RIB 13 - Bijl1- Informatiebrief prognose Jeugd regionaal en Dongen

DONGEN Jeugd Regio Hart van Brabant

Informatiebrief Februari 2023 Derde prognose kosten jeugdhulp 2022 Regio Hart van Brabant Aanleiding Onlangs werd de derde prognose voor de zorgkosten jeugdzorg voor 2022 voor de Regio Hart van Brabant afgerond. Er is dus een inschatting gemaakt van wat gemeenten zullen besteden aan jeugdhulpkosten. In deze informatiebrief informeren wij u over deze prognose op regionaal niveau en over wat dit voor uw eigen gemeente betekent.

Prognoses: voorspelling van het grootste deel van de jeugdzorgkosten Op basis van de Gezamenlijke Regeling (GR) Regio Hart van Brabant wordt drie maal per kalenderjaar door de gastheer een prognoses uitgebracht. Dit is een voorspelling van de ontwikkeling van de directe zorgkosten: de vergoedingen aan zorgverleners voor landelijk ingekochte zorg, arrangementen en overige zorgproducten. Daarmee is ongeveer 85 procent van de deelbegroting jeugd van de Regio Hart van Brabant in beeld. De andere 15 procent betreffen de uitvoeringskosten, kosten voor (uitvoeren en borgen van) innovatieprojecten, kosten van de Gecertificeerde Instellingen en overige kosten. De realisatie en de prognose op deze kosten maken geen onderdeel uit van dit document, maar komen tot uiting in de jaarrekening 2022. Dit geldt ook voor de nagekomen baten en / of lasten op zorgkosten van eerdere jaren. Naast deze regionale zorgkosten hebben gemeenten ook op lokaal niveau kosten voor jeugdzorg, denk hierbij bijvoorbeeld aan persoonsgebonden budgetten (PGB's). Derde prognose over 2022 Zoals gezegd verschijnen er drie prognoses per kalenderjaar. Dit is de derde prognose over 2022. Deze prognose wordt vergeleken met de begroting 2022 en met de tweede prognose.

De begroting 2022 is gebaseerd op de laatste prognose 2020 (peildatum 1 december 2020) met daarbij opgeteld een indexering van 4,5 % voor 2021 en nog eens 3,5% voor 2022. Gedurende een jaar wordt steeds meer data 'definitief', waardoor de onzekerheid in de prognose vermindert naarmate het jaar vordert. Deze 3e prognose 2022 geeft een redelijke inschatting van de directe zorgkosten 2022. Echter per 1 april 2023 wordt het boekjaar 2022 pas definitief gesloten. Tot dat moment kan van alles gebeuren wat van invloed kan zijn op de cijfers voor sluiting van het boekjaar, zoals bijvoorbeeld instroom of uitstroom van dure cliënten, aanpassing van looptijd of hoogte van arrangementen, indienen van declaraties, etc. Zoals ook bij de toelichting voor de tweede prognose vermeld, is het lastiger dan voorgaande jaren om een trend te bepalen als gevolg van de veranderingen met betrekking tot het woonplaatsbeginsel bij aanvang van het kalenderjaar 2022 en de ontwikkelingen bij arrangementen. Daarnaast hebben we moeten concluderen dat bepaalde trends zich niet hebben voortgezet die in de in de lijn der verwachting lagen, zoals bijvoorbeeld Niet Gecontracteerde Zorg (NGZ) en Jeugdzorg Plus. • Vanaf 2022 geldt het nieuwe woonplaatsbeginsel. De verwachting is dat alle gemeenten, zowel binnen als buiten HvB, deze transitie inmiddels hebben afgerond.

De cijfers die betrekking hebben op deze wijziging lijken zich ten opzichte van eerdere prognoses te zetten, doordat we zien dat eerdere toewijzingen worden ingetrokken, de instroom zich beperkt en het uitnuttingspercentage daalt. Deze wijziging heeft, zoals eerder gezegd, wel geleid tot een verschuiving binnen de verschillende kostenposten (mede doordat er

1

DONGEN Jeugd Regio Hart van Brabant

•

•

•

een nieuwe productcode en zorgsoort ‘Woonplaatsbeginsel’ is geïntroduceerd) evenals een verschuiving van clientaantallen en de daarbij behorende kosten tussen de HvB-gemeenten onderling. De arrangementensystematiek blijft ontzettend dynamisch en erg lastig om grip op te krijgen met betrekking tot de financiële uitwerking. Denk daarbij aan fluctuerende instroom, continue wijzigingen van looptijden of type arrangement als gevolg van op- en afschalingen alsook het effect van de nieuwe inkoop waardoor arrangementen mogelijk vroegtijdig worden beëindigd of het project ureninzet arrangementen. Ten aanzien van de Niet Gecontracteerde Zorg zien we een exponentiele stijging. In de tweede helft van 2022 zien we een verdubbeling van de instroom ten opzichte van de eerste helft van 2022. Kijkend naar 2020 dan zien we zelfs een verviervoudiging. Het is niet geheel duidelijk waardoor deze trendbreuk wordt veroorzaakt, maar op dit moment heeft dit onderwerp de volle aandacht van contractmanagement en de regionale beleidsmedewerkers om deze stijging terug te dringen. Daarnaast signaleren we ook een trendbreuk bij Jeugdzorg Plus. Het aantal zorgdagen in een dergelijke gesloten instelling is met ruim 20% toegenomen ten opzichte van 2020. Door deze toename stijgt ook het aandeel van regio HvB binnen Landsdeel Zuid. Hierdoor krijgt de regio ook een groter deel van de vaste kosten toebedeeld.

Extra gelden vanuit het Rijk De Jeugdzorg kampt al jaren met tekorten ten opzichte van de ontvangen middelen vanuit het Rijk. Door de lobby vanuit gemeenten zijn er voor 2021 en 2022 extra gelden toegezegd aan de gemeenten voor Jeugdzorg. Het is bij het lezen van deze notitie daarom belangrijk te beseffen dat de jeugdzorgkosten hier worden vergeleken met de regionale begroting, zoals deze is opgesteld in 2020. Lokaal voeren gemeenten mogelijk een andere begroting waarbij rekening wordt gehouden met recentere ontwikkelingen in de jeugdzorgkosten en met de extra gelden vanuit het Rijk. Opzet informatiebrief Deze informatiebrief heeft twee delen: 1. een regionaal deel 2. een lokaal deel met informatie over uw gemeente. In beide delen wordt de prognose zowel vergeleken met de begroting 2022 alsook met de tweede prognose.

2

DONGEN Jeugd Regio Hart van Brabant

1.

Regionaal beeld

Regio Hart van Brabant

Begroting 2022

Totale uitvoeringskosten Innovatie Borging innovaties Landelijke inkoop Arrangementen Overige zorgproducten Gecertificeerde instellingen Overig

€ € € € € € € €

3.290.000 € 1.653.000 € 500.000 € 9.455.000 € 62.575.000 € 37.785.000 € 12.252.000 € 61.000 €

Verschil tov Verschil tov Verschil tov Verschil tov 1e Prognose 2022 2e Prognose 2022 vorige prognose begroting vorige prognose (%) begroting (€) (mei prognose) (augustus prognose) (€) (%) 3.290.000 nvt nvt nvt nvt € 3.290.000 € 3.290.000 1.653.000 nvt nvt nvt nvt € 1.653.000 € 1.653.000 500.000 nvt nvt nvt nvt € 500.000 € 500.000 6.696.797 € -687.155 -9,3% € -2.758.203 -29,2% € 7.349.698 € 7.383.952 63.386.645 € 593.688 0,9% € 811.645 1,3% € 62.316.375 € 62.792.956 43.141.922 € 432.436 1,0% € 5.356.922 14,2% € 41.744.593 € 42.709.486 12.252.000 nvt nvt nvt nvt € 12.252.000 € 12.252.000 61.000 nvt nvt nvt nvt € 61.000 € 61.000

Totaal

€

127.571.000 €

130.981.364 €

3e Prognose 2022 (december prognose)

338.969

0,3% € 3.410.364

2,7% €

129.166.666 €

130.642.395

Tabel 1: Regionaal: 3e prognose in vergelijking tot 2e prognose en begroting 2022 Conclusie ten opzichte van de begroting De derde prognose 2022 laat een stijging van 2,7 procent zien ten opzichte van de begroting jeugd. Dit is een voorspelling van de directe zorgkosten. Met deze prognose komen de totale kosten naar verwachting zo’n 3,41 miljoen boven de begroting uit. Landelijk De landelijke ingekochte zorg zal volgens deze prognose 2,76 miljoen euro lager uitvallen. Dit verschil komt grotendeels door daling van de kosten bij zorgaanbieder De Hondsberg met 2,63 miljoen euro. Hun kosten dalen vooral door het nieuwe woonplaatsbeginsel 2022, maar ook door personeelskrapte waardoor er voor minder jeugdigen zorg kon worden ingezet. Arrangementen De kosten met betrekking tot de arrangementen vallen 812.000 euro hoger dan begroot. Deze stijging wordt, voornamelijk veroorzaakt door de inzet van duurdere arrangementen die stijgen met 667.000 euro door een toename in het aantal cliënten. Overige zorgproducten De overige zorgproducten vallen 5,36 miljoen hoger uit. Dit verschil kent meerdere oorzaken: • De kostensoort Diverse (Niet gecontracteerde zorg) heeft 2,01 miljoen euro hogere verwachte kosten als gevolg van een verviervoudiging (100 ten opzichte van 25) ten opzichte van 2020. • De kostensoort woonplaatsbeginsel heeft 1,92 miljoen hogere verwachte kosten.

Omdat dit een nieuwe zorgsoort is en in 2020 nog niet bestond, is de begroting 0 euro. Vanaf 2022 plaatsen we onder dit label de kosten die gemaakt worden door de nieuwe wet woonplaatsbeginsel en die niet in de reguliere regionale codes passen. • De kostensoort Jeugdzorg Plus heeft 1,49 miljoen euro hogere verwachte kosten. Het aantal zorgdagen in een dergelijke gesloten instelling is met ruim 20% toegenomen (van 5450 naar 7000). Doordat het aandeel van regio HvB stijgt binnen Landsdeel Zuid, krijgt de regio ook een groter deel van de vaste kosten toebedeeld. Vaste kosten lijken dit jaar te stijgen, doordat de benutting van bedden lager is dan in eerdere jaren (90% tov 96%). De stijging van de prijs draagt beperkt bij aan de gestegen kosten. • De kostensoort DVI heeft 522.000 euro hogere verwachte kosten door zowel een stijging in het aantal cliënten alsook in de prijs per dag. • Verblijf-overig heeft 444.000 euro hogere verwachte kosten door een stijging in het aantal cliënten. • Vervoer heeft 181.000 euro hogere verwachte kosten door een stijging van de kosten van het regiovervoer (BRAVO) met 116.000 euro en het Overige Vervoer met 65.000 euro. Het lijkt aannemelijk dat deze stijging komt, doordat in 2020 door corona minder vervoer heeft plaatsgevonden. • Verblijf-pleegzorg heeft 974.000 euro lagere verwachte kosten door daling in aantallen en prijs.

• EED heeft 334.000 euro lagere verwachte kosten door daling van het aantal cliënten met zo'n 25%.

3

DONGEN Jeugd Regio Hart van Brabant

Conclusie ten opzichte van de tweede prognose De derde prognose 2022 laat een stijging van 0,3 procent zien ten opzichte van de tweede prognose 2022 jeugd. Dit is een voorspelling van de directe zorgkosten. Met deze prognose komen de totale kosten naar verwachting zo’n 338.969 euro boven de tweede prognose uit. Landelijk De landelijke ingekochte zorg zal volgens deze prognose 687.000 euro lager uitvallen ten opzichte van de vorige prognose. Landelijk specifieke codes dalen met 408.000 euro door een daling in aantal cliënten, daling in uitnutting en afname in kosten voor kinderen zonder toewijzing. Verwachte kosten voor De Hondsberg dalen met 213.000 euro, omdat wegens personele krapte minder zorg is geleverd dan eerder verwacht. Daarnaast is de marge van 200.000 euro die wordt toegevoegd op basis van historische trends naar beneden bijgesteld op 40.000 euro. Arrangementen De kosten voor arrangementen stijgen met 594.000 euro ten opzichte van de vorige prognose. Deze stijging wordt veroorzaakt door een kostenstijging bij de duurdere arrangementen. Door een toename in aantallen en prijs stijgen de kosten van deze duurdere arrangementen licht (820.000). De verwachte kosten van de goedkopere arrangementen dalen juist (-226.000 euro) door een daling in aantallen.

Overige zorgproducten De overige zorgproducten vallen 432.000 euro hoger uit dan bij de vorige prognose, waarbij de onderliggende zorgsoorten hieronder noemenswaardig afwijken: • De kostensoort Diverse (Niet gecontracteerde zorg) heeft 603.000 euro hogere verwachte kosten. Zoals eerder aangegeven zien we in de tweede helft van 2022 een verdubbeling van de instroom ten opzichte van de eerste helft van 2022. Een deel (22 toewijzingen regionaal) wordt veroorzaakt door logeeropvang zonder overnachting bij zorgaanbieder De Amo, waarvoor geen bestaand product voorradig was. Ook Hoppie Zorg (14 toewijzingen extra) stijgt sterk. Een ander deel van de stijging wordt veroorzaakt door vervolgzorg vanuit de nieuwe WPB wet (17 toewijzingen regionaal). • Jeugdzorg Plus heeft 381.000 euro hogere verwachte kosten door een verdere stijging van het aantal cliënten / zorgdagen. Verder krijgt onze regio een groter deel van de vaste kosten toebedeeld als gevolg van de flinke stijging in zorgdagen. • Woonplaatsbeginsel heeft 307.000 euro lagere verwachte kosten doordat we zien dat eerdere toewijzingen worden ingetrokken, de instroom zich beperkt en het uitnuttingspercentage daalt. • Verblijf-overig heeft 276.000 euro hogere verwachte kosten door een stijging in de prijs per dag.

• Verblijf-pleegzorg heeft 448.000 euro lagere verwachte kosten door daling in aantallen en in beperkte mate een daling van de prijs per dag. • DVI heeft 104.000 euro hogere verwachte kosten door een daling in de prijs en de aantallen. • Crisis heeft 183.000 euro lagere verwachte kosten door een daling in het aantal cliënten.

4

DONGEN Jeugd Regio Hart van Brabant

2.

Lokaal: gemeente DONGEN Verschil tov Verschil tov Verschil tov Verschil tov 1e Prognose 2022 2e Prognose 2022 vorige prognose begroting vorige prognose (%) begroting (€) (mei prognose) (augustus prognose) (€) (%) 128.000 nvt nvt nvt nvt € 128.000 € 128.000 67.000 nvt nvt nvt nvt € 67.000 € 67.000 19.000 nvt nvt nvt nvt € 19.000 € 19.000 382.127 € -59.102 -13,4% € -235.873 -38,2% € 255.269 € 441.229 3.595.683 € 16.674 0,5% € 72.683 2,1% € 3.550.875 € 3.579.009 1.573.346 € 131.715 9,1% € -243.654 -13,4% € 1.537.411 € 1.441.631 485.000 nvt nvt nvt nvt € 485.000 € 485.000 2.000 nvt nvt nvt nvt € 2.000 € 2.000

3e Prognose 2022 (december prognose)

Dongen

Begroting 2022

Totale uitvoeringskosten Innovatie Borging innovaties Landelijke inkoop Arrangementen Overige zorgproducten Gecertificeerde instellingen Overig

€ € € € € € € €

128.000 € 67.000 € 19.000 € 618.000 € 3.523.000 € 1.817.000 € 485.000 € 2.000 €

Totaal

€

6.659.000 €

6.252.156 €

89.287

1,4% €

-406.844

-6,1% €

6.044.555 €

6.162.869

Tabel 2: DONGEN, 3e prognose in vergelijking tot 2e prognose en begroting 2022

Conclusie ten opzichte van de begroting 2022 De verwachte kosten liggen 407.000 euro (-6,1%) onder de begroting 2022. Dit is een voorspelling van de directe zorgkosten. De verschillen worden als volgt verklaard: Landelijke zorgkosten De landelijke zorgkosten zijn 236.000 euro lager dan begroot door met name een daling van kosten bij zorgaanbieder De Hondsberg (-500.000 euro), waarbij juist de instroom van drie dure cliënten bij landelijk specifiek zorg een stijging laten zien van 320.000 euro ten opzichte van de begroting. Twee van deze drie cliënten zijn kinderen zonder BSN. De landelijk aspecifieke zorg is 56.000 lager dan begroot door daling in aantallen en prijs. Overige zorgproducten De overige zorgproducten dalen met 244.000 euro. De lagere kosten ten opzichte van de begroting worden als volgt verklaard: • De kostensoort Verblijf-overig daalt met 166.000 euro als gevolg van een daling van het aantal actieve cliënten per maand. • De kostensoort Diverse heeft 91.000 euro lagere verwachte kosten doordat de prijs per dag is gedaald van 185 euro in 2020 naar 67 euro in 2022. De aantallen liggen wel hoger in 2022, waardoor de daling gedempt wordt. • Jeugdzorg Plus heeft 70.000 euro hogere verwachte kosten door een combinatie van een gestegen aantal zorgdagen en een stijging in de prijs ten opzichte van 2020.

5

DONGEN Jeugd Regio Hart van Brabant

Conclusie ten opzichte van de tweede prognose De derde prognose 2022 laat een stijging van 1,4 procent zien ten opzichte van de tweede prognose 2022 jeugd. Dit is een voorspelling van de directe zorgkosten. Met deze prognose komen de totale kosten naar verwachting zo’n 89.000 euro boven de tweede prognose uit. De verschillen worden als volgt verklaard: • •

6

De landelijke ingekochte zorg zal volgens deze prognose 59.000 euro lager uitvallen De verwachte kosten dalen vooral door een afname in de kosten voor kinderen zonder toewijzing. De overige zorgproducten vallen 132.000 euro hoger dan bij vorige prognose. Deze stijging wordt met name door de zorgsoort ‘diverse’ veroorzaakt. Deze zorgsoort heeft 142.000 euro hogere verwachte kosten door een enorme stijging in het aantal cliënten. Bij de vorige prognose was de verwachting 1,25 actieve cliënten per maand en nu verwachten we 5,5 actieve cliënten per maand. In augustus waren er 3 toewijzingen actief en in september ineens 11, een enorme trendbreuk waar uiteraard geen rekening mee was gehouden.

DONGEN Jeugd Regio Hart van Brabant

ACHTERGRONDINFORMATIE PROGNOSES REGIO HART VAN BRABANT

Waarom worden er prognoses gemaakt? De kosten voor jeugdzorg van de gemeenten bestaan voor een groot deel uit kosten die zorgverleners op basis van declaraties door de Regio Hart van Brabant betaald krijgen. Declareren kan alleen als er een beschikking voor zorg is afgegeven. Een deel van die beschikkingen komt via de gemeentelijke Toegang; andere beschikkingen komen via het medisch domein (bijvoorbeeld de huisarts). Voor het betalen van de declaraties van zorgverleners ontvangt de Regio geld van de deelnemende gemeenten. Voor gemeenten die de zorg uiteindelijk financieren, is van groot belang om te weten hoe deze kosten zich ontwikkelen. Hiermee moet immers in de gemeentelijke begrotingen rekening worden gehouden. Maar ook de Regio zelf moet een goed beeld van de kosten hebben: is dat niet het geval en worden er te lage bijdragen van de gemeenten gevraagd, dan kan het gebeuren dat er te weinig geld in kas zit om de declaraties van te voldoen. Daarom wordt er door middel van prognoses regelmatig vooruitgekeken naar de totale verwachte zorgkosten voor een bepaald jaar.

Hoe komen de prognoses tot stand? Een prognose wordt gebaseerd op beschikbare data over toewijzingen en declaraties. Die data is vervolgens verrijkt op basis van historische trends over terugwerkende kracht, instroom, uitstroom en uitnuttingspercentages. Door de vele aannames is een prognose richtinggevend, maar geen harde waarheid. De toekomst gedraagt zich niet altijd als de historie. Het risico op afwijkingen is bij kleinere gemeenten groter, omdat een enkele dure cliënt daar relatief meer invloed heeft.

Wordt met een prognose de hele begroting jeugd tegen het licht gehouden? Nee. Bij de prognoses gaat het om een inschatting van ongeveer 85 procent van de zorgkosten die op regionaal niveau worden gemaakt. De andere kosten - bijvoorbeeld de kosten voor gecertificeerde instellingen en de uitvoeringskosten voor de Regio Hart van Brabant - worden niet de prognoses meegenomen. Het is de ambitie dat in de toekomst deze kosten ook gedurende het jaar te monitoren.

Wat gaat er met deze prognosecijfers gebeuren? Voor het boekjaar 2022 gebeurt hier niets meer mee: er komt geen herijking van de begroting 2022. De afwijking op regionaal niveau ligt namelijk onder de grens die is afgesproken voor het herijken van de begroting (alleen herijken als de afwijking groter is dan 5 procent).

Zijn er nog andere informatiebronnen beschikbaar? Alle toewijzingen worden verzorgd door de lokale gemeente. Het inzicht in de ontwikkeling van (de kosten van) jeugdhulp start daarmee lokaal. Daarnaast wordt tweemaandelijks vanuit de gastheergemeente Tilburg managementinformatie geleverd aan de managers en coördinatoren backoffice. Met behulp van deze rapportage kan de lokale gemeente zich vergelijken met het gemiddelde van de regio. Indicatoren als aantallen unieke cliënten en gemiddelde kostprijs per dag kunt u hierin terugvinden. Beide instrumenten, prognose en managementrapportage, geven de ambtelijke organisatie van de lokale gemeenten, naast hun eigen administratie over toewijzingen, een beeld van de ontwikkelingen.

7