Bijl3- 25-64 Participatieverslag

Breed, bont en boeiend: Participatieverslag

juli 2025

Inhoudsopgave 1.

2.

3.

4.

5.

6.

Aanleiding participatietraject Op weg naar een Toekomstvisie Onze aanpak Uitgangspunten en werkwijze Onze aanpak in de praktijk Breed, bont en boeiend Inzet van communicatie Zichtbaar, uitnodigend en activerend Wat werkte - en wat beter kon Ervaringen en leerpunten Participatie in praktijk Zichtbaar en actief

7.

8.

9.

10.

Wat opviel bij de bijeenkomsten divers en betrokken gezelschap Wat we met de input doen Verwerking in de Toekomstvisie Wat wij leerden Onze reflectie op het proces Samen verder Vervolg en terugkoppeling

1. Aanleiding Participatietraject De gemeente Dongen werkt aan haar Toekomstvisie voor 2040. Deze beschrijft hoe we ons als gemeente de komende jaren willen ontwikkelen en welke keuzes daarbij nodig zijn. Het maken van de Toekomstvisie verloopt in verschillende fases, waarbij we stap voor stap toewerken naar een breed gedragen eindresultaat. In fase I hebben we bestaande documenten, plannen en beleidsstukken onder de loep genomen. Op basis daarvan zijn vijf brede thema’s geformuleerd als vertrekpunt voor het vervolgtraject. Dit zijn nog niet de definitieve thema’s van de Toekomstvisie, maar een startpunt voor het gesprek met de samenleving: •

Sociaal sterk voor iedereen,

•

Verbinden, samenwerken en versterken,

•

Slimme, toekomstbestendige economie,

•

Gezonde en aantrekkelijke leefomgeving,

•

Duurzaamheid, klimaat en energie.

In fase II stond participatie centraal. Inwoners, ondernemers en andere betrokkenen dachten actief mee over de toekomst van Dongen. In dit participatieverslag lees u hoe deze gesprekken en activiteiten zijn verlopen, wie er mee hebben gedaan en welke lessen we hieruit kunnen trekken. De opbrengsten worden deze zomer en het najaar verder geanalyseerd en vormen de basis voor de volgende stap: het opstellen van een concepttoekomstvisie.

2. Onze aanpak (1) Doel participatie Het participatietraject gaf inwoners, ondernemers en andere betrokkene de kans om actief mee te denken over de toekomst van Dongen. Wat vinden onze inwoners belangrijk? Welke ideeën en zorgen leven er in onze gemeenschap? De input gebruiken we om onze Toekomstvisie vorm te geven. Zo werken we aan een visie die aansluit bij de wensen, dromen en behoeften van onze inwoners.

Uitgangspunten participatie Het samenbrengen van Dongenaren: • van verschillende generaties • uit alle drie de kernen In gesprek gaan over onderwerpen die iedereen aangaan: • de geformuleerde thema’s • gericht op het meenemen van wat van waarde is voor de toekomst

2. Onze aanpak (2) Participatiestrategie Er is een participatie- en communicatieplan opgesteld en op 18 maart 2025 vastgesteld door de raad. Dit plan bestaat uit de onderdelen: 1. Iedereen bereiken: basismiddelen voor communicatie 2. De Dongense etalage: blikvanger en bewijs 3. Samen met de kernen tot de kern komen: 3 kernvragen 4. Samenspraak met Dongen: gespreksvormen die de tongen losmaken De aanpak bestond daarnaast uit een mix van het aanbieden van informatie en themabijeenkomsten en het actief naar de inwoners toegaan door middel van straatinterviews, het actief aanbieden van de toekomstkaarten op verschillende plekken in de gemeente.

Duur participatietraject: 8 mei t/m 1 juli. Projectteam: • 2 vaste teamleden (directiesecretaris en communicatieadviseur). • 2 adviseurs van adviesbureau & van de Laar. • Verschillende meewerkende ambtenaren achter de schermen (bemensing Zaak van de Toekomst, organisatie bijenkomsten etc.)

3. Onze aanpak in de praktijk Algemene middelen en acties Persbericht bij de start van het traject Lancering campagne: website, social media, eerste video Toekomstkaart huisaan-huis verspreid

Interactieve momenten

Uitnodigingen verstuurd naar inwoners, verenigingen, ondernemers en netwerk Persoonlijke opvolging: nabellen van verenigingen, stichtingen en ondernemers

▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Opening Zaak van de Toekomst 5 themabijeenkomsten Gastles Cambreur College Themales door raadslid/docent Straatinterviews en videoshoots op diverse locaties ▪ Slotbijeenkomst

4. Inzet van communicatie: vormgeving en campagne Voor de Toekomstvisie is een eigen communicatiestijl gemaakt, binnen de huisstijl van de gemeente Dongen. Voor de campagne is gekozen voor foto’s van inwoners uit gemeente Dongen, gemaakt door een Dongense fotograaf. We hebben gekozen voor inwoners uit diverse leeftijdscategorieën en alle 3 de kernen. Het gaat bijvoorbeeld om inwoners die actief zijn als vrijwilliger, bekend zijn uit de sport of werken op het Cambreur.

4. Inzet van communicatie: websites Website www.dongen.nl - Nieuwsberichten geplaatst per bijeenkomsten. Website www.dongen2040voormekaar.nl - Teksten continu geactualiseerd: werkvormen, dilemma’s. - Verslagen geplaatst na elke bijeenkomst.

4. Inzet van communicatie: informatiekrant Gedurende het hele participatietraject is aandacht besteed aan de Toekomstvisie in de informatiekrant. •

Voorpagina informatiekrant 1 mei

•

Artikel informatiekrant 15 mei

•

Artikel informatiekrant 28 mei

•

Voorpagina informatiekrant 12 juni

•

Voorpagina informatiekrant 26 juni

4. Inzet van communicatie: inzet op social media (1) Facebook (organisch) 16 posts geplaatst van 30 april t/m 1 juli Aankondigingen van bijeenkomsten, video’s straatinterviews, oproepen invullen toekomstkaart, uitnodiging Zaak van de Toekomst en bijeenkomsten extra onder de aandacht gebracht

Facebook & Instagram advertentie Campagne voor bijeenkomst • 196 klikken • 4591 weergaven • 3046 bereikte personen

4. Inzet van communicatie: inzet op social media (2) Instagram (organisch) - Alle video’s gedeeld als Reels en in Stories.

- Gemiddeld bereik per video tussen de 60 en 597 weergaven. - 3 posts in de Feed over sessies en de Toekomstkaart. - In totaal 52 Stories: uitnodigingen, dilemma’s, straatinterviews, toekomstkaart, live verslag van de bijeenkomsten. Resultaat - Brede en zichtbare online campagne. - Interactie en betrokkenheid via video’s, Stories en advertenties. - Inzichten en vragen opgehaald via polls en reacties.

4. Inzet van communicatie: inzet op social media (2) Naast statische posts (afbeelding en tekst) deelden we ook zes korte video’s om inwoners nieuwsgierig te maken naar de themabijeenkomsten. In elke video stelde burgemeester Hans Slagboom over één van de thema’s. De video’s werden opgenomen op verschillende locaties in de gemeente: centrum Dongen, ‘s Gravenmoer, De Cammeleur, Het Cambreur en Natuurlijk Klein Dongen •

Teaservideo

•

Wat vind jij het belangrijkst voor de toekomst van Dongen?

•

Wat vind jij het leukst aan het wonen in Dongen?

•

Wat mis jij in je woonomgeving?

•

Wat kies jij? Meer huizen of natuur?

•

Hoe draag jij bij aan duurzaamheid?

4. Inzet van communicatie: Nieuwsbrief Dongen Gedurende het hele participatietraject is aandacht besteed aan de Toekomstvisie in de nieuwsbrief. •

•

1 mei: Thema nieuwsbrief: Draag jij bij aan onze toekomst(visie)? Je doet 't voor Dongen! 8 mei: Hoofdartikel reguliere nieuwsbrief: Toekomstvisie Dongen: Droom jij mee in ons dromenlab 2040?

•

22 mei: Artikel in reguliere nieuwsbrief

•

5 juni: Artikel in reguliere nieuwsbrief

•

19 juni: Artikel in reguliere nieuwsbrief

4. Inzet van communicatie: in de media Lokale en regionale media heeft regelmatig aandacht besteed aan de Toekomstvisie. Dongen.nieuws.nl: Gemeente Dongen ontwikkelt samen met inwoners Toekomstvisie 2040 BN DeStem: Dongen opent tijdmachine in de Zaak van de Toekomst | Dongen | bndestem.nl Dongen.nieuws.nl: Nieuwe toekomst voor Dongen wordt zichtbaar in Zaak van de Toekomst Weekblad Dongen: Zaak van de Toekomst geopend | Weekblad Dongen BN DeStem: Dromen over de toekomst in het dromenlab in Dongen | Dongen | bndestem.nl

BN DeStem: Dongenaren mogen meepraten over de toekomst van hun dorp: ‘Heel waardevol’ | Dongen | bndestem.nl Dongen.nieuws.nl: Toekomstvisie Dongen: Trekken we meer bedrijven aan, of beschermen we juist de rust en ruimte in onze gemeente? Dongen.nieuws.nl: Toekomstvisie 2040: Meer natuur of juist meer woningen? Langstraat media: In zaak van de toekomst komt toekomstvisie Dongen tot leven (video)

5. Wat werkte – en wat beter kon Wat ging goed Wat kon beter Sterke zichtbaarheid door combinatie van offline Werving van jongeren bleef achter → bijgestuurd en online communicatie. met extra advertentiecampagne gericht op jongeren. Direct contact via straatinterviews en bijeenkomsten werkte verbindend. Tussentijdse terugkoppeling over opbrengsten moest actiever → verbeterd met extra aandacht De Toekomstkaart en sociale media gaven veel voor quotes uit bijeenkomsten. input en bereik. Nog meer interactie → aanpassing werkvormen en deze actief gedeeld. Communicatie met dilemma’s.

Conclusie Een breed, zichtbaar en persoonlijk participatietraject, met ruimte voor bijsturing en leerpunten voor een volgende keer.

6. Participatie in praktijk: Zaak van de Toekomst In het centrum van Dongen richtten we een leegstaand winkelpand in als ontmoetingsplek, vergaderruimte en expositieruimte. Zo konden inwoners het proces van de Toekomstvisie zien, meemaken en volgen. We noemden dit ‘De Zaak van de Toekomst’. De zaak was open van maandag tot en met donderdag van 10.00 – 14.00 uur en daarnaast op 5 zaterdagen. Doel Laten zien dat de Toekomstvisie belangrijk is voor alle inwoners. En dat het maken ervan open, laagdrempelig en toegankelijk is. Ook was een doel om de bekendheid van de Toekomstvisie te vergroten. De etalage werd steeds gevuld met input uit bijeenkomsten, zoals aantekeningen en quotes. Resultaten • Drie themabijeenkomsten en de slotbijeenkomst vonden plaats in De Zaak van de Toekomst. • Circa 100 bezoekers bezochten De Zaak van de Toekomst buiten de bijeenkomsten om.

6. Participatie in praktijk: Toekomstkaart

Ingevulde toekomstkaarten Online

124

Offline

66

6. Participatie in praktijk: filmpjes burgemeester

6. Participatie in praktijk: straatinterviews

6. Participatie in praktijk: social media

Inwonerspeilingen op social media

6. Participatie in praktijk: wenskaarten

Wenskaarten ingevuld door inwoners Ingevulde wenskaarten na bijeenkomsten: 92

6. Participatie in praktijk: jongeren

Gastles bij het Cambreur waarbij leerlingen horrorscenariogedichten hebben geschreven

6. Participatie in praktijk – jongeren

Tijdens een themales over de Toekomstvisie van Dongen hebben leerlingen posters gemaakt: Hoe ziet Dongen er in 2040 uit?

Themabijeenkomst 1 Sociaal sterk voor iedereen

Themabijeenkomst 2 verbinden, samenwerken, versterken

Opkomst: 18

Opkomst: 25

Verslag: Themabijeenkomst sociaal sterk voor iedereen

Verslag: Themabijeenkomst verbinden, samenwerken en versterken

Themabijeenkomst 3 slimme, toekomstbestendige economie

Themabijeenkomst 4 gezonde en aantrekkelijke leefomgeving

Opkomst: 10

Opkomst: 20

Verslag: Themabijeenkomst slimme, toekomstbestendige economie

Verslag: Themabijeenkomst gezonde en aantrekkelijke leefomgeving

Themabijeenkomst 5 duurzaamheid, klimaat en energie Opkomst: 22

Verslag: Themabijeenkomst duurzaamheid, klimaat en energie

6. Participatie in praktijk: Slotbijeenkomst De doelen van de slotbijeenkomst waren: 1.

Laten zien welke input is opgehaald op hoofdlijnen per thema

2.

Welke aanvullingen of andere ideeën of wensen zijn er per thema

3.

Welke input is er nog die niet past bij één van de thema’s.

4.

Informeren over het vervolgtraject

Opkomst: 35 Verslag: Slotbijeenkomst

7. Wat opviel bij de bijeenkomsten 1.

2.

3.

We zagen tijdens de bijeenkomsten telkens nieuwe gezichten. Mensen kozen dus bewust voor een specifiek thema. We zagen ook bij bijeenkomsten dezelfde mensen. Zij waren positief over de avonden daarvoor en kwamen bewust nog een keer (aansprekende werkvormen en enthousiaste gesprekken). Het gezelschap was altijd zeer gemêleerd: mensen uit alle kernen, ondernemers, partners, organisaties, vertegenwoordiging van dorps-en wijkraden, winkeliers uit het centrum, multinationals en grote bedrijven en natuurlijk ook betrokken inwoners, jong én oud.

4.

’s Gravenmoer was altijd vertegenwoordigd, ook tijdens bijeenkomsten in Dongen.

5.

De grootte van de groepen ( 18 – 35 mensen) gaf goed ruimte voor verdiepende gesprekken.

8.Wat we met de input doen •

•

•

Tijdens de vijf themabijeenkomsten is veel waardevolle input opgehaald. Alle opbrengsten zijn zorgvuldig vastgelegd in gespreksverslagen.

Tijdens de slotbijeenkomst deelden we posters met de belangrijkste elementen per thema die we (in elk geval) meenemen. Bezoekers konden hier nog aanvullingen op geven. Ook uit de straatinterviews, toekomstkaarten en gesprekken in de Zaak van de Toekomst zijn veel wensen, ideeën en zorgen opgehaald. Deze zijn goed bruikbaar bij het opstellen van de Toekomstvisie.

•

•

•

Op 16 september presenteren we de conceptToekomstvisie aan inwoners. Tijdens deze bijeenkomst laten we zien hoe hun input is verwerkt en er is ruimte voor reflectie op het concept.

Met de raad, college en organisatie houden we vergelijkbare spiegelsessies. Bij oplevering van de definitieve versie van de Toekomstvisie voegen we een bijlage toe waarin per thema wordt weergegeven wat we met de input hebben gedaan. Deze bijlage maakt transparant welke suggesties, zorgen of ideeën zijn meegenomen – en hoe.

9. Wat wij leerden We kijken positief terug op het participatietraject! Deze reflectie geeft een eerste beeld van wat we onderweg hebben geleerd. 1. Een breed en betrokken traject Veel inwoners en ondernemers dachten actief mee over de toekomst van onze gemeente. De interactieve bijeenkomsten hadden goede werkvormen die zorgden voor waardevolle gesprekken. Ook de Zaak van de Toekomst - midden in het centrum – bleek een toegankelijke plek om het project zichtbaar te maken. 2. Slimme combinatie van fysiek en online De mix van fysieke bijeenkomsten en digitale mogelijkheden werkte versterkend. Het maakte meedoen laagdrempelig voor verschillende doelgroepen. 3. Dongenaren bij elkaar gebracht De doelstelling om inwoners uit alle kernen en verschillende generatie te verbinden is ruimschoots behaald. 4. Jongeren lastig te bereiken De werving van jonge deelnemers bleef achter. Daarom hebben we extra ingezet op sociale media en actief contact gezocht met jongeren via het Cambreur College.

5. Communicatie bijgestuurd waar nodig De opkomst bij de eerste bijeenkomst bleef wat achter. Daarop hebben we de communicatie geïtensiveerd en aangescherpt door o.a. vanuit dilemma’s te communiceren en inwoners via persoonlijke netwerken uit te nodigen. We leren hiervan: we zien dat het betrekken van bepaalde doelgroepen – zoals jongeren – extra aandacht vraagt. Jongeren laten zich minder snel bereiken via regulieren kanalen. We vergroten de kans op betrokkenheid wanneer we mensen persoonlijk benaderen of communicatie afstemmen op de doelgroep. Voor een volgend traject betekent dit: eerder en gerichter starten met de werving van specifieke doelgroepen. Daarnaast nog meer de wijk in om mensen persoonlijk te ontmoeten en betrekken.

Actieve terugkoppeling: 16 september Hoewel het belang van terugkoppeling aan inwoners vanaf de start werd onderkend, heeft het projectteam en de regiegroep gaandeweg het participatietraject besloten dit te concretiseren in de vorm van een terugkoppel- en spiegelmoment. Deze bijeenkomst vindt plaats op 16 september 2025.

10. Samen verder Dank aan alle inwoners die hebben meegedacht, meegewerkt en hun betrokkenheid hebben getoond. We hebben veel waardevolle ideeën en reactie opgehaald. We zijn inmiddels begonnen met het analyseren van de opbrengsten, zodat we deze na de zomer kunnen verwerken tot één Toekomstvisie. Tijdens de spiegelsessie lichten we graag toe hoe de concept-Toekomstvisie eruitziet. Er is ruimte voor reflectie en gesprek over het concept én we vertellen hoe het vervolg eruitziet. Zo bouwen we samen verder aan de toekomst van onze gemeente.

Participatieverslag Dongen2040voormekaar juli 2025