Document · PDF

Bijl3- 25-21 Speelruimteplan 2025 Dongen

Commissie Fysieke leefomgeving 15 mei 2025, gemeente DongenBij agendapunt: Raadsvoorstel 25-21 Speelruimtebeleidsplan 20258.346 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Gemeente Dongen Speelruimteplan Dongen Voorjaar 2025

Inhoudsopgave

Inleiding Speelruimtekaart Speelruimtevisie Ambi es Uitvoeringsplan Uitvoeringskaart Uitvoeringstabel

03 04 05 06 11 14 15

Bijlage A: Toelich ng belangrijke begrippen Bijlage B: Beoordeling buiten spelen en bewegen Bijlage C: Inrich ngskenmerken type plekken Bijlage D: Spelen zonder toestellen

19 21 22 23

Colofon Titel Opdrachtgever Opdrachtnemer

Tekst & onderzoek Datum

Speelruimteplan 2024-2027 Gemeente Neder-Betuwe Speelplan BV Transistorstraat 53b 1322 CK Almere 036 5236127 www.speelplan.nl

7 januari 2025 Sporten op de trimbaan

Inleiding

Aanleiding De gemeente Dongen hee op dit moment 73 plekken om te spelen, bewegen en elkaar te ontmoeten in de openbare ruimte. De toestellen op deze plekken zijn prima onderhouden, maar flink verouderd: zeker 50% van de toestellen is 20 jaar of ouder en toe aan venieuwing. Op het moment dat plekken afgeschreven zijn, ontstaat de unieke kans om een nieuwe koers te varen, zodat de plekken beter aansluiten op het spelen, bewegen en ontmoeten van deze jd. In dit plan beschrijven we waar we naartoe willen in de toekomst (de visie) en wat we gaan doen om daar te komen de komende jaren (het uitvoeringsplan). Opzet en werkwijze Dit speelruimteplan gee de nieuwe ambi es voor de speelruimte en een plan voor uitvoering om deze in de prak jk te brengen. De bevindingen, visie en aanbevelingen uit dit plan vloeien voort uit de volgende trajecten: • • •

Veldinventarisa e (september 2023) - uitgewerkt in een apart onderzoeksrapport. Belangrijkste bevindingen zijn samengevat in bijlage B. Gesprekken met bewoners en kinderen uit groep 5 en 6 (zomer 2023) Scenarioverkenning (mei 2024)

De ambi es zijn uitgewerkt in een uitvoeringsplan en –kaart waar de benodigde ingrepen voor het verbeteren van de speelruimte zijn verwerkt inclusief aanbevelingen en kosten voor uitvoering voor de lange en korte termijn (2025-2029). In bijlage A is een toelich ng van belangrijke begrippen te vinden.

Spelen in de natuur bij De Beljaart

Speelruimtekaart

4 Beljaart buiten

Legenda Type plek: Speelhoekje Kleine speelplek Buurtspeelplek

6x 38x 17x

Wijkplek

Opgeheven speelplek (leeg)

BS De Springplank

Schoolplein 13

Sportverenigingen

Park

16 22

Buurtcentrum

Drukke weg (barrière)

BS De Vlinderboom

Dongen-Vaart

BS Heilig Hartschool BS De Biezenkring

Cultureel centrum Isra

MS Cambreur College

28 27

BS Westerkim

Jeugdcentrum Klein-Dongen-Vaart 52

SV Sporthal De Salamander

Park Vredeoord

Buurthuis Europlus

De cammeleur

57 51

58 63

BS Achterberg

60 61

J.J. Anspachschool 65

VV Concordia

(66) met 65

De Bergen

VV Olympia 60

AV Atledo HC Liberty 68

BS Sint Jan

Beoordeling

(72) niet openbaar

Wandelpark de Vennen

clu

49 16

trimparcours

aa tb

m kli

sta at

ige

ng h

ric

12 75

71 (71) achter hek, van zwembad

5 37 14

es te n

SV Sportcomplex De Gaasjes

54 32

Sint Agnes

gin

lig

BS De Wegwijzer 01

Voorzieningen: BS

TC T.C. De Wiel VV V.V. Oni

ite

nr.

Sportplek en sporthoekje

siv

nr.

‘s Gravenmoer

08 00

Getal = aantal keer dat het cijfer (v.l.n.r. 1 tot 5 sterren) is gegeven voor de plekken. Grootste ster is de meest voorkomende beoordeling.

Speelruimtevisie Belang van goede openbare speelruimte Een goed ingerichte openbare speelruimte om te spelen, bewegen en elkaar te ontmoeten draagt bij aan de ontwikkeling van kinderen, de fysieke en sociale gezondheid van alle inwoners en een fijne leefomgeving.

5 aat

r ast lian u J

Visie Dongen investeert in centrale en uitdagende speelplekken waar iedereen welkom is: grote plekken voor heel Dongen en buurtplekken om de buurt te ontmoeten. Kleine speelplekken blijven voor omwonenden. Bestaande beweegvoorzieningen worden verbeterd en een diverser aanbod s muleert inwoners van 0-100 jaar om te bewegen. Naast spelen en bewegen biedt de speelruimte ruimte voor ontmoe ng.

Centrale grote plekken

Ambities De visie is uitgewerkt in verschillende ambi es waar de gemeente zich de komende jaren voor gaat inze en: 1. 2. 3. 4. 5.

Een goed netwerk van speelplekken met centrale speelplekken als hoofdvoorziening voor Dongen en buurtplekken per speelbuurt. Een beweegvriendelijke leefomgeving voor ac eve en gezonde bewoners. Een inclusieve speelruimte. Klimaatbestendige groene speelruimte. Nieuwbouwwijken met kwalita ef goede speelruimte. Beweegvriendelijk

Klimaatbestendig

Inclusief

Kwalita eve nieuwbouw

Ambities

buurtplek Basisregels speelbuurt De speelbuurt is het gebied waarbinnen kinderen tot speelgrens ca. 12 jaar zelfstandig mogen spelen (begrensd door drukke wegen, water, parken en andere grenzen). Voor en goed aanbod in de speelbuurten worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: kleine 1. In elke speelbuurt ligt tenminste één goede speelplek buurtspeelplek (ac eradius 400 meter) of, als het niet 200m mogelijk is; 2. Eén of meer (goede) kleine speelplekken met een Speelbuurt in Plan West I ac eradius van 200 meter. 3. In goed bespeelbare buurten (brede stoep, lage parkeerdruk, voldoende bespeelbaar groen, weinig barrières) is het, naast een goede buurtplek niet nodig om te voorzien in aanvullende kleine speelplekken. Kinderen kunnen immers prima de buurtplek bereiken. 4. In buurten die minder goed bespeelbaar zijn, is het wèl nodig om te voorzien in zowel de buurtspeelplek als een netwerk van kleinere speelplekken. 28

elr

e sp

elr

tra

pve

ldje

SCHIJF VAN ů ŽŶĞĞ ƚƌĂĚŝƟ

Diversiteit Om het speelaanbod diverser en uitdagender te maken, wordt gebruik gemaakt van de Schijf van Vijf voor buitenspelen. In elke speelbuurt, op de formele speelplekken of in de vrije speelruimte, is er ruimte voor de volgende type spel: 1 een tradi onele speelplek, 2 een beweegplek (trapveldje), 3 spelen op straat (‘t pleintje) of in het groen (vieze knieën) 4 . Indien nodig, kunnen speelroutes 5 kinderen begeleiden door de buurt om de verschillende speelvormen beter bereikbaar (en vindbaar) te maken.

VIJF

veld

‘t pleintje

VIJF

trap

SCHIJF VAN

vieze

n knieë

Ğů ƟŽŶĞ ƚƌĂĚŝ

Natuurlijk spelen

Routes en speelaanleiding

Uitdagend speeltoestel

Klimmen en hangen

‘t pleintje

spe

Waar gaan we naartoe? • Wijkplekken: Uitdagende, grote plekken in de parken van Dongen dagen alle bewoners uit om naar buiten te gaan (0-100 jaar). • Buurtplekken: Het basisnetwerk voor spelen binnen loopafstand voor de kinderen in de speelbuurten bestaat daarnaast uit buurtplekken waar kinderen tot minimaal 12 jaar uitgedaagd worden. Extra uitdaging is met name nodig voor kinderen boven 8 jaar en kan ik de vorm van hogere of diversere toestellen, maar ook door het toevoegen van sporten. In elke grotere speelbuurt proberen we een centrale buurtplek aan te leggen als daar de ruimte voor is. • Kleine speelplekken: Als aanvulling op of alterna ef voor buurtplekken zijn er de kleine speelplekken. Deze zijn ingericht voor een specifieke doelgroep en bieden meer ruimte voor ini a ef van bewoners. Sommige plekken liggen nu te dicht op elkaar. Dit zorgt ervoor dat kinderen verspreiden over de plekken en elkaar minder snel tegenkomen om samen te spelen. De overbodige plek krijgt een minimale inrich ng in samenspraak met bewoners. Deze plekken kunnen als het nodig is weer ingericht worden met toestellen in de toekomst. • Uitdaging en diversiteit: Met andere speelvormen zoals speelaanleidingen in het groen of op de verharding, interac eve en unieke toestellen worden alle lee ijden uitgedaagd.

Hoe is het nu? • De verdeling van de speelplekken is redelijk goed. Er zijn slechts een aantal (speel)buurten die geen speelplek op loopafstand hebben (binnen 200-400 m). • Een enkele keer ontbreekt een buurtplek in de speelbuurt (hiervoor is weinig ruimte). Hier is dan vaak een overmaat aan kleine plekken met beperkte uitdaging te vinden. • Een aantal centrale plekken kunnen meer aantrekkingskracht en allure krijgen. Bijna alle plekken zijn erg verouderd. • Plekken zijn met name ingericht met traditionele toestellen. In Beljaart Buiten is ook natuurlijk spelen met speelaanleidingen toegepast. • Wensen: Bewoners zien dat veel plekken erg oud en versleten zijn. Ze zien graag meer centrale speelplekken.

n knieë vieze

1. Een goed netwerk van speelplekken met centrale speelplekken als hoofdvoorziening voor Dongen en buurtplekken per speelbuurt We willen ons meer inzeƩen voor centrale buurt- en wijkspeelplekken die divers en uitdagend zijn voor jong en oud. Gevarieerde en uitdagende speelplekken zorgen ervoor dat verschillende doelgroepen samen komen om te spelen, bewegen en ontmoeten op een speelplek.

Ambities

2. Een beweegvriendelijke leefomgeving voor actieve en gezonde bewoners De openbare ruimte biedt kansen voor alle leeŌijden om te bewegen in een gezonde omgeving. Door verspreid over de gemeente diverse beweegvormen aan te bieden (rusƟg bewegen, intensief, groepsbewegen en ruimte voor ontmoeƟng) en goede kwalitaƟeve voorzieningen worden meer inwoners gesƟmuleerd om te bewegen. Hoe is het nu? • Er is een groot aantal voetbalmogelijkheden te vinden, zeker in elke wijk meerdere plekken. Daarnaast zijn er verspreid over Dongen andere sportmogelijkheden (basketbal, tafeltennis, calisthenics, jeu de boules, een trimbaan en een skatebaan). • De kwaliteit van het sportaanbod is wat laag (verouderde toestellen en vooral voetballen op gras) en het aanbod kan diverser. Waar gaan we naartoe? • KwanƟteit: In elke speelbuurt komt minimaal één beweegvoorziening. Per wijk worden minimaal 3 sportvormen aangeboden. • VariaƟe: Op wijkplekken of op een andere plek in met voldoende ruimte worden nieuwe sporten toegevoegd (bv. skaten, urban sports, fietscross, boulder of beachcourt). Ook kunnen er vaker jeu de boulesbanen en tafeltennis toegepast worden. Door een diverser sportaanbod komen meer inwoners in beweging. • Op speelplekken s muleren we de beweegontwikkeling van kinderen door diverse beweegvormen aan te bieden in overeenstemming met het Athle c Skills Model.

Bij wijkplekken worden minimaal 6 verschillende beweegvormen aangeboden en bij buurtplekken 4. • Een acƟeve infrastructuur: Wandel- en beweegroutes worden uitgezet met voldoende voorzieningen voor volwassenen en ouderen zoals rustpunten, schaduw en beweegtoestellen (parcours of bootcamp). • Verlengen gebruiksduur: Watertappunten op wijkplekken en grotere sportplekken s muleren langdurig gebruik (voor sporten en spelen). • Afstemming op gebruikers: de exacte invulling van nieuw te realiseren sport- en beweegvoorzieningen of verbeteringen gebeurt in samenspraak met gebruikers om kapitaalvernie ging te voorkomen (bv. via vragenlijsten, beweeggroepen en buurtsportcoaches).

Geasfalteerde pumptrack

Freerunning

Calisthenics

Mul func onele sportloca es

Bewegen als ontmoe ngsmogelijkheid

Hardlooproutes

Fitness

Beweegroutes

Ambities

3. Een inclusieve speelruimte Iedereen heeŌ de ruimte om te spelen, bewegen en elkaar te ontmoeten in de openbare ruimte van Dongen, ongeacht leeŌijd of beperking. Bewoners hebben daarnaast invloed op hoe de speelruimte eruit komt te zien. Hoe is het nu? • Het merendeel van de plekken is slecht toegankelijk door zandondergronden en het ontbreken van paden in het gras. Waar gaan we naartoe? • Mensen met een beperking: Voor mensen met een lichamelijke beperking wordt een inclusieve speelruimte gerealiseerd door op wijkplekken en buurtplekken begaanbare opgangen, paden langs de toestellen, toegankelijke ondergronden en voldoende bankjes aan te leggen. • Bij wijkplekken worden ook enkele inclusieve toestellen geplaatst. Als er omwonenden zijn met beperkingen rond een speelplek, worden hun ideeën meegenomen bij de toestelkeuze. Hierbij wordt gezocht naar toestellen die voor verschillende doelgroepen uitdagend zijn. • Jongeren: Jongeren hebben hun eigen behoe es met betrekking tot de buitenruimte. In samenspraak met jongeren en afstemming met de buurt worden ontmoe ngsplekken voor jongeren gerealiseerd, het liefst gecombineerd met sport- en beweegplekken die hen uitdaagt om in beweging te komen. Dit gebeurt alleen als daar vraag naar is. • Ouderen: Ouderen zijn graag ac ef in groene gebieden rond hun huis.

Rond seniorenwoningen kan in samenspraak met de bewoners de openbare ruimte groener ingericht worden met voldoende rustpunten en toegankelijke paden, maar ook extra voorzieningen voor ontmoe ng en beweging zoals bankjes en kleine beweegtoestellen. • Ook op de speelplekken zijn ouderen welkom met hun kleinkinderen. Er wordt rekening gehouden met de hierboven genoemde inrich ngsaspecten. • ParƟcipaƟe: Alle bewoners worden ac ef betrokken bij de keuzes voor de inrich ng van de speelruimte. Tijdens twee bewonersavonden is al bij bewoners opgehaald wat zij belangrijk vonden voor de toekomst van de speelruimte in Dongen. Zodra een plek heringericht wordt, vragen we omwondenden naar hun wensen en kunnen zij meebeslissen over ontwerpkeuzes. De mate waarin bewoners invloed hebben op de uiteindelijke inrich ng ligt aan de type plek: bij buurt- en wijkplekken bewaakt de gemeente dat deze plekken voldoen aan de ambi es, bij kleine plekken kan de inrich ng meer afgestemd zijn op specifieke wensen van bewoners. Aanvragen voor nieuwe plekken of ini a even kan de gemeente ondersteunen bij voldoende noodzaak, draagvlak en als zij overeenkomen met de ambi es uit dit speelruimteplan.

De plek is bereikbaar

Ruimte voor ontmoe ng

Toestellen zijn bereikbaar

Toestellen die leuk zijn voor iedereen

Interac ef én inclusief spelen

Pad als ervaring

Testen door lokale ervaringsdeskundigen

Brede taludglijbaan (inclusief toestel)

Ambities

4. Klimaatbestendige groene speelruimte Groene speelruimte zorgt voor een uitdagende afwisseling in het speellandschap, voor de klimaatbestendigheid van de openbare ruimte en voor fijne verblijfplekken. Waar mogelijk en wenselijk wordt de speelruimte daarom vergroend. Hoe is het nu? • De groene ligging in zand en gras maakt dat de plekken vaak goed tegen water kunnen. Op enkele plekken zouden wat extra bomen voor meer beschutting kunnen zorgen. • Op natuurspeelplaats Beljaart kan gespeeld worden met zand en water. Waar gaan we naartoe? • Klimaatbestendigheid: We blijven kiezen voor ondergronden die water goed doorlaten en die zo min mogelijk opwarmen. Bij voorkeur werken we met natuurlijke ondergronden. De keuze van een ondergrond is wel a ankelijk van de type plek en de gebruiksintensiteit. Bij buurtplekken kiezen we vaker voor hardere, makkelijk begaanbare ondergronden, in verband met inclusiviteit en slijtage, bij kleine speelplekken zal hoofdzakelijk gras gebruikt worden. • Op plekken waar dit ontbreekt worden ac ef bomen aangeplant voor voldoende beschu ng. • Bij herinrich ng worden klimaatproblemen in de buurt onderzocht om te kijken of de plek een oplossing kan bieden, bijvoorbeeld door het aanleggen van overloopgebieden voor water of het planten van extra bomen rond de loca e. • Natuurlijk spelen: De inrich ng van de speelruimte daagt uit om de natuur te ontdekken.

Door het toepassen van natuurlijke speelaanleidingen wordt spelen in de natuur ges muleerd, zoals stapstenen, heuvels en speelbosjes. We werken met speelaanleidingen met een lange levensduur en beperkt onderhoud. • Biodiversiteit: Lege groenstroken en randen van speelplekken waar niet gespeeld wordt, kunnen ingericht worden met diverser groen om te biodiversiteit te s muleren.

Doorlatende ondergronden

Natuurlijke speelaanleidingen Groen voor biodiversiteit

Extra bomen aanplanten

Speelbosjes

Afwisselend maaibeleid

Ambities

5. Nieuwbouwwijken met kwalitatief goede speelruimte Bij de aanleg van nieuwbouwwijken zijn er kansen de openbare ruimte opƟmaal in te richten voor spelen, sporten en ontmoeten. Door middel van eisen wordt voldoende ruimte gereserveerd en speelwaarde gegarandeerd. De gemeente toest aan deze kaders. Hoe is het nu? • De nieuwbouwwijk De Beljaart heeft veel openbare ruimte met voldoende ruimte om te spelen en een goede verdeling van buurtspeelplekken. • Aan de Noorderlaan komt een nieuwbouwwijk, de Noorderbunder (300 woningen). Hier moet ook voldoende kwalitatief goede speelruimte gerealiseerd worden voor jong en oud. Waar gaan we naartoe? • Rolverdeling: De gemeente hee regie over de inrich ng om de kwaliteit te waarborgen. Ontwerp en aanleg is daarom een taak van de gemeente. Budge en voor de nieuwe plekken zijn wel a oms g van de ontwikkelaar. • KwanƟteit: Vanaf de start wordt voldoende ruimte voor spelen gereserveerd. A ankelijk van het type bebouwing, de groo e van de ontwikkeling en in afstemming met de omliggende speelbuurten worden er verschillende plekken gerealiseerd (zie voor eisen aan deze plekken bijlage C): • Bij laagbouw van rijtjeshuizen en eengezinswoningen: Binnen barrières moeten er binnen 400 m buurtplekken te vinden zijn en binnen 200 m moeten kleine kinderen een speelplek kunnen bereiken.

Om hieraan te voldoen zijn soms naast buurtplekken ook kleine speelplekken voor jonge kinderen noodzakelijk. Bij kleine ontwikkelingen zonder barrières kan soms aangesloten worden op het bestaande aanbod in de omgeving. Bij kleine ontwikkelingen mèt barrières moet minimaal een kleine speelplek gerealiseerd worden. • Bij hoogbouw: Buurtplekken worden gerealiseerd. Inrich ng is afgestemd op de verwach e demografie (bv. kinderen, studenten of senioren). • Bij laagbouw met een lage bebouwingsdichtheid: Een centrale plek wordt gekozen als ontmoe ngsplek voor de buurt met een breder aanbod gericht op spelen, bewegen en ontmoeten, waar mogelijk in afstemming met toekoms ge bewoners. • Kwaliteit: De karaktereigenschappen van de verschillende soorten plekken (bijlage C) gelden als inrich ngseisen. De spreiding en inrich ng sluiten aan op de speelruimte en -behoe e van omliggende buurten en evt. de nog geplande bouw in de toekomst. Bij ontwikkelingen is aandacht voor klimaatbestendigheid en diversiteit. Het gebruik van alleen natuurlijke speelaanleidingen is niet toegestaan, omdat dit weinig uitdagend is.

Gemeente maakt een inrich ngsplan voor de speelruimte

Afgestemd op mogelijke doelgroepen

n llee t a de e i N or en vo einst kl r e l al

Gemeente legt de plek zelf aan

Uitvoeringsplan In het uitvoeringsplan staan de voorgestelde ingrepen om de speelruimte te verbeteren op basis van de ambiƟes in het speelruimteplan. De benodigde investeringen zijn opgenomen voor de lange en korte termijn (2025-2029). Voor de periode 2025-2029 worden op basis van dit plan budgeƩen gereserveerd. Naast financiële, worden er in dit hoofdstuk ook een aantal prakƟsche kaders gegeven voor uitvoering. De staat van de plekken Het areaal is prima onderhouden, maar flink verouderd: zeker 50% van de toestellen is 20 jaar of ouder, dat terwijl toestellen gemiddeld 15 jaar mee gaan. Uitgaande van vervanging op plekniveau (theore sche vervangjaren van de toestellen geclusterd) zouden de komende 5 jaar ca. 60 loca es van de 73 vervangen moeten worden (83%). Daarmee ligt de vervangingsopgave op de korte termijn hoger dan budget of beze ng aankan; een onwenselijke situa e voor duurzaam onderhoud in de toekomst. Voor de uitvoering kiezen we er daarom vervanging te spreiden over de jaren. Op deze manier komen tot 2029 36 loca es aan de beurt. Elke 2 jaar kunnen vastgesteld worden welke plekken het meest urgent zijn door in de prak jk te kijken naar de staat van de plekken. Als gevolg van deze aanpak kan een plek soms verwijderd worden als deze technisch niet meer voldoet, om pas een paar jaar later ingericht te worden.

11 1. •

• •

• 2. •

3. •

Centrale speelplekken Speelplekken worden uitgebreid met toestellen of speelaanleidingen om voldoende uitdaging voor verschillende lee ijden te beva en. Soms wordt een kleine speelplek uitgebreid tot buurtplek. Een enkele plek wordt opgeheven omdat deze weinig toevoegd en er in de buurt al voldoende aanbod is. Een enkele plek wordt omgevormd naar een speelpleintje of bespeelbaar groen. Deze plekken zien niet noodzakelijk voor de dekking, maar voegen bij omvorming naar andere speelvormen wel toe aan de diversiteit van het speellandschap. Zie voorbeelden bijlage B. Nieuwe plek aanleggen. Beweegvriendelijke leefomgeving Het toevoegen van nieuwe sporten en beweegvoorzieningen of het (substan eel) verbeteren van bestaande sportvoorzieningen (ballenvangers toevoegen bijvoorbeeld). Exacte verbeteringen en toevoegingen worden afgestemd met de gebruikers. Inclusieve speelruimte Inclusief maken van een plek kan a ankelijk van de loca e bestaan uit het aanleggen van paden, de ingang verbeteren, ondergronden (gedeeltelijk) vervangen, extra zitgelegen aanleggen en inclusieve toestellen aanbrengen. Spor oevoegingen zijn ook gericht op bredere doelgroepen; worden meegenomen onder uitbreidingen van de beweegvriendelijke leefomgeving.

Klimaatbestendige groene speelruimte Beschu ng wordt toegevoegd om plekken klimaatbestendiger in te richten, extra groen wordt aangeplant, natuurlijk spelen als toevoeging op het speelaanbod (bv. heuvels, speelbosjes, stapstenen).

Scenarioverkenning In een scenarioverkenning zijn drie situa es bekeken hoe omgegaan kan worden met de achterstand in vervangingen: 1. Behoud - alles vervangen met vergelijkbare toestellen zoals het nu is. 2. Een netwerk van kleine plekken - enkel de kleine plekken behouden. 3. Een netwerk van grote plekken - enkel de grotere plekken (buurtplekken en wijkplekken) behouden. Bij het eerste scenario blij de huidige speelkwaliteit behouden; dit is uiteraard het meest kostbaar van de drie scenario’s. Bij de andere twee wordt het speelaanbod beperkter en worden meer kosten gespaard. Voor de uitvoer van al deze scenario’s waren de bestaande budge en ontoereikend. Als gevolg van deze verkenning is er voor 2025 een hoger vervangingsbudget toegekend van € 244.000.

•

Van visie naar uitvoering De scenario’s zijn een theore sche verkenning en gaan uit van een versobering van het aanbod. Dit speelruimteplan hee echter de ambi e de kwaliteit van de speelruimte in zijn geheel te verbeteren. Dit doen we door te investeren in de buurten waar dat nodig is en te besparen door in sommige buurten speelplekken anders in te richten. In overeenstemming met de ambi es uit dit plan stellen we onderstaande ingrepen voor. Deze zijn verwerkt in de kaarten en tabellen op de volgende pagina’s (12 t/m 18) met de uitvoering voor 2025-2029 en de langere termijn.

Waar mogelijk wordt het vervangjaar verder gekoppeld aan geplande gebiedsrenova es (bv. groot onderhoud parkeren/groen), zodat bewoners minder overlast ervaren. Daarnaast kan de gemeente vanuit een regierol besluiten om een loca e eerder op te pakken, bijvoorbeeld om op korte termijn een ambi e uit het speelruimteplan te realiseren. Zodoende kan het exacte jaar van uitvoering in de prak jk afwijken van de gegeven lijst.

4. •

Stappenplan voor uitvoering Het vervangmoment (urgen e) wordt bepaald door de beheerder op basis van de algehele staat van de plek. Door elke 2 jaar een inscha ng op de plekken te laten doen van de verwach e levensduur van de toestellen door een ervaren inspecteur, kan het uitvoeringsplan aangepast worden en worden de meest urgente plekken eerder opgepakt.

Uitvoeringsplan

Financiele kaders Kostenopbouw voor inrichƟng en uitbreiding De kosten voor herinrich ng en uitbreiding bestaan uit: • Richtbedrag per type plek. (ontruiming en aanleg van toestellen en ondergronden, enkele overige inrich ng zoals paden, groen en bankjes) • VAT-kosten (voorbereiding, administra e, toezicht) van 15% van de herinrich ngskosten, uitgaande van veel interne uitvoering. Dit komt bovenop het richtbedrag. • Eventueel extra investeringen voor ingrepen vanuit het speelruimteplan. In geval van opheﬀen betre het eenmalige kosten. Voor opheﬀen en omvormen zijn de benodigde werkzaamheden (zoals par cipa e, ontwerp) beperkt en zijn daarom geen VAT -kosten gerekend. De voorgestelde ingrepen en de financien voor dit speelruimteplan staan in tabel 2 als totaaloverzicht en in tabel 3 per jaar.

Tabel 1. Richtbedragen type plekken en ingrepen *

Type plek Speelhoekje Kleine speelplek Buurt speelplek Grote speelplek Sportplek Sporthoekje

Tabel 2. Aantallen in uitvoeringsplan *

Richtbedrag herinrichting VAT (+15%) € 10.000 € 1.500 € 35.000 € 5.250 € 50.000 € 7.500 € 100.000 € 15.000 variërend variërend € 5.000 € 750

Ingreep uitvoeringsplan 1. Centrale speelplekken Impuls spelen Aanleggen Opheffen Omvormen 2. Beweegvriendelijke leefomgeving Impuls sporten 3. Inclusieve speelruimte Impuls inclusiviteit 4. Klimaatbestendige groene speelruimte Impuls groen

Richtbedrag ingreep

Uitvoeringsplan 2 € 23.000 27 € 1.104.000 18 € 1.035.000 1 € 115.000 5 € 218.500 1 € 5.750 Ingrepen

+ € 10.000 zie type plek € 10.000 € 15.000

13 1 4 14

€ € € €

130.000 57.500 40.000 210.000

+ €

10.000

€

60.000

+ €

10.000

€

70.000

+ €

10.000

3 € 30.000 Totaal € 3.098.750

Vervangingsbudget Om de ami es uit dit plan op maal door te voeren is de komende 10 jaar gemiddeld € 334.229,per jaar nodig. Er worden dan ca. 7-8 plekken per jaar opgepakt en het verouderde areaal wordt langzaamaan vernieuwd. Zoals zichtbaar in tabel 3, is het beschikbaar gestelde budget voor 2025, namelijk € 244.000, nog onvoldoende om de plekken voor dat jaar aan te pakken. Ook voor de ingrepen de andere jaren voldoet dit budget niet. Er zal dus jaarlijks meer budget beschikbaar moeten worden gesteld. Naast het verhogen van de vervangingsbudge en kunnen andere maatregelen genomen worden om de investeringslast te beperken: • Samenwerking met andere budge en. Veel ambi es raken andere terreinen binnen de gemeente. Vanuit deze gebieden kan worden samengewerkt in de uitvoering. Zo sluit het plan goed aan op de ambi es voor heel de gemeente en wordt de budge aire last gedeeld. • Aanvragen van subsidies en fondsen voor bepaalde ambi es of voor speciale projecten. Dit kan met name bij de grote loca es helpen. Denk aan het Samenspeelfonds voor het inclusiever maken van speelplekken. Als het niet mogelijk is voldoende budget beschikbaar te maken, kan overwogen worden de vervanging verder uit te spreiden en nog meer loca es op te heﬀen (betekent verder lopen naar een speelplek).

Onderhoudsbudget Voor vervanging van onderdelen, het bijhouden van de onderhoudsstaat van de toestellen en ondergronden en het uitvoeren van inspec es moet jaarlijks een budget beschikbaar worden gesteld. Voor 2025 is dit (klein)onderhoudsbudget € 94.000,- Veel werkzaamheden worden uitgevoerd door de eigen dienst. De kosten voor ureninzet uit eigen dienst zijn meegenomen in dit budget (hiervoor is € 25.000,- gerekend).

Tabel 3. Overzicht per jaar **

Plekken per Investering Periode jaar per jaar 2025 6 € 282.250 2026 7 € 290.500 2027-2029 7 € 266.083 2030-2034 8 € 386.917 Gemiddeld 7/8 € 334.229

*Bij het opstellen van het uitvoeringsplan is geen rekening gehouden met toekomsƟge indexeringen van materialen en werkzaamheden. Het is daarom belangrijk dat het budget jaarlijks wordt geïndexeerd. **De geplande vervangjaren vanaf 2027 zijn een inschaƫng en kunnen verschuiven als toestellen langer of korter meekunnen in de prakƟjk. Aantallen plekken en investeringen vanaf die Ɵjd zijn gemiddelden per jaar.

Uitvoeringsplan Kaders voor participatie en communicatie ParƟcipaƟe A ankelijk van het type herinrich ng en het soort plek wordt een aanpak gekozen voor par cipa e: • Loca es worden in principe in hun geheel heringericht. • Bij volledige herinrich ng worden omwonenden al jd geraadpleegd om wensen en ini a even in beeld te krijgen. • Bij kleinschalige herinrich ng, het vervangen van een enkel toestel als deze kapot is, zoekt de gemeente zelf een vervangend toestel uit. Omwonenden worden geïnformeerd over de aanpassing. • Bij een kleine speelplek worden de direct omwonenden geraadpleegd. Hier is meer ruimte voor ini a even met voldoende draagvlak. • Bij buurt- en wijkplekken worden in twee rondes zowel de direct omwonenden als de hele buurt betrokken. Daarnaast worden hier speciale belangengroepen bevraagd zoals mensen met een beperking, sporters, ouderen en scholen. Bij buurt- en wijkplekken zal de gemeente meer regie voeren over de uiteindelijke inrich ng, zodat voldaan wordt aan het stree eeld van deze plek. • Bij een sportplek worden gebruikers ac ef betrokken, bijvoorbeeld via sportgroepen, clubs of de buurtsportcoach. Als bewoners zelf met een aanvraag of ini a ef komen, wordt gekeken of dit past binnen het uitvoeringsprogramma op korte termijn, of er voldoende draagvlak is en of het idee aansluit op de ambi es uit het speelruimteplan.

CommunicaƟe Om te voorkomen dat er keuzes worden gemaakt die niet aansluiten bij de wensen en behoe en van de bewoners zijn er in de zomer van 2023 twee bewonersavonden gehouden. Tijdens de avonden hebben bewoners belangrijke plekken aangewezen om in te investeren. Verder wordt aanbevolen om in te ze en op goede en duidelijke communica e. Op die manier kunnen bewoners worden geïnformeerd en gevraagd mee te denken over de herinrich ng of omvorming van de speelplekken in hun straat of buurt. Voor de communica e rich ng bewoners kan de website van de gemeente gebruikt worden. Hier kan het speelruimteplan inclusief de visiekaarten van gepubliceerd worden. Het is wenselijk bij de uitvoering zoveel mogelijk te clusteren, op speelplekniveau, maar ook op speelbuurtniveau. Bewoners kunnen dan goed meedenken over de herinrich ng en hierdoor is het ook makkelijker om een speelplek een func onele wijziging te geven.

Uitvoeringskaart

Legenda

‘s Gravenmoer

Beljaart buiten

Type plek: Speelhoekje

08 00

Kleine speelplek Buurtspeelplek

TC T.C. De Wiel

Wijkplek

BS De Wegwijzer

VV V.V. Oni nr.

Sportplek en sporthoekje

BS De Springplank

Voorzieningen: BS

Schoolplein Sportverenigingen

Park

21 14

Buurtcentrum

24 16

Drukke weg (barrière) 22

BS Heilig Hartschool

verbinden

BS De Biezenkring

Uitvoeringsplan spel toevoegen of verbeteren

Cultureel centrum Isra

ŝŶĚŝĐĂƟĞĨũĂĂƌ

Dongen-Vaart

BS De Vlinderboom

MS Cambreur College

28 27

sport toevoegen of verbeteren

Westerkim

Jeugdcentrum Klein-Dongen-Vaart

natuurlijk spelen toevoegen of verbeteren

BS 52

inclusiviteit verbeteren

SV Sporthal De Salamander

omvormen natuurlijk spelen of speelpleintje

SV Sportcomplex De Gaasjes

ŽƉŚĞīĞŶ

54 39

zoek ruimte voor een buurtplek

Park Vredeoord

46 48

De cammeleur

Buurthuis Europlus

Sint Agnes

verbinden

57 51

38 plek komt

terug in nieuwbouwontwikkeling

BS Achterberg

60 61

BS J.J. Anspachschool 65

VV Concordia

(66) met 65

De Bergen

VV Olympia 60

AV Atledo HC Liberty 68

BS Sint Jan 69 70

12 75

71 (71) achter hek, van zwembad

(72) niet openbaar

Wandelpark de Vennen 73

trimparcours

Uitvoeringstabel

Naam

Wijk

Type Locatie nu

Uitvoeringsplan

's Gravenmoer

Buurt speelplek

Impuls inclusiviteit

Plan West I

Kleine speelplek

Herinrichten

Prinsenstraat 20 "De Boemerang" Rijnstraat 1 / Planetenstraat Klarinethof 8

Plan West I

Kleine speelplek

Omvormen speelpleintje

2025

€ 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking

Harmonieplein

Plan West I

Kleine speelplek

Herinrichten

2025

54 73

Gropiusstraat 3 Oude Baan (trimbaan)

De Hoge Akker Oud Dongen

Kleine speelplek Sportplek

Herinrichten Herinrichten

2025 2025

€ 40.250 Kan verbonden worden met grasveld mee leuke klimaanleidingen en grotere toestellen. € 40.250 Prima plek voor jongeren € 79.000

Naam

Wijk

Type Locatie nu

Uitvoeringsplan

Bessengaarde 3

De Biezen

Speelhoekje

37 58

Plutostraat 23 Marnix Gijsenstraat 13

Plan West I De Hoge Akker

Kleine speelplek Kleine speelplek

62 65 en 66

Maczekstraat nr 54 Recreatiepark De Bergen

De Hoge Akker Oud Dongen

Kleine speelplek Buurt speelplek

67 70

Julianastraat 60 Meidoornstraat 9

Centrum Centrum

Buurt speelplek Kleine speelplek

Gepland Richtbedrag voor Toelichting jaar uitvoering 2025 € 67.500 Tot centrale inclusieve buurtplek maken. Andere buurtplek in het dorp is dan de natuurspeelplek 2025 € 40.250

Gepland Richtbedrag voor Toelichting jaar uitvoering Omvormen speelpleintje 2026 € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking

Herinrichten Omvormen natuurlijk spelen Impuls spelen Impuls spelen, sport en natuurlijk spelen

2026 2026

€ 40.250 € 15.000 Onhandigge ligging, niet noodzakelijk voor dekking

2026 2026

Herinrichten Omvormen natuurlijk spelen

2026 2026

€ 50.250 Uitbreiden met meer speeluitdaging tot een buurtplek(je). € 97.500 Samen vormen 65 en 66 één plek.Veel potentie als centrale plek voor heel de omgeving. Daarvoor moet wel veel gebeuren: meer uitdaging voor alle leeftijden. Met name kans om het groene karakter uit te dragen. € 57.500 € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking en onhandige ligging. Omvormen naar speelgroen met heldere afscheiding of recreatief groen voor volwassenen (moestuin, bloemen etc.)

Uitvoeringstabel

Naam

Wijk

Type Locatie nu

Uitvoeringsplan

's Gravenmoer

Kleine speelplek

Herinrichten

Dongen-Vaart

Buurt speelplek

Herinrichten

2027-2029

Doctor Koekoeklaan/de Werf 8 Vaartweg t/o 116 (Sporthal Gaasjes) Donk 96

Gepland Richtbedrag voor Toelichting jaar uitvoering 2027-2029 € 40.250 Noodzakelijk voor dekking

De Biezen

Sporthoekje

Opheffen

2027-2029

13 14

Konijnendonk 2 Hazendonk 2

De Biezen De Biezen

Kleine speelplek Kleine speelplek

2027-2029 2027-2029

Bieslooktuin 6

De Biezen

Buurt speelplek

19 22

Kamilletuin 16 van Almondestraat 63

De Biezen Plan West II

Kleine speelplek Buurt speelplek

Impuls spelen Omvormen natuurlijk spelen Impuls sporten en natuurlijk spelen Herinrichten Impuls spelen

23 25

Stuyvesantstraat 13 Wagnerstraat 16

Plan West II Plan West II

Kleine speelplek Buurt speelplek

2027-2029 2027-2029

30 32

Spuistraat 6 IJselstraat 21

Plan West I Plan West I

Kleine speelplek Speelhoekje

34 35

Rijnstraat 129 Rijnstraat 49

Plan West I Plan West I

Kleine speelplek Speelhoekje

40 46 49 56

Beneluxlaan 36 Oranjeplein 80 Hertog Janstraat 32 Louis Paul Boonstraat 10

Plan West I Centrum Centrum De Hoge Akker

Sportplek Buurt speelplek Kleine speelplek Speelhoekje

Opheffen Impuls inclusiviteit en sport Herinrichten Omvormen natuurlijk spelen Herinrichten Omvormen natuurlijk spelen Herinrichten Herinrichten Impuls spelen Opheffen

60 64

Jan de Rooijstraat 39 Prinses Amaliastraat 43

De Hoge Akker Centrum

Kleine speelplek Kleine speelplek

Herinrichten 2027-2029 Omvormen speelpleintje 2027-2029

€ 40.250 Noodzakelijk voor dekking € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking, onhandige ligging.

Kanaalstraat/Kastanjestraa Centrum t

Buurt speelplek

Impuls inclusiviteit

€ 67.500 Centrale inclusieve plek van maken voor de wijk (nu al goed centraal pad).

2027-2029 2027-2029 2027-2029

2027-2029 2027-2029 2027-2029 2027-2029 2027-2029 2027-2029 2027-2029 2027-2029

2027-2029

€ 57.500 Speelvoorzieningen bij de plek nu onder de maat, meer uitdagend maken. € 10.000 Niet noodakelijk voor sportaanbod of dekking. Plek niet handig voor voetbalveldje (te smal). € 50.250 Meer uitdaging toevoegen. € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking. Natuurlijk spelen voegt toe aan variate in buurt. € 77.500 Verbinden met 17. Door uit te breiden met volwaardig groen en natuurlijk spelen in het aanwezige park. € 40.250 € 67.500 Uitbreiden tot volwaardige buurtplek voor 0-12 jaar. Hiervoor is met name meer uitdaging voor 5+ nodig op deze locatie en een beetje voor de meer jongere kinderen. € 10.000 Wordt weinig gebruikt volgens bewoners. Opheffen. € 77.500 Inclusieve buurtplek van speelbuurt van maken. Bewoners willen kunstgrasveld. € 40.250 € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking. Natuurlijk spelen voegt toe aan variate in buurt. € 40.250 € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking. Natuurlijk spelen voegt toe aan variate in buurt. € 11.500 € 57.500 Meer uitdaging toevoegen. € 40.250 Uitbreiden tot centrale buurtplek met meer uitdaging. € 10.000 Niet noodzakelijk voor dekking, weinig speelwaarde en weinig ruimte.

Uitvoeringstabel Nr

Naam

03 04 05 06

Type Locatie nu

Uitvoeringsplan

Aakpark 's Gravenmoer Eksterstraat 11 Dongen-Vaart Wielewaalstraat 20 Dongen-Vaart Vaartweg 104 Dongen-Vaart (Agnesschool) Natuurspeelplaats Beljaart De Beljaart

Buurt speelplek Kleine speelplek Kleine speelplek Speelhoekje

Herinrichten Herinrichten Herinrichten Herinrichten

Gepland Richtbedrag voor Toelichting jaar uitvoering 2030-2034 € 57.500 Goede plek in de natuur. 2030-2034 € 40.250 2030-2034 € 40.250 2030-2034 € 11.500

Grote speelplek

Herinrichten

2030-2034

De Biezen De Biezen De Biezen

Buurt speelplek Kleine speelplek Kleine speelplek

Impuls spelen 2030-2034 Herinrichten 2030-2034 Omvormen speelpleintje 2030-2034

€ 67.500 Meer uitdaging voor 12+ € 40.250 Noodzakelijk voor dekking € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking. Leent zich goed als pleintje.

17 20

Meloengaarde 18 Reigershof 2 Otterdonk 2 en einde straat. Schuttersveld (park) Drijversveld 4

De Biezen De Biezen

Kleine speelplek Buurt speelplek

2030-2034 2030-2034

€ 57.500 Verbinden met 18. In 2024 uitgebreid met een groot toestel. € 77.500 Inclusief maken en spelen voor oudere kinderen uitdagend maken.

Achterhuizen 3

De Beljaart

Kleine speelplek

Herinrichten Impuls inclusiviteit en spelen Impuls spelen

2030-2034

Trompstraat 48 .

Plan West II

Kleine speelplek

Omvormen speelpleintje 2030-2034

€ 50.250 Meer uitdaging toevoegen voor oudere kinderen (anders te ver lopen). Buurtplek van maken. € 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking.

Begoniastraat 1

Plan West II

Kleine speelplek

Herinrichten

2030-2034

€ 40.250 Noodzakelijk voor dekking woningen in hoek van de speelbuurt.

27 31 43 50 51 52 53 55

Rubenstraat 23 Dommelstraat 5 Theodoorstraat 5 Hoge Ham/Biezen Wagenmaker 10 Dudokstraat 16 Hortastraat 3 Simon Vestdijkstraat 33

Plan West II Plan West I Plan West I Centrum Centrum De Hoge Akker De Hoge Akker De Hoge Akker

Buurt speelplek Kleine speelplek Kleine speelplek Kleine speelplek Kleine speelplek Kleine speelplek Kleine speelplek Buurt speelplek

Herinrichten Herinrichten Impuls spelen Herinrichten Herinrichten Herinrichten Opheffen Impuls spelen, natuurlijk spelen, inclusiviteit

2030-2034 2030-2034 2030-2034 2030-2034 2030-2034 2030-2034 2030-2034 2030-2034

€ 57.500 Iets uitdagender maken. € 40.250 € 50.250 Spelen uitdagender maken voor 0-12 jaar € 40.250 € 40.250 € 40.250 Noodzakelijk voor dekking € 10.000 Niet noodzakelijk voor dekking, onhandige ligging. € 87.500 Uitbreiden met spelen voor de jongere kinderen en netuurlijk spelen voor meer uitdaging en langere verblijfswaarde. Gedeeltelijk toestellen inclusief inrichten (andere ondergronden).

Berlagestraat/Coba Pulskenstraat Churchillstraat 15 2 Deken Batenburgstraat

De Hoge Akker

Sportplek

Herinrichten

2030-2034

€ 115.000 In afstemming met gebruikers (lijkt nu weinig gebruikt).

De Hoge Akker Oud Dongen

Kleine speelplek Sportplek

Herinrichten Herinrichten

2030-2034 2030-2034

€ 40.250 Noodzakelijk voor dekking € 11.500 Klein verhard pannaveldje naast zwembad (openbaar). Prima plekje om te spelen na het zwemmen.

08 11 15 16

61 75

Wijk

€ 115.000

Uitvoeringstabel Nr

Naam

Wijk

Type Locatie nu

Uitvoeringsplan

Veenbies / Hamsesticht 33 De Beljaart

Buurt speelplek

Impuls inclusiviteit

Bloemaertstraat 6

Plan West II

Kleine speelplek

Pieter Breughelstraat 5

Plan West II

Sportplek

Europaplein

Plan West I

Kleine speelplek

Omvormen natuurlijk spelen Omvormen natuurlijk spelen Impuls spelen

Buurt speelplek

Aanleggen

2035+

39 41

Gepland Richtbedrag voor Toelichting jaar uitvoering 2035+ € 67.500 Centrale inclusieve buurtplek van maken 2035+

€ 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking

2035+

€ 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking (voetbalveld dichtbij op plek 27).

2035+

€ 50.250 Diverser speelpleintje realiseren (nu veel van hetzelfde). Denk aan belijning, hoogteverschil en zit/speelelementen. € 57.500 Bij nieuwbouwontwikkeling komt een plek terug. Ofwel hier of elders in de wijk zoeken naar de mogelijkheid om een buurtplek te realiseren (waar ruimte is). € 40.250 € 60.250 Uitbreiden tot buurtplek met spelen en sporten.

Glorieux 50 Park Molenweide Beneluxlaan Reparatusstraat 5

Plan West I Plan West I

Kleine speelplek Kleine speelplek

Herinrichten Impuls spelen, sport

2035+ 2035+

Plan West I

Kleine speelplek

2035+

Centrum

Buurt speelplek

Park Vredeoord Nieuwstraat 7 Wilhelminaplein

Omvormen natuurlijk spelen Herinrichten

Centrum

Buurt speelplek

Impuls spelen, sport en inclusiviteit

2035+

€ 87.500 Centrale (inclusieve) plek van maken voor heel de wijk. Wel rekening houden met activiteiten op het veld en monumentale park. Speelruimte verbinden met 47. Nu liggen toestellen te verspreid. Inclusiviteit makkelijk te verbeteren, ligt al een centraal pad.

J.J. Slauerhoffstraat 8

De Hoge Akker

Sporthoekje

2035+

€ 15.000 Onhandige ligging, niet noodzakelijk voor dekking

63 69 74

Bergmolenstraat 1 Berkenstraat 22 Veenmos

Centrum Centrum De Beljaart

Speelhoekje Sporthoekje Sportplek

Omvormen natuurlijk spelen Herinrichten Herinrichten Herinrichten

2035+ 2035+ 2035+

€ 11.500 Niet heel spannend, maar noodzakelijk voor dekking. € 5.750 € 11.500 Niet heel spannend trapveld, maar noodzakelijk voor dekking.

44 47

2035+

€ 15.000 Niet noodzakelijk voor dekking. Natuurlijk spelen voegt toe aan variate in buurt. € 57.500 Verbinden met 48 (zie ook 48).

Bijlage A - Toelichting belangrijke begrippen

In dit plan wordt er onderscheid gemaakt tussen formele speelruimte en informele speelruimte. De eerste categorie betre alle speel- en sportplekken die in het beheer van de gemeente zijn en waar bij de inrich ng is gewerkt met speel- of spor oestellen zoals een schommel, glijbaan of basketbalpaal. Hier vallen ook de schoolpleinen onder. De informele speelruime betre de vrije speelruimte: de overige bespeelbare openbare ruimte zoals een brede stoep, trapveldje zonder doelen (grasveld) of bosjes om in te ravo en. Dongen wordt opgedeeld in speelbuurtjes. Buurten, begrensd door barrières die kinderen (tot 10/11 jaar) niet zelfstandig mogen oversteken. Deze barrières zijn op kaarten weergegeven als rode streepjeslijn. Binnen deze buurtjes willen we dat de speelruimte, zeker voor kinderen tot 12 jaar, goed georganiseerd is.

Buurtplek voor 0-12 (Julianastraat)

buurtplek 27 De belangrijkste plek in elke speelbuurt is de buurtplek. Dit is een grotere speelvoorziening waar de buurt uitgenodigd wordt om samen te komen, te spelen, te bewegen en te ontmoeten. Naast de buurtplekken zijn er veel kleine speelplekken in de gemeente. Hier staan enkele speeltoestellen vaak dichter op de woningen. Aanbod is gericht op het omliggende woningblok. Af en toe zijn er ook plekken waar maar één enkel toestel staat of een hele kleine plek waar je maar korte jd kan vermaken. Dit noemen we een speelhoekje. Soms is er ook sprake van een wijkplek. Dit zijn grote buurtplekken, die door een onderscheidende inrich ng (bijvoorbeeld grote skatebaan) of ligging (bijvoorbeeld in een centraal park) meerdere buurten bedienen. Niet in elke wijk ligt een wijkplek.

speelgrens

41 32

LeeŌijdsgroepen

Omschrijving

Kleine speelplek

Direct omwondenden

Meestal exclusief gericht op jonge kinderen (0-9 jaar)

Vaak beperkt in aanbod en omvang. Ze liggen vaak beschut in de woonomgeving en dicht op de woningen, waardoor er goede sociale controle aanwezig is.

Gericht op brede doelgroep (0-12 jaar of 5-19 jaar)

Centrale plek in de buurt met een uitgebreider ĂĂŶďŽĚĚĂŶĚĞŬůĞŝŶĞƐƉĞĞůƉůĞŬ͘ĞďƵƵƌƚƉůĞŬ ŚĞĞŌĞĞŶďĞůĂŶŐƌŝũŬĞŽŶƚŵŽĞƟŶŐƐĨƵŶĐƟĞĞŶĞƌŝƐ ǀĂĂŬĞĞŶĐŽŵďŝŶĂƟĞǀĂŶƐƉŽƌƚĞŶƐƉĞůĂĂŶǁĞǌŝŐ͘

Gericht op brede doelgroep (5-19 jaar)

Speel- of sportplek met een onderscheidend aanbod. Deze plekken hebben vaak een duidelijke ǀĞƌďůŝũĨƐĨƵŶĐƟĞ͘

Speelhoekje Buurtplek De gehele buurt

:LMNplek

De gehele kern/wijk of zelfs daarbuiten

39 42

Bereik

Type plek

kleine 36 speelplek 200m 38

Speelbuurt in Plan West I 49

Kleine speelplek voor 0-9 (Meidoornstraat)

Bijlage A - Toelichting belangrijke begrippen

Om een zo groot mogelijke doelgroep op een ac eve wijze gebruik te laten maken van de openbare ruimte is het van belang dat er een divers aanbod is dat goed verspreid is over de verschillende speelbuurtjes en binnen heel de gemeente. Om de diversiteit te waarborgen, wordt gebruik gemaakt van de Schijf van Vijf voor Buitenspelen.

0 t/m 4 jaar

Ontdekken van ruimtes, materialen en vaardigheden. Rollenspel en fantasiespel. Contact met andere kinderen.

5 t/m 8 jaar

Samenspel, regelspel en Toestellen, speelaanleidingen en materialen die samenspel, balspelen. Gevarieerder en wilder bewegingsspel. Motorische schommelen, hogere glijbanen. Open en besloten ruimtes, ontwikkeling. Ontdekking en grensverlegging.

9 t/m 12 jaar

Samenspel, sport en

Trapveldje en andere sportplekken. Fysiek uitdagende en

en onderzoekend spelgedrag. Minder regelspel. Overgang van spelen naar ontmoeten.

ontwikkelen. Minder gebonden aan buurt.

De Schijf van Vijf voor Buitenspelen gaat uit van een divers aanbod aan openbare speel- en sportruimte. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende vijf elementen: • • •

• •

TradiƟonele speelplek: De meer ‘reguliere’ speelplek met speeltoestellen als een wip, glijbaan en schommel. Natuurlijk spelen: Bewust als speelplek ingericht groen. Heuvels, bosjes, bomen en gras; spelen met zand, water en los materiaal. Pleintje: Autovrij (verkeers)pleintje of superbrede stoep waar kinderen zelf spel kunnen bedenken met lijnen, bollen, kleur en andere speelaanleidingen verharde ruimte voor vrij spel, fietsen, steppen of knikkeren. Sportplek: Spelend sporten, bijvoorbeeld voetbal, kor al, tennis, basketbal, skaten, crossbaantjes, freerunning en stepbaantjes. Speelroute: Een kindvriendelijke en veilige route door de buurt die belangrijke (speel)loca es met elkaar verbindt al dan niet met speelaanleidingen.

Materialen zoals zand, water, gras, takjes en blaadjes. Bespeelbaar groen, kleurgebruik. Kleine, gemakkelijk toegankelijke speeltoestellen of speelaanleidingen.

13 t/m 16 jaar

Uitdagende sportmogelijkheden zoals freerunning, skatepark en chillen (in groepsverband). Fysieke en sociale grensverlegging.

17 t/m 20 jaar

Ruimte voor zowel individueel als in groepsverband scooter en auto. Sport gericht op verbeteren vaardigheden en/of persoonlijk voorkomen.

auto’s.

21 t/m 65 jaar

65+ jaar

Beweegmogelijkheden gericht op mensen met een

Bewegen, recreëren en ontmoeten.

Als de vijf elementen aanwezig zijn binnen de speelbuurt, is er sprake van een rijk en gevarieerd aanbod. De vijf elementen kunnen verdeeld zijn over verschillende formele plekken in een buurt, allemaal samenkomen op de buurtplek, maar ook onderdeel zijn van de informele speelruimte (bespeelbaar groen of ‘t pleintje bijvoorbeeld).

lr ee

spo

rtp

lek

ů ŽŶĞĞ ƚƌĂĚŝƟ

VIJF

‘t pleintje

SCHIJF VAN

n spele urlijk natu

Op de verschillende type plekken is uitdaging aanwezig die vaak samenhangt met bepaalde lee ijdsgroepen. In de tabel hiernaast is voor verschillende lee ijdsgroepen een overzicht van ac viteiten die de groep interesseert. Ook staan er voorbeelden hoe deze bij de inrich ng van de formele speelruimte vorm kunnen krijgen.

Bijlage B - Beoordeling buitenspelen en bewegen

waarvan 2 beheerd door het zwembad

urtplek bu s

17x

portplek

eelhoek

ijkple

38x

e speelple

Bereik en type plekken

Beoordeling

sta at

m kli

aa tb

ige

ng h

ric

g 20

gin

0 1

37 14

49 16

Getal = aantal keer dat het cijfer (v.l.n.r. 1 tot 5 sterren) is gegeven voor de plekken. Grootste ster is de meest voorkomende beoordeling.

69x 55x

0-4

21.682

60x

19x

13x

5-9 10-14 15-19 19+ Verdeling plekken

1355 0-4

1353 1331 1399 5-9 10-14 15-19 19+ Demografie gemeente

ite

siv

Diversiteit

speelpleintje speelroute

clu

natuurlijk spelen

sporten

tradi oneel

33x

es te n

64x

lig

Aanbevelingen • Uitdaging op buurtplekken vergroten: meer voor de jonge kinderen en voor 9+ jaar. • Centrale openbare plekken maken waar heel Dongen, jong en oud terecht kan. De centrale parken zoals 48 en 65 hebben nu wel voorzieningen, maar te weinig aanbod voor alle lee ijden. • In buurten met veel kleine speelplekken met beperkte speelwaarde, deze opheﬀen of omvormen als er voldoende buurtplekken op loopafstand (200- 400 m) aanwezig zijn. Door inrich ng met natuurlijke speelaanleidingen of speelaanleidingen in de verharding kunnen de plekken bijdragen aan de diversiteit van het speellandschap in de wijk. • Meer varia e in sportplekken aanbieden verspreid over Dongen: voetbal op verharding en kunstgras en andere sporten, zoals fietscross, boulder en bootcamp. Een aantal voetbalvelden eventueel opheﬀen. Aanpassingen in samenspraak met gebruikers. • Bij herinrich ng buurtplekken en wijkplekken inclusiever inrichten (paden, ondergronden en toestellen). • Waar dit ontbreekt meer beschu ng rond de speelplek toevoegen. • Groen bespeelbaarder maken bv. aanleg bespeelbaar groen (heuvels, struiken).

n lei

waarvan 3 sporthoekjes

Bevindingen • Spreiding en verdeling: In elke wijk liggen voldoende plekken om te spelen. Een enkele keer ontbreekt een buurtplek in de speelbuurt (hiervoor is weinig ruimte). Hier is dan vaak een overmaat aan kleine plekken met beperkte uitdaging te vinden. • Uitdaging: Een aantal centrale plekken kunnen meer aantrekkingskracht en allure krijgen. • Diversiteit: Beljaart Buiten stimuleert natuurlijk spelen met speelaanleidingen. Verder zijn het met name plekken ingericht met toestellen. • Informele speelruimte: Is niet uitgebreid meegenomen in de inventarisatie. Wisselend per wijk is er meer of minder groen waarin gespeeld kan worden. Het groen kan wel aantrekkelijker ingericht worden voor gebruik (vrij spelen en sporten). • Sportaanbod: Er is een groot aantal voetbalmogelijkheden te vinden, zeker in elke wijk meerdere plekken. Daarnaast zijn er verspreid over Dongen andere sportmogelijkheden (basketbal, tafeltennis, calisthenics, jeu de boules, een trimbaan en een skatebaan). De kwaliteit van het sportaanbod is wel wat laag (verouderde toestellen en bv. met name trapvelden) en het aanbod kan diverser. • Onderhoud: Veel plekken zijn verouderd, maar functioneel nog in voldoende staat. • Klimaatbestendigheid: De groene ligging in zand en gras maakt dat de plekken vaak goed tegen water kunnen. Op enkele plekken zouden wat extra bomen voor meer beschutting kunnen zorgen.

• Inclusiviteit: Het merendeel van de plekken is slecht toegankelijk door zandondergronden en het ontbreken van paden in het gras. • Schoolpleinen: Zijn niet meegenomen in de inventarisatie, maar kunnen soms wel een rol spelen als aanbod en ruimte in een speelbuurt beperkt is.

Doelgroepen

de huidige locaƟes gelden de onderstaande eigenschappen als kenmerken, in Bijlage C - Inrichtingskenmerken type plekken Bijontwikkelgebieden als inrichƟngseisen. Buurtplek

Kleine plek

Omvormplek

Sportplek

0-100 jaar, 1 à 2 plekken voor heel Dongen

0-14 jaar, omliggende buurt, minimaal 1 per speelbuurt, binnen 400 m van de woning

vaak jongere doelgroep (0-9 jaar), omwonenden, aanvulling op buurtplekken binnen 200 m van woning

direct omwonenden (0-100 jaar)

kinderen, jongeren, volwassenen en senioren (10-100 jaar), kleine plek per buurt, grote per wijk

ca. € 100.000,-

ca. € 50.000,-

ca. € 35.000,-

ca. € 15.000,-

a ankelijk van inrich ng

5.000-10.000 m2, centrale plek

ca. 3.000 m2, centrale plek

ca. 500 m2, meer besloten plek

ruimte blij beschikbaar voor spelen in toekomst

ruimte a ankelijk van sport

spelen, bewegen en ontmoeten

spelen

spelen/ontmoeten

bewegen en ontmoeten

uitdagende, unieke toestellen, minimaal 6 verschillende beweegvormen

uitdagende toestellen, sport, omliggend bespeelbaar groen, speelaanleidingen, minimaal 4 verschillende beweegvormen

passend bij doelgroep en wensen bewoners

minimale inrich ng, geen toestellen, bespeelbaar groen (of verharding), andere wensen bewoners

volwaardige inrich ng voor samensporten

zitmogelijkheden, afvalbakken, rookvrij, veilige toegangen, verlich ng en eventueel watertappunten

zitmogelijkheden en afvalbakken, rookvrij

geen extra voorzieningen, rookvrij

geen extra voorzieningen

zitmogelijkheden, afvalbakken, rookvrij en evt. JOP

sie f

bereikbaar, toegankelijk en bespeelbaar (100-70-50-regel), in samenwerking met doelgroep

bereikbaar en toegankelijk, toestellen deels bespeelbaar

inclusiviteit niet noodzakelijk

grote plek inclusief (100-70-50-regel) in samenwerking met doelgroep

1. Per speelbuurt 2. Wijkbreed inventariseren en communiceren

Bewoners speelbuurt beoordelen inrich ng en gee extra ini a even aan.

Omwonenden grotere inspraak op inrich ng

Omwonenden grotere inspraak op inrich ng en mogelijk rol in onderhoud

1. Met omwonenden 2. Met doelgroep afstemmen (gebruikersgroepen).

robuuste toestellen, speelaanleidingen, deels toegankelijke ondergronden, schaduw en zon

robuuste toestellen, deels toegankelijke ondergronden, speelaanleidingen, schaduw, vergroening

waar mogelijk vergroening, grasondergronden

waar mogelijk vergroening

voldoende beschu ng en afwatering

at er

Pa r

Ɵc

clu

Vo o

ng en

ric

hƟ n

nc Ɵe

ge ï

ex (m Ric ee oe ht rd t j be w aa dr Ru im ord rlijk ag en s te )

Do en elg be roe re p ik

Ty pl pe ek

Wijkplek

aƟ e

Bijlage D - Spelen zonder toestellen

Inrichtingsvoorbeelden natuurlijk spelen

AVONTUUR

EXPLORATIE NATUUR WILGENTUNNEL KLIMMEN EN KLAUTEREN

KRUIPBUIS

Inrichtingsvoorbeelden speelpleintje

RUIMTE

PLEIONDERWEG NTJE

KLEUREN VERHARDINGSCHILDERING

VERSTOPPERTJE

WINKELSTRAAT VROLIJK

WATER SPEELAANLEIDINGEN ZELF SPEL FIETSPARCOURS ZITTEN HINKELBAANTJE

KNIKKEREN

HOOGTEVERSCHIL

TOUW

POEFS

HOUT HUT

MODDER

INVENTIEF

RAVOTTEN ZAND EN WATER BOUWEN STEEN

Een speelplek inrichten hoe niet al jd (alleen) met speeltoestellen. Met speelaanleidingen kan op een speelse manier meer uitdaging aan de openbare ruimte en bestaande speelplekken worden toegevoegd. Speelaanleidingen op de stenen zijn onderhoudsvriendelijk en gaan lange jd mee. Natuurlijke speelaanleidingen kunnen het natuurlijke karakter van een plek of gebied versterken en hebben iets meer onderhoud nodig, a ankelijk van het materiaal. Combina es van speelpleintjes,en natuurlijk spelen zijn uiteraard ook mogelijk. Bij het omvormen van speelplekken, het toevoegen van impulsen op speelplekken of het aanleggen van een speelroute kunnen deze inspira ebeelden worden gebruikt. Beide vormen lenen zich tevens goed voor toepassing bij buur ni a even en zel eheer door bewoners.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15342514/1