Raadsvoorstel Begroting 2022 Regio Achterhoek.pdf

Aan de raad

AGENDAPUNT NR. 4.3 Doetinchem, 16 juni 20221

Begroting 2022 Regio Achterhoek Te besluiten om: 1. Een zienswijze over de Begroting 2022-2025 Regio Achterhoek bij het dagelijks bestuur van de Regio Achterhoek naar voren te brengen, welke in hoofdzaak behelst: a. dat het onwenselijk is om gemeentelijke overschotten op de exploitatie structureel en van tevoren te blijven toevoegen aan het Investeringsfonds; b. dat dit aanleiding is voor de gemeente Doetinchem om tegen de voorliggende begroting van de Regio Achterhoek te stemmen. Inleiding Doetinchem is deelnemer aan de samenwerkingsregeling Regio Achterhoek 1. De Regio behartigt de belangen van zeven Achterhoekse gemeenten op het gebied van o.a. economische en ruimtelijke ontwikkeling, energietransitie, mobiliteit, grensoverschrijdende samenwerking en lobby richting de provincie Gelderland, het Rijk en de Europese Unie. Het dagelijks bestuur (DB) van de Regio Achterhoek zendt elk jaar de ontwerpbegroting 2 (bijlage I) voor het komende jaar toe aan de deelnemende gemeenten. Voor die tijd wordt, als voorbereiding op de begroting, een brief (bijlage II) met daarin de algemene en beleidsmatige kaders naar de deelnemende gemeenten gestuurd 3. De gemeenteraden mogen hun zienswijzen geven over de gepresenteerde begroting, voordat deze aan het algemeen bestuur (AB) van de Regio Achterhoek wordt aangeboden en door het AB kan worden vastgesteld.

De begroting 2022 is de vierde begroting die gebaseerd is op de vernieuwde samenwerkingsstructuur “De Achterhoek werkt door 2.0”. Wij stellen uw raad voor om een zienswijze te geven op de begroting 2022 van de Regio Achterhoek. Argumenten 1.1 De gemeenteraad is bevoegd om zienswijzen te geven In het stelsel van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) is de gemeenteraad bevoegd4 om zienswijzen te geven op de begroting die het dagelijks bestuur van een openbaar lichaam (de Regio Achterhoek) aanbiedt aan het algemeen bestuur. Het algemeen bestuur kan de gegeven zienswijzen vervolgens betrekken bij het definitieve besluit. Het algemeen bestuur van de Regio bestaat uit de burgemeesters van de zeven deelnemende gemeenten. 1.2 De begroting 2022 is inhoudelijk in overeenstemming met afgesproken koers De Regio Achterhoek is vanaf 2019 georganiseerd volgens het model van De Achterhoek werkt door 2.0. De zeven deelnemende gemeenten hebben in het voorjaar 2018 besloten tot deze doorontwikkeling, een andere governancestructuur en bijbehorende investeringen. Een bijzonder kenmerk van deze nieuwe samenwerking is de gelijkwaardige rol die ondernemers en maatschappelijke instellingen vervullen ten opzichte van de overheid; ook wel “triple helix“ of “3O-samenwerking” genoemd.

1

De Regio Achterhoek heeft gekozen voor “Achterhoek ambassadeurs” als titel van de samenwerking, ook wel gestyleerd als 8RHK. 2 hierna: begroting 3 O.g.v. art. 34b Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) 4 o.g.v. art. 35 lid 3 Wgr

2 De werkzaamheden van de ‘nieuwe’ Regio Achterhoek zijn gebaseerd op de taken en werkzaamheden zoals deze door de gemeenten zijn opgenomen in de vernieuwde samenwerkingsregeling en de Achterhoek Visie 2030. De voorliggende begroting vertaalt deze taken naar hun financiële consequenties. De begroting van de Regio Achterhoek bestaat uit vier programma’s:  Programma 1 - Smart Governance  Programma 2 - Smart Economy  Programma 3 - Smart Living  Programma 4 - Bedrijfsvoering De Regio Achterhoek is een organisatie die naar zijn aard vooral activiteiten uitvoert met behulp van menselijk kapitaal. Er is thans ongeveer 20 fte werkzaam bij de Regio Achterhoek. De bijbehorende loon- en organisatiekosten vormen het overgrote deel van de begroting van de Regio en vallen in de programma’s 1 en 4 (Smart Governance en Smart Living). Op pagina 8 en pagina 9 van de begroting staat beschreven welke activiteiten de Regio precies uitvoert in deze twee programma’s. In totaal dragen de gemeenten op jaarbasis ruim € 1,8 mln. bij aan de exploitatie van de Regio, waarvan € 403.000 voor rekening komt van de gemeente Doetinchem. In 2021 was dit € 396.000. De programma’s 2 (Smart Economy) en 3 (Smart Living) vormen feitelijk de ‘inhoud’ van de nieuwe samenwerking; bijvoorbeeld de projecten van de Thematafels vallen hier binnen.

De Regio ondersteunt deze projecten met menskracht (denk aan de programmaregisseurs) en met werkbudgetten vanuit het Investeringsfonds. Daarnaast wordt er voor sommige projecten ook cofinanciering geleverd vanuit het Investeringsfonds. 1a.1 Investeringsfonds blijft ook groot zonder van tevoren ingecalculeerde overschotten Naast de gelden die de Regio krijgt om de operationele taken uit te voeren die de gemeenten aldaar belegd hebben, is er de afgelopen jaren ook fors ingezet op het verkrijgen van middelen om zelfstandig projecten uit te kunnen (laten) voeren die voortvloeien uit de Achterhoek Visie 2030. In grote lijnen kan gesteld worden dat deze middelen gebundeld zijn in het “Investeringsfonds”. Het doel van dit fonds is om projecten, die niet passen binnen de reguliere begroting van de Board en/of Thematafels, financieel te kunnen ondersteunen. Het Investeringsfonds is een bestemmingsreserve, gevuld met onder andere:  de krimpgelden die het Rijk ter beschikking heeft gesteld tot en met 2021;  een aantal voormalige incidentele reserves van de Regio Achterhoek;  een structurele bijdrage van de provincie Gelderland  en een aantal kleinere toevoegingen.

Ook hanteert de Regio het uitgangspunt dat overschotten op de jaarrekening van de Regio Achterhoek worden toegevoegd aan het Investeringsfonds (tot een maximum van € 0,50 per inwoner) en dus niet terugvloeien naar gemeenten. Dit is een bestaande afspraak, opgenomen in het door de gemeenteraden vastgestelde De Achterhoek werkt door 2.0 (p.19). Voor de begroting 2022 geldt dat er begin 2022 € 6,0 mln. in het Investeringsfonds zit. Uit het Investeringsfonds wordt jaarlijks € 350.000 ingezet als werkbudget voor de Board en Thematafels. In 2019, 2020 en 2021 is er elk jaar ruim 1,2 mln. toegevoegd aan deze reserve. Vanaf 2022 vervalt de bijdrage vanuit de krimpgelden en zien we dus een stabilisatie.

3 De Regio geeft verder aan dat het Investeringsfonds langjarig boven de € 5 mln. zal blijven:

Tot op moment van schrijven van dit raadsvoorstel is er door de Regio voor ongeveer € 1,6 mln. toegezegd aan middelen vanuit het Investeringsfonds. Deze kosten zijn en worden in verschillende jaren aan het fonds onttrokken. Inclusief al deze bestaande en toekomstige verplichtingen blijft het fonds langjarig meer dan € 5 mln. groot. Het Investeringsfonds blijft dus een forse reserve. Het lijkt daarmee niet (meer) nodig om al op voorhand (gemeentelijke) overschotten op de exploitatie te blijven toevoegen aan het Investeringsfonds. De afspraak daaromtrent lijkt inmiddels achterhaald en niet langer nodig. Wij achten het wenselijk om, in overeenstemming met de door uw raad vastgestelde Keuzerichtingen5, krachtig in te zetten op het zo doelgericht en doelmatig mogelijk inzetten van door de gemeente(n) ingebrachte middelen. De voorliggende begroting voldoet daar - op dit specifieke punt - momenteel niet aan. Het ligt derhalve op het pad van de gemeente Doetinchem om niet in te stemmen met de begroting als voornoemd begrotingsprincipe gehandhaafd wordt. Wij stellen u dan ook voor om dit als zienswijze naar voren te brengen (zie bijlage IV). Financiën De begroting 2022 van de Regio Achterhoek is gebaseerd op bestaand beleid en meerjarig sluitend. Dit met een inwonerbijdrage voor gemeenten overeenkomstig de vastgestelde uitgangspunten en een bijdrage van de provincie.

De financiële begroting is grotendeels solide en overzichtelijk en volgt de bestaande afspraken. De ratio van het weerstandsvermogen van de Regio bedraagt op dit moment 1,0. Dat is volgens de gehanteerde norm voldoende6. De Regio Achterhoek wordt (grotendeels) bekostigd door de zeven deelnemende gemeenten 7. De inwonerbijdrage voor 2022 is vastgesteld op € 6,91 per inwoner. Dit is gebaseerd op het bedrag in 2020 (€ 6,83), vermeerderd met een indexatie. Kanttekening 1.1 De zienswijze van de gemeente Doetinchem hoeft niet overgenomen te worden Het algemeen bestuur van de Regio is zelfstandig bevoegd tot het vaststellen van de begroting. Dat betekent dat de zienswijze van de gemeenteraad van Doetinchem niet overgenomen hoeft te worden. In dat geval wordt de begroting ongewijzigd vastgesteld. Vervolg Zoals uiteengezet in argument #1a.1 is er een financiële aanleiding om een zienswijze te geven. Deze zienswijze is opgenomen in de concept-zienswijzenbrief (bijlage IV). Als de raad instemt met dit voorstel, zenden wij deze brief toe aan het DB van de Regio. De (al dan niet) ingediende zienswijzen van de gemeenteraden worden door het dagelijks bestuur van de Regio Achterhoek gevoegd bij de begroting. Het algemeen bestuur kan de zienswijze(n) vervolgens betrekken bij het vaststellen van de begroting (planning: 7 juli 2021).

5

Zie Keuzerichting #79, Inwonerbijdrage verbonden partijen, p.43, Keuzerichtingen 2019-2023, d.d. 7-11-2017 Ingevolge dictumpunt 3b, raadsbesluit 2017-75 Programmabegroting 2018, d.d. 9-11-2017 7 o.g.v. art. 29 lid 4 Samenwerkingsregeling Regio Achterhoek 6

4 Bijlagen I. II. III. IV.

Programmabegroting en financiële begroting 2022-2025 Regio Achterhoek; Kaderbrief Programmabegroting 2022 Regio Achterhoek; Aanbiedingsbrief Programmabegroting 2022 van de Regio Achterhoek; Zienswijzenbrief gemeenteraad Doetinchem op Programmabegroting 2022 Regio Achterhoek.

Burgemeester en wethouders van Doetinchem, De secretaris, De burgemeester, mr. G.A. Karssenberg

mr. M. Boumans MBA MPM

De raad van de gemeente Doetinchem; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders over Begroting 2022 Regio Achterhoek; gelet op artikel 35 lid 3 van de Wet gemeenschappelijke regelingen; besluit: een zienswijze over de Begroting 2022-2025 Regio Achterhoek bij het dagelijks bestuur van de Regio Achterhoek naar voren te brengen, welke in hoofdzaak behelst: a. dat het onwenselijk is om gemeentelijke overschotten op de exploitatie structureel en van tevoren te blijven toevoegen aan het Investeringsfonds; b. dat dit aanleiding is voor de gemeente Doetinchem om tegen de voorliggende begroting van de Regio Achterhoek te stemmen. Aldus besloten in zijn vergadering van 24 juni 2021,

, griffier

, voorzitter