RIB 23 - Bijl1- Regiobrief doorontwikkeling Jeugdbescherming in Brabant

Leden van de raad

Betreft: Doorontwikkeling Jeugdbescherming in Brabant De afgelopen periode hebben wij u met regelmaat geïnformeerd over de situatie binnen de organisatie van jeugdbescherming in Brabant, want de problematiek in de jeugdbeschermingsketen is groot. Zo moeten jeugdigen met een jeugdbeschermingsmaatregel (zoals een ondertoezichtstelling) vaak lang wachten op passende hulp. Daarnaast is het verloop onder het personeel bij de Gecertificeerde Instellingen (GI’s) hoog en is er sprake van krapte op de arbeidsmarkt. Dit is een landelijk probleem en Brabant is daarop geen uitzondering. Ondanks de verbetermaatregelen die de Brabantse regio’s de afgelopen periode hebben genomen, blijft een stevige ontwikkelagenda ook de komende jaren nodig om onze meest kwetsbare kinderen en gezinnen voldoende te kunnen beschermen. Met deze brief brengen wij u op de hoogte van de laatste ontwikkelingen in de jeugdbescherming in Brabant. In onze regio hebben we drie GI’s gecontracteerd voor het uitvoeren van jeugdbeschermingsmaatregelen. Dit zijn: Jeugdbescherming Brabant (JBB), de William Schrikker Stichting (WSS) en het Leger des Heils (LdH). In deze brief gaan we met name in op de ontwikkelingen bij onze grootste GI: Jeugdbescherming Brabant.

Een toekomstbestendig Jeugdbescherming Brabant Sinds begin 2022 geeft JBB met het programma JB Bruist uitvoering aan de bestuurlijke opdracht welke zij namens de vijf jeugdhulpregio’s in Brabant heeft gekregen. Hieronder valt het zorgen voor voldoende personeel zodat elk kind tijdig een vaste jeugdbeschermer kan krijgen en het zorgen voor een lager ziekteverzuim. De eerste resultaten zijn merkbaar, zoals het verder ontwikkelen en aan het werk gaan met de functiedifferentiatie (hiermee bedoelen we: het werken met een grotere groep professionals met ieder een eigen specialisme) en het uitbreiden van de ondersteuning van de jeugdbeschermer. Daarnaast is de ondersteuning van het provinciaal instroomteam afgebouwd (m.u.v. wachtlijstbeheer) en is de samenwerking met gemeenten verbeterd. Andere resultaten die hiermee samenhangen zijn bijvoorbeeld het beëindigen van het interbestuurlijk en verscherpt toezicht op de vijf Brabantse jeugdhulpregio’s, waarbij intensief toezicht op JBB wel verlengd is. Verder ziet men binnen JBB een daling van het verloop en minder verzuim onder medewerkers. Voor een overzicht van de resultaten verwijzen wij u naar bijlage 1. Doorontwikkeling 2022-2025 Recentelijk heeft JBB het plan “Doorontwikkeling 2022-2025” gepresenteerd. In dit plan borduren zij voort op de positieve effecten en opbrengsten die al zijn gerealiseerd.

JBB zet in op het verlagen van de werk- en regeldruk en werklast van de jeugdbeschermers. Jeugdbeschermers krijgen meer tijd om hun werk goed te doen Door met een grotere groep professionals met ieder een eigen specialisme in teamverband kwetsbare kinderen en gezinnen te ondersteunen, wordt er een optimale ondersteuningsstructuur voor gecertificeerde jeugdbeschermers A geboden. JBB steekt hierbij in op het werven van ondersteunende medewerkers, om de administratieve lasten voor een jeugdbeschermer te verminderen. Hierdoor ontstaat geen verlaging van de caseload van de jeugdbeschermers, maar

1

(naar verwachting) een verlaging van de ervaren werkdruk. Een betere ondersteuning van de medewerkers wordt gekoppeld aan een extra investering in professionals door het bieden van scholing, begeleiding en ondersteuning, doorgroeimogelijkheden en betere secundaire arbeidsvoorwaarden. Door de bundeling van expertises en ondersteuningsstructuur verlaagt JBB de werk- en regeldruk en daarmee de werklast van jeugdbeschermers. Men verwacht dat deze aanpak leidt tot een duurzaam hogere kwaliteit van dienst- en hulpverlening en meer tijd en aandacht voor jeugdigen en hun naasten, waarbij JBB aan de wet gaat voldoen. En daarnaast tot meer werkplezier en minder verzuim en verloop onder hun medewerkers. Eerste stap naar een andere wijze van financieren De gemeenten financieren JBB (en de andere GI’s die in Brabant actief zijn) momenteel op basis van het aantal jeugdbeschermingsmaatregelen dat zij uitvoeren. We betalen een tarief per maatregel (‘PxQ’). Hiermee volgt de financiering het aantal maatregelen, een ontwikkeling die grillig en niet nauwkeurig te voorspellen is. Dat geeft onzekerheid aan JBB, onduidelijkheid aan ons als gemeenten en uiteindelijk hebben onze kwetsbare gezinnen en jeugdigen hier last van.

Door het afspreken van een te ontvangen bedrag per jaar (beschikbaarheidsfinanciering) naast het tarief per maatregel, geeft JBB aan in staat te zijn om de schommelingen in het aantal maatregelen te kunnen ondervangen. Door deze beschikbaarheidsfinanciering ontstaat er naar verwachting een meer solide basis onder de basisvoorziening die JBB moet zijn. Beschikbaarheidsfinanciering Als op jaarbasis het aantal maatregelen lager uitvalt dan waarmee JBB in de begroting 2023 rekening gehouden heeft, dragen de jeugdhulpregio’s aanvullend bij in de vorm van een beschikbaarheidsfinanciering. Hiertoe is een voorstel ontwikkeld en uitgewerkt in een modelberekening waarmee de aanvullende financiering kan worden bepaald die meebeweegt met het aantal feitelijke maatregelen in 2023. Aan de jeugdhulpregio’s wordt voor 2023 gevraagd een reservering voor de beschikbaarheidsfinanciering op te nemen. Deze reservering wordt gedekt binnen de regionale begroting Jeugdhulp onderdeel Jeugdbescherming en Jeugdreclassering uit het voordeel dat ontstaat doordat JBB minder maatregelen inzet dan vooraf begroot. Risico’s en beheersmaatregelen Het risico is aanwezig dat JBB ondanks haar ambitie niet in staat zal zijn om de gewenste doorontwikkeling daadwerkelijk te maken.

De jeugdhulpregio’s lopen in dit geval het risico dat JBB ondanks de genoemde beschikbaarheidsfinanciering geen toekomstbestendige GI wordt. Om dit risico te beperken hebben de gemeenten in Brabant een aantal voorwaarden gesteld aan de doorontwikkeling van JBB. Eén van deze voorwaarden is dat JBB per kwartaal de voortgang en resultaten van de doorontwikkeling verantwoordt aan de directeur van de accounthoudende regio (in onze regio: gastheergemeente Tilburg). Ook is afgesproken dat JBB een terugbetalingsverplichting heeft als het resultaat hoger is dan 2% en dat JBB voor onvoorziene omstandigheden een beroep moet doen op het eigen vermogen. Verder is afgesproken dat wanneer JBB in 2023 aanvullende middelen ontvangt, via eventuele nieuwe landelijke regelingen die betrekking hebben op de overheadkosten (die wij nu via de beschikbaarheidsfinanciering gaan dekken), dit in mindering gebracht wordt op de uiteindelijke kosten per gemeente. Daarnaast bestaat het risico dat er een ongelijke situatie ontstaat van JBB richting de andere GI’s die in Brabant actief zijn, de William Schrikker Stichting en Leger des Heils. Hierbij dient opgemerkt te worden dat de doorontwikkeling van JBB voortkomt uit een specifieke hersteloperatie om tot een sluitende begroting te komen en de bedrijfsvoering op orde te krijgen. Bij de andere twee GI’s is zo een hersteloperatie niet aan de orde.

Om deze reden maken de jeugdhulpregio’s en de Jeugdautoriteit (een onafhankelijke partij die onderzoek doet naar het functioneren van het jeugdhulpstelsel in Nederland) met JBB aanvullende afspraken over hun begroting.

2

Tot slot Onze insteek is om achter de inhoud te staan, in gesprek te blijven met alle GI’s, waaronder JBB, om samen tot een toekomstbestendige jeugdbeschermingsketen te komen. Dit zodat de meest kwetsbare jeugdigen en gezinnen tijdig de juiste hulp krijgen. Wij blijven u informeren over de voortgang.

Bijlage 1: Opbrengsten Bestuurlijke opdracht & JB Bruist

Burgemeester en wethouders,

Secretaris

3