide stukken kunnen in samenhang worden besproken. Tenslotte Met deze raadsinformatiebrief en de voortgangsmonitor onderwijs melden wij u de laatste ontwikkelingen met betrekking tot de realisatie van de bouw van IKC’s en de voorziene ontwikkelingen die daaruit logischerwijs mee samen gaan of uit volgen. Onvoorziene omstandigheden en ontwikkelingen daargelaten, schetsen wij hiermee het complete beeld tot en met oplevering van de drie IKC’s. Ondanks dat aan de voorkant goed is nagedacht over onder andere het ontwerp, gebruik en inpassing en overlast in de omgeving, kan na ingebruikname toch blijken dat de praktijk anders is dan vooraf getekend. Dat kan nooit op voorhand worden uitgesloten. Mocht zich dat voordoen, dan vertrouwen wij erop dat wij samen met het onderwijsveld passende oplossingen of aanpassingen zullen bedenken. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Het college van burgemeester en wethouders, Dr. G.W. Goedmakers Secretaris
Ir. J.C. Slagboom Burgemeester