2023-133574 RV Onderzoek RMB Jeugdzorg Fase 2
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL Datum
14 september 2023
Zaaknummer
2023-133574
Portefeuillehouder
Presidium
Behandelend ambtenaar
Miriam van Kampen, griffier
Besluitvormende raadsvergadering
26 oktober 2023
Onderwerp
Rapport Rekenkamercommissie Midden-Brabant onderzoek Jeugdzorg Fase 2
VOORSTEL In te stemmen met de aanbevelingen van de Rekerkamercommissie Midden-Brabant en het college te verzoeken de raad: 1. Zo snel mogelijk kwalitatief en kwantitatief onderbouwd aan te geven of de gemeentelijke Toegang klaar is voor de jeugdhulp; 2. Tweemaal per jaar een periodieke update te geven met kwantitatieve en kwalitatieve gegevens over het aantal verwijzingen door de gemeentelijke Toegang; 3. Periodiek een update te geven over het contractmanagement door regio Hart van Brabant met de eigen zorgaanbieders; 4. Zo snel mogelijk een visie op normalisering voor te leggen; 5. Voor 1 januari 2024 te informeren over de wijze waarop aan de punten 2 en 3 vorm wordt gegeven.
INLEIDING In 2022 is de rekenkamercommissie in Midden-Brabant (RMB) een meerjarig onderzoek gestart naar de inkoop van de jeugdhulp in de regio Hart van Brabant. Dit mede vanwege de sterk oplopende uitgaven in de RMB-gemeenten Dongen, Goirle, Hilvarenbeek en Loon op Zand op dit gebied (in lijn met de landelijke trend).
In de aanbestedingsronde voor de jeugdhulp in 2021 zijn door de regio Hart van Brabant (HvB) een zestal bestuurlijke uitgangspunten geformuleerd waaraan het regionale jeugdzorgstelsel na de inkoop van zorg zou moeten voldoen. Deze uitgangspunten zijn door de betrokken gemeenteraden onderschreven en zijn: 1. Beheersing van de kosten, onder behoud van kwaliteit; 2. Normalisering van de jeugdhulp; 3. Verbetering van de lokale samenhang; 4. Werkgerichte benadering; 5. Eenvoudiger en selectiever systeem; 6. Scherpere selectie van aanbieders om misbruik van zorggeld te voorkomen .
Het meerjarig onderzoek dat de RMB uitvoert in de periode 2022-2024 richt zich op hoe deze bestuurlijke uitgangspunten worden toegepast bij de aanbesteding van de jeugdhulp in de regio. De RMB voert het meerjarig onderzoek uit in drie fasen.
1
Fase 1
Deskresearch inkoopcontracten Aangeboden in juli 2022. De RMB heeft de uitkomsten toegelicht tijdens een raadsinformatie informatieavond op 28 september 2022 in Tilburg.
Fase 2
Toetsing contracten Aangeboden op 8 juni 2023. De RMB heeft de uitkomsten toegelicht tijdens een raadsinformatie informatieavond op 14 juni 2023 in Tilburg.
Fase 3
Uitvoering in de praktijk Een onderzoek naar de uitvoering van het nieuwe stelsel van jeugdzorg binnen de in 2022 afgesloten contracten.
Afgerond in september 2022 November 2022 – heden Volgt in 2024
Dit raadsvoorstel heeft betrekking op de resultaten van onderzoeksfase 2. De reactie namens de colleges van burgemeester en wethouders van de vier gemeenten is integraal opgenomen in de bestuurlijke nota van de RMB. Kansen en risico’s In de bestuurlijke nota schetst de RMB de kansen voor de realisatie van de bestuurlijke uitgangspunten) bij de verdere uitwerking van het nieuwe stelsel: •
Meer ruimte voor complexe zorg door minder lichte zorg
•
Operationaliseren van termen om meer sturend te kunnen worden
•
Betere informatie om te kunnen normaliseren
•
De gemeentelijke Toegang als cruciale speler in het proces
•
Verbetering lokale controlefunctie zodat gemeenteraden beter kunnen sturen.
•
Meer eisen aan zorgaanbieders ter voorkoming van misbruik zorggeld
Ook schetst de RMB risico’s voor het nieuwe stelsel van jeugdhulp, die kunnen leiden tot een stelsel dat zich toch niet in de gewenste richting ontwikkelt: •
De samenwerkingsfilosofie kan leiden tot te weinig slagvaardigheid
•
Er is geen garantie dat alleen effectieve interventies worden ingezet
•
De beoogde effecten van de bekostigingswijze zijn ongewis
•
De gemeentelijke Toegang slaagt niet in de triage
•
De onafhankelijkheid van de gemeentelijke toegang wordt aangetast
•
Zorgaanbieders dragen te weinig bij aan de gewenste normalisering
•
Zorgaanbieders voldoen te weinig aan de integriteitseisen
Deze kansen en risico’s hebben geleid tot een aantal aanbevelingen vanuit de RMB. Deze aanbevelingen zijn in dit raadsvoorstel vertaald in de geformuleerde beslispunten.
ARGUMENTEN De onderbouwing van de conclusies en aanbevelingen is te vinden in het bestuurlijk rapport en het rapport van bevindingen. De in dit raadsvoorstel opgenomen argumenten zijn afkomstig van de RMB zelf1.
1 De RMB heeft ten behoeve van de bestuurlijke behandeling een (algemeen) concept-raadsvoorstel ter beschikking gesteld
aan de vier gemeenten. Dit concept is gebruikt bij het maken van onderhavig raadsvoorstel.
2
Ad 1 Vraag het college of de gemeentelijke Toegang klaar is voor de jeugdhulp met en kwantitatieve en kwalitatieve onderbouwing hierbij. Volgens de RBM is de toegang cruciaal voor het slagen van het nieuwe jeugdhulpstelsel. Of de toegang gereed is, kan worden vastgesteld aan de hand van een kwantitatieve en kwalitatieve onderbouwing op het gebied van personele bezetting, vereiste deskundigheid en sturing van de toegang.
Ad 2. Vraag het college om een tweejaarlijkse periodieke update over kwantitatieve en kwalitatieve gegevens van het aantal verwijzingen door de gemeentelijke Toegang De RMB doet de aanbeveling om monitoringinformatie over de gemeentelijke Toegang te verzamelen. Op dit moment is er nog weinig of geen sturingsinformatie beschikbaar over het functioneren van de gemeentelijke Toegang zelf. Deze monitoringsinformatie zou gegevens moeten bevatten over het aantal hulpvragen, uitgesplitst in het aantal verwijzingen naar het eigen sociaal verband, het voorliggend veld, hoogspecialistische jeugdhulp (Segment 1) en naar veelvoorkomende jeugdhulp (Segment 4). Voor elke categorieën zou een schatting van de gemiddelde behandelduur gegeven moeten worden en een bestuurlijke duiding van de verkregen informatie.
Ad 3. Vraag het college om een periodieke update van het contractmanagement door regio Hart van Brabant De RMB adviseert de raad om het college periodiek te vragen om een update over het contractmanagement. Hierbij moet informatie worden gegeven over de voortgang bij de diverse ontwikkel- en transformatieopgaven in de beoogde samenwerking met de zorgaanbieders, zoals vastgelegd in de contracten en opdracht-omschrijvingen. Het contractmanagement wordt uitgevoerd door de Regio Hart van Brabant. Daarom is de medewerking van de regio HvB noodzakelijk. Samen met aanbeveling over de monitoring van de gemeentelijke toegang zal deze aanbeveling bijdragen aan een goed onderbouwde verantwoording aan de gemeenteraad.
Ad 4. Vraag het college om zo snel mogelijk een visie op normalisering op te stellen en deze voor te leggen aan de gemeenteraad Een kaderstellende visie op normalisering, vastgesteld door de gemeenteraad, zal de gemeentelijke Toegang richting geven bij de uitvoering. De gemeenteraad kan hierin aangeven hoe de door de RMB genoemde kansen kunnen worden gerealiseerd.
KANTTEKENINGEN Niet van toepassing
FINANCIËN Niet van toepassing.
COMMUNICATIE De belangrijkste conclusies en aanbevelingen zijn opgenomen in de bestuurlijke nota ‘Helpen doen we samen?’. De meer technische resultaten zijn verwerkt in de nota van bevindingen, die als link is opgenomen in de bestuurlijke nota. De onderzoeksresultaten zijn gepubliceerd op www.rkc-mb.nl. De RMB heeft op 14 juni 2023 tijdens een informatiebijeenkomst haar onderzoeksbevindingen toegelicht aan de gezamenlijke gemeenteraden van Goirle, Dongen, Loon op Zand en Hilvarenbeek. Raadsleden kregen daar de gelegenheid om technische en verduidelijkende vragen te stellen over de conclusies en aanbevelingen.
3
VERVOLG In 2024 wordt de 3e fase van het meerjarig onderzoek naar de jeugdzorg afgesloten met een onderzoek naar de uitvoering van het nieuwe stelsel van jeugdzorg binnen de in 2022 afgesloten contracten.
BIJLAGEN 1. Rapport RMB “Evaluatie contracten jeugdhulp - Helpen doen we samen?” 2. Presentatie informatieavond 14 juni 2023 3. Verslag informatieavond 14 juni 2023
Het presidium van de gemeenteraad van Dongen, de plv. voorzitter,
de griffier,
C.J. Zwaal
M.H. van Kampen
4