Bijlage 1 - Beeldkwaliteitsplan Wijnbergen de Kwekerij.pdf

Wijnbergen De Kwekerij BEELDKWALITEITSPLAN 01.09.2022

BURO POELMANS REESINK LANDSCHAPSARCHITECTUUR

Wijnbergen De Kwekerij BEELDKWALITEITSPLAN 01.09.2022

Colofon Dit beeldkwaliteitsplan voor de openbare ruimte is in opdracht van gemeente Doetinchem gemaakt door Buro Poelmans Reesink Landschapsarchitectuur en in samenwerking met de opdrachtgever tot stand gekomen. Het plan biedt handvatten voor de inrichting van de openbare ruimte en woonkavels. Indien zich afwijkingen voordoen van het vigerende bestemmingsplan, dient het bestemmingsplan als leidend te worden genomen.

BURO POELMANS REESINK LANDSCHAPSARCHITECTUUR

INHOUDSOPGAVE INLEIDING

4

BEELDKWALITEIT WONINGBOUW EN KAVELS ALGEMENE BEELDKWALITEIT WONINGBOUW 7 Wonen met de natuur/ natuurinclusief bouwen 7 Mogelijke duurzaamheidsaspecten in en rond de woning 8 Natuurlijke erfscheidingen 9 Diversiteit woningaanbod 10 BEELDKWALITEIT PER WONINGTYPE 11 Kaveltype A 11 Kaveltype B 12 Kaveltype C 13 Kaveltype D 14 Kaveltype E 15 Kaveltype F 16 Kaveltype G 17 Kaveltype H 18 Kaveltype I 19

3

INLEIDING In samenwerking met de gemeente Doetinchem heeft buro Poelmans Reesink het stedenbouwkundig plan voor Wijnbergen De Kwekerij ontwikkeld. In het plan wordt een nieuwe woonwijk ontwikkeld op het groene terrein waar voorheen sportvelden gesitueerd waren en naast de voormalige stadsbomenkwekerij van Doetinchem. De woonwijk komt aan de Kapperskolk te liggen waardoor ook de beleving en kwaliteit van het water een belangrijke rol speelt in de nieuwe wijk. Het groeneblauwe karakter van de locatie blijft bij de nieuwe ontwikkeling gehandhaafd en wordt waar mogelijk versterkt. Bij het opstellen van het stedenbouwkundig plan is er specifiek aandacht uitgegaan naar de overgang van de parkzone naar de wijk, waarbij de kwaliteit van de ecologisch interessante groenzone ook onderdeel uitmaakt van de kwaliteit van de wijk. In het stedenbouwkundig plan zijn zowel de hoofdopzet van de bouwvelden als de opzet van de groenstructuur vastgesteld. Voor de invulling van de bouwvelden is een voorbeeldverkaveling gemaakt. Het is de ambitie om van de wijk Wijnbergen De Kwekerij een duurzame en natuur-inclusieve wijk te maken, waarbij maximaal ingezet wordt op het behouden en versterken van de bestaande groene uitstraling van de plek.

bestaande bosschages en struinpaden rond het voormalige voetbalveld 4

de Kapperskolk

Oude IJssel

t Torontostraa

Kapperskolk

5

BEELDKWALITEIT WONINGBOUW In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de ontwerpprincipes voor het ontwikkelen van de woningen. Er wordt op verschillende onderwerpen ingegaan zoals architectuur, duurzaamheid, natuurinclusief bouwen, en globale regels voor het inrichten van de verschillende typen kavels. Afmetingen en vereiste maatvoeringen voor de woningen staan vermeld in het bestemmingsplan.

6

ALGEMENE BEELDKWALITEIT WONINGBOUW EN KAVELS opslaan en dan pas afvoeren van hemelwater / details voor de huisvesting van vogels en vleermuizen

Wonen met de natuur/ natuurinclusief bouwen - Natuurlijke uitstraling van alle groenvoorzieningen in de wijk: in Wijnbergen De Kwekerij woon je te midden van de natuur. - (beperkte) privé tuinen, een aantal rijwoningen hebben geen privé tuin, maar het terras van deze woningen grenst direct aan de natuur; - Alle woningen (ook de vrijstaande woningen particulier opdrachtgeverschap) zijn natuur inclusief ontworpen en bij het materiaalgebruik is circulariteit een belangrijk thema.

robuuste groendaken

toepassen van gevelgroen

porositeit biedt schuilplaatsen

wonen in de natuur (zonder privétuin)

diverse groenelementen in de tuin voor biodiversiteit

openingen in de gevel

reliëf in de gevel geeft klimplanten houvast 7

Mogelijke duurzaamheidsaspecten in en rond de woning 1. groendaken toepassen 2. zonnepanelen op daken 3. gebruik van eigen stroom 4. gevels van lokale producten 5. groengevels toepassen 6. voorzieningen voor nestkasten bij dakgoot 2

7. regenwater bufferen op eigen terrein

1

8. regenwater infiltreren in eigen tuin 9. verharde oppervlaktes minimaliseren 6

10. bomen gebruiken voor schaduwwerking

13

11. natuurvriendelijke erfscheidingen

4

12. variatie van groenelementen in de tuin

10

13. woning op natuurlijke wijze ventileren 14. eigen groenafval composteren

11 12

7

7

8

regenwater opslaan en infiltreren in eigen tuin 8

5

schaduwwerking boom voorkom opwarmen woning

3

9

zonnepanelen i.c.m. groendaken

12

8

nestkasten in dakconstructie

11

Natuurlijke erfscheidingen Om de eigen kavel af te kunnen bakenen en extra privacy te creëren, worden private terreinen in Nederland veelal omheind door een tuinmuur, houten schutting of strak geschoren haag. In het geval van de tuinmuur of schutting bieden deze geen enkele bijdrage aan de natuurwaarden van de omgeving. De strak geschoren hagen, die veelal uit een enkele plantsoort bestaan, hebben ook slechts een lage natuurwaarde. In de Wijnbergen De Kwekerij wordt er samen met de natuur geleefd, hierbij dient men bij het inrichten van de tuin ook rekening te houden met de natuur. Dit betekent dat ook de erfscheidingen natuurvriendelijk moeten worden vormgegeven. Hierbij kunnen veel materialen direct uit de natuur worden gebruikt en kan rekening gehouden met de dier- en insectvriendelijkheid van de erfscheiding. Men kan bijvoorbeeld los groeiende hagen aanplanten met een menging van meerdere plantsoorten, natuurlijke materialen stapelen of vlechten. De onderzijde van de erfscheiding kan open gehouden worden zodat egels zich bijvoorbeeld tussen de tuinen kunnen verplaatsen.

combinatie van gestapelde boomstammetjes en takkenril als erfscheiding

takkenril (opstapeling van dode takken)

gemengde vrij uitgroeiende haag, inheemse soorten

gevlochten wilgenschutting met klimplanten

klimplanten in gaasrooster met grote maaswijdte

levende wilgenschutting (gevlochten)

levende meidoornschutting (gevlochten)

terreinscheiding middels gestapelde boomstammetjes

samen gebonden stammen en takken 9

Diversiteit woningaanbod Het stedenbouwkundig plan biedt een diversiteit aan woningtypen om zo de vraag op de verschillende segmenten in de woningmarkt te kunnen beantwoorden. Hierbij te denken aan woningen voor starters, senioren, als gezinnen met verschillende inkomen. Het combineren van de verschillende woningsegmenten zorgt voor een beter woonklimaat en meer gevarieerde samenstelling van bewoners.

duurzame vrijstaande woningen 10

duurzame twee onder een kap woningen

rijwoningen met privétuin aan openbaar groen

tinyhouses

BEELDKWALITEIT PER WONINGTYPE Kaveltype A: Woningtype: Vrijstaande woning Kaveloppervlakte: 450 tot 700 vierkante meter

Achterpad, openbaar

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen Overige factoren beeldkwaliteit: Tuin, aan achterzijde woningen zijn bijhorende bouwwerken toegestaan

- Bijhorende gebouwen zijn duidelijk ondergeschikt aan het hoofdgebouw. - Het hoofdgebouw krijgt een groen-blauw dak. Het doel van het groenblauw is het opvangen en vasthouden van regenwater en het leveren van een bijdrage aan de stadsnatuur.

Bouwpeil woning +20 cm t.o.v. straatpeil. De woning heeft een heldere en eenduidige hoofdvorm. De voorgevel ligt binnen de in het bestemmingsplan aangegeven zone. Vegetatiedak hoofdgebouw maakt duidelijk deel uit van de architectuur

- Zowel traditionele als moderne architectuur is mogelijk. Belangrijk is het integreren van maatregelen met betrekking tot duurzaamheid en het groen en natuurinclusief bouwen.

Twee volwaardige parkeerplekken op eigen terrein. Let op: ruimte voor twee auto’s achter elkaar telt niet als twee parkeerplekken

- De woningen voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG). Energieopwekkende en/of besparende materialen, zoals zonnepanelen, integraal opnemen in de architectuur van de bebouwing.

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen voorzijde woning, maximale hoogte: 1 meter

- De bebouwing bestaat uit hoogwaardige en duurzame materialen.

Groene berm, openbaar

- Regenwater van het dak en verharde oppervlakken infiltreren op eigen terrein. Een zo groot mogelijk deel van het perceel onverhard laten draagt daar aan bij.

Uniforme inrit voor gehele straat, maximale breedte 4 meter. Eventueel samen te voegen met inrit naastgelegen kavel tot maximaal 6 meter breed Rijbaan tweerichtingsverkeer, openbaar

- Alle zijden van de woning richting de openbare ruimte hebben een open en verzorgde uitstraling.

- De erfscheidingen zijn natuurlijk (groen) en bevatten faunavoorzieningen. Zie voorbeelden in het beeldkwaliteitsplan.

11

Kaveltype B: Woningtype: Vrijstaande woning Kaveloppervlakte: circa 375 vierkante meter Waterpartij met oeverbeplanting, openbaar

Wandelpad, openbaar Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen terraszijde woning, maximale hoogte: 1 meter Terraszone achterzijde kavel, uitstraling met open karakter richting de openbare ruimte Overige factoren beeldkwaliteit: Bouwpeil woning +20 cm t.o.v. straatpeil. De woning heeft een heldere en eenduidige hoofdvorm. De beeldbepalende gevel ligt op de in het bestemmingsplan aangeven zone. Vegetatiedak hoofdgebouw maakt duidelijk deel uit van de architectuur

- Het hoofdgebouw krijgt een groen-blauw dak. Het doel van het groenblauw is het opvangen en vasthouden van regenwater en het leveren van een bijdrage aan de stadsnatuur.

Twee volwaardige parkeerplekken op eigen terrein. Let op: ruimte voor twee auto’s achter elkaar telt niet als twee parkeerplekken

- Alle zijden van de woning richting de openbare ruimte hebben een open en verzorgde uitstraling.

Tuin, bijhorende bouwwerken toegestaan

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen Groene berm, openbaar Uniforme inrit voor gehele straat, maximale breedte 4 meter. Eventueel samen te voegen met inrit naastgelegen kavel tot maximaal 6 meter breed Rijbaan tweerichtingsverkeer, openbaar

12

- Zowel traditionele als moderne architectuur is mogelijk. Belangrijk is het integreren van maatregelen met betrekking tot duurzaamheid en het groen en natuurinclusief bouwen.

- De woningen voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG). Energieopwekkende en/of besparende materialen, zoals zonnepanelen, integraal opnemen in de architectuur van de bebouwing. - De bebouwing bestaat uit hoogwaardige en duurzame materialen. - Regenwater van het dak en verharde oppervlakken infiltreren op eigen terrein. Een zo groot mogelijk deel van het perceel onverhard laten draagt daar aan bij. - De erfscheidingen zijn natuurlijk (groen) en bevatten faunavoorzieningen. Zie voorbeelden in het beeldkwaliteitsplan.

Kaveltype C: Woningtype: Vrijstaande woning Kaveloppervlakte: 360 tot 380 vierkante meter

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen

Tuin, bijhorende bouwwerken niet toegestaan Bouwpeil woning +20 cm t.o.v. straatpeil. De woning heeft een heldere en eenduidige hoofdvorm. De beeldbepalende gevel ligt op de in het bestemmingsplan aangeven zone. Eventuele bergingen dienen inpandig te worden gerealiseerd. Vegetatiedak maakt duidelijk deel uit van de architectuur Twee volwaardige parkeerplekken op eigen terrein. Let op: ruimte voor twee auto’s achter elkaar telt niet als twee parkeerplekken. Parkeren eventueel in of onder de woning

Inrit kavel, maximale breedte 4 meter. Eventueel samen te voegen met inrit naastgelegen kavel tot maximaal 6 meter breed

Overige factoren beeldkwaliteit: - Het hoofdgebouw krijgt een groen-blauw dak. Het doel van het groenblauw is het opvangen en vasthouden van regenwater en het leveren van een bijdrage aan de stadsnatuur. - Zowel traditionele als moderne architectuur is mogelijk. Belangrijk is het integreren van maatregelen met betrekking tot duurzaamheid en het groen en natuurinclusief bouwen. - Alle zijden van de woning richting de openbare ruimte hebben een open en verzorgde uitstraling. - De woningen voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG). Energieopwekkende en/of besparende materialen, zoals zonnepanelen, integraal opnemen in de architectuur van de bebouwing. - De bebouwing bestaat uit hoogwaardige en duurzame materialen. - Regenwater van het dak en verharde oppervlakken infiltreren op eigen terrein. Een zo groot mogelijk deel van het perceel onverhard laten draagt daar aan bij. - De erfscheidingen zijn natuurlijk (groen) en bevatten faunavoorzieningen. Zie voorbeelden in het beeldkwaliteitsplan.

13

Kaveltype D: Woningtype: Twee onder een kap, carport in openbare ruimte Kaveloppervlakte: 210 tot 230 vierkante meter

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen terraszijde woning, maximale hoogte: 1 meter Terraszone achterzijde kavel, uitstraling met open karakter richting de openbare ruimte Overige factoren beeldkwaliteit: Bouwpeil woning +20 cm t.o.v. straatpeil. De woning heeft een heldere en eenduidige hoofdvorm. De beeldbepalende gevel ligt op de in het bestemmingsplan aangeven zone. Vegetatiedak hoofdgebouw maakt duidelijk deel uit van de architectuur

- Het hoofdgebouw krijgt een groen-blauw dak. Het doel van het groenblauw is het opvangen en vasthouden van regenwater en het leveren van een bijdrage aan de stadsnatuur.

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen.

- Zowel traditionele als moderne architectuur is mogelijk. Belangrijk is het integreren van maatregelen met betrekking tot duurzaamheid en het groen en natuurinclusief bouwen.

Tuin, bijhorende bouwwerken toegestaan

- Alle zijden van de woning richting de openbare ruimte hebben een open en verzorgde uitstraling.

Parkeren onder carport met zonnepanelen buiten het perceel. Twee volwaardige parkeerplekken naast elkaar.

- De woningen voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG). Energieopwekkende en/of besparende materialen, zoals zonnepanelen, integraal opnemen in de architectuur van de bebouwing.

Vakbeplanting openbaar groen

- De bebouwing bestaat uit hoogwaardige en duurzame materialen.

Toegangspad tuin, gedeeld met aangrenzend perceel

- Regenwater van het dak en verharde oppervlakken infiltreren op eigen terrein. Een zo groot mogelijk deel van het perceel onverhard laten draagt daar aan bij.

Rijbaan tweerichtingsverkeer, openbaar

14

- Bijhorende gebouwen zijn duidelijk ondergeschikt aan het hoofdgebouw.

- De erfscheidingen zijn natuurlijk (groen) en bevatten faunavoorzieningen. Zie voorbeelden in het beeldkwaliteitsplan.

Kaveltype E: Woningtype: Twee onder een kap, carport op eigen terrein Kaveloppervlakte: 210 tot 230 vierkante meter

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen terraszijde woning, maximale hoogte: 1 meter Terraszone achterzijde kavel, uitstraling met open karakter richting de openbare ruimte Bouwpeil woning +20 cm t.o.v. straatpeil. De woning heeft een heldere en eenduidige hoofdvorm. De beeldbepalende gevel ligt op de in het bestemmingsplan aangeven zone. Eventuele bergingen dienen inpandig te worden gerealiseerd. Vegetatiedak maakt duidelijk deel uit van de architectuur Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen Tuin, bijhorende bouwwerken niet toegestaan. Parkeren onder carport met zonnepanelen op het perceel. Twee volwaardige parkeerplekken naast elkaar.

Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen.

Overige factoren beeldkwaliteit: - Het hoofdgebouw krijgt een groen-blauw dak. Het doel van het groenblauw is het opvangen en vasthouden van regenwater en het leveren van een bijdrage aan de stadsnatuur. - Zowel traditionele als moderne architectuur is mogelijk. Belangrijk is het integreren van maatregelen met betrekking tot duurzaamheid en het groen en natuurinclusief bouwen. - Alle zijden van de woning richting de openbare ruimte hebben een open en verzorgde uitstraling. - De woningen voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG). Energieopwekkende en/of besparende materialen, zoals zonnepanelen, integraal opnemen in de architectuur van de bebouwing. - De bebouwing bestaat uit hoogwaardige en duurzame materialen. - Regenwater van het dak en verharde oppervlakken infiltreren op eigen terrein. Een zo groot mogelijk deel van het perceel onverhard laten draagt daar aan bij. - De erfscheidingen zijn natuurlijk (groen) en bevatten faunavoorzieningen. Zie voorbeelden in het beeldkwaliteitsplan.

Rijbaan tweerichtingsverkeer, openbaar

15

Kaveltype F: Woningtype: Eind-, of tussenwoning Kaveloppervlakte: Circa 96 vierkante meter

HOEKWONING

Overige factoren beeldkwaliteit:

TUSSENWONING Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen terraszijde woning, maximale hoogte: 1 meter Terraszone achterzijde kavel, uitstraling met open karakter richting de openbare ruimte Bouwpeil woning +20 cm t.o.v. straatpeil. De woning heeft een heldere en eenduidige hoofdvorm. De beeldbepalende gevel ligt op de in het bestemmingsplan aangeven zone. Eventuele bergingen dienen inpandig te worden gerealiseerd. Vegetatiedak maakt duidelijk deel uit van de architectuur Voortuin, bijhorende bouwwerken niet toegestaan Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen voorzijde woning, maximale hoogte: 1 meter Voetpad openbaar met toegang tot voortuin

- Het hoofdgebouw krijgt een groen-blauw dak. Het doel van het groen-blauw is het opvangen en vasthouden van regenwater en het leveren van een bijdrage aan de stadsnatuur. - Zowel traditionele als moderne architectuur is mogelijk. Belangrijk is het integreren van maatregelen met betrekking tot duurzaamheid en het groen en natuurinclusief bouwen. - Alle zijden van de woning richting de openbare ruimte hebben een open en verzorgde uitstraling. - De woningen voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG). Energieopwekkende en/of besparende materialen, zoals zonnepanelen, integraal opnemen in de architectuur van de bebouwing. - De bebouwing bestaat uit hoogwaardige en duurzame materialen. - Regenwater van het dak en verharde oppervlakken infiltreren op eigen terrein. Een zo groot mogelijk deel van het perceel onverhard laten draagt daar aan bij. - De erfscheidingen zijn natuurlijk (groen) en bevatten faunavoorzieningen. Zie voorbeelden in het beeldkwaliteitsplan.

16

Kaveltype G: Woningtype: Eind- of tussenwoning Kaveloppervlakte: Circa 78 vierkante meter

HOEKWONING

Overige factoren beeldkwaliteit:

TUSSENWONING Natuurlijke (groene) erfscheidingen met fauna voorzieningen terraszijde woning, maximale hoogte: 1 meter Terraszone achterzijde kavel, uitstraling met open karakter richting de openbare ruimte Bouwpeil woning +10 cm t.o.v. straatpeil. De woning heeft een heldere en eenduidige hoofdvorm. De beeldbepalende gevel ligt op de in het bestemmingsplan aangeven zone. Eventuele bergingen dienen inpandig te worden gerealiseerd. Vegetatiedak maakt duidelijk deel uit van de architectuur

Voetpad langs gevel, openbaar

Gemeenschappelijke tuin/ buitenruimte

- Het hoofdgebouw krijgt een groen-blauw dak. Het doel van het groen-blauw is het opvangen en vasthouden van regenwater en het leveren van een bijdrage aan de stadsnatuur. - Zowel traditionele als moderne architectuur is mogelijk. Belangrijk is het integreren van maatregelen met betrekking tot duurzaamheid en het groen en natuurinclusief bouwen. - Alle zijden van de woning richting de openbare ruimte hebben een open en verzorgde uitstraling. - De woningen voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG). Energieopwekkende en/of besparende materialen, zoals zonnepanelen, integraal opnemen in de architectuur van de bebouwing. - De bebouwing bestaat uit hoogwaardige en duurzame materialen. - Regenwater van het dak en verharde oppervlakken infiltreren op eigen terrein. Een zo groot mogelijk deel van het perceel onverhard laten draagt daar aan bij. - De erfscheidingen zijn natuurlijk (groen) en bevatten faunavoorzieningen. Zie voorbeelden in het beeldkwaliteitsplan.

17

Kaveltype H: - bijzondere woonvormen (tinyhouse) op eigen kavel - woning voor permanente bewoning door één particulier huishouden - innovatieve bouwsystemen/ technologieën - eigen berging van maximaal 5 m² is toegestaan

TINYHOUSE OP EIGEN KAVEL

Tuin voor tinyhouse. Maximale oppervlakte 120 m2. Een enkele berging met een maximaal vloeroppervlak van 5m² is toegestaan. Geen vaste omheiningen toegestaan.

Primaire zelfstandige grondgebonden woning voor permanente bewoning, met een bruto oppervlak tussen 22 m² en 36 m², en een bruto inhoud van maximaal 108 m³

tinyhouse op eigen kavel

unieke woonvorm, wonen in het groen staat centraal 18

innovatieve woonvorm, ruimte voor eigen invulling

bebouwing niet grondgebonden

Kaveltype I: - bijzondere woonvormen (tinyhouse) op gedeelde kavel - woning voor permanente bewoning door één particulier huishouden - wooneenheden mogen niet grondgebonden zijn - innovatieve bouwsystemen/ technologieën - geen eigen berging (gezamenlijk)

TINYHOUSE OP COLLECTIEVE KAVEL

Het tinyhouse staat op een gedeeld grondvlak met andere tinyhouses. Individuele bergingen zijn niet toegestaan maar worden gezamenlijk met de overige tinyhouses voorzien. Geen vaste omheiningen toegestaan.

Primaire zelfstandige woning voor permanente bewoning, met een bruto oppervlak tussen 22 m² en 36 m², en een bruto inhoud van maximaal 108 m³. De woning mag niet grondgebonden zijn.

ruimte voor creativiteit

gezamenlijke buitenruimte

wonen op een gemeenschappelijke kavel

ontmoeten en verbinden staan centraal 19