20231123-01 TV D66 MSchouten ANTW- RV Regionale nota Publieke Gezondheid Midden - Brabant 2024 - 2027

Te c h n i s c h e v r a a g Naam:

Marieke Schouten

Datum: 16/11/2023 Onderwerp: Portefeuillehouder:

RV Regionale nota publeike gezondheid Midden-Brabant 2024 - 2027 G. P. Kunst

Behandeland ambtenaar: M. van Meeuwen / N. Verdult

Vraag / vragen In de Regionale nota Publieke Gezondheid Midden – Brabant lezen wij bij de samenvatting opbrengenst 2020 – 2023 (blz 6) over het regionaal nalevingsonderzoek NIX 18 bij horeca en sportkantines. Verder in de nota staat In samenwerking met ambtenaren ‘handhaving en toezicht’ is er een regionaal nalevingsonderzoek uitgevoerd bij horeca en sportkantines. Naar aanleiding van de resultaten is extra ingezet om sportverenigingen te ondersteunen bij het verbeteren van hun NIX18 beleid. 1. Wanneer is dit onderzoek gedaan en wat waren de uitkomsten van dit nalevingsonderzoek in Dongen? Het eerste regionale nalevingsonderzoek heeft in 2018 plaats gevonden, zie factsheet in bijlage 1. Van de onderzochte organisaties in Dongen hield één sportverenging zich toen aan de nalevingsregels, de overige sportvereningen en horecagelegenheden niet. Eén sportvereniging heeft naar een geldig legitimatiebewijs gevraagd, de overige sportverenigingen en horecagelegenheden hebben niets gevraagd, ook niet naar de leeftijd. In 2023 is dit regionale nalevingsonderzoek herhaald. De officiële rapportage volgt waarschijnlijk rond 1 december 2023. De resultaten in tabelvorm (bijlage 2, tabblad 1) zijn wel al beschikbaar: van de onderzochte organisaties heeft één horecagelegenheid naar een ID gevraagd en zich aan de nalevingsregels gehouden, de overige horeca en sportverenigingen niet.

2. Op welke wijze is in Dongen extra ingezet om sportverenigingen te ondersteunen bij het verbeteren van hun NIX18 beleid? De landelijke campagnes rondom NIX18 worden gedeeld met de sportverenigingen en via de Facebookpagina van Dongen Beweegt. Evenals de uitnodigingen voor de regionale bijeenkomsten ‘Gezonde Sportomgeving’. Deze worden georganiseerd door GGD HvB, Novadic Kentron en TeamFit. Het thema ‘verantwoord alcoholgebruik’ is opgenomen in het Lokaal Sportakkoord I en II waarin sportverenigingen de ambitie hebben uitgesproken om een manifest op te stellen waarin zij gezamenlijk een aantal gedragsregels opstellen over: Roken Alcohol/drugs - Gezonde kantine / school - Veilige omgeving - Normen/waarden Racisme – Pesten. Om de verenigingen vervolgens te ondersteunen bij het uitvoeren van dit beleid hebben alle deelnemende sportverenigingen het aanbod ontvangen om een gratis Instructie Verantwoord Alcoholgebruik te volgen,

Pagina 1 van 4

georganiseerd door Novadic Kentron. Daarnaast ontvingen ze de factsheet “Verantwoord alcoholbeleid in sportkantines Hoe ga je hiermee aan de slag in jouw sportkantine?”. 3. In 2022 besteedde de gemeente veel aandacht aan de Ik pas campagne in Dongen. Heeft Dongen ook in 2023 meegedaan met deze campagne? Vanuit het Lokaal Preventieakkoord wordt t/m 2023 ieder jaar ingezet op een thema middels een campagne. In 2022 lag de focus op de lokale IkPas campagne. In 2023 is gekozen voor de landelijke GGD campagne ’30 dagen gezonder’. Deze campagne is uitgezet via scholen, lokale partners en gemeentelijke communicatiekanalen. Het doel van deze campagne was gewoontegedrag doorbreken. Hierbij werden mensen op een positieve manier gestimuleerd om het heft in eigen hand te nemen. Ze konden zelf kiezen welke gewoonte ze wilden doorbreken, het pauzeren van alcoholgebruik werd uiteraard genoemd. De campagne daagde mensen uit om 30 dagen lang een gezonde uitdaging aan te gaan die bij die persoon past. Dat kon zijn meer bewegen, 30 dagen geen alcohol drinken of elke dag op tijd naar bed. Door middel van positieve beloning werd ingezet op het creëren van een succeservaring. Tijdens de gezondheidsmarkt voor senioren is er middels de inzet van Helder Theater aandacht besteed aan het nietdrinken. 4.

Uit onderzoek blijkt dat het alcoholgebruik onder jongeren in voortgezet onderwijs in Dongen een stuk hoger is dan gemiddeld in Hart van Brabant en in Nederland. Is bekend wat de oorzaak hiervoor is en op welke wijze willen we dit gebruik verminderen? We hebben geen onderzoek gedaan naar de extacte verklaring ervoor. Een vermoedelijke oorzaak is dat 46% van de ouders in Dongen het verantwoord vindt om een kind <18 jaar een glas alcohol te geven. Al voelen ouders het misschien niet altijd, maar ouders hebben grote invloed op het alcoholgebruik van hun kinderen. Regels stellen en goed voorbeeld geven heeft weldegelijk effect. Daarnaast blijkt uit het nalevingsonderzoek dat minderjarigen in Dongen vrij makkelijk aan alcohol kunnen komen. Beschikbaarbaarheid van alcohol (hoe makkelijk je er aan kunt komen via winkels / krijgen van ouders) is de grootste determinant in alcoholgebruik van jongeren. Om deze reden blijven we inzetten op voorlichting en bewustwording van ouders. Enkele recente voorbeelden: -Op 31 oktober is er een Uit met Ouders avond georganiseerd in Dongen voor ouders/verzorgers van pubers in de leeftijd van 12-17 jaar met o.a. info over alcohol en drugs tijdens het uitgaan, ID-fraude en de invloed als ouder. Deze avond is goed ontvangen. De avond is georganiseerd i.s.m.

het Cambreurcollege, Halt, Novadic Kentron, BOA’s, Politie, Horeca Dongen, GGD, Helder Theater en Contour de Twern. -Op 13 december is er een soortgelijke avond online. De uitnodiging wordt verspreid onder ouders via o.a. het Cambreur College en social media kanalen. Vanuit evenementenbeleid wijzen we evenmentenorganisatoren en horecaorganisaties op de regels ten aanzien van het alcohol en drugs.

Pagina 2 van 4

5. Heeft het Cambreur college ook meegedaan aan de Smokefree challenge of is de bedoeling dat zij dit gaan doen? Aangezien het Cambreurcollege een rookvrije school is, hebben zij tot nu toe niet meegedaan / gaan zij niet meedoen. Het Cambeurcollege heeft duidelijke regels en afspraken over roken/vapen op school en zien hierop toe middels toezicht (surveillance) en voorlichting/informatie naar leerlingen en ouders/verzorgers. 6. We lezen in deze nota dat er factsheets per gemeente zijn ontwikkeld over ‘mentale gezondheid’. Hierin is alle data vanuit de gezondheidsmonitors van de GGD (voor jongeren, volwassenen en ouderen) samengevat en zijn lokale cijfers ter vergelijking afgezet tegen de regio Midden-Brabant en de GGD-regio Hart voor Brabant.

Graag ontvangen wij een link naar deze factsheet voor Dongen Zie bijlage 3. 7. We zien in de Brabantscan een forse afname van het aantal mensen dat jaarlijks de tandartsbezoekt. Waar ligt dit aan? Tandartsbezoek is geen onderdeel van publieke gezondheid. We hebben dan ook geen informatie over de oorzaken van de afname van het aantal mensen dat jaarlijks de tandarts bezoekt. 8. Uit de cijfers blijkt dat meer jongeren in Dongen op de middelbare school zich eenzam voelen tov het gemiddelde in Hart van Brabant. Ook geven meer jongeren aan dat ze op school gepest worden dan gemiddeld genomen in Hart van Brabant. Hebben we inzicht hoe dit komt? En hoe proberen we in Dongen het gevoel van eenzaamheid en het pesten onder middelbare schooljeugd te verminderen? De meest recente cijfers (2VO-screening en coronajeugdmonitor) zijn in juni 2023 door de Gezonde schooladviseur van de GGD met het Cambreurcollege besproken. School geeft aan dat het inmiddels beter lijkt te gaan, maar school wil wel graag aan de slag met bijvoorbeeld een lespakket m.b.t. mentaal welbevinden, bv. gericht op faalangst, stress, niet lekker in je vel zitten en prestatiedruk (met name bovenbouw).

School gaat aan de slag met het maken van een plan van aanpak via de Gezonde schoolaanpak, zie Effectief werken aan welbevinden in het voortgezet onderwijs | Gezonde School met ondersteuning van de Gezonde schooladviseur van de GGD. De Young Minds Matter aanpak Infographic-YoungMindsMatter.pdf (ggdhvb.nl) is in dit kader ook besproken met school, mogelijk wil school daar in de toekomst mee aan de slag, maar gezien de tijdsinvestering (nog) niet dit schooljaar. Het Cambreur probeert het gevoel van eenzaamheid en pesten te verminderen door: - in te zetten op groepsdynamica in de klassen (speciale programma’s voor tijdens de (mentor)lessen, waarbij het aandachtspunt ligt op de groepsvorming in de eerste weken van het schooljaar); - individuele- en groepsgesprekken/activiteiten met de mentor gedurende het gehele schooljaar; -voorlichtingslessen gericht op mentaal welbevinden en trends (zoals omgang met elkaar, omgang met elkaar op social media; -korte lijntjes met ouders/verzorgers, signalen van zorgen bespreekbaar maken;

Pagina 3 van 4

-aanbieden van individuele ondersteuning voor leerlingen of doorverwijzen wanneer nodig (opvoedondersteuning/hulpverlening); -beschikbaar stellen van trainingen gericht op sociale en mentale weerbaarheid; -goede samenwerking met jongerenwerk die inzet op het vergroten van het netwerk van een jongere; -samenwerking met andere netwerkpartners vanuit de hulpverlening; -werken met een pestprotocol, anti pest coördinator, vertrouwenspersoon; -verandering in organisatiestructuur ondersteuning, namelijk toevoeging van leerlingcoördinatoren op elke afdeling die zich bezig houden met/ toezicht houden op dagelijkse leerlingzaken. Naast aanbod gericht op de jeugdigen, is er aandacht voor leerkrachten/IB-ers èn ouders. In de werkgroep NPO Dongen is gezamenlijk afgesproken dat er de komende tijd wordt ingezet op 3 actielijnen in het kader van mentaal welbevinden: een training “Objectief signaleren” voor leerkrachten – IB-ers, een presentatie voor ouders met o.a. het thema prestatiedruk en een training “positieve sfeer in de klas” t.b.v. leerkrachten en IB-ers.

Pagina 4 van 4