Bijlage Energietransitie en duurzaamheid voor onderhandelaars mei 2022.pdf

Energietransitie en duurzaamheid in Doetinchem

Energietransitie • Overgang van fossiel naar duurzaam • De opgave: – Energie besparen – Energie duurzaam opwekken

• Landelijk belegd in het Klimaatakkoord (2019) – RES & RSW – TVW

• Regionaal belegd in het Akkoord van Groenlo (2009) – Besparen (gas en elektriciteit) – Duurzaam opwekken (zon en wind)

• Veel ontwikkelingen vinden al plaats

Regionale Energiestrategie (1) • Vastgesteld door alle partijen • Ontworpen op systeemefficiency – Optimale zon-windverhouding – Zo laag mogelijke kosten

• Totale bod regio Achterhoek 1,35 TWh – 0,35 TWh zon op dak (taakstellend) – 0,21 TWh zon op land (realisatie en harde pijplijn) – 0,79 TWh wind (deels toegezegd deels nog niet)

Regionale Energiestrategie (2) • Netcongestie – Netcongestie op hoogspanningsnet en middenspanningsnet – Liander kan niet alle aanvragen meer honoreren – Liander streeft naar toevoegen van meer windenergie

• Integraal programmeren naar RES 2.0 – Optimaal gebruik netwerk/infrastructuur – Zo laag mogelijke maatschappelijke kosten – Zo snel mogelijk realiseerbaar

• Streven naar optimale wind-zonverhouding op Achterhoeks niveau?

Akkoord van Groenlo 3.0 (1) • AvG 2009 en 2013: we wekken in 2030 evenveel op als we in de gebouwde omgeving verbruiken • Herijking nodig: – Klimaatakkoord: 2050 van het gas af – Gewijzigde inzichten t.a.v. inzet biomassa – Nieuwe uitgangspunten over toekomstige behoefte

• Akkoord van Groenlo 2009/2013 is door de tijd ingehaald

Akkoord van Groenlo 3.0 (2) • Ambitie AvG 3.0: z.s.m. een energieneutrale Achterhoek, uiterlijk in 2050 • Opwekopgave RES is onderdeel AvG • Inzet op samenwerking in de energietransitie. • Inzet op complete energiebesparings- en opwekopgave. • Buiten AvG: CO2-reductie; waar mogelijk wel samenwerking • Behandeling in de nieuwe college’s

Hoe staan we ervoor in Doetinchem?

Energie besparen (1) • Stimuleren en motiveren – Energiebesparing is niet verplicht – Stijgend energieverbruik door meer apparaten en door overgang van gas naar elektriciteit

• Subsidies en leningen – Toekomstbestendig Wonen Lening – Regeling Reductie Energieverbruik (RRE / RREW) – Volkshuisvestingsfonds

• Achterhoeks energieloket (Agem) – – – – – –

Basispakket Pluspakket Grip op energie Buurtaanpak RREW-subsidies Provinciale subsidies

Energie besparen (2) • Nieuwe uitdaging: energiearmoede – Stijgende energieprijzen – Gebrek aan financiële ruimte – Gebrek aan zeggenschap

• Gevolg: financiële armslag wordt kleiner • Energiearmoede kan iedereen treffen – Zowel huur als koop – Zowel woningen met hoge als met lage energiekwaliteit – Zowel hoge als lage inkomens

• Nieuw programma: Grip op Energie – Combinatie van bestaande en nieuwe projecten – SPUK – Door raad vrijgestelde middelen

Energie Besparen - Transitievisie warmte • Vaststelling gemeenteraad 27 januari 2022 • Meervoudige aanpak – Start gesprekken in Kleurrijke buurt en Romantische buurt – Gemeentebrede aanpak: besparen, isoleren, ventileren, groene energie opwekken – Volkshuisvestingsfonds: drie buurten: Overstegen-West, Muziekbuurt, Schrijvers en dichtersbuurt – Link met programma Grip op Energie+

Energie Opwekken - zon op woningen • Kleine systemen op eigen dak – kosten terugverdienen via salderingsregeling

• Grote systemen via postcoderoos (Practicon) – kosten terugverdienen via energiebelasting

• Niet alle daken zijn geschikt • 21% van de woningen heeft zonnepanelen – hoger dan landelijk gemiddelde (16%)

• Blijven stimuleren?

Energie Opwekken – zon op bedrijven • • • •

Grote systemen, gesubsidieerd via SDE-subsidie Alleen voor grootverbruikaansluitingen Niet alle daken zijn geschikt In RES-verband: onderzoek om zon op dak te versnellen • Terugleveren is een probleem vanwege congestie • Energie die je direct gebruikt is geen probleem

Energie Opwekken - zon op land • Bahrseweg | 13 hectare | 15 MWp – 13 okt 2021: omgevingsvergunning verleend – SDE toegekend

• Keppelseweg | 8,8 hectare | 7,66 MWp – 27 jan 2022: verklaring van geen bedenkingen afgegeven door raad gD – SDE-subsidie aangevraagd – 17 mei college

• Europaweg | 0,8 hectare – SDE-subsidie wordt vóór 1 maart 2022 aangevraagd

• Heislagseweg – Nieuwestraat | 3 hectare | 2,3 GWh – 21 dec 2021: principebesluit door college. – Initiatiefnemer voert de onderzoeken uit en stelt een ruimtelijke onderbouwing op. (inmiddels aangeleverd)

• Doorgaan met zon op land? – En als een bedrijf alle energie zelf gebruikt?

Energie Opwekken - wind (1) • Barlhammerweg – – – –

– – – –

4 tot 5 turbinies 16 tot 20 MW Tiphoogte 230 meter Collegebesluit 27 oktober 2020: definitieve principemedewerking is afhankelijk van goed doorlopen participatieproces (op basis RO), alsmede een goede uitwerking van het plan. Initiatiefnemer: voorbereiding om tot een principeverzoek te komen Klankbordgroep telt 25 leden tot op heden vijf maal bij elkaar Klankbordgroep geeft in december 2022 advies aan initiatiefnemer en aan gemeente

• Wanneer is sprake van goede participatie?

Energie Opwekken - wind (2) • Nevele-arrest – – – –

30 juni 2021: Uitspraak Raad van State Gevolgen voor windparken met meer dan drie windmolens Voor het activiteitenbesluit is geen plan-m.e.r. gevolgd Landelijke regels voor o.a. geluid, slagschaduw, externe veiligheid buiten werking gesteld – Verwachting afronding m.e.r.-traject medio 2022 – Verwachting nieuwe landelijke regels medio 2023 – Mogelijkheid om als gemeente nieuwe normen op te stellen

• Moet gD wachten op landelijke regels of zelf normen stellen?

Doetinchem in 2030?

Energie Transitie Model • Wat is het ETM-model? • Situatie in 2030 als we doorgaan met wat we nu doen: – – – – – – – – –

8% van de woningen is aardgasvrij aardgasgebruik per woning gedaald van 1400 m3 naar 1.190 m3 22% gebouwen (niet woningen of industrie) is aardgasvrij 20% van de auto’s, 95% van de bussen en 8% van de vrachtwagens rijdt elektrisch 1,0% efficiëntieverbetering per jaar in de industrie 30% van de potentie van zon op kleine daken wordt benut 17,4% van de potentie van zon op grote daken wordt benut jaarlijks 75 TJ aan duurzame elektriciteit wordt opgewekt met zonneparken jaarlijks 252 TJ aan duurzame elektriciteit wordt opgewekt met windturbines

Conclusie: na 2030 is er nog veel te doen Moeten we onze ambities verhogen?

Overig verduurzaming

Wat doen we verder nog? • • • •

Verduurzamen maatschappelijk vastgoed Prestatieafspraken met Sité Achterhoek onderneemt duurzaam Commissie DUID

• Circulaire economie – Beleidskader circulaire economie – Grondstoffenplan – Kader omgevingskwaliteit – Circulair ambachtscentrum – Circulair Wijnbergen

• Duurzame mobiliteit • Communicatie

Vragen – opmerkingen - suggesties

?

Energietransitie in Doetinchem

• Streven naar optimale wind-zonverhouding op Achterhoeks niveau? • Zon op woningen blijven stimuleren? • Doorgaan met zon op land? – En als een bedrijf alle energie zelf gebruikt?

• Wanneer is sprake van goede participatie? • Moet gD wachten op landelijke regels of zelf normen stellen? • Moeten we onze ambities verhogen?