2022-013755 Bijl3- Evaluatierapport beleid tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten

Evaluatie beleid tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten gemeente Dongen

1

Inhoudsopgave Inleiding ................................................................................................................................................... 2 1. Basis voor het huidige beleid............................................................................................................... 3 A. Uitgangspunten voor het beleid van de gemeente Dongen ............................................................ 3 B. Beleidsregel tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten gemeente Dongen ........................................ 3 2. Ervaringen met de huidige beleidsregel .............................................................................................. 4 3. Input evaluatie en herijking beleid ....................................................................................................... 6 4. Mogelijkheden in aanvulling op bestaand beleid ................................................................................. 7 Bijlagen .................................................................................................................................................. 11

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- -----------

Inleiding Voor het draaiend houden van onze lokale en regionale economie zijn arbeidsmigranten onmisbaar geworden. Voor een groot deel gaat het om burgers uit Midden- en Oost-Europese landen die op en neer reizen tussen het thuisland en Nederland en hier telkens een aantal weken of maanden aan het werk zijn. Deze werknemers moeten tijdens hun verblijf in Nederland goed en veilig kunnen wonen. De zorg daarvoor is allereerst een verantwoordelijkheid van de werkgever. De gemeente heeft de taak werkgevers daarin te faciliteren door verschillende huisvestingsvormen mogelijk te maken. Daarnaast heeft de gemeente de verantwoordelijkheid er op toe te zien dat het huisvesten op een verantwoorde wijze plaatsvindt. We werken nu twee jaar met een eigen beleidsregel tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten. In dit rapport en bijlagen delen we onze eigen ervaringen en die van andere betrokkenen. We kijken terug op de verschillende mogelijkheden die er nu zijn, zetten de geconstateerde voor- en nadelen op een rij en geven een kijk op andere mogelijkheden, die wellicht ook in de gemeente Dongen een plaats kunnen gaan krijgen. De rapportage besluit met enkele richtinggevende suggesties voor mogelijke aanpassingen van het huidige beleid.

2

1. Basis voor het huidige beleid A. Uitgangspunten voor het beleid van de gemeente Dongen Na een voorbereidingstraject samen met werkgevers, uitzenders, inwoners en andere stakeholders heeft de gemeenteraad op 8 februari 2018 de uitgangspunten vastgesteld voor het tijdelijk huisvesten van arbeidsmigranten. De uitgangspuntennotitie is te vinden in bijlage 1. Volgens de uitgangspunten is in de gemeente Dongen nu het volgende mogelijk: Schaal Alleen kleine (tot 40 personen) en middelgrote (40 tot 100 personen) voorzieningen. Grootschalige locaties waar 100 of meer personen wonen worden niet passend geacht bij de schaal van Dongen. Tijdelijke huisvesting in units bij agrarische bedrijven Units zijn uitsluitend bestemd voor werknemers die binnen het bedrijf werkzaam zijn. Units mogen jaarrond blijven staan, maar werknemers mogen er niet langer dan zes maanden aaneengesloten verblijven. Units moeten voldoen aan de SNF-normering. Units moeten geplaatst worden binnen het agrarisch bouwblok en zodanig in de omgeving ingepast dat omwonenden geen onevenredige hinder ondervinden van de bebouwing en deze geen afbreuk doet aan de (karakteristieke landschappelijke) kwaliteiten van het gebied. Tijdelijke huisvesting in permanente huisvestingsvoorzieningen Huisvesting vindt primair plaats op locaties binnen bestaand stedelijk gebied.

Daarna is een locatie in de randzone, buiten bestaand stedelijk gebied, een mogelijkheid. De voorkeur gaat uit naar herstructureringslocaties en leegstaand vastgoed. Niet huisvesten op bedrijventerreinen of recreatieterreinen. Er mogen geen milieubelemmeringen zijn voor de huisvestingslocatie en omgekeerd niet voor omliggende bedrijven als gevolg van de huisvestingslocaties. Bij woningen: voldoende spreiding in woonstraten (geen concentratie). Maatwerk: mogelijkheden worden per object bekeken. Werkgevers en vastgoedeigenaren hebben een belangrijke rol bij het creëren van draagvlak. Huisvesting moet voldoen aan de SNF normering. Nachtregister verplicht voor huisvesting van meer dan 4 personen.

B. Beleidsregel tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten gemeente Dongen De uitgangspunten hebben, ook weer in afstemming met werkgevers, uitzenders, inwoners en andere stakeholders, een uitwerking gekregen in de door het college van B&W vastgestelde 'beleidsregel tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten gemeente Dongen'. Hierin zijn uitgangspunten verder uitgewerkt en aangescherpt. Ook zijn alle op dat moment geldende SNF normen in de beleidsregel opgenomen. De beleidsregel is op 6 september 2018 inwerking getreden en in 2019 aangepast na een gebleken onvolledigheid. De actuele beleidsregel is te vinden in bijlage 2.

3

2. Ervaringen met de huidige beleidsregel Periode september 2019 tot en met juni 2020 Tabel 1: aangevraagde omgevingsvergunningen Aangevraagde Verleend omgevingsvergunningen Units agrarische bedrijven 6 Woningen 1 Leegstaand vastgoed 1 Tabel 2: vergunde capaciteit Vergunde capaciteit Voor september 2018 September 2018 t/m juni 2020 Totaal

Afgewezen

In behandeling

1

1 2

Aantal huisvestingsplaatsen 374 278 652

Voor een deel betroffen de toevoegingen vanaf september 2018 het legaliseren van huisvestingsvoorzieningen, voor een ander deel de uitbreiding van huisvestingsvoorzieningen. De voor september 2018 vergunde capaciteit betrof 354 huisvestingsplaatsen bij agrarische bedrijven en 20 plaatsen in woningen. De 278 vergunde plaatsen in de periode september 2018 tot en met juni 2020 betreffen - 8 plaatsen in een woning - 99 plaatsen in leegstaand vastgoed - 171 plaatsen in units bij agrarische bedrijven. Opgave versus vergunde capaciteit In 2017 bracht het bureau Companen in opdracht van de regio Hart van Brabant een rapport uit met een inschatting van het aantal arbeidsmigranten in de regio en individuele gemeenten op het moment van een 0-meting (2016) en de verwachte groei tot het jaar 2025. Companen berekende het aantal arbeidsmigranten dat in Dongen werkte en woonde in 2016 tussen 440 en 550 personen. Die aantallen zouden doorgroeien naar minimaal 700 en maximaal 1350 personen in 2025. Volgens Companen vestigt ongeveer 20% van de arbeidsmigranten zich hier permanent. Zij worden gerekend tot de reguliere woningzoekenden en zorgen zelf voor het vinden van woonruimte. De overige 80% verblijft hier kort of midden-lang en is veelal aangewezen op huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten. Duidelijk is dat we er met de 652 vergunde plaatsen nog niet zijn.

Voor de nabije toekomst blijft het nodig meer huisvestingsvoorzieningen te realiseren. In de Basisregistratie personen (BRP) staan op 1 september 2020 395 personen ingeschreven met een nationaliteit uit een Midden- of Oost-Europees land (MOE-land). Van hen hebben 329 de Poolse nationaliteit. Volgens de rekensom die Companen gebruikt bij het inschatten van de huisvestingsopgave, wonen er ongeveer evenveel arbeidsmigranten die niet in de BRP zijn ingeschreven. In totaal wonen er nu volgens die berekening bijna 800 arbeidsmigranten in Dongen. Andere cijfers Omdat andere regio’s in onze provincie niet over eigen cijfermateriaal beschikten, heeft de provincie in 2019 HetPon opdracht gegeven onderzoek te doen naar aantallen arbeidsmigranten. Hoewel enigszins anders van opzet, zijn de uitkomsten voor de regio Hart van Brabant en voor de individuele gemeenten vergelijkbaar met het rapport van Companen. Volgens HetPon werkten er in het peiljaar 2018 in totaal 581 arbeidsmigranten bij Dongense werkgevers. We hebben als regio besloten uit te blijven gaan van de opgave zoals berekend in het rapport van Companen.

4

Handhavingszaken Er wordt alleen gehandhaafd naar aanleiding van signalen. In de periode september 2019 tot en met juni 2020 is er voor twee adressen een waarschuwing verzonden voor het zonder vergunning (laten) bewonen van een woning door arbeidsmigranten. Voor één van deze woningen is daarna vergunning aangevraagd, deze is na toetsing geweigerd. De tweede woning bleek niet langer te zijn bewoond. Controles We weten dat er in de gemeente vele tientallen woningen bewoond worden door arbeidsmigranten. Het is de afgelopen periode om prioritaire redenen niet gelukt capaciteit vrij te maken om deze woningen in beeld te brengen en de woningen te controleren. De vergunde locaties worden wel gecontroleerd.

5

3. Input evaluatie en herijking beleid Voor deze evaluatie en herijking hebben we informatie opgehaald bij betrokken partijen in de gemeente en bij de provincie. Verder is bij de gemeenteraad en in de eigen organisatie informatie verzameld. Betrokkenen zijn bevraagd op hun ervaringen met het huidige beleid en op suggesties voor mogelijke beleidsaanpassingen. Een samenvattend rapport over de opbrengst van deze informatieronde is opgenomen als bijlage 3. Vormen van huisvesting en huisvestingslocaties is ook een specifiek onderwerp geweest van de beleidstafel arbeidsmigranten, gehouden in januari 2020. Deze beleidstafel werd georganiseerd door de regio Hart van Brabant samen met de provincie Noord-Brabant. Het verslag van de beleidstafel over de onderwerpen huisvesting en integratie is opgenomen als bijlage 4. Tussen september 2018 en nu zijn er diverse handreikingen verschenen van de provincie, gericht op het huisvesten van arbeidsmigranten. Landelijk is in het kader van de corona-crisis een rapport verschenen van het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten, onlangs gevolgd door een rapport met aanbevelingen voor o.a. gemeentelijk beleid. Het aanjaagteam staat onder leiding van Emile Roemer. De handreikingen en beide rapporten van het Aanjaagteam vindt u in de bijlagen 5 t/m 9.

Met al deze input hebben we inzichtelijk gemaakt • welke ervaringen er zijn met het huidige beleid; • welke mogelijkheden voor huisvestingsvormen er zijn die binnen bestaand beleid nog niet gerealiseerd kunnen worden; • op welke onderdelen een aanvulling of wijziging van het huidige beleid gewenst is..

Schematische uitwerking bestaande mogelijkheden In onderstaand schema vindt de samenvatting van de ervaringen met huisvestingslocaties tot nu toe. Tabel 3: overzicht ervaringen met bestaande mogelijkheden Bestaande mogelijkheden Reguliere Gebouwen met woningen een tijdelijke vergunning < 100 personen 1. Woonkernen

Hergebruik bestaand vastgoed < 100 personen

2. Rand kernen 3. Nabij bedrijventerrein 4. Op erf agrarisch bedrijf

Legenda Nog geen ervaring mee opgedaan Nog geen ervaring mee opgedaan, maar uit voortraject blijkt weinig draagvlak buurt Ervaringen positief Onvoldoende in beeld

6

4. Mogelijkheden in aanvulling op bestaand beleid Gelet op de uitkomsten van de evaluatie, beleidswijzigingen van de provincie en de recente aanbevelingen van de commissie, valt te overwegen om het huidige beleid te wijzigen of aan te vullen. Zoals tot dusver gebruikelijk is geweest, stellen we u voor over dit thema een raadsinformatieavond te organiseren, waaraan ook betrokken inwoners en stakeholders kunnen deelnemen. Met de uitkomsten van de bijeenkomst zullen we u vervolgens een voorstel voorleggen voor een mogelijke beleidsaanpassing. We geven u alvast een aantal richtinggevende overwegingen mee.

VAB locaties buitengebied We zijn zuinig op ons buitengebied en tot dusver zeer terughoudend met gebruik van vastgoed, anders dan voor agrarische doeleinden. Nu er steeds meer boeren stoppen, bijvoorbeeld omdat er geen opvolger is of door de aanscherping van milieuregelgeving, ontstaan er steeds meer VAB-locaties: voormalige agrarische bedrijfsbebouwing waar eigenlijk niets meer gebeurt. We zien regelmatig dat leegstand leidt tot verloedering en soms tot ondermijning. De provincie geeft aan dat men het huisvesten van arbeidsmigranten op VAB's voorstelbaar vindt. Daarbij is altijd sprake van maatwerk, en medewerking is onder andere afhankelijk van ligging en ontsluiting. We delen die mening. Naast het feit dat er meer huisvestingsmogelijkheden te creëren zijn, kan het gebruik van VAB's leiden tot een kwaliteitsimpuls omdat leegstand wordt voorkomen en er gestuurd kan worden op het slopen van overtollige en/of oude bebouwing. Het toestaan van huisvesting van arbeidsmigranten op VAB's is niet met algemeen beleid te regelen. Elk verzoek zal afzonderlijk beoordeeld moeten worden, waarbij het verbeteren van de (landschappelijke) kwaliteit een zeer belangrijk criterium moet zijn. Echter: VAB’s lenen zich ook voor andere ontwikkelingen, zoals regulier wonen. Ook een dergelijke andere invulling is volgens de provincie mogelijk, zo blijkt uit recente publicaties.

Voordat we u een voorstel voorleggen voor het gebruiken van VAB's als tijdelijke huisvestingsvoorziening voor arbeidsmigranten, willen we eerst onze koers bepalen voor een gemeentelijk beleid voor VAB’s, in zijn algemeenheid. We vragen onze ambtelijke organisatie een beleidsvisie op te stellen voor de invulling van VABlocaties. We zullen u over dit onderwerp in de loop van 2021 verder informeren.

Aanpassen schaalgrootte naar maximaal 150 personen voor locaties aan de rand van de kernen of nabij bedrijventerreinen voor het huisvesten van gemengde doelgroepen en/of personeel van meerdere werkgevers Uit de diverse rapportages blijkt dat het geclusterd huisvesten van shortstay en midstay arbeidsmigranten de voorkeur heeft boven het huisvesten in reguliere woningen. Toezicht en beheer zijn op die manier beter te regelen en het is mogelijk om meer kwaliteit en voorzieningen te bieden aan de huurders. In de Uitgangspuntennotitie heeft de gemeenteraad bepaald dat er in de gemeente Dongen geen ruimte is voor huisvestingsvoorziening voor 100 of meer personen. We geven u in overweging om huisvestingsmogelijkheden voor maximaal 150 personen mogelijk te maken op locaties aan de rand van de kernen of nabij bedrijventerreinen. Op dit moment zijn de vergunde locaties in gebruik voor het huisvesten van personeel van het eigen bedrijf of het eigen uitzendbureau. De kwaliteit die geboden wordt is gericht op shortstay arbeidsmigranten. Er is eigenlijk geen aanbod voor midstay arbeidsmigranten: werknemers die hier langere tijd werken, maar zich hier (nog) niet permanent willen vestigen. Zij stellen hogere eisen aan hun huisvesting dan shortstayers. In plaats van een eigen kamer en gedeeld gebruik van de overige voorzieningen gaat de

7

voorkeur bij midstay uit naar een verblijf waarbij elke kamer beschikt over eigen sanitair en kookgelegenheid. Dit soort studio's zijn in de grote steden voor expats beschikbaar. Wanneer een dergelijke accommodatie een bepaalde schaalgrootte heeft, is het mogelijk een goede kwaliteit te bieden en te zorgen voor goed beheer en voorzieningen. Met een huisvester dient als dat kan overeengekomen te worden dat de accommodatie tevens beschikbaar komt voor personeel van meerdere werkgevers (zie bijvoorbeeld het afgegeven signaal van De Volckaert) en voor andere doelgroepen, zoals jongeren en/of spoedzoekers. Een bepaalde schaal is om exploitatie technische redenen gewenst. Vandaar dat we u voorstellen om op bedoelde locaties de mogelijke schaal uit te breiden van 100 naar maximaal 150 personen.

Beleid voor agrarische bedrijven en voor bedrijventerreinen blijft ongewijzigd. Agrarische bedrijven blijken desgevraagd tevreden over het vastgestelde beleid. Gelet ook op onze eigen ervaringen de afgelopen twee jaar zien we geen aanleiding om dit beleid te wijzingen. Bedrijventerreinen zijn in beginsel niet geschikt voor bewoning, met name vanwege milieuaspecten. Naar onze mening kan voor deze locatis het bestaande beleid gehandhaafd blijven.

Huisvesten in reguliere woningen evalueren na legaliseringsproject Binnen het huidige beleid is het mogelijk om met een omgevingsvergunning arbeidsmigranten te huisvesten in reguliere woningen, zowel in als buiten de woonkernen. In reguliere woningen wonen dan meerdere arbeidsmigranten, op basis van een kamergewijze verhuur. Voorzieningen (keuken, badkamer en toilet) worden gedeeld. Er zijn regels voor het aantal personen per woning (maximaal vier in een rijwoning, voor andere typen maatwerk, gebaseerd op de SNF-normering) en voor spreiding binnen de woonkernen (niet meer dan vier vergunde woningen binnen een straal van 150 meter). Veelal zijn de bewoners shortstay arbeidsmigranten die meestal geen band opbouwen met de buurt. Gelet op hun doel (werken) en hun korte aanwezigheid hebben deze mensen daar ook geen belang bij. Deze huisvestingsvorm is onder andere mogelijk gemaakt omdat vòòr het van kracht worden van de beleidsregel al veel woningen gebruikt werden voor het huisvesten van arbeidsmigranten. In veel gevallen gaat dat goed, soms is er sprake van overlast, vooral door een toegenomen parkeerdruk. We hebben de indruk dat veel van de woningen die gebruikt worden voor het huisvesten de goedkopere woningen uit de woningvoorraad betreffen.

Dit zijn ook de woningen die belangrijk zijn om jonge mensen te laten starten op de woningmarkt èn voor arbeidsmigranten die zich hier permanent willen vestigen. Dat zou een reden kunnen zijn om reguliere woningen uit te sluiten als huisvestingsmogelijkheid voor shortstay arbeidsmigranten. Echter: deze woningen zijn er al en er wonen arbeidsmigranten. Stel dat besloten zou worden deze huisvestingsvorm niet meer toe te staan in de woonkernen en te gaan handhaven op illegale bewoning, dan zal er een alternatief moeten komen om de – naar schatting enkele honderden – arbeidsmigranten te herhuisvesten. Beter lijkt het ons om eerst de nu gebruikte woningen in beeld te brengen, te controleren en waar mogelijk te legaliseren. In de begroting 2021 zijn middelen vrijgemaakt voor een project om hier een slag op te maken. Bij het opstarten van het project hoort een publiciteitscampagne gericht op de woningeigenaren en werkgevers. Mogelijk is niet of onvoldoende bekend dat voor een kamergewijze verhuur aan arbeidsmigranten altijd een vergunning nodig is. We willen u voorstellen om na de afronding van het project de mogelijkheid voor kamergewijze verhuur voor arbeidsmigranten in reguliere woningen opnieuw te bezien. Dan hebben we zicht op het aantal voor dit doel gebruikte woningen, de verspreiding daarvan over de wijken en de druk die dit geeft op de leefomgeving en woningmarkt.

8

Voorkeur voor huisvesting aan de randen van woonkernen en in de nabijheid van bedrijventerreinen Wanneer er zich nieuwe initiatieven aandienen, dan gaat de voorkeur uit naar locaties aan de randen van woonkernen of in de nabijheid van bedrijventerreinen. Op die locaties is het gemakkelijker om zaken als parkeren en ontsluiting goed te regelen, waardoor er minder druk komt op de (woon)omgeving. Bij het beoordelen van nieuwe initiatieven en locaties houden we daar rekening mee. Initiatieven voor het gebruik van leegstaand vastgoed op andere locaties blijven wel mogelijk. Bepaalde gebouwen lenen zich heel goed voor deze opgave. Wel is ook hier altijd sprake van maatwerk.

Mogelijk maken nieuwbouwvoorzieningen met permanente vergunning Op dit moment is het alleen mogelijk tijdelijke woonvoorzieningen te realiseren voor arbeidsmigranten. Dat is op zich logisch, omdat we niet weten hoe de vraag naar arbeidsmigranten er over een jaar of tien uitziet. Wat we in elk geval wel weten is dat er nog enkele decennia een grote woonbehoefte is. Met een permanente vergunning is het mogelijk kwalitatief betere woonvoorzieningen te realiseren met een levensduur van langer dan de 10 jaar waar nu voor vergund kan worden. Een kwaliteit die de bewoners ten goede komt, maar ook zijn uitstraling zal hebben naar de omgeving. Deze mogelijkheid moet nog verder uitgewerkt worden. We zouden deze mogelijkheid in principe willen beperken tot geclusterde voorzieningen op locaties aan de rand van kernen of bedrijventerreinen. In de toekomst kunnen daar mogelijk VAB-locaties bijkomen.

SNF normering In onze beleidsregel staan de criteria benoemd die zijn overgenomen van de Stichting Normering Flexwonen (SNF). Deze criteria komen als voorwaarden terug in de verleende omgevingsvergunning. We willen graag aan blijven sluiten bij de SNF-normen: deze komen tot stand in overleg tussen overheden, huisvesters en werkgevers. De belangen van de bewoners staan daarbij voorop. De SNF past de criteria regelmatig aan. Zoals we de beleidsregel nu hebben ingericht zou bij elke wijziging de beleidsregel aangepast moeten worden. Beter is het om in de beleidsregel te verwijzen naar de actuele SNF normen en de vergunningverlening daarop te laten toetsen óf in de beleidsregel op te nemen dat vergunninghouder verplicht is zich te laten opnemen in het SNF register. Onze voorkeur gaat uit naar een voorgeschreven opname in het SNF-register. Dit is gemakkelijk te controleren. Bijkomend voordeel is dat de betreffende locatie periodiek gecontroleerd wordt door de SNF.

Registratie Volgens de Wet basisregistratie personen Wet BRP) worden mensen geacht zich in te schrijven in de BRP wanneer ze regelmatig in Nederland verblijven en naar verwachting gedurende een half jaar tenminste tweederde van de tijd in Nederland verblijven. Voor arbeidsmigranten die korter dan 4 maanden in Nederland verblijven geldt er geen inschrijfverplichting. Om te werken hebben ze wel een BSN-nummer nodig. Dit verkrijgen ze door inschrijving in het Register Niet-Ingezetenen (RNI). Ze hoeven zich in het RNI niet met een verblijfadres te registreren. Daarnaast geldt voor deze personen dat zij, op het moment dat ze hier verblijven, geregistreerd moeten worden in een nachtregister. Deze verplichting is opgelegd aan degene die het nachtverblijf verschaft (artikel 438 Wetboek van Strafrecht). We verwachten dat arbeidsmigranten vaak langere periode verblijven: van werkgevers horen we dat veel arbeidsmigranten beschikken over een vast arbeidscontract. Inschrijven in de BRP heeft voor de gemeente de volgende voordelen: • het wordt inzichtelijk in welke panden arbeidsmigranten wonen. Dat vergemakkelijkt toezicht en handhaving op kamergewijze verhuur en leidt tot betere woon- en leefomstandigheden;

9

• • • •

de gemeente krijgt meer gegevens die nodig zijn voor het maken van beleid en voor handhaving (aantallen, verblijfsduur, leeftijd, geslacht, concentratie van bewoning, werkgevers) door de inschrijving zijn de gemeentelijke belastingen eerlijker verdeeld en worden de gemeentelijke en waterschapbelastingen betaald. het inwoneraantal stijgt en zorgt voor een hogere uitkering uit het gemeentefonds: Op landelijk niveau zorgt correcte registratie in de BRP er voor dat men pensionepremie afdraagt, het CJIB boetes kan innen en de Belastingdienst rijksbelasting kan heffen. Over de hele linie helpt dit fraude tegen te gaan.

Ook voor de arbeidsmigrant heeft inschrijven in de BRP voordelen, bijvoorbeeld voor het verkrijgen van toeslagen, het bestendigen van recht op AOW, onderwijs, een Nederlands rijbewijs of het inschrijven bij een wooncorporatie. Ook is het een manier om uitbuiting te signaleren. Het Aanjaagteam dringt in zijn laatste advies aan om ook hier tijdelijk verblijvende mensen in te schrijven en mee te tellen als inwoner en daarmee voor het vaststellen van de bijdragen uit het gemeentefonds. De gemeente overweegt het invoeren van een toeristenbelasting. Eigenaren van vastgoed waar mensen op basis van logies worden dan verplicht belasting te betalen, gebaseerd op het aantal overnachtingen. Het verplichte nachtregister levert de input voor de aanslag. Op basis van deze voor Dongen nieuwe belasting krijgt de gemeente aanvullende inkomsten. Zoals beschreven, is voor mensen die hier langere tijd werken en wonen inschrijving in de BRP wettelijk verplicht en daarnaast ook om andere redenen gewenst, ook voor de betreffende inwoners zelf. Gemeenten met grote aantallen arbeidsmigranten hebben hierop specifiek beleid ontwikkeld. In 2021 willen we onderzoeken wat we daarvan als gemeente Dongen kunnen leren en welke proces- en andere verbeteringen we zelf in gang kunnen zetten.

Integratie en participatie Arbeidsmigranten die hier tijdelijk verblijven, komen hier eerst en vooral om te werken. Ze hebben minder behoefte aan integratie en participatie. Informatie over essentiële zaken ontvangen ze van hun werkgever of huisvester. Aanvullend daarop kunnen we als gemeente op onze website informatie verstrekken, speciaal gericht op deze arbeidsmigranten, voor zover mogelijk in de eigen taal. Anders wordt het wanneer arbeidsmigranten besluiten hier langere periode te gaan wonen en werken of wanneer ze besluiten zich hier permanent te vestigen. Op dat moment zijn het gewone inwoners voor wie– als EU-burgers – geen inburgeringsverplichting hebben. Er is het nodige onderzoek gedaan naar de behoeften van deze arbeidsmigranten, onder andere door gemeenten met grote populaties arbeidsmigranten. We gaan er van uit dat die behoeften in onze gemeente vergelijkbaar zijn en kiezen niet voor een nader onderzoek op dit thema. De zorg voor een goede integratie en participatie is een onderwerp waar de gemeente over mee kan en wil denken, samen met voor de hand liggende partijen als werkgevers, onderwijs en andere maatschappelijke organisaties. Integratie en participatie is één van de onderwerpen die verder uitgewerkt wordt door de regionale werkgroep arbeidsmigranten, samen met de stakeholders die deelnemen aan de beleidstafel arbeidsmigranten.

Dongen participeert in die werkgroep. Daarnaast willen we lokaal aan de slag en stemmen met partijen af of en zo ja wat er moet gebeuren op dit terrein.

10

Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

Uitgangspuntennotitie tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten 2018 Beleidsregel tijdelijke huisvesting arbeidsmigranten, versie 2019 Opbrengst evaluatie beleid tijdelijk huisvesten arbeidsmigranten Verslag Regiotafel Arbeidsmigranten 30 januari 2020 Provincie Noord-Brabant: Handreiking Afwegingscriteria Provincie Noord-Brabant: Handreiking Locatie en vorm huisvestingsvoorzieningen Provincie Noord-Brabant: Handreiking Overwegingen kwalitatief kader 1e rapportage aanjaagteam commissie Roemer

11