Bijlage 1 - Eerste bestuurlijke monitor 2022.pdf

1e bestuurlijke monitor

2022

Inhoudsopgave 1. 2.

Inleiding .................................................................................................................................................... 4 Autonome ontwikkelingen en afwijkingen per programma ............................................................... 6 2.1 Autonome ontwikkelingen ............................................................................................................. 7 2.2 Afwijkingen programma Doetinchem centrumstad ...................................................................... 8 2.3 Afwijkingen programma Sterke samenleving .............................................................................. 10 2.4 Afwijkingen programma Veranderende leefomgeving .............................................................. 13 2.5 Afwijkingen programma Organisatie en financiën ..................................................................... 14 3. Aanmeldingen vrije keuze voor begroting 2023 en verwachtingen ontwikkelingen in financiële relatie rijk - gemeenten ................................................................................................................................. 17 3.1 Verwachtingen ontwikkelingen financiële relatie rijk - gemeenten ......................................... 17 3.2 Aanmeldingen 2023 Doetinchem centrumstad ...........................................................................

18 3.3 Aanmeldingen 2023 programma Sterke samenleving ................................................................ 19 3.4 Aanmeldingen programma Veranderende leefomgeving .......................................................... 19 3.5 Aanmeldingen programma Organisatie en financiën ................................................................. 19 4. Technische begrotingswijzigingen op de programma’s ...................................................................... 22 4.1 Technische begrotingswijzigingen programma Doetinchem centrumstad ............................... 22 4.2 Technische begrotingswijzigingen programma Sterke samenleving ......................................... 22 4.3 Technische begrotingswijzigingen programma Veranderende leefomgeving ......................... 25 4.4 Technische begrotingswijzigingen programma Organisatie en financiën ................................ 26 5. Ontwikkelingen financiële positie na 1e bestuurlijke monitor 2022 .................................................. 29 5.2 Financiële positie 2022 na de 1e bestuurlijke monitor 2022 ....................................................... 29 5.3 Algemene reserve na 1e bestuurlijke monitor 2022 en Jaarstukken 2021 ................................ 30 5.4 Reserve Corona na 1e bestuurlijke monitor 2022 en Jaarstukken 2021 ....................................

30 5.5 Begrotingswijziging 2022 n.a.v. de 1e bestuurlijke monitor 2022 ............................................. 31 6. Risicoparagraaf bij 1e bestuurlijke monitor 2022 ................................................................................. 32

1. Inleiding In deze 1e bestuurlijke monitor 2022 zijn de verwachte afwijkingen als gevolg van diverse ontwikkelingen geïnventariseerd die van invloed zijn op de gemeentebegroting vanaf 2022. Verschillende ontwikkelingen zijn niet of nauwelijks beïnvloedbaar omdat ze gevolg zijn van maatschappelijke ontwikkelingen of rijksmaatregelen. Bij andere ontwikkelingen is er een vrije keuze voor het bestuur. Daar waar we in 2020 plotsklaps werden verrast door Corona, zijn we in februari 2022 verrast door de oorlog in Oekraïne. De vluchtelingenstroom die als gevolg daarvan is ontstaan, heeft naast maatschappelijke ook financiële gevolgen voor de gemeente Doetinchem. Naast de opvang in particuliere huishoudens worden sinds 30 maart 2022 in Gaanderen en sinds 22 april in Oldershove in Wehl vluchtelingen uit Oekraïne opgevangen. Een deel van het Weerdje wordt de komende periode voor opvang geschikt gemaakt. De komende periode wordt de financiële impact van de opvang verder in kaart gebracht. Er is nog veel onduidelijk voor wat betreft vergoedingen, maar het rijk heeft aangegeven de kosten te compenseren. We hebben de ontwikkelingen in een aantal groepen geclassificeerd, die zijn opgenomen in de hoofdstukken 2 en 3 van deze bestuurlijke monitor. In hoofdstuk ‘2.

Autonome ontwikkelingen en afwijkingen per programma’ leest u over: - Reguliere ontwikkelingen vanaf 2022 met incidentele of structurele gevolgen voor de gemeentebegroting, waaronder de consequenties van de september-en decembercirculaire 2021 en het MPO 2022 - Ontwikkelingen en afwijkingen in 2022 door corona; De in hoofdstuk 2 geschetste ontwikkelingen voor het jaar 2022 leiden tot een wijziging van de begroting 2022. De raad besluit over de 1e bestuurlijke monitor 2022 en de begrotingswijziging. De (structurele) gevolgen van deze ontwikkelingen voor 2023 en volgende jaren worden opgenomen in de gemeentebegroting 2023. Daarover besluit de raad bij het vaststellen van de begroting 2023. Hoofdstuk ‘3. Aanmeldingen vrije keuze voor begroting 2023 en verwachtingen ontwikkelingen in financiële relatie rijk - gemeenten’ bestaat uit twee onderdelen: In paragraaf 3.1 beschrijven we de verwachtingen m.b.t. de ontwikkelingen in de financiële relatie tussen rijk en gemeenten voor de komende jaren. Deze informatie hebben we overgenomen uit het ‘Informatiedocument voor coalitievorming gD2022-2026’ dat aan alle raadsfracties beschikbaar is gesteld. Zo nodig is de informatie geactualiseerd met de nieuwst bekende ontwikkelingen per eind april 2022.

In de paragrafen 3.2 t/m 3.5 zijn aanmeldingen opgenomen waarover het bestuur vrije keuze kan maken in relatie tot maatschappelijke ontwikkelingen en beleidsvoornemens. Het gaat om de volgende ontwikkelingen: - Eventuele (structurele) doorwerking vanaf 2023 van resultaatbestemmingen uit de jaarrekening 2021. De resultaatbestemmingen zorgen voor budgettaire ruimte in 2022. Voor verschillende activiteiten wordt echter voorgesteld om structureel budget vanaf 2023 beschikbaar te stellen. - Aanmeldingen voor nieuw beleid vanaf de begroting 2023. Het betreft een eerste inventarisatie die kan worden gerelateerd aan lopende maatschappelijke ontwikkelingen en bestuurlijke visie. Het college heeft de aanmeldingen in hoofdstuk 3 alvast geïnventariseerd ter voorbereiding op het komende begrotingsproces 2023. Uiteraard is het aan de raad om te besluiten over de aanmeldingen die in de begroting 2023 worden opgenomen. Om met een zo actueel mogelijke begroting te kunnen werken zijn in hoofdstuk ‘4. Technische begrotingswijzigingen op de programma’s’ de technische begrotingswijzigingen voor het jaar 2022 opgenomen.

Het gaat om budgettair neutrale begrotingswijzigingen die van invloed zijn op het niveau van lasten, baten of mutaties op reserves van een programma; - waarover reeds besloten is, maar die nog niet in de begroting 2022 zijn verwerkt; - beschikkingen, subsidies en bijdragen derden; - en technische aanpassingen zoals, bijvoorbeeld de wijziging in ureninzet tussen producten en programma’s en overige actualisaties die niet van invloed zijn op de beleidsinhoud. In de bestuurlijke monitor 2022 worden alleen de gevolgen voor 2022 opgenomen. Dat leidt tot een wijziging van de begroting 2022. De structurele doorwerking van afwijkingen wordt t.z.t. vertaald in de begroting 2023. Pagina | 4

Vervolgens presenteren we in hoofdstuk 5 de financiële positie na de 1e bestuurlijke monitor 2022. U leest de actuele overzichten met toelichting op de financiële positie vanaf 2022: - Overzicht geschetste afwijkingen 2022 - Financiële positie 2022 na de 1e bestuurlijke monitor 2022 - Algemene reserve na 1e bestuurlijke monitor 2022 en Jaarstukken 2021 - Reserve Corona na 1e bestuurlijke monitor 2022 en Jaarstukken 2021 - Begrotingswijziging 2022 n.a.v. de 1e bestuurlijke monitor 2022 Tenslotte benoemen we in Hoofdstuk 6 een aantal risico’s die we nu voorzien, maar (nu nog) lastig zijn te kwantificeren. In de begroting 2023 komen we op deze risico’s terug.

Pagina | 5

2. Autonome ontwikkelingen en afwijkingen per programma In dit hoofdstuk wordt ingezoomd op de autonome ontwikkelingen en worden de afwijkingen per programma beschreven. Het gaat om de volgende soorten afwijkingen: - Reguliere ontwikkelingen vanaf 2022 met incidentele of structurele gevolgen voor de gemeentebegroting. Het gaat om maatschappelijke ontwikkelingen, wetgeving, ontwikkelingen in het bestaande beleid - Ontwikkelingen en afwijkingen in 2022 door corona; Met de autonome ontwikkelingen worden de financiële consequenties voor 2022 van de septembercirculaire 2021 en de decembercirculaire over het Gemeentefonds bedoeld. Daarnaast wordt ook alvast vooruitlopend op de vaststelling van het MPO 2022 de winstverwachting op de grondexploitatie voor 2022 bijgesteld. Samengevat leidt dit tot onderstaand overzicht, dat nader in paragraaf 2.1 wordt toegelicht. Autonome ontwikkelingen 1e bestuurlijke monitor

1e BM 2022

Bedragen x € 1.000,Septembercirculaire 2021

1.863

Decembercirculaire 2021

-26

MPO 2022

-411

Totaal

1.426

Onderstaand treft u een overzicht aan van de ontwikkelingen, die in de paragrafen 2.2 tot en met 2.5 worden toegelicht. 1e BM 2022

Nieuwe ontwikkelingen 1e bestuurlijke monitor 2022 Bedragen x € 1.000,Doetinchem centrumstad Sterke samenleving Veranderende leefomgeving Organisatie en Financien

-119 -5.434 -325 782 Totaal

-5.096

De gevolgen van deze ontwikkelingen voor het jaar 2022 worden opgenomen in de 1 e bestuurlijke monitor 2022. Het leidt tot wijziging van de begroting 2022, die per saldo een nadeel oplevert van € 5.096.000. De raad besluit over de 1e bestuurlijke monitor 2022 en de begrotingswijziging. De (structurele) gevolgen van deze ontwikkelingen voor 2023 en volgende jaren worden opgenomen in de gemeentebegroting 2023. Daarover besluit de raad bij het vaststellen van de begroting 2023. Tenslotte geven we in het overzicht hieronder inzicht in de wijzigingen van deze eerste bestuurlijke monitor 2022 op de begroting 2022. Daarmee geven we invulling aan de op 30-6-2021 gedane toezegging aan de raad om inzicht te geven in de wijzigingen van de bestuurlijke monitoren op de geamendeerde begroting.

Pagina | 6

Geamendeerde begroting '22

Omschrijving

Geautoriseerde begroting '22 (tm raad 25-052022)

Prognose 2022

Afwijking V/N

Bedragen x € 1.000,-

Lasten - Doetinchem centrumstad - Sterke Samenleving - Veranderende leefomgeving - Organisatie en financiën Totaal Lasten

31.179 144.851 30.693 43.904 250.627

31.179 144.923 33.132 43.904 253.138

30.713 155.417 30.459 43.786 260.375

467 V -10.494 N 2.673 V 118 V -7.237 N

Baten - Doetinchem centrumstad - Sterke Samenleving - Veranderende leefomgeving - Organisatie en financiën Totaal Baten

16.636 28.072 25.704 178.968 249.380

16.636 28.072 28.143 178.968 251.820

15.070 36.451 24.925 178.941 255.387

-1.567 N 8.379 V -3.218 N -26 N 3.567 V

Saldo van baten en lasten

-1.246

-1.318

-4.988

-3.670 N

Toevoegingen aan reserves Onttrekkingen aan reserves Totaal Mutaties

2.197 3.443 1.246

2.197 3.515 1.318

2.197 3.515 1.318

0

0

-3.670

Resultaat bestemming via de AR

Samengevat geeft dat het volgende beeld: bijstellingen begroting agv

lasten

baten

saldo

Autonome ontwikkelingen 1e bestuurlijke monitor (gemeentefonds en MPO)

-2.440

-1.014

1.426

Nieuwe ontwikkelingen 1e bestuurlijke monitor

7.267

2.171

-5.096

Technische wijzigingen

2.411

2.411

0

totaal bijstellingen

7.237

3.567

-3.670

Voor een toelichting op de ontwikkeling van de begroting, zie het Standenoverzicht begroting 2022 tot en met de raad van 25 -05-2022, in hoofdstuk 5.5.

2.1 Autonome ontwikkelingen De Begroting 2022 is gebaseerd op de raming van het gemeentefonds zoals voor Doetinchem volgt uit de meicirculaire 2021. Met de raadsmededelingen 2021-92 d.d. 12 oktober 2021 en 2022-05 d.d. 18 januari 2022 bent u geïnformeerd over de financiële consequenties van de september- en decembercirculaire 2021 van het Rijk over het Gemeentefonds. Daaruit volgt een verwachte stijging van het accres ten opzichte van mei 2021 en worden diverse maatstaven geactualiseerd. Daarnaast is er in de september- en decembercirculaire een aantal nieuwe taakmutaties en decentralisatie-uitkeringen (DU's) opgenomen. In het geval van taakmutaties, zal dit zeker leiden tot extra kosten in het beleidsveld. Voorgesteld wordt dan ook om deze taakmutaties over te hevelen naar beleidsvelden ter dekking van extra lasten. Dit geldt niet voor de taakmutaties als gevolg van het zesde en zevende Coronapakket. Deze taakmutaties worden voorshands aan de reserve Corona toegevoegd. Voor een nadere toelichting op de taakmutaties verwijzen wij u naar de genoemde circulaires. Uiteindelijk resteert op basis van de september- en decembercirculaire een reeks van € 1.837.000 die aan de algemene reserve kan worden toegevoegd. Vooruitlopend op de vaststelling van het MPO 2022 wordt ook alvast de winstverwachting op de grondexploitatie voor 2022 bijgesteld.

In het MPO 2021 was de prognose uit de grondexploitatie Verheulsweide voor het jaar 2022 € 411.000 voordelig. Dit verwachte voordelige resultaat is enerzijds in 2021 d.m.v. een tussentijdse winst al eerder genomen, anderzijds is een deel als verwachte prognose naar het jaar 2023 geschoven. Daarom ontstaat er een verschil tussen de verwachte financiële middelen uit het MPO 2022 ten opzichte van het MPO 2021 voor het jaar 2022 van € 411.000 nadelig. Pagina | 7

Conform het MPO 2022 wordt de bijstelling van de verwachte financiële middelen uit 2022 verwerkt in de 1e Bestuurlijke monitor 2022. De bijstelling van de verwachte financiële middelen uit de grondexploitatie vanaf 2023 wordt verwerkt in de begroting 2023 (2023 € 221.000 voordelig; 2024 € 66.000 nadelig; 2025 € 38.000 voordelig). De financiële effecten hebben betrekking op het verschil in prognose tussen het MPO 2022 en het MPO 2021 en komen t.g.v./t.l.v. de algemene middelen. Onderstaand treft u een totaaloverzicht van de hier geschetste autonome ontwikkelingen Autonome ontwikkelingen 1e bestuurlijke monitor

1e BM 2022

Bedragen x € 1.000,Ontwikkelingen septembercirculaire 2021 -Ontvangen rijksuitkering tov meicirculaire 2021

-2.127

-Taakmutaties naar beleidsveld

4.314

-Taakmutaties naar Coronareserve

-324

Septembercirculaire 2021

1.863

Ontwikkelingen decembercirculaire 2021 -Ontvangen rijksuitkering tov meicirculaire 2021

560

-Taakmutaties naar beleidsveld

-500

-Taakmutaties naar Coronareserve

-86

Decembercirculaire 2021

-26 -411

Ontwikkelingen MPO 2022 versus MPO 2021 MPO 2022

-411

Totaal

1.426

2.2 Afwijkingen programma Doetinchem centrumstad Reguliere afwijkingen 1. Stallingsgarage Intermeco 2022: € -9.000 N Structureel In de begroting stond nog een inkomstenpost begroot van de stallingsgarage Intermeco. Deze garage is enige tijd in bezit van de gemeente geweest en de vergunningen voor het parkeren werden door BUHA verstrekt. Daar stond een inkomstenpost tegenover van € 9.300. Deze garage is in 2018-2019 verkocht en dus niet meer in gemeentelijk bezit. Wij maken hier geen kosten meer voor en ontvangen ook geen inkomsten. De inkomstenpost worden structureel afgeraamd. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 2. Ritregistratie en laadpalen

2022: € BN Incidenteel 2023: € -3.000 N Structureel Buha doet het beheer en onderhoud van de 7 gemeentelijke voertuigen van gD. Voor het registreren van de zakelijke kilometers van deze voertuigen ten behoeve van o.a. de Belastingdienst wil gD aanhaken bij het digitale kilometerregistratiesysteem van Buha, “ULU” genaamd. Daarnaast draagt een digitaal kilometerregistratiesysteem positief bij aan het beperken van de risico’s in het kader van de rechtmatigheidsverklaring. De incidentele kosten hebben betrekking op het inbouwen van de unit, Pagina | 8

de aanschaf van de tags, het verzorgen van de instructie en het verstrekken van het bijbehorende privacy protocol. De structurele kosten hebben betrekking op het abonnement webapplicatie ULU (naar rato van het aantal voertuigen) en een maandelijks door Buha verzorgde rapportage. Om het gemeentelijk wagenpark verder te kunnen verduurzamen in het kader van een meer gezond leefklimaat wordt de vervanging van de huidige voertuigen door elektrische voertuigen verder doorgezet. Hiertoe zijn 6 laadpalen nodig die worden gesitueerd bij de huidige parkeerplaatsen op het terrein bij het stadhuis. De laadpalen zijn ook geschikt voor algemeen gebruik door andere parkeerders, bezoekers van het stadhuis, de markt of het centrum. De incidentele kosten in 2022 ad € 25.000 worden tlv de budgetten verkeer gebracht; vanaf 2023 bedragen de structurele lasten € 3.000. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 3. Parkeervisie en parkeerplaatsen 2022: € -35.000 N Incidenteel De aanmelding bestaat uit twee onderdelen. Het opstellen van het operationele en tactische beleid en de aanleg van extra parkeervakken in de Spinbaan.

Opstellen van het operationele en tactische beleid In het beleidsdocument Parkeren moet er duidelijkheid komen hoe we omgaan met de parkeertarieven; willen we meer plaatsen voor vergunningshoudersparkeren; welke vormen van betalen willen we hanteren; voldoet de nota Parkeernormen nog? En zo zijn er nog meer vragen. Veel zaken kunnen we daarvoor zelf en in samenwerking met Buha b.v. in gang zetten maar voor bepaalde onderdelen is expertise van buitenaf nodig. Daarvoor is een budget van € 25.000 nodig. Dit maakt geen onderdeel uit van de mobiliteitsvisie. Daarin wordt ook aandacht besteed aan parkeren maar meer op strategisch niveau. Waar willen wij bijvoorbeeld dat het parkeren in het kader van Doetinchem 2036 gaat plaatsvinden? Een en ander zal uiteraard wel met elkaar afgestemd worden. Aanleg extra parkeervakken Spinbaan Door de ontwikkelingen van Iseldoks en de stadsboulevard is de parkeerdruk in dit deel van het centrum toegenomen. Met name bezoekers van het Brewinc ondervinden hinder van het tekort aan parkeerplaatsen. Door een aanpassing in de Spinbaan is het mogelijk om 4-5 extra parkeervakken aan te leggen om de parkeerdruk weg te nemen. Met deze aanleg is een bedrag gemoeid van €10.000. Die zich uiteindelijk ook wel weer terugverdient. Het financieren van deze parkeerplaatsen uit het verkeersbudget is niet de bedoeling.

Het verkeerbudget is bedoeld om aanpassingen aan wegen en fietspaden te verwezenlijken in verband met verkeersveiligheid. 4. Brandweerkazerne Doetinchem 2022: € -60.000 N Structureel De exploitatie van de brandweerkazerne Doetinchem vindt plaats door de Veiligheidsregio Noord Oost Gelderland (VNOG). De door Doetinchem te ontvangen huur voor regionale taken in deze kazerne wordt hiermee verrekend. Op basis van de afrekeningen over voorgaande jaren ontstaat een structureel nadeel van € 60.000. Vanaf 2023 wordt de brandweerkazerne weer overgedragen aan de gemeente. Hier wordt vermeld dat dit tekort niet veroorzaakt wordt door de taakoverdracht van de gebouwen. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 5. Brandweerkazerne Wehl 2022: € -15.000 N Structureel Bij de brandweerkazerne in Wehl was het afgelopen jaar een tekort op het geheel van kosten (energie, schoonmaakkosten etc.). Dit bedrag moet voor 2022 bijgesteld worden omdat in het verleden niet alle kosten hiervoor volledig dekkend begroot zijn. Dit betreft een aanmelding van €15.000. Dit zal voor de jaren vanaf 2023 als structureel hogere exploitatiekosten aangemeld worden voor de begroting 2023. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023.

Pagina | 9

2.3 Afwijkingen programma Sterke samenleving Reguliere afwijkingen 6. SPUK Sport 2022: € -60.000 N Structureel Op grond van het Sportbesluit kan de BTW op sportaangelegenheden met ingang van 2019 niet meer verhaald worden via het BTW compensatiefonds (BCF). Daar staat tegenover dat we via de specifieke uitkering (SPUK) Sport een aanvraag kunnen indienen als compensatie voor het wegvallen van de kostenverhogende BTW. Voorshands zijn we er in onze begroting vanuit gegaan dat dit elkaar zou compenseren. Op basis van de afrekening 2020 en verantwoording 2021 SPUK Sport blijkt dat de compensatie ontoereikend is. Het nadeel bedraagt structureel € 60.000. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 7. Erfpacht ijsbaan

2022: € -43.000 N Incidenteel 2023: € -5.000 N Structureel In 2013 is de nieuwe Skeeler- en IJsbaan op Sportpark Zuid in gebruik genomen. De baan is in bezit van de stichting IJs- en Skatebaan Doetinchem. Door het ontbreken van strenge winters heeft de stichting moeite met het afdragen van de jaarlijkse erfpacht en verslechtert de financiële positie. De stichting heeft hierdoor een betalingsachterstand opgelopen van € 43.000. Door het verlagen van de jaarlijkse erfpacht wordt de schaats- en skeelersport behouden voor Doetinchem en kan worden voorkomen dat de stichting langzaam leegloopt en richting een faillissement gaat. De sportvoorziening blijft daarmee in stand en toegankelijk voor inwoners van Doetinchem. Bij het besluit in 2012 om te investeren in de Skeeler- en IJsbaan is besloten af te wijken van de standaardberekeningswijze voor erfpacht. Dit in het nadeel van de stichting. Het voorstel is om de nieuwe erfpacht te berekenen volgens de vaste methodiek van het grond en huurprijzenbeleid van gemeente Doetinchem. Dit betekent structureel een nadeel van € 5.000 en voor de opgelopen huurachterstand een incidenteel nadeel van € 43.000. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 8. Regionale samenwerking sociaal domein Achterhoek

2022: € -14.000 N Incidenteel 2022: € -19.000 N Structureel De regionale samenwerking sociaal domein Achterhoek (SDA) wordt steeds intensiever. Op basis van de begroting 2022 van het SDA wordt de structurele bijdrage verhoogd met € 19.000. Daarnaast wordt voor monitoring, implementatie GJVB, tijdelijke inhuur en scholingskosten in relatie tot de nieuwe inkoop een incidentele bijdrage gevraagd van € 14.000. Totaal in 2022 daarmee een verhoging van de bijdrage met € 33.000. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 9. Laborijn

2022: € 1.540.000 V Structureel 2023: € 12.000 V 2024: € 33.000 V 2025: € 33.000 V 2026: € 177.000 V Laborijn voert voor Doetinchem de Participatiewet uit. Daartoe verstrekt de gemeente in bijdragen aan Laborijn voor: a. Bijstandsverstrekkingen BUIG en Bbz; b. Sociale Werkvoorziening; c. Re-integratie; d. Bijzondere bijstand; e. Indirecte kosten; f. Implementatie en uitvoering Wet Inburgering. Op basis van de ontvangen 1e kwartaalrapportage 2022 en de begroting 2023-2026 van Laborijn zijn de resultaten als volgt:

Pagina | 10

Laborijn Buig Bijzondere bijstand Indirecte kosten Overig Totaal

2022 1.561.000 -30.000 9.000 0 1.540.000

2023 0 -57.000 67.000 2.000 12.000

2024 0 -74.000 108.000 -1.000 33.000

2025 0 -93.000 127.000 -1.000 33.000

2026 0 -91.000 268.000 0 177.000

In onze begroting 2022 is overeenkomstig de begroting van Laborijn ervan uitgegaan dat de bijstandsuitkeringen gelijk zijn aan de te ontvangen rijksmiddelen. Als gevolg van de voorlopige rijksuitkering BUIG 2022 van het rijk en de prognose van de bijstandsuitkeringen wordt in 2022 een aanzienlijk positief voordeel verwacht. In de begroting 2023-2026 van Laborijn is ervan uitgegaan dat de bijstandsuitkeringen gelijk zijn aan de te ontvangen rijksmiddelen. De prognose van de uitgaven voor de bijzondere bijstand fluctueert jaarlijks. Ten aanzien van de uitvoeringslasten is ingezet op beperking van deze lasten. Het overig resultaat is een optelsom van het resultaat op de overige onderdelen. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 10. Afrekenen BW met de buurgemeenten (taakveld 6.81) 2022: € -2.338.000 N Incidenteel De gemeente Doetinchem is vanaf 2015 centrumgemeente voor beschermd wonen (BW), de openbare geestelijke gezondheidszorg (OGGz) en maatschappelijke opvang (MO) voor de acht Achterhoekse gemeenten. Doetinchem heeft hiervoor rijksmiddelen ontvangen en hieruit de zorg en ondersteuning voor ca. Achterhoekse 430 cliënten in 2021 bekostigd. De afgelopen jaren was er sprake van een overschot op deze middelen.

Tegelijkertijd was het ook onduidelijk wat de precieze organisatorische kosten waren die Doetinchem had bij het uitvoeren van deze centrumtaak (de focus lag immers op het bieden van zorgcontinuïteit voor deze kwetsbare doelgroep). Bij de 2e bestuurlijke monitor van 2020 was duidelijk wat de precieze omvang van het overschot over de periode 2015-2018 was en zijn de middelen op basis van bestuurlijke afspraken naar rato van het aantal cliënten teruggevloeid naar de betreffende gemeenten. Met de Achterhoekse gemeenten is eind 2020 afgesproken om naar analogie van de periode 2015-2018 eventuele overschotten en/of tekorten over de periode 2019-2021 af te wikkelen. Voor de periode vanaf 2022 zullen dezelfde afspraken gelden. De decentralisatie van beschermd wonen is opnieuw uitgesteld tot een nader te bepalen datum. Op basis van de voorliggende jaarrekening 2021 is een overschot voor 2021 van € 4,5 miljoen becijferd. Dit betekent dat op basis van de gemaakte afspraken naar rato van de gemeentelijke cliënten aantallen de zeven regiogemeenten over 2021 € 2,3 miljoen ontvangen van Doetinchem. 11.

Resultaat Jeugd & maatschappelijke ondersteuning 2022: € -4.500.000 N Incidenteel Voor 2022 is op basis van de resultaten van de jaarrekening 2021, de beschikbare en meeste volledige data over de eerste twee maanden van 2022, de indexatie ontwikkelingen en de verwachte gevolgen van de nieuwe inkoopsystematiek per 1 juli een eerste prognose gemaakt voor het sociaal domein. Zoals in de risicoparagraaf van de begroting 2022 is ingeschat heeft zich daadwerkelijk een aantal ontwikkelingen voorgedaan die we nu concreet kunnen maken en die leiden tot een verwachte bijstelling van € 4,5 miljoen, op de totale omvang van het programma Sterke Samenleving van € 144,7 miljoen. Uiteraard houden wij de ontwikkelingen in de gaten en rapporteren wij daarover in de 2e bestuurlijke monitor. a. Uitstel regionale inkoop 2022: € -3.300.000 Incidenteel In 2021 is na het opstellen en vaststellen van de begroting 2022 door vertraging in de aanbestedingsprocedure en de mogelijk hieruit voorvloeiende juridische risico’s, regionaal besloten de nieuwe regionale inkoop Sociaal Domein Achterhoek met een half jaar uit te stellen van 1 januari naar 1 juli 2022. Daardoor kunnen we pas later dit jaar profiteren van het verwachte voordeel. Aandachtspunt vormen de kosten die gemoeid zijn met het bieden van zorgcontinuïteit en de financiering van de zittende cliënten.

De financiële impact van de borging van deze zorgcontinuïteit en overgangsregeling binnen de nieuwe aanbesteding wordt momenteel regionaal doorgerekend. Daarnaast is de prijsindex in het zorgdomein fors gestegen, de compensatie in de decembercirculaire is onvoldoende gebleken. Mogelijk dat de meicirculaire aanvullende compensatie biedt.

Pagina | 11

b. Ontwikkeling cliënten zorgvraag sociaal domein 2022: € -300.000 Incidenteel In lijn met de in de jaarrekening gesignaleerde ontwikkeling van een fluctuerende zorgvraag in combinatie met een wisselende verzilveringsgraad van indicaties, zien we bij de Wmo begeleiding een verminderde zorgvraag, waardoor naar verwachting een voordeel van € 300.000 ontstaat. Bij jeugd zien we juist een toename met name op het onderdeel landelijk ingekochte zorg. Hierdoor wordt een nadeel van € 600.000 verwacht. Net als de andere Nederlandse gemeenten weten wij niet of we nog te maken krijgen met een uitgestelde zorgvraag als gevolg van corona. c. Overige ontwikkelingen sociaal domein 2022: € -900.000 Incidenteel De onderdelen Maatschappelijke Opvang en Openbare geestelijke gezondheid zijn landelijk in ontwikkeling. De afgelopen jaren hebben we gezien dat de bedragen fluctueren. Ontwikkelingen in het beschikbaar landelijk budget zorgen voor een nadeel van € -900.000. Reden om dit goed in de gaten te houden. In de 2e bestuurlijke monitor zullen we hier op terugkomen.

Afwijkingen door Corona 12. Sportbedrijf 2022: € -222.000 N Incidenteel Dekking uit reserve corona 2022: € 222.000 V Incidenteel Door corona heeft Sportbedrijf Doetinchem (nu Sport-ID) sinds haar start in 2021 te maken met een exploitatie die niet volledig kon draaien. Middels landelijke steunmaatregelen en -pakketten heeft Sport-ID een deel van het verlies kunnen compenseren, maar het jaar 2021 wordt afgesloten met een verlies van € 74.000. Daarnaast heeft Sport-ID in haar eerste operationele jaar te maken gehad met onvoorziene kosten. Deze kosten waren nodig om de organisatie in de opstartfase te laten draaien. De verliezen door corona en de extra kosten die gemaakt zijn in de opstartfase hebben grote invloed op het eigen vermogen van Sport-ID. in het beslisdocument van september 2020 werd uitgegaan van eigen vermogen van € 1.574.000. Uit de jaarrekening van Sport-ID wordt duidelijk dat de stand van het eigen vermogen op 31 december 2021 € 829.000 bedraagt. Dit heeft gevolgen voor het weerstandsvermogen van Sport-ID. Door Sport-ID te compenseren voor het coronajaar 2021 en de onvoorziene opstartkosten van totaal € 222.000, wordt voorkomen dat de organisatie in de komende jaren in de financiële problemen raakt. 13.

Cultuurbedrijf 2022: € -386.000 N Incidenteel Dekking uit reserve corona 2022: € 386.000 V Incidenteel In 2021 heeft Corona een grote impact gehad op Cultuurbedrijf Amphion. Corona leidt tot omzetverlies. Dit heeft voor het jaar 2021 geleid tot een negatief resultaat van €386.272 geleid. De grootste coronaschade ontstaat aan de Hofstraat 159 waarbij het Amphion theater haar omzet flink zag dalen. Cultuurbedrijf Amphion heeft gemeente gevraagd te ondersteunen met Coronaondersteuningsgelden. Zodat de pijnlijke start van het nieuwe Cultuurbedrijf geen ernstige belemmering vormt om de culturele bijdrage aan de toekomst van Doetinchem en de regio te kunnen blijven leveren. Het gevraagde bedrag is het gerealiseerde verlies over 2021. Amphion Cultuurbedrijf anticipeerde op de gevolgen van de pandemie door te bezuinigen op personeelskosten, huisvestingslasten en reclamekosten en heeft gebruikt gemaakt van mogelijke overheidsbijdragen (NOW en TVL). Echter leverde dit niet voldoende op om het gerealiseerde verlies op te vangen.

Opvang vluchtelingen Oekraïne 14. Opvang vluchtelingen Oekraïne 2022: € B.N. Incidenteel In de raadsmededeling van 30 maart “Opvang vluchtelingen Oekraïne” is aangegeven dat op dit moment het kabinet samen werkt met partners binnen en buiten de Rijksoverheid aan financiering van de opvanglocaties en bijhorende kosten in gemeenten en veiligheidsregio’s. Uitgangspunt daarbij is dat het kabinet van rijkswege de kosten die gemaakt zullen worden door gemeenten en veiligheidsregio’s integraal zal vergoeden. Daartoe rondt het kabinet een ministeriële regeling af, in overleg met gemeenten en veiligheidsregio’s. Wij gaan er in Doetinchem derhalve vanuit dat alle gemaakte kosten volledig worden vergoed. Om onze opvanglocaties geschikt te maken is voor de locatie st Jozef in Gaanderen inmiddels 135.000 uitgegeven en worden voor de locatie het Weerdje Pagina | 12

voor de eerste fase voor € 610.000 aan kosten verwacht. Per saldo € 745.000, waarvan verwacht wordt dat deze kosten volledig worden vergoed. In de tweede bestuurlijke monitor hopen we meer duidelijkheid te hebben over de financiering van het rijk en zullen we ook de exploitatiekosten tot en met het einde van het jaar ramen.

2.4 Afwijkingen programma Veranderende leefomgeving Reguliere afwijkingen 15. Inhuur toezichthouder 2022: € -70.000 N Incidenteel Dekking uit omzettaakstelling 2022: € 70.000 V Incidenteel De capaciteit voor toezicht bij de in uitvoering zijnde investeringsprojecten, is voor een deel van dit jaar onvoldoende. Hiervoor wordt tijdelijk extra capaciteit ingekocht in de vorm van tijdelijke inhuur. Deze inhuur komt volledig ten laste van de investeringsprojecten. Hierdoor neemt de omzettaakstelling toe met circa € 70.000 (dit is inclusief overhead). 16. Knuppelpad Akkermansbeek Gaanderen (investering 2022) 2023: € -12.000 N Structureel In natuurpark Akkermansbeek in Gaanderen is een houten steiger aangelegd in 2010 om zo een recreatieve route te creëren. Bij een inspectie in januari 2021 is naar voren gekomen dat zowel de liggers als de palen structureel houtrot vertonen. In de afgelopen jaren zijn er al veel reparaties door Buha uitgevoerd. Verder onderhoud is niet meer rendabel en vervangen de enige optie. In de huidige staat kan de veiligheid kan niet meer gegarandeerd worden. Het vlonderpad wordt veel gebruikt en is het karakteristieke element van het natuurpark. Het zorgt voor een optimale beleving van de verschillende seizoenen in de natuur. Het betreft een investering voor 2022 van €140.000. De kapitaallasten (in 2023: €11.600) worden verwerkt in de begroting 2023. 17.

Wijkbeheer 2022: € 85.000 V Structureel Het betreft een verrekening als gevolg van verzelfstandiging sport zoals opgenomen in de begroting 2020. Deze verrekening is onterecht opgenomen. Dit is in de jaarrekening 2020 en 2021 geconstateerd maar nog niet structureel verwerkt in de begroting. Hierdoor ontstaat een structureel voordeel van €85.000. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 18. Schades rondom Jaarwisseling 2021-2022 (Buha) 2022: € -34.000 N Incidenteel Rondom de Jaarwisseling 2021-2022 hebben diverse onderdelen in de openbare ruimte schade opgelopen, ondanks de preventieve acties die elk jaar worden getroffen met het afsluiten van afvalbakken, ondergrondse containers en parkeerautomaten. Ondanks het vuurwerkverbod was de schade toch aanzienlijk bij een aantal afvalbakken, ondergrondse, kolken, bebording speeltoestel, parkeerautomaat en de skatebaan. Genoemde kostenpost bevat alleen de materiële schade. De skatebaan is hierin nog niet meegenomen, volgt nog overleg over eventuele aanpassing. De inzet van de medewerkers van Buha voor preventieve acties, controles en reparaties is hierin niet meegenomen. 19. Stormschades Dudley, Eunice en Franklin (Buha) 2022: € -126.000 N Incidenteel De 3 februari-stormen hebben voor veel overlast, inzet en schade gezorgd.

Tijdens deze stormen zijn er veel takken van bomen afgebroken en in totaal 73 bomen omgewaaid. In Doetinchem worden de bomen goed onderhouden, regelmatig gecheckt en in een 3-jaarlijkse cyclus van boomveiligheidscontrole meegenomen. Bij deze schades als gevolg van stormen is dus sprake van overmacht. Buha is tijdens de stormdagen in samenwerking met de brandweer in de avonduren en het hele weekend met een aantal ploegen bezig geweest met opruimwerkzaamheden. Hierbij zijn ook een aantal aannemers ingehuurd om zo snel mogelijk de overlast te verhelpen. De kostenpost omvat uitsluitend de extra inzet en de herstelkosten van materieel. Naast de bovenstaande kosten is er ook een verlies aan kapitaal, zijnde de (financiële) waarde en de opbrengsten van bomen als gevolg van de stormschade. Deze is hierin niet meegenomen. Dit gaat indicatief om ong. €200.000. Voor de toekomst is het van belang bij ontwerp en aanleg in de openbare ruimte rekening te houden met goede groeiplaatsen en gescheiden kabel en leidingstroken i.v.m. dit soort toenemende extreme weersomstandigheden. Dit is voor bomen en groen gunstig voor de conditie en levensverwachting en daarnaast een positief effect op de standvastigheid van bomen. In de samenwerking tussen Buha en gD zal hier de komende periode extra focus op liggen. Pagina | 13

20. Bestuursopdrachten Omgevingsvisie - Doetinchem 2036 2022: € -250.000 N Incidenteel Op 27 januari 2022 heeft de gemeenteraad besloten om kennis te nemen van de omgevingsagenda en de daarin benoemde thema’s en opgaven. Aan het college is de opdracht gegeven om deze deelopgaven uit te werken als tussenstap naar de omgevingsvisie en te voorzien van een procesvoorstel en tijdpad. Dit is inmiddels via bestuursopdrachten gebeurd voor de opgave ‘Doetinchem woonstad en woondorpen’ en de gebieden ‘Slangenburg en omgeving’ en ‘Gaanderen en omgeving’. De opgave ‘Toekomstbestendig centrum inclusief stationsomgeving’ wordt uitgewerkt in twee onderdelen: een ontwikkelstrategie voor de stationsomgeving en een ontwikkelstrategie voor een toekomstbestendig centrum. Ook voor de stationsomgeving is de bestuursopdracht gereed, die voor het toekomstbestendig centrum volgt in het najaar 2022. Om met name de bestuursopdrachten ‘Doetinchem woonstad en woondorpen’ en ‘Stationsomgeving' te kunnen realiseren, zijn aanvullende budgetten nodig. Deze dienen enerzijds ter dekking van de inzet van eigen medewerkers die een omzettaakstelling hebben en anderzijds ter dekking van externe onderzoeken. De verwachting is dat op termijn een deel van deze kosten kan worden verhaald bij ontwikkelaars en een deel kan worden meegenomen als initiële kosten in de nog op te stellen gemeentelijke grondexploitaties.

De dan vrijvallende middelen zullen terugvloeien naar de algemene middelen.

2.5 Afwijkingen programma Organisatie en financiën Reguliere afwijkingen 21. Regio Achterhoek middelen bevolkingskrimp 2022: € 1.012.000 V Structureel Vanuit de algemene uitkering zijn in de septembercirculaire 2015 middelen t.b.v. de bevolkingskrimp voor de regio beschikbaar gekomen voor de periode 2016 t/m 2020. Hierbij is het laatste jaarschijf in 2021 en verder abusievelijk doorgetrokken van het voorgaande jaar. Daardoor is ten onrechte een kostenbudget voor 2021 en verder geraamd. Dit betreft een structureel voordeel in de gemeentelijke begroting van €1.012.000. Afwijking is ook gemeld in jaarrekening 2021. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 22. Reproductie 2022: € 50.000 V Structureel Bij de budgetten reproductie is gebleken dat er nog een overschot in de budgetten zit. Het overschot is een gevolg van het afsluiten van goedkopere contracten. Het voorstel is om een voorzichtige, structurele aframing van het budget door te voeren van € 50.000. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 23. ICT middelen 2022: € -95.000 N Structureel Door Corona hebben de medewerkers in 2020 en 2021 gedwongen grotendeels thuisgewerkt. Om thuis bereikbaar te zijn en over een werkplek te beschikken, zijn aan veel medewerkers ICT-middelen (laptop, smartphone) verstrekt.

Ook heeft een deel van de medewerkers met privé-middelen gewerkt. In de tweede bestuurlijke monitor 2020, de jaarstukken 2020 en de tweede bestuurlijke monitor 2021 heeft het college aangegeven dat bezien wordt of de kosten voor ICT-middelen structureel van aard worden. Inmiddels heeft de organisatie een werkconcept vastgesteld waarin plaats en tijdonafhankelijk werken, inclusief thuiswerken, wordt omarmd. Beschikken over mobiele ICTmiddelen die zowel op kantoor, thuis als elders gebruikt kunnen worden is hiervoor een essentieel fundament. Hoewel de organisatie tegelijkertijd stopt met een deel van de huidige ICT middelen, is het gevolg hiervan is dat de kosten voor ICT-middelen (bijdragen aan ICT Samenwerking) netto omhoog gaan met € 95.000 en structureel van karakter worden. Tot nu toe zijn kosten voor extra ICTmiddelen incidenteel gedekt uit de tijdelijke reserve Corona. Nu de ICT-middelen en dus de kosten structureel van aard worden, is een aanmelding van de kosten in de 1e Bestuurlijke monitor 2022 met doorwerking in de begroting 2023 noodzakelijk. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 24. Hoge bijdrage Doetinchem ICT samenwerking

2022: € -30.000 N Structureel 2023: € -83.000 N Vanaf 2024: € -150.000 N In 2022 zullen mogelijk enkele kosten, voornamelijk rondom invulling vacatures, naar voren gehaald worden. Als deze vacatures ingevuld worden dan drukt dit op het resultaat. Een negatief resultaat Pagina | 14

moet door de gemeentelijke partners gedekt worden. Doordat kosten naar voren gehaald worden zal dit naar verwachting voor de gemeente Doetinchem een extra bijdrage van €30.000 zijn voor 2022. Daarnaast zijn er voor Informatieveiligheid extra kosten gemaakt, die in 2022 uit bestaande middelen worden gedekt. Bovendien wijzigt in 2023 de verdeelsleutel van de ICT-samenwerking om de kosten voor informatiesystemen te verrekenen. Bij het toepassen van de nieuwe verdeelsleutel wordt in 2023 een tussenstap genomen. Voor het jaar 2023 betreft dit een aanmelding van € 83.000. Vanaf 2024 betreft de aanmelding door de wijziging van de verdeelsleutel structureel € 150.000. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 25. Subsidieverwerving

2022: € -46.000 N Incidenteel 2023: € -138.000 N Structureel Voor subsidieverwerving wordt voor 2022 voorgesteld 1 fte voor subsidieverwerving vanaf september 2022 aan te trekken. Het jaar 2022 betreft de opstart en vanaf het jaar 2023 wordt aan een nieuwe meerjarige situatie gewerkt. Dit uitgaande van 1 fte (schaal 12) die “zichzelf” naar verwachting minimaal terugverdient vanuit het kunnen aantrekken van subsidies op landelijk, regionaal/provinciaal en/of Europees niveau. De kosten gaan hierbij voor de baat uit, waarbij deze niet zondermeer kunnen worden verrekend met binnengehaalde subsidies. Het terugverdienen bestaat uit subsidies die de functionaris binnenhaalt voor gD om daarmee projecten uit te voeren die (deels) door andere partijen worden betaald en die maatschappelijk toegevoegde waarde hebben voor onze stad. Deze aanvraag komt voort uit de volgende twee achtergronden. Te weten: a. enerzijds de noodzaak om het subsidieverwervingsproces administratief en inhoudelijk te professionaliseren zodat beheer en beheersing mede met het oog op accountantscontrole en de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording verbeterd worden; b. anderzijds op basis van de ambitie om met de inzet van deze formatieplaats beter te kunnen presteren in hetgeen jaarlijks als subsidies vanuit landelijke, regionale/provinciale of Europese fondsen voor Doetinchem behaald wordt.

Op dit tweede element ligt nadrukkelijk het accent. De resultaten van de subsidieverwerving zullen worden gemonitord en in de Paragraaf Bedrijfsvoering van de jaarstukken verantwoord. 26. Meerkosten accountantsdiensten 2022: € -60.000 N Structureel Op 30 september 2021 heeft de raad na een aanbesteding van de accountantsdiensten een nieuwe accountant benoemt. In het raadsvoorstel is toegelicht dat het nieuwe contract meer bedraagt dan het huidige budget en dat hier bij de Eerste bestuurlijke monitor 2022 en de begroting 2023 een voorstel tot bijstelling van het budget voor wordt gedaan. Ook verwachten we dat er nog aanvullende accountantskosten moeten worden gemaakt. De ontwikkeling in relatie tot de rechtmatigheidsverklaringen en meer aandacht voor interne controle, leiden tot extra vragen aan de accountant. In de Boardletter 2021 schetst de accountant een algemeen beeld over de interne beheersing. Zij geeft aan dat een adequate beschrijving en toereikende inrichting (zichtbaarheid!) en werking van de interne beheersing de basis vormt voor de verbijzonderde interne controle en dat zij daardoor als accountant over kan gaan van een gegevensgerichte naar een organisatiegerichte controlestrategie. De interne organisatie heeft stappen gemaakt, maar moet zich nog verder ontwikkelen om tot (volledige) organisatiegerichte controles over te kunnen gaan.

Dit betekent gedeeltelijk nog meerwerk. Tenslotte, zien we dat we te maken krijgen met steeds meer Sisaregelingen. Dit jaar zijn er dat al 13 extra ten opzichte van de in de aanbesteding opgenomen lijst. Deels zijn deze te relateren aan Corona (zie aanmelding 36). De verwachting is dat de totale accountantskosten over 2022 € 160.000 zullen bedragen. Daarom zal het budget met 60.000 moeten worden opgehoogd. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. 27. Gemeentepagina en project nieuwe huisstijl gemeente 2022: € -30.000 N Structureel Vanaf 1 september 2021 heeft DPG media alle weekbladen verkocht aan lokale uitgeverijen. Het Doetinchems Vizier is in handen gekomen van uitgever Achterhoeks Nieuws en is daarmee ook het enige huis-aan-huisblad in de gemeente Doetinchem. De gemeentepagina van Doetinchem verschijnt wekelijks in Doetinchems Vizier. De kosten daarvoor zijn nu bij de nieuwe uitgever naar markconform tarieven gebracht hetgeen een forse verhoging betekent. Daarnaast starten we dit jaar met de ontwikkeling van een nieuwe huisstijl van de gemeente. Deze huisstijl is nog van voor het digitale tijdperk (2003) en mist dus essentiële onderdelen. We investeren dit jaar en volgend jaar in een eigentijdse uitstraling na zoveel jaar. Voorgesteld wordt om deze aanmelding ook op te nemen in de begroting 2023. Pagina | 15

28. Automatisering vastgoedapplicatie en 2022: € -19.000 N Structureel kavelverkoopsysteem 2023 e.v.: € -14.000 N De gemeente Doetinchem kent (nog) geen systeem waarin zowel het proces van kavelverkoop, de daaraan verbonden workflow en de vastgoedtransacties met betrekking tot gemeentelijke eigendommen goed geautomatiseerd gevolgd kunnen worden. Momenteel wordt dit nog (deels) met Excel overzichten gevolgd. In het kader van Doetinchem 2036, de geplande toenemende activiteiten op het gebied van kavelverkopen en vastgoedtransacties is professionelere ondersteuning in de afhandeling noodzakelijk. Het goed en zorgvuldig met workflow kunnen behandelen en volgen van vastgoedtransacties met een daartoe ingerichte applicatie zoals meerdere gemeenten deze kennen is van belang. Dit enerzijds vanuit proces efficiëntie en anderzijds ook vanuit beheeroogpunt. Hiervoor is op basis van recent ingewonnen offertes een aanmelding nodig van €19.000 in 2022, met vanaf 2023 een structurele aanmelding van €14.000, voor de daaraan verbonden licentie- en onderhoudskosten.

Afwijkingen door Corona 29. Extra kosten beveiliging 2022: € -24.000 N Incidenteel Dekking uit reserve corona 2022: € 24.000 V Incidenteel Sinds corona is ook overdag een beveiliger op het stadhuis aanwezig. Als gevolg van verdere versoepelingen wordt de inhuur van de beveiliger per medio april 2022 opgezegd. Er zijn dan voldoende itd-leden (interventieteam) in het stadhuis aanwezig om bij incidenten op te treden. De verwachte extra kosten over 2022 bedragen €24.000. Voorgesteld wordt om deze kosten als gevolg van corona, te dekken uit de reserve corona. 30. Extra accountantskosten als gevolg van Corona 2022: € -10.000 N Incidenteel Dekking uit reserve corona 2022: € 10.000 V Incidenteel In de aanbesteding zijn een aantal Sisa-verantwoordingen meegenomen. Echter we zien bijvoorbeeld als gevolg van Corona en het verkrijgen van rijksmiddelen voor Corona, dat we hierover ook verantwoording moeten afleggen. Daarnaast moet de accountant extra controlewerkzaamheden uitvoeren op de covid gerelateerde onderdelen. Per saldo bedragen deze kosten over 2022 € 10.000. 31. Verkiezingen 2022: € -90.000N Incidenteel Dekking uit reserve corona 2022 € 90.000V Als gevolg van Corona waren maatregelen nodig conform de richtlijnen RIVM. Hiervoor zijn we gecompenseerd via de septembercirculaire 2021. Die inkomsten (€ 83.000) hebben we toegevoegd aan de reserve corona.

Pagina | 16

3. Aanmeldingen vrije keuze voor begroting 2023 en verwachtingen ontwikkelingen in financiële relatie rijk - gemeenten Hoewel dat niet strikt tot de 1e bestuurlijke monitor 2022 hoort, hebben we in dit hoofdstuk de verwachtingen beschreven m.b.t. de ontwikkelingen in de financiële relatie tussen rijk en gemeenten voor de komende jaren. Daarnaast zijn er alvast wat aanmeldingen geïnventariseerd ter voorbereiding op het komende begrotingsproces 2023. Hierover kan het nieuwe bestuur een vrije keuze maken in relatie tot maatschappelijke ontwikkelingen en beleidsvoornemens. Het gaat om de volgende ontwikkelingen: - Eventuele (structurele) doorwerking vanaf 2023 van resultaatbestemmingen uit de jaarrekening 2021. De resultaatbestemmingen zorgen voor budgettaire ruimte in 2022. Voor verschillende activiteiten wordt echter voorgesteld om structureel budget vanaf 2023 beschikbaar te stellen. - Aanmeldingen voor nieuw beleid vanaf de begroting 2023. Het betreft een eerste inventarisatie die kan worden gerelateerd aan lopende maatschappelijke ontwikkelingen. Het college heeft de aanmeldingen in de paragrafen 3.2 t/m 3.5 alvast geïnventariseerd ter voorbereiding op het komende begrotingsproces 2023. Uiteraard is het aan de raad om te besluiten over de aanmeldingen die in de begroting 2023 worden opgenomen.

3.1 Verwachtingen ontwikkelingen financiële relatie rijk - gemeenten In deze paragraaf beschrijven we de verwachtingen m.b.t. de ontwikkelingen in de financiële relatie tussen rijk en gemeenten voor de komende jaren. Deze informatie hebben we (samengevat) overgenomen uit het ‘Informatiedocument voor coalitievorming gD2022-2026’ dat aan alle raadsfracties beschikbaar is gesteld. Zo nodig is de informatie geactualiseerd met de nieuwst bekende ontwikkelingen per eind april 2022. Deze informatie is cursief gedrukt. Oploop opschalingskorting wordt geschrapt. In het regeerakkoord is de opschalingskorting die gemeenten eerder hebben gekregen, tijdelijk opgeschort. Dat leidt tot (incidentele) voordelen op het financieel meerjarenperspectief in de jaren 2023 t/m 2025. Korting op de toegezegde middelen voor jeugdzorg In het Regeerakkoord staat dat additionele financiering voor jeugdzorg beschikbaar komt. Vanaf 2024 worden echter extra beleidsmaatregelen in de jeugdzorg genomen. Het rijk voert vanaf 2024 een (forse) korting door op de eerder berekende extra middelen jeugdzorg. Gemeenten worden vanaf dan minder gecompenseerd, dan waarvan eerder is uitgegaan.

Ondanks dat het kabinet in april 2022 met de Tweede Kamer heeft afgesproken het geld zelf te vinden en niet bij de gemeenten weg te halen, moeten de gemeenten de korting naar verwachting zien te compenseren door het heffen van inkomensafhankelijke bijdragen die ouders/cliënten voor jeugdzorg moeten betalen. De verantwoordelijk staatssecretaris Maarten van Ooijen moet onderzoeken of het mogelijk is. Hoe die er dan precies uit komt te zien is nog onduidelijk. Ook moet hij bekijken of het mogelijk is om behandelingen te schrappen die nu nog uit het jeugdzorgpotje worden betaald. We wachten de uitkomsten van het onderzoek en de besluiten van het rijk met spanning af. Accressystematiek blijft gehandhaafd. Gegeven alle onzekerheden rond de accressystematiek met daarin plussen en minnen voor de uitkering Gemeentefonds, is deze post PM geraamd. Wat opvalt in de startnota bij het regeerakkoord is dat het accres in 2026 nauwelijks hoger is dan in 2025. Het Rijk reserveert wel geld voor de eigen gestegen kosten in 2026, maar voor gemeenten niet. Dit betekent dus bezuinigen voor gemeenten. Dit zal consequenties hebben voor structurele uitgaven van gemeenten. Het accres voor 2026 wordt op deze wijze verwerkt in de Rijksbegroting. Daar moeten gemeenten hun meerjarenbegroting op baseren. Dit zijn zij wettelijk verplicht.

Pagina | 17

Maartbrief en Meicirculaire 2022 Gemeentefonds De gemeenten hebben op 6 april 2022 een zgn. maartbrief voor het gemeentefonds ontvangen. In de maartbrief zijn verschillende voornemens aangekondigd die in de meicirculaire 2022 definitief zullen worden uitgewerkt en financieel vertaald. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft in een ambtelijk overleg aangegeven dat de meicirculaire 2022 naar verwachting begin juni zal verschijnen. De meicirculaire zal ook de financiële gevolgen van de Voorjaarsnota van het kabinet bevatten. Deze meicirculaire is een belangrijke basis voor de financiën in de gemeentebegroting 2023. Invoering herijking verdeling gemeentefonds De beheerders van het gemeentefonds -de minister van BZK en de staatssecretaris van Financiënhebben besloten om de nieuwe, herijkte verdeling van het gemeentefonds per 1 januari 2023 in te voeren. Op 6 april zijn alle gemeenten hierover geïnformeerd via een speciale maartbrief. Belangrijk hierin is dat het ingroeipad wordt beperkt tot drie jaar. In het eerste jaar bedraagt het maximale effect € 7,50 per inwoner, en in de twee daaropvolgende jaren nog eens aanvullend € 15 per inwoner. Dat betekent dat gemeenten er in drie jaar maximaal € 37,50 per inwoner op vooruit of achteruit gaan. De invoering van het nieuwe model wordt tijdig geëvalueerd.

Begin 2022 heeft de VNG als belangrijkste randvoorwaarden voor invoering van de nieuwe verdeling vastgesteld: - Er moet nog steeds zo snel mogelijk recht worden gedaan aan het ROB advies - De koek moet ook na 2025 groot genoeg zijn: geen hap eruit vanaf 2026. Het model dat nu door de fondsbeheerders wordt ingevoerd is nog niet in lijn gebracht met enkele van de niet-vrijblijvende randvoorwaarden die de ROB had gekoppeld aan de invoering. Ook aan een andere belangrijke randvoorwaarde uit de VNG resolutie is in de ogen van de VNG nog altijd niet voldaan, namelijk dat de herijking alleen kan doorgaan mits de koek voldoende is vergroot. Voor de komende jaren lijkt weliswaar sprake van een hoger accres op basis van de indicatieve bedragen uit de startnota, maar dat kan nog gaan schuiven bij de meicirculaire en met name over de financiële ruimte na 2026 bestaat nog veel onzekerheid. Onderzoek financieringssystematiek tussen Rijk en medeoverheden Het kabinet heeft op 22 april 2022 besloten om een onderzoek in te stellen naar de financieringssystematiek tussen Rijk en medeoverheden. Het Rijk wil samen met medeoverheden werken aan een nieuwe stabiele financieringssystematiek voor gemeenten en provincies vanaf 2026.

Er ligt een voorstel vanuit het kabinet voor een gezamenlijk proces met de VNG, IPO en Unie van Waterschappen om te komen tot een nieuwe financieringssystematiek vanuit het kader van het coalitieakkoord van het Rijk. Daarbij zal op korte termijn eerst gekeken worden naar het financieel meerjarenbeeld voor medeoverheden en gevolgen hiervan voor hun begroting. Daarnaast zullen bouwstenen in kaart gebracht worden voor een nieuwe financieringssystematiek, waarbij ook de uitbreiding van het lokale belastinggebied bespreekbaar is. De Tweede Kamer en de gemeenten zullen voor de zomer worden geïnformeerd. Dat betekent dat de duidelijkheid over het jaar 2026 nog even op zich laat wachten. De onderhandelingen over de nieuwe coalitieakkoorden in gemeenteland vinden nu plaats. Daardoor moeten er aannames worden gemaakt over de financiële ruimte voor 2026 en latere jaren.

3.2 Aanmeldingen 2023 Doetinchem centrumstad Op dit programma heeft het huidige college nog geen aanmeldingen geïnventariseerd ter voorbereiding op het komende begrotingsproces 2023.

Pagina | 18

3.3 Aanmeldingen 2023 programma Sterke samenleving 32. Coördinator Rondkomers 2023: € -32.000 N Structureel Project De Rondkomers is begin 2019 als pilot gestart als een lokale coalitie tegen armoede. In gezamenlijkheid pakken aangesloten partijen verschillende projecten op, die zich richten zich op preventie binnen het domein van armoede en schuldenproblematiek. Als gevolg van economische en maatschappelijke effecten van corona is het gewenst om de functie van coördinator Rondkomers binnen de eigen gelederen (gD) structureel in te vullen. Het betreft de coördinatie van veelbelovende projecten in samenwerking met o.a. vrijwilligersorganisaties, platform armoedebestrijding, de voedselbank, Buurtplein, Laborijn, Graafschap College, Sité en de Stadskamer.

3.4 Aanmeldingen programma Veranderende leefomgeving 33. Leader 2023: € -21.000 N Structureel LEADER is een onderdeel van het GLB ofwel het Europese Gemeenschappelijk Landbouwbeleid dat in vernieuwde vorm in 2023 start. Hoewel de start van de huidige LEADER moeizaam was, heeft het uiteindelijk tot prachtige initiatieven voor de Achterhoek en voor Doetinchem geleid. De Silo Art Tour met de ‘Reizende Hond’ is wellicht het meest permanent zichtbare LEADER-initiatief binnen Doetinchem. Een nieuwe LEADER-periode voor Doetinchem wordt voorbereid in 2022. Voor deze nieuwe tranche wordt eenzelfde bijdrage voorgesteld, als de afgelopen LEADER periode zijnde € 483.500. Wel is de looptijd van deze tranche 5 jaar (van 2023 tot 2027) korter dan de vorige. In de huidige meerjarenbegroting is een bedrag van € 75.810 structureel opgenomen. Gelet de kortere periode wordt voorgesteld de bijdrage structureel te verhogen naar €96.700 per jaar. 34. Vitaal landelijk gebied 2023: € -70.000 N Structureel De gemeente Doetinchem heeft een vitaal landelijk gebied en wil dat met alle opgaven die erop afkomen ook zo houden. Thema’s als stikstof, droogte, klimaatverandering, energietransitie, biodiversiteit en waterkwaliteit brengen opgaven met zich mee en kunnen leiden tot een verandering van grondbehoefte en -gebruik.

Ook het verbeteren van de leefbaarheid en het voorkomen van ondermijning speelt er nadrukkelijk. Voor het landelijk gebied wordt een omgevingsvisie opgesteld, waarbij deze opgaven worden betrokken. Daarbij heeft de rijksoverheid besloten tot het opstellen van een Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG). Dit zal leiden tot (meer) gebiedsgericht werken, waarbij eveneens invulling wordt gegeven aan onder meer genoemde opgaven. Eerder heeft de gemeente besloten tot het aanstellen van een beleidsmedewerker Landelijk Gebied. Om beter zicht te krijgen op het landelijk gebied en de ontwikkelingen die er plaatsvinden moeten er verkenningen en onderzoeken worden uitgevoerd. Eén en ander zal input zijn voor de op te stellen omgevingsvisie en de uitvoering van nieuwe gebiedsplannen. Hiervoor is budgetruimte benodigd, evenzo voor toekomstige cofinancieringsprojecten. Vooralsnog wordt voorgesteld om voor het landelijk gebied een structureel budget op te nemen van €70.000,- per jaar. Mogelijk vindt er op een later moment nog een bijstelling plaats als duidelijk wordt voor welke opgaaf de gemeente Doetinchem de komende jaren staat.

3.5 Aanmeldingen programma Organisatie en financiën 35. Juridische ondersteuning handhaving als gevolg van 2023: € -107.000 N Structureel ondermijning (1fte, schaal 10) Drugsproblematiek in de vorm van drugslabs en hennepkwekerijen hebben de laatste jaren een enorme vlucht genomen. Doetinchem is in dat verband veel tijd kwijt met woningsluitingen en juridische procedures die daaruit voortkomen. Voor deze nieuwe taken is de bestaande capaciteit ontoereikend. Voorgesteld wordt om hiervoor bij de begroting 2023 een aanmelding doen. 36. Uitbreiding capaciteit Interne controle (1 fte, schaal 10) 2023: € -107.000 N Structureel Op het gebied van interne beheersing zijn stappen gemaakt, maar moeten ook nog verdere stappen worden gezet. De accountant constateert dat op dit moment op onderdelen interne Pagina | 19

beheersingsmaatregelen in de processen onvoldoende zichtbaar zijn. In deze situatie kan achteraf niet vastgesteld worden of de afgesproken procedures en uitgevoerde interne controles wel hebben bestaan en gewerkt. De verbijzonderde interne controlefunctie kan in beide gevallen nog niet systeemgericht controleren en de accountant ook niet. Dat laatste betekent dat een controle meer tijd kost voor zowel de gemeente als de accountant. Om verder in control te komen adviseert de accountant de zichtbaarheid van de interne beheersingsmaatregelen te vergroten om hen in staat te stellen bestaan en werking van de beheersingsmaatregelen te monitoren. Verdere stappen zetten op het gebied van interne controle vergen discipline, maar ook tijd en capaciteit. Naast tijdelijke inhuur van capaciteit (verkregen budget bestemmingsvoorstel jaarrekening 2020) is er een medewerker voor de verbijzonderde interne controles aangetrokken. De accountant geeft aan in de Boardletter, dat zij bij gemeenten van vergelijkbare omvang zien dat er naast de concerncontroller, een grotere structurele capaciteit voor de verbijzonderde interne controle c.q. controlling gerelateerde projecten is. De noodzaak om de interne controle integraal te versterken en de vanaf 2022 ingaande rechtmatigheidsverantwoording door het college, maken dat uitbreiding van de formatie noodzakelijk is. 37.

Uitbreiding capaciteit financieel advies (1 fte, schaal 11) 2023: € -122.000 N Structureel Uit het jaarplan van team Concerncontrol komt naar voren dat we onvoldoende tijd hebben om doorontwikkeling (p&C-cyclus) en noodzakelijke projecten zoals de overhead, actualiseringsslagen om processen zoals de berekening van nominaal op te pakken, de begroting op onderdelen op orde te krijgen en aan de slag te gaan met verordeningen. Daarnaast krijgen we meerdere signalen inzake de beschikbaarheid voor advisering. Voor deze aanmelding is in de jaarrekening 2021 een bestemmingsvoorstel opgenomen voor uitvoering in 2022. 38. 1 fte Teamleider Vergunningverlening, Toezicht en 2023: € -122.000 N Structureel Belastingen. De taakvelden Vergunningen (vooral Omgevingsvergunningen) en Toezicht (op Omgevingsvergunningen en milieu) staan in het brandpunt van de aandacht. De behoefte om goed en voldoende geschoolde medewerkers aan te nemen is in het hele land groot en dat merken we ook in Doetinchem. Het team (thans bijna 30 fte) blijft in omvang groeien, mede door de grote vraag naar vergunningen en de daaruit voortvloeiend toezicht en handhaving. Ook de afstemming met de ODA vraagt door complexe milieuzaken meer van ons. We willen de medewerkers en de ontwikkeling van dit team ook in de toekomst voldoende aandacht kunnen blijven geven. Daarom is een eigen teamleider noodzakelijk.