2021-011933 RV Doorontwikkeling Sociaal domein

RAADSVOORSTEL Datum

23 juli 2021

Zaaknummer

2021-011933

Portefeuillehouder

P.W.A. Lepolder

Behandelend ambtenaar

Kirsten Diehl

Besluitvormende raadsvergadering

14 oktober 2021

Onderwerp

Raadsvoorstel contouren Dorpsteam

VOORSTEL 1. Kennis te nemen van de conceptnotitie ‘Contouren Dorpsteam gemeente Dongen’; 2. In te stemmen met de Dongense visie op normaliseren binnen het sociaal domein. INLEIDING De transformatie binnen het sociaal domein is in 2015 ingezet. Er zijn destijds keuzes omtrent de positionering en inrichting van de lokale toegang gemaakt, welke in 2017 in de vorm van de Entree is geopend. Na drie jaar ervaring was het tijd voor een evaluatiemoment en stellen we een doorontwikkeling binnen het sociaal domein voor. Het betreft geen koerswijziging maar een verdere uitwerking van de in 2015 ingezette koers. Uw raad heeft in februari 2021, middels een motie, ons de opdracht gegeven tot het verder onderzoeken en uitwerken van een Dorpsteam en het verder transformeren van het sociaal domein. Uiterlijk in het 1e kwartaal van 2022 dienen wij met een voorstel te komen. Vooruitlopend hierop leggen wij u een concept “Contouren Dorpsteam” ter kennisneming voor. Wij willen graag dat u in deze fase kaderstellend met ons meedenkt en -praat. De overige onderdelen uit de bestuursopdracht zijn nog in ontwikkeling. De bestuursopdracht vindt u als bijlage bij het concept “Contouren Dorpsteam gemeente Dongen”. Daarnaast is met samenwerkingspartners een Dongense visie op normaliseren ontwikkeld, ter ondersteuning van de doorontwikkeling sociaal domein. Deze leggen wij u ter besluitvorming voor.

ARGUMENTEN 1.1 Een doorontwikkeling is nodig om de transformatie Sociaal domein verder vorm te geven Vanaf 2015 werken we aan een transformatie binnen het sociaal domein met als belangrijkste uitganspunten het voorkomen van hulpvragen bij inwoners door preventie en als hulpvragen wel ontstaan, de meest passende hulp en ondersteuning te bieden. Eerst vanuit de sociale basisstructuur (voorliggend veld) en als dat niet mogelijk is zetten we geïndiceerde zorg in via de Jeugdwet, Wmo of Participatiewet. Zelfredzaamheid en eigen kracht van de inwoner zijn daarbij belangrijke uitganspunten.

1

Deze visie heeft destijds geleid tot de Entree, een gemeentelijke structuur waarbij de inwoner zijn hulpvraag stelt en zorg en begeleiding ontvangt. Na een aantal jaren ervaring zien we de volgende ontwikkelingen: - Er is een sterke toename in het aantal hulpvragen. - De Entree is er nu vooral op gericht om snel en adequaat geïndiceerde hulp in te zetten als dat nodig is. - Bij vacatures is het moeilijk om gekwalificeerde medewerkers voor de uitvoering van het sociaal domein te vinden en er wordt door medewerkers een continue hoge werkdruk ervaren - De uitgaven Jeugdhulp en Wmo nemen toe. Deze ongewenste ontwikkelingen zorgen voor urgentie om het anders te gaan doen, om door te ontwikkelen binnen het sociaal domein en de transformatie verder vorm te geven met ons netwerk. De doelen die we hiermee willen bereiken zijn niet nieuw. We gaan voor: - Meer aandacht voor lokale preventieve activiteiten - Toegankelijkere voorziening voor inwoners met een vraag - Meer oplossingen binnen de sociale basisstructuur - Minder geïndiceerde zorg - Kostenbeheersing Wmo en Jeugdhulp 1.2 Een Dorpsteam leidt tot doorontwikkeling binnen het Sociaal domein Één van de onderdelen uit de bestuursopdracht betreft het uitwerken van de contouren van een Dorpsteam.

We zien een Dorpsteam als een middel, een structuur om de doorontwikkeling binnen het sociaal domein vorm te geven en ongewenste ontwikkelingen af te remmen. De filosofie van een Dorpsteam houdt beknopt het volgende in. Het 1e contact van hulpvragers ligt nu bij de Entree. Met de komst van een Dorpsteam ligt het 1 e contact van hulpvragers bij het Dorpsteam, een team van partners uit het voorliggend veld. Daar wordt in 1e instantie met de inwoner gezocht naar oplossingen, binnen de sociale basisstructuur. Als dat niet mogelijk is of niet voldoende is, dan wordt door de gemeente geïndiceerde zorg ingezet. De partners in het Dorpsteam werken intensief samen in het vormgeven van preventieve activiteiten. Zij zijn de oren en ogen van de samenleving en weten wat er nodig is om hulpvragen te voorkomen. Met een Dorpsteam denken we op de volgende wijze bij te kunnen dragen aan de genoemde doelen. Met deze gewijzigde inrichting en toegang tot het sociaal domein denken we de sociale basisstructuur beter te kunnen inzetten en daardoor minder geïndiceerde zorg. Medewerkers uit deze sociale basisstructuur zijn namelijk als 1e aan zet. Doordat er minder hulpvragen leiden tot geïndiceerde zorg hopen we op kostenbeheersing binnen Wmo en Jeugdhulp en minder druk op de formatie binnen de gemeente. Hierin zijn we echter ook afhankelijk van andere factoren zoals demografische ontwikkelingen.

Daarnaast kan een verhoogde druk op de sociale basisstructuur leiden tot budgetontwikkelingen aan die zijde. Hoe we een Dorpsteam toegankelijk maken volgt bij verdere uitwerking. De concept notitie “Contouren Dorpsteam gemeente Dongen” is opgenomen als bijlage I. 1.3. De concept contouren Dorpsteam worden gedragen door partners in het maatschappelijk veld 2

De opgestelde concept contouren Dorpsteam zijn het resultaat van verschillende dialoogsessies. De dialoogsessies werden gehouden met de partijen die zich ingeschreven hebben voor de aanbesteding inkoop algemene voorzieningen 2022 en de Wmo adviesraad, Participatieraad en gemeente. Daarnaast zijn de contouren tijdens een bijeenkomst getoetst bij diverse andere betrokken partners uit het maatschappelijk speelveld binnen Dongen. Onze samenwerkingspartners omarmen het resultaat en zijn erg blij met de door de gemeente ontwikkelde concept contouren. Zij zien het als een noodzakelijke ontwikkeling om samen de beweging nog verder naar voren te maken. Dit zorgt voor draagvlak en betrokkenheid voor het vervolgtraject. 1.4 We zorgen voor samenhang met lokale inkoop voorliggend veld en regionale inkoop Sociaal domein De contouren van een Dorpsteam hebben samenhang met het lokale project inkoop voorliggend veld 2022 en met de regionale inkoop van WMO en Jeugdhulp per juli 2022. De drie trajecten dragen gezamenlijk bij aan een doorontwikkeling van het sociaal domein vanaf 2022. Deze trajecten zijn inhoudelijk afhankelijk van elkaar voor wat betreft de voortgang en het resultaat. Daarom is gekozen voor één projectstructuur voor de verschillende projecten zodat samenhang geborgd is.

2.1 Een Dongense visie op normaliseren is grondlegger voor doorontwikkeling Sociaal domein Om het proces van doorontwikkeling binnen het sociaal domein nog een stap verder te brengen, geven we het begrip ‘normaliseren’ meer invulling. De Rijksoverheid stimuleert gemeenten ook om aan de slag te gaan met normalisatie. Naast de al eerder omarmde maatschappelijke opgaven op positieve gezondheid is recent een Dongense visie op normaliseren binnen het sociaal domein uitgewerkt. Dat hebben we samen met samenwerkingspartners gedaan. Deze visie is opgenomen als bijlage II. Het betreft geen statisch document. Aanpassingen naar aanleiding van ervaringen, verdere uitwerking van een Dorpsteam en gesprekken met samenwerkingspartners kunnen leiden tot aanvullingen of aanpassingen. Normaliseren is voor ons niet nieuw. We werken binnen de Entree volgens het begrip `normaliseren’ als inwoners met hulpvragen komen. We willen dit alleen beter gefundeerd gaan doen. We willen dat wat we nastreven, ook vastleggen in een visie en daarmee in gesprek gaan met onze samenwerkingspartners. KANTTEKENINGEN 1.1 De doorontwikkeling sociaal domein is een veranderproces en kost tijd Het doorontwikkelen van het sociaal domein en daarmee het eigen maken van andere denkwijzen over inzet van hulp en ondersteuning, kost tijd. Voor ons als gemeente maar ook voor onze samenwerkingspartners.

We zien dit als een verandertraject met een sterk cultuuraspect, dat jaren ruimte en tijd nodig heeft. Met betrekking tot een Dorpsteam zal dat ook tot uitdrukking komen in het plan van aanpak dat in het 1e kwartaal van 2022 aan uw raad wordt voorgelegd.

1.2 De huisvesting van de Entree volgt na verdere uitwerking van een Dorpsteam

3

De huisvesting van De Entree is niet leidend maar volgend in dit traject. De gewenste huisvestingsvorm volgt dan ook later in de concretiseringsfase, na positieve besluitvorming door uw raad in 2022. FINANCIËN Het opstellen van de concept notitie is binnen bestaande budgetten en capaciteit gedaan. In het plan van aanpak, wat in 2022 wordt voorgelegd, brengen we in beeld wat nodig is om te komen tot de realisatie van een Dorpsteam. Mochten daar financiële wensen uit voorkomen, dan worden deze meegenomen in begroting 2023. Wanneer er eerder (in 2022) kosten gemaakt worden voor de implementatie van het Dorpsteam wordt dit binnen bestaande budgetten opgepakt. Binnen een mogelijke implementatie van het Dorpsteam moet de input en bijdrage vanuit team Entree – het gemeentelijke team - worden geborgd. Dat kan leiden tot een personeelsvraagstuk, ook hiervoor is koersdatum begroting 2023. COMMUNICATIE Uw raad ontvangt in het 1e kwartaal van 2022 een voorstel betreffende de volledige bestuursopdracht. Mocht er tussentijds behoefte zijn aan informatieoverdracht dan ontvangt u dat via een raadsinformatiebrief. Adviesraden De WMO-adviesraad en de Participatieraad zijn actief betrokken geweest bij de totstandkoming van de concept notitie. Bij alle dialoogsessies zijn twee personen per raad aanwezig geweest en hebben zij de gelegenheid gehad om input te geven.

De Participatieraad heeft op 10 augustus 2021 een tussentijds advies bij het college ingediend. Hun advies en onze beantwoording is opgenomen als bijlage III. De Wmo adviesraad heeft geen advies ingediend en doet dat als te zijner tijd de contourennotitie ter besluitvorming wordt voorgelegd. VERVOLG Uw reacties op de concept notitie “Contouren Dorpsteam gemeente Dongen” worden meegenomen in de verdere uitwerking. In het 1e kwartaal van 2022 leggen wij u een voorstel ter besluitvorming voor. Dit voorstel omvat naast een contourennotitie ook ter kennisname een plan van aanpak voor uitwerking en implementatie en de resultaten van een onderzoek naar laagdrempeligheid. Na positieve besluitvorming over de visie op normaliseren zal deze visie breed uitgedragen worden onder inwoners en samenwerkingspartners.

BIJLAGEN

4

Bijlage I

Concept notitie “Contouren Dorpsteam gemeente Dongen” (incl. bijlagen) Bijlage 1 Bestuursopdracht dorpsteam Bijlage 2 Deelnemers klankbordgroep Bijlage 3 Begrippenlijst Bijlage 4 Dimensies positieve gezondheid

Bijlage II

Dongense visie op normaliseren + reactie partners op visie op normaliseren

Bijlage III

Tussentijds advies Participatieraad Antwoordbrief college

5