Document · PDF

Bijlage 1 Programmabegroting en financiele begroting 2027-2030 Regio Achterhoek

beeldvormende raad 2 juli 2026, gemeente DoetinchemBij agendapunt: 3: Begroting 2027 Regio Achterhoek13.317 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Programmabegroting en Financiële begroting 2027 – 2030

Inhoudsopgave Bestuurlijk voorwoord Inleiding Opbouw begroting Samenvatting financiële begroting Besluitvormingsproces begroting

Deel 2 Beleidsbegroting: paragrafen 1 2 4 6

Deel 1 Beleidsbegroting: programma’s Programma 1: Bestuur en organisatie Bestuur en organisatie (begroting Regio Achterhoek) Programma 2: Ontwikkellijnen 2.1 Veerkrachtige samenleving 2.2 Economie als stuwende kracht 2.3 Ruimte in balans Programma 3: Bedrijfsvoering en Rente Bedrijfsvoering en rente (begroting Regio Achterhoek)

1. Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing 2. Paragraaf financiering 3. Paragraaf bedrijfsvoering 4. Paragraaf subsidies

22 26 29 31

Deel 3: Financiële begroting

Overzicht van baten en lasten per programma Meerjarenraming 2027-2030 Toelichting op baten en lasten

Bijlagen 15 17 18 20

Formatieplan Staat van reserves en voorzieningen Taakvelden Verzamelstaat bijdragen gemeenten

35 36 37

41 43 46 47

Bestuurlijk voorwoord Wij bieden u de begroting aan voor het jaar 2027 van Achterhoek ambassadeurs; het Achterhoekse samenwerkingsverband van de acht Achterhoekse gemeenten, ondernemers, maatschappelijke organisaties en de provincie Gelderland. De regionale 3O samenwerking is terug te vinden in de opbouw van deze begroting. De begroting is qua inhoud breder dan alleen de taken die Regio Achterhoek uitvoert. Zo willen we zichtbaar maken wat er buiten onze eigen (Regio Achterhoek) organisatie gedaan wordt door de partijen die samen met ons Achterhoek ambassadeurs vormen. Bij de evaluatie in 2024 is geconstateerd dat er behoefte is om de inhoudelijk agenda en rolneming van de Achterhoek Ambassadeurs tegen het licht te houden. En in het verlengde daarvan de huidige visie 2030 te actualiseren en vernieuwen. Beide processen zijn in 2025 gestart. In mei 2026 zal de conceptvisie aan de Achterhoek Raad ter bespreking worden voorgelegd. De visie bestaat uit een scherpe ambitie richting 2050, drie ontwikkellijnen en een beschrijving van hoe we dit willen gaan waarmaken (de realisatiekracht). 8RHK ambassadeurs is de verbindende schakel tussen strategie en uitvoering en dragen bij aan het versterken van de positie, zichtbaarheid en slagkracht van de regio. Agendasettend, Ontwikkelend, Vernieuwend, Verbindend, Uitdragend en Realiserend.

De drie ontwikkellijnen verwerken we ook in onze begroting 2027. De begroting bestaat dan uit de programma’s ‘Bestuur en organisatie’, ‘Ontwikkellijnen’ en ‘Bedrijfsvoering en rente’. De organisatie van de Achterhoek ambassadeurs (Regio Achterhoek) is de basis en motor voor het programma Bestuur en organisatie. De activiteiten en begroting van Achterhoek ambassadeurs zijn in dit onderdeel te vinden. Hieraan is ook de inwonerbijdrage voor de organisatiekosten vanuit gemeenten gekoppeld. Deze ontwikkellijnen worden 3O bestuurlijk aangestuurd en richten zich op concrete ontwikkelprogramma's. Het programma Ontwikkellijnen geeft inzicht in de doelen, activiteiten en projecten per ontwikkellijn/thema. Met deze begrotingsvorm maken we de doelstellingen van de Achterhoekse samenwerking zichtbaar en controleerbaar. Het projectenoverzicht dat per Ontwikkellijn is bijgevoegd is niet uitputtend, want er zijn steeds projecten in ontwikkeling en ook buiten ons zichtveld lopen projecten die bijdragen aan de doelen. Voor de opgenomen projecten geldt dat er vanuit Achterhoek ambassadeurs een bijdrage beschikbaar is gesteld. Programma 2 van de begroting is bedoeld ter informatie en niet ter vaststelling. De projecten van dit programma worden voor het grootste deel uitgevoerd door initiatiefnemers en maken geen onderdeel uit van de begroting van Regio Achterhoek.

NB In de begroting hanteren we de officiële naam van de samenwerkingsregeling: Regio Achterhoek. Voor de 3O-samenwerking gebruiken we de naam Achterhoek ambassadeurs.

Opbouw begroting De programmabegroting van Regio Achterhoek bestaat uit 3 programma’s; ‘Bestuur en organisatie’, ‘Ontwikkellijnen’ en ‘Bedrijfsvoering en Rente’. De werkzaamheden voor de grensoverschrijdende samenwerking zijn niet terug te vinden als een apart thema, het is onderdeel van de verschillende thema’s. De werkzaamheden van de Achterhoek Board, de Achterhoek Raad en het algemeen/dagelijks bestuur komen terug in het programma Bestuur en organisatie. Ook zijn hier lobby, communicatie, monitoring en subsidiewerkzaamheden ondergebracht.

Actuele ontwikkelingen Onderstaand de ontwikkelingen die van invloed zijn op de begroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030. Inhoudelijke agenda en rolneming Bij de evaluatie in 2024 is geconstateerd dat er behoefte is om de inhoudelijk agenda en rolneming van de Achterhoek Ambassadeurs tegen het licht te houden. En in het verlengde daarvan de huidige visie 2030 te actualiseren en vernieuwen. In mei 2026 zal de conceptvisie ‘Op weg naar 2050. Kom maar op!’ aan de Achterhoek Raad ter bespreking worden voorgelegd. De visie bestaat uit een scherpe ambitie richting 2050, drie ontwikkellijnen en een beschrijving van hoe we dit willen gaan waarmaken (de realisatiekracht). De ambitie is om in 2050 de regio te zijn met de hoogste brede welvaart in Nederland. De drie inhoudelijke ontwikkellijnen vormen de pijlers waar onze ambitie op rust en de gebieden waar we extra op in willen zetten.

Elke ontwikkellijn heeft een eigen ambitie. Die zijn (in concept): 1. De Achterhoek is in 2050 de meest veerkrachtige regio van Nederland – met sterke netwerken, talent en onderlinge solidariteit als basis. 2. In 2050 is de Achterhoek dé MKB-regio van Europa. 3. In 2050 is het Achterhoekse landschap veerkrachtig en herkenbaar. Ontwikkeling heeft bijgedragen aan landschapskwaliteit, vitale kernen en een duurzaam economisch fundament. Deze ontwikkellijnen worden 3O bestuurlijk aangestuurd en richten zich op concrete ontwikkelprogramma's. 8RHK ambassadeurs is de verbindende schakel tussen strategie en uitvoering en dragen bij aan het versterken van de positie, zichtbaarheid en slagkracht van de regio. De besluitvorming over de concept Visie 2050 en daarmee de inhoudelijke agenda volgt in november. De organisatorische consequenties van de inhoudelijke keuzes worden binnen de bestaande financiële kaders uitgewerkt. Langjarige investeringen in de Achterhoek (Nationaal Programma Vitale Regio’s) Naast de Visie 2050 werken we ook aan het Regioplan in het kader van het Nationaal Programma Vitale Regio’s (NPVR). Het regioplan is het instrument waarmee we de onderwerpen uit onze visie agenderen in ons gesprek met het Rijk. Het Regioplan sluit dus nauw aan bij de drie ontwikkellijnen in de Visie 2050 maar heeft een bredere scope. Zo komen ook thema’s als Veiligheid (incl.

ondermijnende criminaliteit en sociale cohesie) en Rijkswerkgelegenheid aan bod. Het Regioplan moet leiden tot (structurele) Rijksinvesteringen in de Achterhoek. Vanuit het Rijk zijn procesmiddelen beschikbaar gesteld om gedurende 3 jaar (2025-2027) het NVPR voor de Achterhoek handen en voeten te geven. Overige actuele ontwikkelingen In mei wordt het nieuwe regiomerk voor de Achterhoek gepresenteerd. We kennen in de regio veel initiatieven en samenwerkingen en door samen hetzelfde verhaal over de regio te vertellen versterken we onze zichtbaarheid, onderlinge samenhang en trots en verbondenheid. Samen met Achterhoek Toerisme is de afgelopen periode gewerkt aan een regiobreed merk, waarin ondernemers, bezoekers, overheden, organisaties, en inwoners zich herkennen. De uniforme profilering van de regio helpt ook om de lobbyagenda te versterken.

Samenvatting financiële begroting Financiële uitgangspunten 2027

Bij het opstellen van de begroting van Regio Achterhoek/ 8RHK ambassadeurs hanteren we de volgende uitgangspunten:  Een structureel sluitende begroting Een structureel sluitende begroting is volgens de eisen van de Provincie een structurele dekking van het eerste jaar, of perspectief voor structurele dekking in het laatste jaar. Het algemeen bestuur heeft echter aangegeven een structureel sluitende begroting vanaf het eerste jaar tot en met het laatste jaar van de meerjarenraming te willen.  Realistisch begroten We hanteren de volgende uitgangspunten ten aanzien van specifieke kostenposten of inkomsten: o Indexeren volgens de afgesproken systematiek (AB 15 december 2021).  Loonkosten: indexeren met indexcijfers uit de septembercirculaire 2025 (loonvoet sector overheid) inclusief nacalculatie van het voorlaatste begrotingsjaar.  Overige exploitatiekosten: indexeren met indexcijfers uit de septembercirculaire 2025 (overheidsconsumptie netto materieel). o Renteopbrengsten: uitgaan van werkelijke renteopbrengsten per jaarschijf en in verband met de dalende trend in de meerjarenraming hierbij werken met een egalisatiereserve rente. We hanteren een rentebate van € 200.000 als structurele dekking voor de organisatiekosten. Dit bedrag is gebaseerd op de gemiddelde verwachte renteopbrengsten 2026-2030.

Meer ontvangen rente in een jaar wordt toegevoegd aan de egalisatiereserve rente en bij lagere renteopbrengsten wordt dit onttrokken aan de egalisatiereserve rente. De egalisatiereserve rente mag een maximale omvang van € 600.000 hebben. Meeropbrengsten vloeien terug in het exploitatieresultaat. o In de begroting is een structurele opbrengst vanuit subsidies verwerkt van € 120.000. Meestal zijn subsidies wel meerjarig, maar niet structureel dus hier zit een verhoogd risicoprofiel dat we meenemen bij de bepaling van het weerstandsvermogen (omvang algemene reserve). Voor nadere toelichting wordt verwezen naar de algemene financiële beschouwing in deel 3 onderdeel 3.1.

Bijdrage gemeenten 2027

Op basis van bovengenoemde financiële uitgangspunten bedraagt de absolute stijging van de inwonerbijdrage voor 2027 € 107.672 voor de gemeenten én is de begroting structureel sluitend. Bijdrage van de gemeenten Bijdrage van gemeenten 2026 Absolute stijging van de autonome kosten Bijdrage van gemeenten 2027

Totaal

Per inw

2.500.005 107.672 2.607.677

8,24 0,34 8,58

Jaarlijks wordt een eventueel overschot bij de bestemming van het jaarresultaat toegevoegd aan het investeringsfonds tot maximaal € 0,50 per inwoner (in 2027: max. € 151.909), zoals opgenomen in de verordening financieel beleid, beheer en organisatie Regio Achterhoek 2025.

Risico’s weerstandsvermogen en reserves

In de begroting is een structurele subsidieopbrengst opgenomen van € 120.000. Subsidies zijn niet structureel, vaak wel meerjarig. Ondanks dat er steeds wel nieuwe subsidies worden toegekend, zit hier een verhoogd risico. Dit risico nemen we mee bij het bepalen van de benodigde weerstandscapaciteit en de weerstandsratio. Wellicht dat dit risico nog hoger wordt als de NPVR-middelen met structurele formatie worden ingezet (zie actuele ontwikkelingen).

Voor de normale bedrijfsrisico’s is een weerstandscapaciteit aanwezig van € 500.000. Het maximale te reserveren bedrag voor weerstandsvermogen is gebaseerd op 1,4 * benodigde weerstandscapaciteit, dit is 1,4 * € 489.000 = € 685.000. De weerstandsratio bedraagt 1,0. In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt een nadere uitwerking van mogelijke risico’s opgenomen. Er is een reserve toekomstbestendige organisatie gevormd (€ 150.000) voor kosten voor organisatieontwikkeling en mogelijke frictiekosten naar aanleiding van de uitwerking van de inhoudelijke agenda en de bijbehorende Governance. Komende maanden moet dit duidelijk worden of hiervoor nog aanvullende kosten gemaakt gaan worden. Er is een egalisatiereserve rente gevormd voor het opvangen van verschillen tussen werkelijk ontvangen rente en structurele inzet van rente als dekking van de organisatiekosten. De egalisatiereserve is een buffer, waarmee eventuele tekorten in het ene jaar kunnen worden opgevangen met overschotten in het andere jaar. Het investeringsfonds bevat begin 2026 € 5 mln. Hiervan is € 4 mln. ingezet als cofinanciering voor Regiodeal II. Het restant is nodig voor eigen projecten (o.a. onverwachte hoek 2026 en Achterhoek Monitor 2026-2028) en voor werkbudgetten voor tafels en board.

Het investeringsfonds wordt gevoed met incidentele opbrengsten uit subsidies en een eventueel positief jaarsaldo van Regio Achterhoek (tot een maximum van € 0,50 per inwoner).

Bijdrage projecten

De besluitvorming over financiële bijdragen (subsidies vanuit Regio Deal of provinciale Gebiedsopgavemiddelen) aan projecten loopt via de Ontwikkeltafels (voorlopige naam, vooruitlopend op de governance), Achterhoek Board en het dagelijks bestuur. Besluitvorming over de inzet van het investeringsfonds is voorbehouden aan het algemeen bestuur. Projecten worden ingediend en uitgevoerd door verschillende partners binnen de samenwerking. Verantwoording vindt plaats door de uitvoerende partner op basis van de afgegeven subsidiebeschikking.

Besluitvorming programma’s en paragrafen

Gemeenten worden gevraagd in te stemmen met programma 1 ‘Bestuur en organisatie’ en programma 3 ‘Bedrijfsvoering en Rente’ en de verplichte paragrafen. Het programma ‘Ontwikkellijnen’ wordt aangeboden ter kennisneming, omdat dit breder is dan hetgeen Regio Achterhoek zelf uitvoert. Zie onderstaand de schematische weergave van het besluitvormingsproces. De besluitvorming over de concept Visie 2050 en daarmee de inhoudelijke agenda volgt in november. De organisatorische consequenties van de inhoudelijke keuzes worden binnen de bestaande financiële kaders worden uitgewerkt.

Besluitvormingsproces begroting

Volgens de gehanteerde planning dient de begroting in het algemeen bestuur van 9 september te worden vastgesteld. Hiervoor geldt de volgende procedure: 16 april 13 mei 15 mei 15 aug 9 sept In het najaar

De kaderbrief wordt behandeld in de vergadering van het dagelijks bestuur. Direct daarop wordt de kaderbrief ter informatie verzonden aan de colleges van de deelnemende gemeenten met het verzoek dit door te zetten naar de raden. De programma’s, verplichte paragrafen en bijlagen worden in de vergadering van het dagelijks bestuur behandeld. Het volledige boekwerk wordt aan de deelnemende gemeenten verzonden ter behandeling in de raad voor het geven van zienswijzen. Tot 15 augustus mogelijkheid voor gemeenten om zienswijzen over de programmabegroting kenbaar te maken bij Regio Achterhoek. Besluitvorming over de programmabegroting in de vergadering van het algemeen bestuur. Eventuele organisatorische consequenties van de inhoudelijke keuzes worden verder uitgewerkt en indien nodig met een (budgettair neutrale) begrotingswijziging worden voorgelegd.

Deel 1 Beleidsbegroting Programma’s

Programma 1 Bestuur en organisatie Dit programma bestaat uit het onderdeel Bestuur en organisatie, inclusief de begroting van Regio Achterhoek.

Governance (begroting Regio Achterhoek) Sinds 2018 is de Governance 3O (Ondernemers, maatschappelijke Organisaties en Overheden) ingericht met een Achterhoek Raad, Achterhoek Board en Thematafels. N.a.v. de evaluatie in 2024, zijn er in 2025 voorstellen gedaan en gesprekken gestart om de Governance aan te passen en een nieuwe Visie 2050 op te stellen. De voornaamste redenen om de doorontwikkeling in te ze en zijn: 1. Een integrale benadering van complexere maatschappelijke opgaven 2. Regionale regie op transi es 3. De behoe e aan meer inhoudelijke focus 4. Een duidelijkere rolneming van de 8RHK ambassadeurs organisa e 5. Breder eigenaarschap over de visie en uitvoering In september 2025 zijn de vertrekpunten voor de doorontwikkeling van de Governance beschreven: 1. 3-O samenwerking is leidend 2. Draagvlak en bereik vergroten 3. Strategische versterking 4. Flexibiliteit en integraal werken 5. Van start-up naar scale-up 6. We gaan aan de slag met een icoonproject voor de Achterhoek Dit proces is nog niet afgerond. Medio mei 2026 staat de concept visie 2050 op de agenda van de Achterhoek Raad. Om later dat jaar te worden vastgesteld. De verwachting is dat er gewerkt gaat worden langs 3 inhoudelijke ontwikkellijnen en daaronder een aantal flexibele- ontwikkelprogramma’s/opgavetafels. Schematisch zou dat er dan zo uit kunnen zien.

Regio Achterhoek is de motor van de samenwerking en daarom zijn de taken en de begroting van Regio Achterhoek in dit programma en in het programma Bedrijfsvoering en Rente opgenomen. Hieraan is ook de bijdrage in de organisatiekosten van gemeenten gekoppeld. Dit programma en programma 3: Bedrijfsvoering en rente liggen dan ook ter besluitvorming voor aan de gemeenten. Programma 2, met de inhoudelijke ontwikkellijnen is opgenomen om inzicht te geven in de inhoud van de Achterhoekse samenwerking, dit programma is informerend.

Organisatie

De organisatie bestaat uit circa 20 fte, onder leiding van de secretaris directeur en werkt met een aantal teams:  Team Bestuur (directeur, advies, secretariaat)  Team Financiën (P&C, advies, subsidies, administratie)  Team Public Affairs, Communicatie en Marketing (pers, media, lobby, profilering)  Team Regisseurs en Programmamanagers (inhoudelijke ontwikkellijnen, NPVR, RPA, Regio Deal, ontwikkelprogramma’s/opgavetafels)  Team Ondersteuners (inhoudelijk en administratieve ondersteuning regisseurs en programmamanagers)

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen?

De samenwerking in de Achterhoek richt zich op de ruimtelijk- economische agenda. De visie 2030 is daarvoor het kompas. Zoals hierboven aangegeven wordt deze visie vernieuwd. En in het verlengde daarvan ook de inhoudelijk agenda en rolneming van de Achterhoek Ambassadeurs. Medio 2026 is de conceptvisie richting 2050 gereed met aandacht voor de realisatiekracht: hoe gaan we het waarmaken? De bijbehorende Governance en organisatie van Achterhoek Ambassadeurs volgt in de tweede helft van 2026. Dat maakt dat in deze begroting slechts enkele hooflijnen kunnen worden opgenomen.

We richten ons op 3 inhoudelijke ontwikkellijnen:  Veerkrachtige samenleving  Economie als stuwende kracht  Ruimte in balans Gezamenlijk nemen we verantwoordelijkheid voor een integrale aanpak binnen en tussen de ontwikkellijnen en richting ontwikkelprogramma’s/opgavetafels. In het verlengde van de Visie 2050 wordt gewerkt aan het regioplan Nationaal Programma Vitale Regio’s. Het regioplan is het instrument waarmee we de onderwerpen uit onze visie agenderen in ons gesprek met het Rijk. Het Regioplan sluit dus nauw aan bij de drie ontwikkellijnen in de Visie 2050 maar heeft een bredere scope. Zo komen ook thema’s als Veiligheid (incl. ondermijnende criminaliteit en sociale cohesie) en Rijkswerkgelegenheid aan bod. Het Regioplan moet leiden tot (structurele) Rijksinvesteringen in de Achterhoek. Vanuit het Rijk zijn procesmiddelen beschikbaar gesteld om gedurende 3 jaar (2025-2027) het NVPR voor de Achterhoek handen en voeten te geven.

Doelen en activiteiten Regio Achterhoek Doelen

Activiteiten Regio Achterhoek

Raadsleden in positie brengen bij regionale samenwerking

 

Adviseren en faciliteren Achterhoek Raad Activiteiten en/of bijeenkomsten voor Raadsleden

Slagkracht in de bestuurlijke besluitvorming



Adequate realisatiekracht

  

Adviseren, faciliteren en in positie brengen Achterhoek Board en bestuur Inzet externe denkkracht Nationaal Programma Vitale Regio’s Regievoering strategische ontwikkellijnen (ontwikkelprogramma’s) Faciliteren ontwikkel/opgavetafels Subsidiewerkzaamheden Uitvoeren Regio Deal II burger/overheids)participatie Partnernetwerk Monitoring Werkbezoeken en lobbybijeenkomsten Pers, nieuwsbrieven en social media Profilering

Draagvlak en bereik vergroten

Communicatie, public affairs en profilering

        

Raadsleden in positie brengen bij regionale samenwerking

We organiseren minimaal 3 ontmoetingen/vergaderingen voor de Achterhoek Raad. Deze bereiden we inhoudelijk voor en we ondersteunen de raadsleden daar waar wenselijk. Naast de officiële vergaderingen zullen we ook informele ontmoetingen en/of werkbezoeken voor leden van de Achterhoek Raad (of indien mogelijk alle raadsleden) organiseren. Vanuit de evaluatie kwam de wens om meer verbinding met de thematafels en andere 2 O’s te leggen, zonder dat deze deel uit gaan maken van de Achterhoek Raad. We kijken hoe we dit vorm kunnen geven. Ook was er de wens om meer bij de inhoud te worden betrokken, gekoppeld aan de opgaven/ontwikkellijnen of door samen ‘de boer op’ te gaan. Ook hier ze en we ac e op.

Slagkracht in de bestuurlijke besluitvorming

De vergaderingen van het algemeen en dagelijks bestuur en de Achterhoek Board bereiden we voor en faciliteren we. Dit zijn 4 tot 8 vergaderingen per gremium per jaar. Twee keer per jaar doen we dat tijdens een Achterhoek Dag. Een dag waarop alle thematafels, de Board en het algemeen bestuur op 1 plek samenkomen en waarbij ontmoeting een extra element is. Twee keer per jaar organiseren we een ontmoeting tussen de Achterhoek Board en het algemeen bestuur. Hier komen de meer strategische vraagstukken rondom bijvoorbeeld lobby aan de orde. 10

We bereiden de adviezen aan de bestuursorganen voor, ondersteunen en informeren de bestuurders over ontwikkelingen, en zorgen ervoor dat de besluiten uitgevoerd worden. De rol van de Board op thema-overstijgende dossiers en strategische vraagstukken wordt versterkt. De Board als opdrachtgever formuleert -op basis van de nieuwe visie- expliciet de maatschappelijke opgave (waarom), de kaders en gewenste resultaten richting inhoudelijke ontwikkellijnen.

Adequate realisatiekracht

De 3O bestuurlijk aangestuurde inhoudelijke ontwikkellijnen zijn opdrachtnemers van de Board en vertalen de maatschappelijke opgaven naar hoe het resultaat behaald kan worden met oog voor de praktijk, uitvoerbaarheid en draagvlak. Dit vraagt een sterke wisselwerking tussen Board en de inhoudelijke ontwikkellijnen om waar nodig bij te sturen, en afspraken te maken over de uitvoerbaarheid zoals capaciteit en financiën. We bereiden de strategische adviezen voor de Board voor en ontwikkelen samenhangende programma’s vanuit de drie bestuurlijk aangestuurde ontwikkellijnen. We initiëren subsidieaanvragen, adviseren aanvragers van subsidies en beoordelen de subsidieaanvragen. We zorgen ervoor dat het juiste proces wordt doorlopen richting besluitvorming. We geven beschikkingen af, toetsen op voortgang en afronding. We zijn nauw betrokken bij projectinitiatieven en het adviseren over de subsidiemogelijkheden. We generen subsidies, coördineren de uitvoering en leggen -via voortgangsrapportages- verantwoording af over de ontvangen subsidies zoals de Regio Deal, Leader, Woondeal en andere (provinciale) subsidies. Jaarlijks plannen en verantwoorden we onze werkzaamheden.

Hiervoor worden de volgende documenten opgesteld:  Kaderbrief en meerjarenbegroting  Uitvoeringsplan  Twee tussentijdse Bestuursrapportages  Jaarverantwoording Regio Deal Achterhoek II De afspraken in de Regio Deal II zijn gericht op het realiseren van de huidige Visie 2030. Het uitvoeren van de Regio Deal Achterhoek II heeft ook in 2027 prioriteit. De looptijd van de Deal is t/m 2028. Omdat het vaak om meerjarige projecten gaat betekent dit dat een groot deel van de beschikbare 25 miljoen aan projecten toegekend moet zijn in 2027. Wij hebben een belangrijke rol in het initiëren, stimuleren en beoordelen van projecten. De stuurgroep Regio Deal (een afvaardiging van de Achterhoek Board) onderhoudt, naast de regisseurs en de projectleider, de contacten met het Rijk.

Draagvlak en bereik vergroten Mede gelet op de evaluatie, willen we het netwerk vergroten en de participatie versterken. In 2026 kijken we naar de manier waarop. Enerzijds via het partnernetwerk dat is opgebouwd vanuit Onverwachte Hoek en anderzijds om regionale participatie meer structureel vorm te geven. Gedacht kan dan worden aan het sterker aansluiten bij initiatieven die er al zijn binnen de Achterhoek, specifieke inzet op jongeren, een (burger)beraad, of anderszins. Ook de inzet van het Achterhoek Panel (met ruim 6.500 leden) en het jaarcongres van de Achterhoek Monitor lopen in 2027 door.

Communicatie, public affairs en profilering

Vanuit de Visie 2050 en het Regioplan NPVR voeren we een actieve lobby richting provincie, Rijk en Europa. Dit doen we door aanwezig te zijn bij belangrijke debatten, het organiseren van werkbezoeken en gerichte lobbyboodschappen af te geven. Jaarlijks organiseren we het Lentefestival in Den Haag en zijn we aanwezig op de European Week of Regions and Cities. We volgen de actuele ontwikkelingen en spelen hierop in. Belangrijk daarbij is om onze lobbynetwerken in beeld te blijven houden en de relaties te beheren. We zijn actief aangesloten bij de gezamenlijke lobby van Oost-Nederland. 11

In 2027 zullen we extra aandacht besteden om de Achterhoek voor het voetlicht te brengen rondom de provinciale verkiezingen en het coalitieprogramma. We communiceren actief via onze nieuwsberichten, nieuwsbrieven en persberichten. Daarnaast zijn we proactief op de sociaal mediakanalen van 8RHK ambassadeurs: LinkedIn, en Youtube. We investeren in perscontacten en initiëren persgesprekken. We zorgen voor centrale afstemming en coördinatie van regionale boodschappen. Onze website houden we actueel. In 2026 lanceren we onze nieuwe merkprofilering. In 2027 zullen we deze verder implementeren waar nodig.

Projecten Governance

Dit betreft de stand van zaken per eind maart 2026. Projecten

Looptijd

Achterhoek Monitor 2026 -2028 Achterhoek Panel Nationaal Programma Vitale Regio’s

01-01-2026 01-04-2019 01-01-2025

31-12-2028 ntb 31-12-2027

Hieronder wordt de financiering van bovenstaande projecten weergegeven (excl. projecten in voorbereiding). Overheid Maatschappelijke Ondernemers Totaal organisaties Totaalfinanciering 1.351.000 0 0 1.351.000

Wat mag het kosten?

Onder dit programma vallen Achterhoek Visie 2050 en monitoring, Lobby en communicatie, Coördineren van subsidies en projecten, Advisering algemeen en dagelijks bestuur, Achterhoek Board, Achterhoek Raad en Ontwikkeltafels, Uitgaven en inkomsten Investeringsfonds en Onvoorzien. Begroting Regio Achterhoek (deel 1) Programma 1: Bestuur en organisatie

R 2025

B 2026

B 2027

Lasten (A) Baten derden (B)

4.951.000 1.910.000

3.511.000 632.000

3.309.000 716.000

Subtotaal (B-A)

- 3.041.000

-2.879.000

-2.593.000

Bijdragen gemeenten (C)

2.422.000

2.255.000

2.375.000

Saldo van baten en lasten (B-A+C)

-619.000

-624.000

-218.000

Onttrekkingen reserves Toevoegingen reserves

1.512.000 -576.000

776.000 -152.000

370.000 -152.000

317.000

Resultaat

De inwonerbijdrage bedraagt in totaal € 2.608.000 (programma 1 € 2.375.000 en programma 3 € 233.000) ten opzichte van € 2.500.000 in 2026. De bijdrage voor bedrijfsvoering en rente wordt vanaf 2026 rechtstreeks vanuit programma 3 berekend. Dit betekent dat een deel van de inwonerbijdrage op programma 3 staat. Een nadere onderverdeling van baten en lasten naar kosten- en opbrengstensoorten is opgenomen op de volgende pagina. De mutatie in de reserve betreft het investeringsfonds. De onttrekking van € 370.000 betreft de jaarlijks vast te stellen werkbudgetten van Board en Thematafels van € 315.000 en een onttrekking van € 55.000 voor projecten waarover besluitvorming is geweest. De toevoeging van € 152.000 betreft de bijdrage van de gemeenten aan het investeringsfonds. Dit wordt jaarlijks bepaald bij de bestemming van het jaarsaldo. De inwonerbijdrage is als volgt onder te verdelen in kostencategorieën:

Specificatie van baten en lasten De baten en de lasten uit de begroting van Regio Achterhoek zijn als volgt nader te specificeren: Specificatie baten derden R 2025 B 2026

B 2027

Bijdrage gemeente in investeringsfonds

76.000

152.000

Diverse opbrengsten

260.000

119.000

120.000

Opbrengsten projecten

1.216.000

361.000

444.000

612.000

401.000

365.000

736.000 2.900.000

0 1.033.000

0 1.081.000

990.000

401.000

365.000

1.910.000

632.000

716.000

R 2025

B 2026

B 2027

1.921.000 60.000

2.261.000 80.000

2.355.000 83.000

Inhuur derden

291.000

28.000

30.000

Kantoorkosten (huur, ICT, telefonie, etc.)

194.000

217.000

249.000

9.000

17.000

Lobby en communicatie (werkbudget)

127.000

111.000

137.000

Uitgaven uit investeringsfonds

472.000

315.000

Uitgaven projecten

1.568.000

822.000

499.000

Werkbudget grens

39.000

Onvoorzien

196.000

8.000

Transparante btw voorheffing

52.000

54.000

3.000 4.932.000

15.000 3.926.000

10.000 3.757.000

Bij: Interne doorbelasting

736.000

Sub-totaal lasten begroting

5.668.000

3.926.000

3.757.000

Af: programma 3 (Bedrijfsvoering en rente) Totaal lasten programma 1 Bestuur en organisatie

-717.000 4.951.000

415.000 3.511.000

448.000 3.309.000

Ontvangen rente en doorbelaste kapitaallasten Interne doorbelasting Sub-totaal baten begroting Af: programma 3 (Bedrijfsvoering en rente) Totaal baten programma 1 Bestuur en organisatie

Specificatie Lasten Personeel loonsom Overige personele kosten

Bestuur

Rente en afschrijving Sub-totaal exploitatie

Programma 2 Dit programma bestaat uit de 3 inhoudelijke ontwikkellijnen waaraan Regio Achterhoek werkt. Dit programma is ter informatie en niet ter vaststelling. De teksten zijn gebaseerd op de concept Visie 2050 en daarmee concept.

Drie ontwikkellijnen

2.1 Veerkrachtige Samenleving Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? In 2050 is de Achterhoek hét voorbeeld als het gaat om krach ge gemeenschappen en slim organiseren. We bouwen als regio voort op ons diepgewortelde naoberschap. Inwoners, ondernemers en organisa es dragen samen verantwoordelijkheid voor hun leefomgeving. Gezondheid staat daarin centraal: niet de zorgvraag. Voorzieningen en mobiliteit zijn hier naadloos georganiseerd rondom het dagelijks leven van mensen toegankelijk, nabij en ﬂexibel.

Ambitie

De Achterhoek is in 2050 een sterke en veerkrach ge regio met krach ge netwerken, talent en onderlinge solidariteit als basis.

Aanpak Om de ambi e waar te maken, ze en we onder andere in op: 

Bereikbaarheid en toegang tot voorzieningen.



Veerkracht en gezondheid.



Samen leven en ontwikkelen met inwoners.

De onderstaande springplanken in de Regio Deal Achterhoek II dragen bij aan deze ontwikkellijn. Springplank Regio Deal  Gezondheid voorop  Publieke mobiliteitsaanpak  Bouwen naar Achterhoekse identiteit

Lopende projecten Onderstaande projecten zijn de nu bekende projecten die in voorbereiding zijn of in 2026-2027 worden uitgevoerd om de doelen van de ontwikkeltafels/ontwikkellijnen te bereiken. De projecten worden uitgevoerd in wisselende samenstelling door verschillende partners. Monitoring van alle projecten vindt plaats via de tafels en Achterhoek Board. De projecten zijn breder dan hetgeen Regio Achterhoek zelf uitvoert. Dit programma is dan ook informerend en niet ter vaststelling. Dit betreft de stand van zaken per eind maart 2026. Projecten

Looptijd

Zorg voor elkaar

01-01-2025

31-12-2027

Zorgcorporatie Marienvelde

01-04-2025

31-03-2028

MFA De Kiem Dinxperlo

01-01-2026

31-12-2028

Zorgpreventie app kernen Berkelland – Veur Mekare en Met Mekare

01-11-2025

31-10-2028

Noaberschap Nabij, leefbaarheid in Bekveld

01-01-2026

31-12-2028

Regionale beweegmakelaar Jeugd

01-01-2026

31-12-2028

Noabercirkel Welzijn

01-01-2026

01-07-2027

De Lichtenberg

01-01-2026

31-12-2027

Digitale Mantelzorgconsulent voor de Achterhoek (DMCA)

01-06-2026

31-12-2028

Leefbaar Thuis

17-03-2026

31-12-2028

Uitvoering Programma Publieke Mobiliteit Achterhoek

01-09-2025

31-12-2028

Realisatie Publieke Mobiliteitshub Varsseveld

01-01-2026

31-12-2028

Stationsknoop Fase 1 (Noord) – Station Doetinchem

04-02-2026

31-12-2028

2.2 Economie als stuwende kracht Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? In 2050 is de Achterhoek dé MKB-regio van Europa – met een economie die wordt gedragen door een sterke voorhoede van koplopers en ‘hidden champions’. Deze bedrijven maken het verschil: diep geworteld in de regio, leidend in hun sector en van cruciaal belang in interna onale waardeketens. De innova eve maakindustrie vormt daarbij het onderscheidende hart van de economie, waar technologische vernieuwing, vakmanschap en samenwerking samenkomen.

Ambitie

In 2050 is de Achterhoek dé MKB-regio.

Aanpak

Om de ambi e waar te maken, ze en we onder andere in op: 

Een sterk en toekomstbestendig Achterhoeks MKB.



Innova e als motor voor economische en maatschappelijke ontwikkeling.



Talent als bepalende factor voor de economie van morgen.

De onderstaande springplanken in de Regio Deal Achterhoek II dragen bij aan deze ontwikkellijn. Springplanken Regio Deal  Verdienvermogen breed bedrijfsleven  Slimme energiegemeenschappen  Datagedreven Achterhoek  Toekomstbestendige arbeidsmarkt  Inclusieve arbeidsmarkt

Dit betreft de stand van zaken per eind maart 2026. Projecten

Looptijd

Agro Innovatiemakelaar 2025-2027

01-01-2025

31-12-2027

Smarthub Energy Hub Winterswijk - Ontwikkelfase

01-08-2025

01-03-2027

Techniekdag Achterhoek

01-01-2026

31-12-2028

Achterhoeks Talentenfonds Opijver 2026-2027

01-01-2026

31-03-2028

Achterhoek Traineeship

01-02-2026

31-12-2028

MKB Dienstverlening – Achterhoek Verbindt

01-07-2025

31-12-2028

Samenwerking Innovatiecentra Achterhoek

01-11-2025

30-11-2028

Programma Datagedreven Achterhoek

01-01-2026

31-12-2028

Regiocoördinator Tech.Land

01-01-2026

31-12-2028

Hieronder wordt de financiering van bovenstaande projecten weergegeven exclusief projecten in voorbereiding. Overheid Maatschappelijke Ondernemers Totaal organisaties Totaalfinanciering 8.127.531 66.939 2.435.115 10.629.585

2.3 Ruimte in balans Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? In 2050 kleuren we de ruimte in de Achterhoek zel ewust en rich nggevend in. Onze regio is een krach ge woon- en werkregio waar groei zichtbaar hee bijgedragen aan brede welvaart. We diﬀeren ëren onze ruimtelijke ontwikkeling langs het netwerk van sterke kernen, vitale dorpen en een toekomstgericht buitengebied, waarbij elk deelgebied een eigen ontwikkelstrategie hee . Een samenhangend netwerk van kernen biedt ruimte aan nieuwe genera es, trekt talent aan en versterkt de economie. Het landschap is daarbij niet onder druk komen te staan, maar blij behouden als enorme kracht van onze regio.

Ambitie In 2050 is het Achterhoekse landschap veerkrach g en herkenbaar. Ontwikkeling hee bijgedragen aan landschapskwaliteit, vitale kernen en een duurzaam economisch fundament.

Aanpak

Om de ambi e waar te maken, ze en we onder andere in op: 

Verstedelijking Achterhoekse s jl.



Gebiedsgericht ontwikkelen.



Sturen op meervoudig ruimtegebruik.

De onderstaande springplanken in de Regio Deal Achterhoek II dragen bij aan deze ontwikkellijn. Springplank Regio Deal  Innovatieve woningbouw  Biobased Achterhoek  Toekomstbestendige landbouw en duurzame voedselsystemen

Lopende projecten

Onderstaande projecten zijn de nu bekende projecten die in voorbereiding zijn of in 2026-2027 worden uitgevoerd om de doelen van de ontwikkeltafels/ontwikkellijnen te bereiken. De projecten worden uitgevoerd in wisselende samenstelling door verschillende partners. Monitoring van alle projecten vindt plaats via de tafels en Achterhoek Board. De projecten zijn breder dan hetgeen Regio Achterhoek zelf uitvoert. Dit programma is dan ook informerend en niet ter vaststelling. Dit betreft de stand van zaken per eind maart 2026. Projecten

Looptijd

AI als dataversneller

01-11-2025

31-10-2027

Datagedreven Woningbouw

01-11-2025

31-10-2027

Toekomstbestendig Bouwen Achterhoek

01-05-2026

31-12-2028

Volkshuisvestingsfonds

08-07-2021

31-12-2031

Project Woondeal (wordt per jaar beschikt)

Project Overheadkosten Leader 2023-2027

23-02-2024

31-12-2027

Programma 3 Bedrijfsvoering en rente

Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Te bereiken effect

Wij willen begrotingsevenwicht binnen de bij andere programma’s nagestreefde doelstellingen en met een minimale bijdrage van de gemeenten een maximaal resultaat behalen. De kosten en opbrengsten moeten elkaar, gezien de beperkte financiële armslag, zoveel mogelijk in evenwicht houden.

Prestatie-/resultaatafspraken per activiteit Regio Achterhoek Voor de activiteiten die Regio Achterhoek uitvoert gelden de volgende afspraken voor 2027: Activiteit Prestatie-/resultaatafspraak Incidentele financiering Realiseren van begrotingsevenwicht Algemeen financieel beleid  Voldoen aan wettelijke kaders (rechtmatigheid)  Continu verbeteren van de beleidscyclus  Adequate bedrijfsvoering  Uitvoeren van interne controles  Verantwoording van de uitgaven Treasury Beheren van de financiële middelen

Wat mag het kosten?

Begroting Regio Achterhoek (deel 2) Programma 3: Bedrijfsvoering en rente Lasten (A) Baten derden (B)

R 2025

B 2026

B 2027

717.000 990.000

415.000 401.000

448.000 365.000

Subtotaal (B-A)

273.000

-14.000

-83.000

245.000

233.000

Saldo van baten en lasten (B-A+C)

273.000

231.000

150.000

Onttrekkingen reserves Toevoegingen reserves

-200.000

5.000 -236.000

5.000 -155.000

73.000

Bijdragen gemeenten (C)

Resultaat

Toelichting De bijdragen gemeenten betreffen de kosten voor bedrijfsvoering minus een structurele dekking vanuit de rente (€ 200.000). Deze bedragen worden vanaf 2027 rechtstreeks vanuit dit programma toegerekend aan de inwonerbijdrage. De kosten voor bedrijfsvoering betreffen de kosten voor leiding en ondersteuning en huisvesting. Van deze kosten is een bedrag van € 438.000 overhead en € 10.000 rentelasten. Voor een nadere toelichting wordt u verwezen naar de paragraaf bedrijfsvoering en het taakveldenoverzicht in de bijlagen. De onttrekking aan de reserves (€ 5.000) betreft een onttrekking aan de reserve onderhoud huisvesting voor onvoorziene incidentele huisvestingskosten. De toevoeging aan de reserves (€ 155.000) betreft de toevoeging van het saldo rente aan de egalisatiereserve rente. 20

Deel 2 Beleidsbegroting Paragrafen

1 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen is het vermogen om (incidentele) financiële tegenvallers te kunnen opvangen om taken te kunnen voortzetten. Het weerstandsvermogen is de relatie tussen de weerstandscapaciteit (de beschikbare middelen om niet begrote kosten te dekken) en de risico’s (waarvoor geen voorzieningen zijn getroffen of verzekeringen voor zijn afgesloten). Het weerstandsvermogen is van belang voor het bepalen van de gezondheid van de financiële positie van Regio Achterhoek.

1.1 Beleid

In de nota “reserves en voorzieningen” van juli 2024 zijn kaders gegeven hoe met het vermogen van de Regio kan en mag worden omgegaan. Door het algemeen bestuur is besloten (AB 17 december 2021) dat het maximaal te reserveren bedrag voor weerstandsvermogen wordt berekend op basis van een weerstandsratio van 1,4 * de benodigde weerstandscapaciteit. De benodigde weerstandscapaciteit bedraag € 489.000. De maximale omvang voor het weerstandsvermogen is dan 1,4 *€ 489.000 = € 685.000. Een surplus wordt uitbetaald als de beschikbare weerstandscapaciteit boven dit maximale bedrag uitkomt. Dit surplus wordt jaarlijks bepaald bij het vaststellen van de begroting en wordt bepaald op basis van het laatste jaar van het meerjarenbeeld, rekening houdend met de effecten van inmiddels genomen bestuursbesluiten met financiële gevolgen voor volgende jaren.

1.2 Weerstandscapaciteit

De beschikbare weerstandscapaciteit bestaat uit het vrij besteedbaar deel van de algemene reserve vermeerderd met stille reserves en met onvoorziene posten.

Per 31 december Vrij besteedbaar deel alg. reserve Stille reserves Onvoorzien Beschikbare weerstandscapaciteit

2026 492.000 memorie 8.000 500.000

2027 492.000 memorie 8.000 500.000

2028 492.000 memorie 8.000 500.000

2029 492.000 memorie 8.000 500.000

2030 492.000 memorie 8.000 500.000

De beschikbare weerstandscapaciteit blijft onder het maximaal toegestane bedrag van € 685.000.

1.3 Risico’s

Door middel van sessies met de medewerkers zijn de risico’s bij Regio Achterhoek in kaart gebracht. Er is een inschatting gemaakt van de kans dat de gebeurtenis daadwerkelijk plaatsvindt en de (financiële) impact daarvan. De 7 meest belangrijke risico’s staan hierna genoemd.

Risico

Kans

Inzetten van incidenteel beschikbare Hoog middelen voor projecten (bijv. middelen bevolkingsdaling); risico’s zijn geen politieke keuzes durven maken, tegenstrijdige belangen en het vinden van cofinanciering. Als gevolg van een slechtere Laag financiële situatie bij gemeenten bestaat de kans dat Regio Achterhoek een bezuinigingstaakstelling opgelegd krijgt. De gevolgen van de CAO Laag onderhandelingen en premiestijgingen leiden tot hogere personeelskosten. Bij eigen projecten; projecten zijn niet op tijd af of gemaakte kosten voldoen niet aan subsidievoorwaarden door bijvoorbeeld inkoopeisen of verantwoordingseisen. Risico’s rondom personeel; langdurige ziekte of ontslag werknemer. Beëindiging project met structurele projectformatie Minder inkomsten uit subsidies. Subsidies zijn vaak meerjarig maar niet structureel. In de begroting is een structureel bedrag opgenomen.

Impact (€) per jaar

Beheersmaatregelen

Reputatieschade. Geen impact in € voor Regio Achterhoek.

Structuur met Achterhoek Raad, Board en Ontwikkeltafels met 3O samenwerking voor besluitvorming over projecten. Bij een bezuinigingstaakstelling zullen structureel maatregelen in gang gezet moeten worden met kans op gevolgen voor wachtgelden. Realistisch begroten op basis van indexcijfers uit de september circulaire (AB 15-12-2021).

Financiële impact bij een taakstelling van 10% is € 261.000 per jaar.

Financiële impact bij 1% afwijking in de uitgangspunten is € 24.000 per jaar (gebaseerd op primaire begroting). Laag Reputatieschade en evt. Subsidievoorwaarden vooraf financiële schade. Bij duidelijk in beeld hebben. afkeuring 2% van de Strenge interne controle op projectkosten is het van de stukken conform eisen € 31.000 (gebaseerd op subsidievoorwaarden. jaarrekening). Middel Eén zieke of boventallige Continue aandacht medewerker kost hiervoor vanuit gemiddeld € 122.000 per personeelsbeleid. jaar. Laag Eén medewerker is Tijdig op sturen bij naderen gemiddeld 0,89 fte en einde projecttermijn. kost € 80.000 per jaar. Middel Gerekend wordt met een Tijdig op sturen bij naderen gemiddeld bedrag van einde subsidieperiode van € 120.000 per jaar. de diverse subsidies.

Het maximale risicobedrag bedraagt € 1.479.000. De genoemde risico’s zullen niet tegelijk en ook niet in hun maximale omvang optreden. Om te bepalen welke weerstandscapaciteit benodigd is worden kans, frequentie en risicobedrag tegen elkaar afgezet. Hieruit komt een benodigde weerstandscapaciteit van € 489.000. Om te bepalen of het weerstandsvermogen toereikend is wordt een relatie gelegd tussen de financieel gekwantificeerde risico’s (benodigde weerstandscapaciteit) en de beschikbare weerstandscapaciteit (begroting 2027 € 500.000). De relatie wordt uitgedrukt in een ratio, waarbij normaliter gestreefd moet worden naar een ratio weerstandsvermogen van minimaal 1,0 (voldoende). Zie de beoordelingstabel op de volgende pagina. De ratio weerstandsvermogen is voor 2027 € 500.000/ € 489.000 = 1,0 (voldoende).

Beoordelingstabel: Categorie A B C D E F

Ratio weerstandsvermogen >2 1,4 < x < 2 1,0 < x < 1,4 0,8 < x < 1,0 0,6 < x < 0,8 < 0,6

Betekenis Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende Ruim onvoldoende

Overige risico’s Schadeclaim Moram

De zaak Moram betreft een brand bij Moram in ’s-Heerenberg in maart 2001. In 2004 heeft het dagelijks bestuur besloten dat dit aspect buiten de opschaling van de brandweertaak blijft en voor rekening van de Regio Achterhoek is. In 2006 is een hoofdprocedure John Deere-Moram gestart met een vrijwaringsprocedure richting de Regio. Deze procedure is in 2016 afgerond en hiermee krijgt de vrijwaringsprocedure tussen Regio en Moram geen vervolg. In 2008 is een tweede claim in de hoofdprocedure Bosman-Moram neergelegd bij de Regio Achterhoek. De vrijwaringsprocedure van Moram richting Regio krijgt geen vervolg (schikking in hoofdprocedure). Er loopt formeel echter nog wel steeds een procedure bij het Gerechtshof in deze zaak, waardoor de zaak op enig moment weer zou kunnen gaan leven. De verwachting dat dit gebeurt, is klein. In januari 2026 heeft de Regio een stuitingsbrief ontvangen van de verzekeraar van John Deere. Hiermee wordt de verjaring van de (eventuele) vorderingen van John Deere en haar verzekeraars op de Regio gestuit.

1.4 Financiële kengetallen

In de BBV is voorgeschreven dat in deze paragraaf een set van vijf verplichte financiële kengetallen opgenomen moet worden voorzien van een toelichting. Kengetallen: Rekening Begroting Begroting Begroting 2025 2026 2026 2027 primair bijgesteld Netto schuldquote (zie I) -115% -147% -162% -143% Netto schuldquote gecorrigeerd voor -120% -160% -170% -150% alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio (zie II) 17% 36% 26% 42% Structurele exploitatieruimte (zie III) 6,35% 0% 0% 0% Grondexploitatie nvt nvt nvt nvt Belastingcapaciteit nvt nvt nvt nvt Kengetallen meerjarenbegroting: Netto schuldquote (zie I) Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio (zie II) Structurele exploitatieruimte (zie III) Grondexploitatie Belastingcapaciteit

Prognose 2028 -119% -127%

Prognose 2029 -93% -100%

Prognose 2030 -88% -92%

55% 0% nvt nvt

43% 0% nvt nvt

38% 0% nvt nvt

III

De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Om inzicht te krijgen in hoeverre er sprake is van doorlenen wordt de netto schuldquote zowel in- als exclusief doorgeleende gelden weergegeven. Een negatieve schuldquote geeft aan dat er sprake is van een overschot aan middelen, dit is bij Regio Achterhoek het geval. Omdat de door derden beklemde middelen komende jaren worden uitgegeven wordt de schuldquote minder negatief. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin Regio Achterhoek in staat is aan haar financiële verplichting te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio wordt verstaan het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal. Hoe hoger de solvabiliteit, hoe gezonder het bedrijf. Dit percentage blijft redelijk constant. De structurele exploitatieruimte geeft aan hoe groot de structurele vrije ruimte binnen de vastgestelde begroting is. Dit kengetal geeft aan dat er binnen de begroting van Regio Achterhoek geen structurele vrije ruimte aanwezig is.

1.5 Conclusie weerstandsvermogen

De omvang van het vrij besteedbare deel van de algemene reserve is voor 31 december 2030 begroot op € 492.000. De begrote beschikbare weerstandscapaciteit per 31 december 2030 bedraagt € 500.000. De weerstandsratio is voldoende. Het geformuleerde plafond voor het weerstandsvermogen is vastgesteld op € 685.000. Er is dus geen sprake van een surplus van de algemene reserve. De Regio heeft geen risico-dossiers die niet onder de normale bedrijfsrisico’s vallen waarvoor de weerstandscapaciteit aanwezig is.

2 Paragraaf financiering In deze paragraaf geven we inzicht in het financieringsbeleid van Regio Achterhoek. In de financieringsparagraaf (ook wel treasuryparagraaf) komen achtereenvolgens aan de orde treasurybeheer en financiering. De beleidskaders voor de uitvoering van de treasuryfunctie voor Regio Achterhoek zijn vastgelegd in: • Verordening financieel beleid, beheer en organisatie Regio Achterhoek (2025) • Treasurystatuut Regio Achterhoek (2011) • Nota reserves en voorzieningen Regio Achterhoek (2024)

2.1 Treasurybeheer Het treasurybeheer is (beleids)uitvoering van de treasuryfunctie, binnen de kaders van het huidige financieringsstatuut. De treasuryfunctie omvat alle activiteiten die zich richten op het sturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, financiële geldstromen, de financiële posities en hieraan verbonden risico’s. Tot treasuryrisico’s behoren renterisico’s, kredietrisico’s en liquiditeitsrisico’s. Deze risico’s vloeien voort uit de transacties binnen de treasuryfunctie. De wet fido en het hierop gebaseerde treasurystatuut geven de speelruimte waarbinnen de treasuryactiviteiten moeten plaatsvinden. Leningen of garanties mogen alleen uit hoofde van de publieke taak worden verstrekt. Met de komst van het Schatkistbankieren is het uitzetten van overtollige middelen bij financiële instellingen niet meer mogelijk.

2.1.1 Renterisico

Het renterisicobeheer heeft als doelstelling het beperken van de invloed van mogelijke rentewijzigingen op de financiële positie van de organisatie. De wet Fido geeft twee concrete richtlijnen (de renterisiconorm en de kasgeldlimiet) voor het beheersen van renterisico’s.

Renterisiconorm

De renterisiconorm is een instrument voor de beheersing van het renterisico bij herfinanciering. Om dit risico te beperken, mag de jaarlijkse verplichte aflossing en renteherziening niet meer dan 20% van het begrotingstotaal per 1 januari bedragen (rente-risiconorm). Regio Achterhoek heeft geen geldleningen lopen in 2027. Derhalve is er geen renterisico.

Kasgeldlimiet Om de rentegevoeligheid te beperken is de kasgeldlimiet ingesteld. De kasgeldlimiet stelt een maximum aan de omvang van de netto vlottende schuld (kort geld). De netto vlottende schuld mag maximaal 8,2% bedragen van het begrotingstotaal. Daarboven moet lang geld worden aangetrokken. De kasgeldlimiet voor Regio Achterhoek bedraagt voor 2027 € 308.000 (8,2% * € 3.757.000). Regio Achterhoek heeft gemiddeld een overschot aan middelen (vlottende middelen > vlottende schuld) en blijft daarmee binnen de limiet.

Renteschema Externe rentelasten over korte en lange financiering Externe rentebaten Saldo rentelasten en rentebaten Rentelasten projecten (-/-) Rentebaten projecten (+)

Begroting 2027 -10.000 365.000 355.000 0 0

Begroting 2028 -9.000 225.000 216.000 0 0

0 0

0 355.000

0 216.000

0 153.000

0 149.000

Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen Aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) Renteresultaat op taakveld Treasury (rentebaat)

Begroting Begroting 2029 2030 -9.000 -8.000 162.000 157.000 153.000 149.000 0 0 0 0

Er wordt € 200.000 rente gebruikt als structurele dekking voor de organisatiekosten. Dit bedrag is gebaseerd op de gemiddelde verwachte renteopbrengsten 2026-2030. Meer ontvangen rente in een jaar wordt toegevoegd aan de egalisatiereserve rente en bij lagere renteopbrengsten wordt dit onttrokken aan de egalisatiereserve rente.

2.1.2 Krediet- en liquiditeitenrisico’s

Vanaf 10 december 2013 is het Schatkistbankieren ingevoerd en worden alle overtollige middelen aangehouden in de schatkist. Gelden tegen gunstige rentetarieven uitzetten op spaarrekeningen of deposito’s bij andere instellingen is met de invoering van Schatkistbankieren niet meer toegestaan. Onderstaande tabel geeft de liquiditeitsplanning weer: Stand 1/1 (x € 1.000) 2027 2028 Liquide middelen begin 22.013 12.180 Ontvangsten 5.401 3.673 Uitgaven -15.234 -8.981 Liquide middelen eind 12.180 6.872

2029 6.872 3.722 -3.775 6.819

2030 6.819 3.468 -3.023 7.264

Bij het verloop van de liquiditeitsplanning is een inschatting gemaakt van de inzet van het investeringsfonds en de resterende provinciale gebiedsopgaven middelen als cofinanciering voor projecten en zijn de te ontvangen middelen van de Regiodeal opgenomen en een inschatting van de inzet hiervan.

2.2 Financiering

De aanwezig activa worden eerst met eigen vermogen (algemene en bestemmingsreserves) en vervolgens met vreemd vermogen (voorzieningen en langlopende schulden) gefinancierd. Regio Achterhoek heeft momenteel geen geldleningen aangetrokken.

In navolgende tabel wordt het jaarlijkse financieringstekort c.q. -overschot op de bestaande vaste activa en passiva geschetst. Stand 31/12 (x € 1.000) 31-12-2026 31-12-2027 31-12-2028 31-12-2029 31-12-2030 Investeringen (bestaand) Ambtenarenhypotheken 278 272 266 222 154 Vervangingsinvesteringen (MJR) Nieuw beleid Te financieren activa (A) 278 272 266 222 154 Reserves 6.007 5.539 4.398 3.358 3.140 Voorzieningen Geldleningen Financieringsmiddelen (B) 6.007 5.539 4.398 3.358 3.140 Financieringstekort (A-B) Financieringsoverschot (B-A) 5.729 5.267 4.132 3.136 2.986 Uit de tabel blijkt voor de komende jaren dat de activa uit ambtenarenhypotheken bestaat. Vanaf januari 2009 zijn geen nieuwe ambtenarenhypotheken meer mogelijk, bestaande hypotheken lopen wel door tot het einde van de contractduur. De substantiële middelen in de reserves omvatten voornamelijk het investeringsfonds. Deze middelen zullen met name worden gebruikt als cofinanciering voor projecten. De maximale omvang van de aan te trekken geldleningen is bepaald op het totaal van uitstaande hypotheken tegen een rentepercentage van maximaal 4% (bestuursbesluit van 11 november 2002). De aantrekking van geldleningen is gerelateerd aan de uitstaande personeelshypotheken, omdat de personeelshypotheken niet direct contant kunnen worden gemaakt. De financiering geschiedt namelijk nu nog door middel van interne financiering.

Als zicht is op de inzet van de eigen reserves (m.n. investeringsfonds) ontstaat een maximale financieringsbehoefte van € 283.000 (stand hypotheken per 31-12-2025).

2.3 Conclusie

Uit de voorgaande paragrafen blijkt dat Regio Achterhoek bij ongewijzigde voortzetting van het (financierings-) beleid geen risico loopt. Door de vele aflossingen op hypotheken de afgelopen jaren, wordt het eventueel te financieren bedrag steeds lager (maximaal € 283.000).

3 Paragraaf bedrijfsvoering De paragraaf bedrijfsvoering geeft inzicht in de stand van zaken en de beleidsvoornemens rondom de bedrijfsvoering. Met bedrijfsvoering worden de bedrijfsprocessen bedoeld die nodig zijn om de beleidsdoelstellingen uit de programma's te realiseren. Hierbij staat het belang van een rechtmatig, doelmatig en doeltreffend beleid en beheer voorop. De organisatie is voortdurend in verandering door de dynamiek in het openbaar bestuur en de ontwikkelingen in de samenleving. Dat vraagt een organisatie die daarmee om kan gaan en kwaliteit blijft leveren. Het dagelijks bestuur is verantwoordelijk voor een adequate bedrijfsvoering. Het algemeen bestuur heeft hierbij een kaderstellende en controlerende taak.

3.1 Bedrijfsvoering

Planning & control en administratie

De financiële werkzaamheden bestaan uit het opstellen en bewaken van de begroting, de jaarrekening, (bestuurs-)rapportages, interne controle, verordeningen, externe contacten, inbreng van financiële expertise bij projecten en het voeren van de financiële administratie.

Personeelszaken en automatisering

Voor de salarisadministratie is een contract afgesloten met gemeente Doetinchem en voor personeelsbeleid met gemeente Winterswijk. Voor de automatisering is eveneens een contract afgesloten met gemeente Doetinchem voor het gebruik van netwerkfaciliteiten, ondersteuning en voor de basis hardware (computer inclusief toebehoren). De kosten voor speciale software (financieel pakket, etc.) komen voor rekening van Regio Achterhoek.

Secretariaat

Het secretariaat verzorgt de correspondentie en agendabeheer voor het bestuur, de secretaris en de programmaonderdelen.

Archief

De archiefwerkzaamheden bestaan uit het duurzaam bewaren, ontsluiten en beschikbaar stellen van archiefstukken. Er wordt gewerkt met een digitaal archief in OneGov. De aangewezen medewerkers zijn daarbij verantwoordelijke voor een juiste en volledige archivering. Technische ondersteuning wordt vanuit de gemeente Doetinchem gegeven.

3.2 Doelmatig en doeltreffend beleid

In de verordening “onderzoeken doelmatigheid en doeltreffendheid Regio Achterhoek 2023” is opgenomen dat het dagelijks bestuur aan de hand van door hem onderzochte risico’s in de bedrijfsvoering in de begroting jaarlijks óf en ten aanzien van welke organisatieonderdelen, taken of projecten onderzoek naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van het door het dagelijks bestuur gevoerde bestuur zal worden gedaan. Op dit moment zijn er geen risico’s in beeld die aanleiding geven voor een onderzoek.

3.3 Rechtmatigheid Het dagelijks bestuur is staatsrechtelijk en bestuurlijk verantwoordelijk voor de rechtmatigheid en stelt een rechtmatigheidsverantwoording op die wordt opgenomen in de jaarrekening. De accountant betrekt de rechtmatigheidsverantwoording in de oordeelsvorming bij de controle van de jaarrekening. Rechtmatigheid heeft betrekking op drie criteria: Begrotingscriterium, Voorwaardencriterium en het Misbruik en oneigenlijk gebruik.

Om als bestuur verantwoording te kunnen afleggen is een intern controleplan opgesteld en vastgesteld (AB 10 maart 2021). Het interne controleplan maakt inzichtelijk welke processen onderdeel van de interne controle uitmaken en wat de diepgang van de interne controlewerkzaamheden zijn. Deze controlewerkzaamheden worden gedurende het begrotingsjaar uitgevoerd.

3.4 Nadere toelichting bedrijfsvoering en formatie

Volgens de richtlijnen in de financiële verordening worden onderstaande kosten in de paragraaf opgenomen. Begroting Begroting 2026 2027 Personeelskosten 2.261.000 2.355.000 Personeel in fte (excl. projecten) ,19,75 ,19,75 Inhuur derden 28.000 30.000 Huisvestingskosten 52.000 80.000 Automatiseringskosten (incl. printer) 73.000 71.000 Budgetten voor bestuur (incl. bijeenkomsten colleges en raden) 17.000 17.000 Accountantskosten 14.000 15.000

3.5 Beleidsindicatoren

Op 1 april 2018 is de Regeling Beleidsindicatoren vastgesteld. De volgende beleidsindicatoren zijn van toepassing. De indicatoren worden berekend op basis van het aantal inwoners over de gehele regio, ofwel 303.817 inwoners. Bestuur en ondersteuning Bestuur en ondersteuning Bestuur en ondersteuning Bestuur en ondersteuning

Formatie Bezetting Apparaatskosten Externe inhuur

Bestuur en ondersteuning

Overhead

Fte per 1.000 inwoners 0,07 fte Fte per 1.000 inwoners 0,08 fte Kosten per inwoner € 1,33 per inwoner Kosten als % van totale loonsom € 30.000, ofwel 1,3% + kosten inhuur externen % van totale lasten 12%

4 Paragraaf subsidies Subsidiemogelijkheden voor projecten

In deze paragraaf wordt ter informatie aangegeven welke mogelijkheden er zoal worden gebruikt voor subsidies. Afhankelijk van de soort subsidie die er wordt aangevraagd voor een project zal er een bijpassende route worden doorlopen voor toekenning van de subsidie.

Verloop projectvoorstel

Op het moment dat een projectidee ontstaat wordt dat via een Ontwikkeltafel begeleid tot een volwaardig projectvoorstel met ook een financieringsvoorstel. Hierin is opgenomen welke bijdragen de partners (3 O’s) voor hun rekening nemen en voor welk deel een subsidiebijdrage wordt gevraagd. De Ontwikkeltafel leidt bij positief advies het projectvoorstel door naar de Achterhoek Board. Hierin wordt ook aangegeven op welke subsidiemogelijkheden een beroep wordt gedaan. Is de Achterhoek Board positief, dat wordt het voorstel voorgelegd aan het algemeen/dagelijks bestuur. Indien er middelen gevraagd worden uit het investeringsfonds dan is het aan het algemeen bestuur om hier een besluit over te nemen. Voor de cofinanciering van de overheid zijn er verschillende fondsen/subsidies. Projecten worden uitgevoerd in wisselende samenstelling met wisselende projecttrekkers. De uitvoerende partner zorgt zelf voor aanvullende financiering. Verantwoording vindt door de uitvoerende partner plaats op basis van de afgegeven subsidiebeschikking. Projecten worden gemonitord op hun bijdrage aan de gewenste doelen en op de bijdragen door de 3 O’s. Niet alle uitgaven lopen via de begroting/jaarrekening van Regio Achterhoek. In deze paragraaf worden de verschillende subsidiestromen nader toegelicht. De projecten zelf worden per thema benoemd in het programma Ontwikkellijnen.

4.1 Gebiedsopgave Provincie Gelderland De provincie heeft middelen beschikbaar gesteld voor vijf gebiedsopgaven, waaronder de Achterhoek. Deze middelen zijn of worden toegekend aan projecten. Via een bulkbeschikking (2021) heeft de provincie 7,2 miljoen euro aan de Achterhoek beschikt. Deze middelen moeten uiterlijk 31 december 2026 zijn ingezet. Daarnaast heeft de provincie in 2025 2 miljoen euro beschikt voor cofinanciering van Regiodeal II. Deze middelen moeten uiterlijk 31 december 2028 zijn ingezet. De middelen vanuit de Gebiedsopgave worden ingezet als cofinanciering voor projecten. Projecten komen vanuit het veld. De projecten worden inhoudelijk en financieel kortgesloten met de Ontwikkeltafel en de provincie en voorgelegd aan de Achterhoek Board. Het dagelijks bestuur neemt uiteindelijk een besluit op basis van het advies van de Achterhoek Board. Regio Achterhoek beschikt de projecten door aan de aanvrager.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://besluitvorming.doetinchem.nl/api/v1/meetings/8368/documents/52485