Bijlage 1.1.2 ontwerpbestemmingsplan Doetinchemseweg 20-20a Wehl - 2023 Bijlagen toelichting.pdf
Tekst van het document
Ontwerpbestemmingsplan Doetinchemseweg 20-20a Wehl - 2023 Bijlagen Toelichting
Ontwerp
1 Ruimtelijke onderbouwing
RUIMTELIJKE ONDERBOUWING Doetinchemseweg 20-20a te Wehl
Inhoudsopgave Hoofdstuk 1
Inleiding....................................................................................................................... 6
1.1
Aanleiding en doel .................................................................................................................. 6
1.2
Planologische situatie ............................................................................................................. 6
1.3
Leeswijzer................................................................................................................................ 7
Hoofdstuk 2
Planbeschrijving .......................................................................................................... 8
2.1
Huidige situatie ....................................................................................................................... 8
2.2
Toekomstige situatie ............................................................................................................. 10
2.3
Omgevingsdialoog................................................................................................................. 16
Hoofdstuk 3
Conclusie ................................................................................................................... 17
Hoofdstuk 4
Ruimtelijke analyse ................................................................................................... 18
4.1
Landschap ............................................................................................................................. 18
4.2
Erf .......................................................................................................................................... 18
4.3
Bebouwing ............................................................................................................................ 18
Hoofdstuk 5
Beleidskader .............................................................................................................. 21
5.1
Inleiding................................................................................................................................. 21
5.2
Rijksbeleid ............................................................................................................................. 21
5.2.1
Nationale omgevingsvisie ............................................................................................. 21
5.2.2
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) .................................................. 22
5.2.3
De ladder voor duurzame verstedelijking ..................................................................... 22
5.3
Provinciaal beleid .................................................................................................................. 22
5.3.1
Omgevingsvisie Gelderland........................................................................................... 22
5.3.2
Omgevingsverordening Gelderland .............................................................................. 23
5.3.3
Cultuur en Erfgoed 2017-2020 Beleef het mee! ........................................................... 24
5.4
Regionaal beleid .................................................................................................................... 25
5.4.1
Kwalitatieve toetsingscriteria woningbouw Achterhoek .............................................. 25
5.4.2
Regionale Structuurvisie Achterhoek 2012................................................................... 25
5.5
Gemeentelijk beleid .............................................................................................................. 27
5.5.1
Structuurvisie Doetinchem 2035 .................................................................................. 27
5.5.2
Doetinchem Natuurlijk Duurzaam ................................................................................ 27
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
2
5.5.3
Notitie ‘Wonen landelijk gebied Gemeente Doetinchem’............................................ 28
5.5.4
Herziene woningbouwstrategie 2019 ........................................................................... 30
5.5.5
Gemeentelijk Rioleringsplan 2016-2020 ....................................................................... 31
5.5.6
Groenstructuurplan Doetinchem 2017 ......................................................................... 32
5.5.7
Bomenbeleid en de Bomenverordening ....................................................................... 33
5.5.8
Continuïteit in Karakter, Cultuurhistorie Doetinchem .................................................. 33
Hoofdstuk 6
Haalbaarheid ............................................................................................................. 35
6.1
Algemeen .............................................................................................................................. 35
6.2
Milieueffectrapportage - (vormvrije) m.e.r.-beoordelingsplicht .......................................... 35
6.3
Bodem ................................................................................................................................... 36
6.4
Akoestiek............................................................................................................................... 37
6.4.1
Wegverkeerslawaai ....................................................................................................... 37
6.4.2
Railverkeerslawaai ........................................................................................................ 38
6.4.3
Industrielawaai.............................................................................................................. 38
6.5
Luchtkwaliteit........................................................................................................................ 39
6.6
Externe veiligheid.................................................................................................................. 40
6.7
Bedrijven en milieuzonering ................................................................................................. 42
6.8
Flora en fauna ....................................................................................................................... 43
6.9
Water .................................................................................................................................... 45
6.9.1
Waterbeheerprogramma 2022-2027............................................................................ 45
6.9.2
Watersysteem ............................................................................................................... 45
6.9.3
Gemeentelijk Rioleringsplan ......................................................................................... 45
6.9.4
Watertoets .................................................................................................................... 45
6.10
Archeologie en cultuurhistorie ......................................................................................... 47
6.10.1
Archeologisch erfgoed .................................................................................................. 47
6.10.2
Cultuurhistorisch erfgoed ............................................................................................. 48
6.11
Verkeer en parkeren ......................................................................................................... 51
6.12
Economische haalbaarheid ............................................................................................... 52
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
3
Bijlagen Bijlage 1
Verkennend bodem- en asbestonderzoek
Bijlage 2
Quickscan Flora en Fauna
Bijlage 3
Akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai
Bijlage 4
Geuronderzoek
Bijlage 5
Landschappelijke inpassing
Bijlage 6
Verkavelingsplan
Bijlage 7
Principeverzoek
Bijlage 8
Oppervlaktes voor en na
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
4
Ruimtelijke onderbouwing
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
5
Hoofdstuk 1
1.1
Inleiding
Aanleiding en doel
Op de locatie Doetinchemseweg 20-20a te Wehl, kadastraal bekend gemeente Wehl, sectie K, nummers 509 (ged.) en 508 (ged.) is momenteel sprake van een gesplitste woning in een bestaande boerderij. Initiatiefnemer wil dit bestaande dubbele woonhuis weer terugbrengen naar één woning en elders op het terrein een vrijstaande, levensloopbestendige woning realiseren. De ontwikkeling past niet in de ter plaatse geldende beheersverordening, zodat een wijziging nodig is van het geldende planologische regime. Dit vindt plaats in de vorm van een bestemmingplanherziening.
1.2
Planologische situatie
Op de locatie geldt de beheersverordening ‘Landelijk gebied – 2020, reparatie 2022’. De locatie heeft hierin de hoofdfunctie ‘Wonen’. Die hoofdfunctie is afzonderlijk toegekend aan zowel de wooneenheid Doetinchemseweg 20 als de wooneenheid Doetinchemseweg 20a. Dat betekent dat het pand formeel is gesplitst en het huidige gebruik planologisch-legaal is. Voor beide hoofdfuncties ‘Wonen’ is sprake van de aanduiding ‘cultuurhistorie’. Hierbij gelden op grond van de beheersverordening aanvullende voorwaarden ten aanzien van sloop en nieuwbouw van bouwwerken. Voor het gehele perceel geldt de dubbelhoofdfunctie ‘Waarde – Archeologische verwachting 6 (WR-A6)’. Dit betreft een zone waarin sprake is van een lage archeologische verwachting. De gronden zijn op grond daarvan mede bestemd voor bescherming van archeologische waarden. Verder is sprake van de gebiedsaanduiding ‘overige zone – nieuwe risicobronnen uitgesloten’. Op grond daarvan geldt een verbod om een nieuwe risicobron te vestigen of een bestaande risicobron uit te breiden.
Figuur 1: uitsnede beheersverordening (bron: ruimtelijkeplannen.nl)
De beoogde ontwikkeling is niet op grond van de beheersverordening mogelijk te maken. De beheersverordening kent geen flexibiliteitsbepalingen die specifiek hierin voorzien (ook de algemene afwijkingsregels in artikel 46 niet). Daarom is een bestemmingsplanherziening nodig. Deze ruimtelijke onderbouwing is daar een onderdeel van.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
6
De beheersverordening mag alleen nieuwe ontwikkelingen mogelijk maken, die onder beheer vallen en dus ruimtelijk en functioneel ondergeschikt zijn. Voor ontwikkelingen die verder gaan geldt het planologisch kader landelijk gebied 2021 als toetsingskader. De ontwikkeling heeft betrekking op “3-2. Andere woningbouwcategorie dan de bestaande woning”. Dit is alleen toegestaan als wordt voldaan aan de volgende voorwaarden: a. het aantal woningen blijft gelijk of afneemt; b. door de nieuwe woning(en) aangrenzende bedrijven, gronden en bouwwerken niet zodanig belemmerd worden dat het gebruik daarvan in het gedrang komt; c.
het woon- en leefklimaat van gevoelige functies niet verslechtert;
d. er is aangetoond dat door de nieuwe woning(en) de omgeving niet zodanig verandert dat deze door die impact ongewenst is; e. er is aangetoond dat sprake is van economische uitvoerbaarheid van de nieuwe woning(en). Ad a. Het aantal woningen blijft gelijk. Ad b. Zoals blijkt uit hoofdstuk 6 worden aangrenzende bedrijven, gronden en bouwwerken niet zodanig belemmerd dat het gebruik daarvan in het gedrang komt. Ad c. Zoals blijkt uit hoofdstuk 6 is sprake van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Ad d.
De nieuwe woning wordt zorgvuldig landschappelijk ingepast op een stedebouwkundig aanvaardbare plek, waardoor de impact op de omgeving beperkt is en het cultuurhistorisch waardevolle ensemble min of meer behouden blijft. De cultuurhistorische waarde van het bestaande hoofdgebouw staat hierin centraal. Daarnaast wordt zal de nieuwe woning worden geënt op de bestaande schuren in het huidige ensemble.
1.3
Leeswijzer
In hoofdstuk 2 Planbeschrijving is een beschrijving van de huidige en toekomstige situatie weergegeven. In hoofdstuk 3 Conclusie zijn de conclusies en eventuele randvoorwaarden weergegeven van hoofdstuk 4 Ruimtelijke analyse, hoofdstuk 5 Beleidskader en hoofdstuk 6 Haalbaarheid. De volledige ruimtelijke analyse over waar de beoogde ontwikkeling plaatsvindt staat in hoofdstuk 4. Hoofdstuk 5 geeft het relevante beleid weer. Tenslotte komt in hoofdstuk 6 de haalbaarheid aan de orde.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
7
Hoofdstuk 2 2.1
Planbeschrijving
Huidige situatie
Het woonhuis aan de Doetinchemseweg is, in verband met mantelzorg, in 1990 na goedkeuring door de toenmalige gemeente Wehl opgedeeld in twee wooneenheden. Voor de locatie waren daarom in het vastgestelde bestemmingsplan 'Buitengebied 2012' twee woonbestemmingen opgenomen. Echter, aangezien dat bestemmingplan destijds is vernietigd, gold conform het bestemmingsplan 'Buitengebied 2000', voor de locatie één woonbestemming. In de beheersverordening 'Landelijk gebied - 2020, reparatie 2022' is voor dit perceel voor elke woning weer een aparte woonbestemming opgenomen. Het perceel is daarvoor opgedeeld in twee bestemmingsvlakken 'Wonen' waarbij de scheidlijn dwars door de oorspronkelijke woning heen loopt. Dit houdt in dat twee woningen van ieder maximaal 750 m3 zijn toegestaan. Bij de oorspronkelijke woning (bouwjaar 1950) was de uitbouw aan de rechterzijde niet aanwezig. Deze uitbouw was noodzakelijk om de boerderij geschikt te maken voor bewoning door twee gezinnen binnen één familie en is gerealiseerd in 1990. Daardoor werd het mogelijk om mantelzorg te geven. Het pand is formeel gesplitst. Van mantelzorg is momenteel geen sprake meer. Het erf is ontsloten door twee uitritten op de Doetinchemseweg (zie figuur 3).
Figuur 2: plattegrond huidige situatie
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
8
Figuur 3: ontsluiting erf op Doetinchemseweg met twee utiritten
Figuur 4: foto bestaande woning met uitbouw
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
9
2.2
Toekomstige situatie
Het perceel heeft de aanduiding cultuurhistorisch waardevol waarbij sprake is van een ensemble. Aangezien de woning met nummer 20a momenteel niet meer wordt bewoond en aan de krappe kant is, is de initiatiefnemer voornemens om de woningen 20 en 20a weer samen te voegen tot één woning (maximaal 750 m³) en elders op het perceel een nieuwe woning te realiseren (maximaal 750 m³). De woningsplitsing wordt ongedaan gemaakt, zodat weer sprake zal zijn van één woning in de oorspronkelijke boerderij. De hoeveelheid bebouwing blijft gelijk en de cultuurhistorische waarde van het hoofdgebouw wordt hersteld. Het ensemble blijft daarbij, op het oog, intact door het vrijstaande bijgebouw aan de noordoostzijde min of meer in de huidige vorm te laten terugkomen als zijnde nieuwe woning. Daarbij wordt qua materiaalkeuze en dakvorm aansluiting gezocht bij de bestaande, te slopen schuren. Om het idee van twee woningen op elk een eigen perceel (twee vrijstaande woningen in het buitengebied) te voorkomen wordt als voorwaarde opgelegd dat de woningen aan één gemeenschappelijk erf moeten komen te liggen. De cultuurhistorische waarde van het bestaande hoofdgebouw staat hierin centraal, maar zoals gezegd zal ook de nieuwe woning worden geënt op de bestaande schuren in het huidige ensemble. De nieuwe woning betreft een levensloopbestendige woning in één laag.
Het oppervlak van de nieuwe woning bedraagt circa 160 m2. In figuur 5 tot en met 8 is deze ontwikkeling stapsgewijs weergegeven.
Figuur 5: huidige situatie
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
10
Figuur 6: te verwijderen uitbouw aan bestaande woning
Figuur 7: te slopen schuren en nieuw te realiseren woning
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
11
Figuur 8: situering nieuwe woning en erfopzet, inclusief nieuwe schuur ten zuiden van nieuwe woning
In figuur 9 en bijlage 8 zijn de gebouwen in de bestaande en beoogde situatie weergegeven (inclusief maatvoering). Daaruit valt af te leiden dat het totale oppervlak aan gebouwen in de beoogde situatie niet toeneemt ten opzichte van de bestaande situatie. In totaal wordt er 173 m2 aan bebouwing gesloopt en 173 m2 aan bebouwing voor teruggebouwd. Hierbij wordt voldaan aan de eis van maximaal 100 m2 aan bijbehorende bouwwerken per woning, zoals die is opgenomen in de beheersverordening ‘Landelijk gebied – 2020, reparatie 2022’.
Figuur 9: gebouwoppervlakte in bestaande en beoogde situatie (zie bijlage 8 voor leesbare maatvoering)
De gebouwen passen in de beoogde opzet binnen het geldende vlak voor de hoofdfunctie ‘Wonen’, zoals vastgelegd in de beheersverordening ‘Landelijk gebied – 2020, reparatie 2022’ (zie figuur 10).
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
12
Figuur 10: gebouwen in beoogde situatie weergegeven op verbeelding beheersverordening
De ontwikkeling resulteert in een compact ensemble van een hoofdgebouw met bijbehorende gebouwen. De gebouwen en bijbehorende bouwwerken hebben door positionering en uitstraling een duidelijke onderlinge relatie. Hierbij is sprake van de één-erfgedachte, waarbij de bestaande boerderij als hoofdgebouw blijft bestaan en de nieuwe woning hieraan net als de huidige schuren ondergeschikt is. De gezamenlijke voortuin met boomgaard versterkt het karakter van de éénerfgedachte. Bij de nieuwe woning wordt een nieuwe schuur gerealiseerd, die de erfopzet inkadert.
Figuur 11: inrichtingsplan in toekomstige situatie (zie ook bijlage 5)
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
13
Alle erf- en perceelsgroen creëert een groen, rechthoekig volume op het erf. Daarin bevindt zich een tweede open rechthoek waaraan de nieuwe en bestaande bebouwing wordt opgehangen. De open rechthoek verbindt het erf door middel van zichtlijnen met het omliggende landschap. Het beeld is er één van balans in bebouwing en groen casco. Ook de uniforme erfverharding voor beide percelen draagt bij aan dit beeld. Hierbij wordt gedacht aan combinatie van halfverharding en klinkers. Uit bijlage 5 kan worden opgemaakt welke nieuwe groenelementen worden aangebracht op het erf. Het gaat daarbij om aanplant van meerdere hoogstam fruitbomen, enkele solitaire bomen (veldesdoorn en kleinbladige of winterlinde) en een beukenhaag. Bestaande bomen blijven behouden. Net als in de huidige situatie is sprake van twee inritten. Eén inrit wordt daarbij de hoofdinrit, terwijl de andere inrit secundair en meer verscholen wordt vormgegeven. Parkeren vindt plaats op eigen erf, waarbij bezoekers een parkeerplek vinden via de hoofdinrit.
Figuur 12a en b: 3D-perspectieven nieuwe erfopzet
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
14
Figuur 12c t/m e: 3D-perspectieven nieuwe erfopzet
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
15
2.3
Omgevingsdialoog
In aanloop naar de formele procedure voor de bestemmingsplanherziening zijn bewoners/eigenaren van nabijgelegen woningen meegenomen in de ontwikkeling van het plan. Het plan is onder meer doorgenomen met de bewoners/eigenaren van de woningen Slagenweg 1, Doetinchemseweg 35, Doetinchemseweg 37 en Notenstraatje 8. Het in paragraaf 2.2 beschrevene is met hen besproken. Hiervan zijn geen gespreksnotities gemaakt. Uit de omgevingsdialoog is gebleken dat alle mensen met wie gesproken is positief tegenover het voorliggende plan staan en hopen dat het plan kan worden gerealiseerd.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
16
Hoofdstuk 3
Conclusie
Ruimtelijke analyse De voorliggende ontwikkeling sluit aan bij de ruimtelijke structuur van het natte broek- en heideontginningenlandschap, zoals is beschreven in hoofdstuk 4. Bij uitvoering van het plan wordt rekening gehouden met de hierin genoemde punten (landschappelijke inpassing en aandacht voor soortenbescherming op grond van de Wet natuurbescherming). Beleidskader De voorliggende ontwikkeling sluit aan bij het beleid van de verschillende overheden. Bij de uitvoering van het plan zijn er geen specifieke zaken om rekening mee te houden. Haalbaarheid Het project levert geen problemen op ten aanzien van de onderzochte milieukundige en ruimtelijke aandachtspunten (archeologie en cultuurhistorie, bodem, geluid, luchtkwaliteit, verkeer en parkeren, externe veiligheid, milieuzonering, flora en fauna, water), mits rekening wordt gehouden met de uitkomsten van de quickscan natuurwaardenonderzoek en invulling wordt gegeven aan de landschappelijke inpassing.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
17
Hoofdstuk 4
4.1
Ruimtelijke analyse
Landschap
De planlocatie is gelegen binnen het natte broek- en heideontginningenlandschap. De gronden zijn vooral in gebruik als grasland voor melkveehouderijen en deels als bouwland. Langs de beken en haaks daarop zijn houtwallen aanwezig. In het algemeen staan langs de rechte wegen bomenrijen. De beplantingselementen zijn spaarzaam en anders relatief transparant, zodat grote ruimten ontstaan. Door de grote openheid van het gebied vallen weg- en erfbeplanting direct op.
Figuur 11: Uitsnede Landschapsstructuurkaart met pijl bij planlocatie
4.2
Erf
De erven liggen historisch gezien langs rechte wegen die dienden als basis van de ontginningen. Soms geconcentreerd, soms gelijkmatig verspreid. De afstand van de erven tot de weg verschilt per situatie. Langs de erven staan windsingels en houtwallen. Waar windsingels staan is afhankelijk van de oriëntatie van het erf. Soms eenzijdig, soms tweezijdig. In grote open gebieden soms rond het hele erf. Het beeld van het erf van buitenaf is meestal groen met hier en daar een glimp van de bebouwing. De erven zelf hebben een rationele vorm met haakse hoeken.
4.3
Bebouwing
De bebouwing staat historisch gezien in een rechthoekig patroon, waarbij één as evenwijdig is aan de zijdelingse perceelsgrens. Als die perceelgrens niet haaks op de weg staat, ligt het erf scheef ten opzichte van de weg. Het woonhuisgedeelte van de boerderij richt zich naar de weg. Dit gedeelte staat los van de schuren. De schuren staan achter het woonhuis en meestal met de nok evenwijdig aan de perceelsgrens. Vaak ontwikkelt bebouwing zich in de diepte van het perceel. Als er al variatie is in de nokrichting dan staat bebouwing haaks op elkaar. Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
18
Beeldbepalende elementen natte broek- en heideontginningenlandschap • • • • • • • • • • • • •
Vlak, open en relatief grootschalig landschap. Relatief rationele verkaveling: recht toe, recht aan strokenverkaveling. Afwisselende boerenbedrijvigheid. Beplanting in open gebied is spaarzaam of relatief transparant. Houtwallen langs en haaks op beken. Bomenrijen langs de rechte wegen. Erven liggen gelijkmatig verspreid langs rechte ontsluitingswegen. Erf en bebouwing richten zich op de weg. Windsingels en houtwallen langs de erfgrenzen. De ligging van windsingels is afhankelijk van de oriëntatie van het erf. Het beeld van het erf is groen met hier en daar een glimp van de bebouwing. De afstand van de erven tot de weg verschilt per situatie. Langs een oprijlaan naar een erf staat vaak opgaande beplanting. Oorspronkelijk type boerderij: T-boerderij.
Omschrijving landschap, erf en bebouwing in bestaande situatie Op de planlocatie staat momenteel een gesplitste woning. Het betreft een eenvoudige woning met een aantal specifieke details. Oorspronkelijk was het één woning (bouwjaar 1950), waarbij de uitbouw aan de zuidzijde van de woning niet aanwezig was (zie figuur 12). Deze in 1990 gerealiseerde uitbreiding was noodzakelijk om het geschikt te maken voor bewoning van twee gezinnen binnen één familie. Daardoor werd het mogelijk mantelzorg te geven. Het erf ligt op een afstand van circa 0,5 km van de bebouwde kom Doetinchem. Het erf is ontsloten door twee inritten, waarbij één inrit duidelijk de hoofdinrit is en de andere inrit is wat meer verscholen door groen vormgegeven. Het erf is ontsloten op de Doetinchemseweg. Op het erf staan enkel oude, vrijstaande schuren. Het erf is royaal voorzien van erfbeplanting in de vorm van bomen, struiken en tuin. Het erf is omgeven door tot de eigen kadastrale percelen behorende weides, met een bomenrij aan de zuidoostzijde ervan. Daaromheen ligt agrarische cultuurgrond met een vrij open karakter, waarin diverse erven zijn gelegen. Langs de Doetinchemseweg is sprake van laanbomen. Verderop in het landschap zijn lijnvormige groenelementen te vinden in de vorm van houtsingels
Figuur 12: Boerderij in voormalige en huidige situatie (met aanbouw aan rechterzijde)
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
19
Figuur 13: Uitbouw en bijgebouwen
Omschrijving landschap, erf en bebouwing in toekomstige situatie Het planvoornemen is om de oorspronkelijke woning aan de rechterzijde weer in de oorspronkelijke staat terug te brengen door de uitbouw aan die zijde te verwijderen. De woningsplitsing wordt ongedaan gemaakt, zodat weer sprake zal zijn van één woning in de bestaande boerderij. De oude, vrijstaande schuren op het achtererf worden gesloopt en vervangen door een nieuwe woning in één laag. Deze nieuwe, levensloopbestendige woning wordt gerealiseerd binnen de contouren van de bestaande schuren. Wel schuift de woning iets op, zodat de footprint binnen de nog aan te passen kadastrale grenzen van het perceel Doetinchemseweg 20a komt te liggen. Het idee is om de huidige schuur aan de oostzijde van het erf in de toekomst te vervangen door een glazen kas (zie figuur 5 en bijlage 5). Op deze manier wordt een goed en bruikbaar erf voor beide woningen gerealiseerd. Hierbij is sprake van de één-erfgedachte, waarbij de bestaande boerderij als hoofdgebouw blijft bestaan en de nieuwe woning hieraan net als de huidige schuren ondergeschikt is. De gezamenlijke voortuin met boomgaard versterkt het karakter van de één-erfgedachte. Bij de nieuwe woning wordt een nieuwe schuur van maximaal 100 m2 gerealiseerd, die de erfopzet inkadert. Net als in de huidige situatie is sprake van twee inritten.
Eén inrit wordt daarbij de hoofdinrit, terwijl de andere inrit secundair en meer verscholen wordt vormgegeven. Parkeren vindt plaats op eigen erf, waarbij bezoekers een parkeerplek vinden via de hoofdinrit. Bestaande bomen op het erf blijven gehandhaafd. Daarnaast worden nieuwe bomen aangeplant, waarbij rekening wordt gehouden met zichtlijnen vanuit de woningen. Voor de gevel van de berging bij de nieuwe woning wordt een beukenhaag geplant. Voor de siertuin wordt ingestoken op bloemrijke, vogel-, vlinder- en bijenvriendelijke beplanting en kruiden. Alle erf- en perceelsgroen creëert een groen, rechthoekig volume op het erf. Daarin bevindt zich een tweede open rechthoek waaraan de nieuwe en bestaande bebouwing wordt opgehangen. De open rechthoek verbindt het erf door middel van zichtlijnen met het omliggende landschap. Het beeld is er één van balans in bebouwing en groen casco. Ook de uniforme erfverharding (bestaande uit een combinatie van klinkers en halfverharding) voor beide percelen draagt bij aan dit beeld. Afgezet tegen de beeldbepalende elementen voor het natte broek- en heideontginningenlandschap past de toekomstige erfopzet hier goed binnen. De landschappelijke inpassing is als bijlage 5 bij deze toelichting gevoegd.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
20
Hoofdstuk 5 5.1
Beleidskader
Inleiding
In dit hoofdstuk komt het overheidsbeleid aan de orde dat van invloed is op voorliggende herziening van het bestemmingsplan. Uit onderzoek blijkt dat de volgende beleidsstukken niet van invloed zijn: beleidskader Duurzame energieopwekking in Doetinchem, vastgesteld 25 april 2019; masterplan Schil, gemeente Doetinchem, d.d. 13 december 2007; cultuurnota Dossier Cultuur 2003, gemeente Doetinchem, vastgesteld d.d. 18 december 2003; detailhandelsbeleid Doetinchem, gemeente Doetinchem, 18 juli 2013; visie boodschappenstructuur, gemeente Doetinchem, vastgesteld 22 februari 2018; kantorennota 'Ruimte voor kantoren', gemeente Doetinchem, vastgesteld op 7 februari 2008; beleidskader Bedrijventerreinen In Verandering (BIVA), vastgesteld 27 juni 2019; mobiliteitsvisie 2016-2026, gemeente Doetinchem, vastgesteld 3 november 2016; parkeervisie gemeente Doetinchem 2017-2020, gemeente Doetinchem, vastgesteld 8 juni 2017; Regionaal Programma Werklocaties Achterhoek, vastgesteld 27-06-2019. Deze plannen zijn daarom ook niet verder toegelicht in dit plan. Het beleid wat wel van invloed is op het bestemmingsplan is in dit hoofdstuk verwoord en afgewogen.
5.2
Rijksbeleid
5.2.1
Nationale omgevingsvisie
De Omgevingswet bundelt alle huidige wetten over de leefomgeving. Daarbij hoort ook één Rijksvisie op de leefomgeving: De Nationale Omgevingsvisie (NOVI). Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie naar de Tweede Kamer gestuurd. De NOVI is tot stand gekomen in nauwe samenwerking met provincies en gemeenten, waterschappen, maatschappelijke partijen en burgers. Met de NOVI geeft het kabinet richting aan grote opgaven waardoor Nederland de komende 30 jaar verandert. In Nederland staan we voor een aantal dringende maatschappelijke opgaven. Denk aan periodes van droogte afgewisseld met extreme regenval, de zeespiegelstijging, de overgang naar duurzame energie en de ruimte die nodig is voor windmolens en zonnepanelen Ook de bouw van nieuwe woningen om het nationale woningtekort op te lossen en de groei en het bereikbaar houden van steden en plekken voor distributiecentra zijn van belang. Denk ook aan het versterken van de natuur en biodiversiteit, het behoud van het landschap en de vitaliteit van de landbouw. Dit zijn voorbeelden van grote, ingewikkelde opgaven. Deze opgaven kunnen niet meer apart van elkaar worden opgelost. Ze moeten in samenhang bekeken worden. Ze grijpen in elkaar en vragen meer ruimte dan beschikbaar is in Nederland. Niet alles kan, niet alles kan overal.
De NOVI geeft weer voor welke uitdagingen we staan, wat daarbij de nationale belangen zijn, welke keuzes we maken en welke richting we meegeven aan decentrale keuzes. Die keuzes hangen samen met de toekomstbeelden van de fysieke leefomgeving, de maatschappelijke opgaven en economische kansen die daarbij horen. Met de Nationale Omgevingsvisie geeft het Rijk dus een langetermijnvisie om de grote opgaven aan te pakken met als doel om het land mooier en sterker te maken en daarbij voort te bouwen op het bestaande landschap en de (historische) steden.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
21
Ten aanzien van dit plan: Het bestemmingsplan voorziet in het ongedaan maken van een woningsplitsing, waarbij die wooneenheid als vrijstaande woning elders op het erf wordt gesitueerd. De ontwikkeling treft geen rechtstreeks nationaal belang. 5.2.2
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro)
Het Rijk legt met het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro), de nationale ruimtelijke belangen juridisch vast. Enerzijds betreft het de belangen die reeds in de (ontwerp-) AMvB Ruimte uit 2009 waren opgenomen en anderzijds is het Barro aangevuld met onderwerpen uit de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR). Het besluit is op 30 december 2011 in werking getreden. Onderwerpen waarvoor het Rijk ruimte vraagt zijn de mainportontwikkeling van Rotterdam, bescherming van de waterveiligheid in het kustfundament en in en rond de grote rivieren, bescherming en behoud van de Waddenzee en enkele werelderfgoederen, zoals de Beemster, de Nieuwe Hollandse Waterlinie en de Stelling van Amsterdam en de uitoefening van defensietaken. Ter bescherming van deze belangen zijn reserveringsgebieden, begrenzingen en vrijwaringszones opgenomen. In het besluit is aangegeven op welke wijze bestemmingsplannen voor deze gebieden moeten zijn ingericht. Indien geldende bestemmingsplannen niet voldoen aan het Barro dan moeten deze binnen drie jaar na inwerkingtreding van het besluit zijn aangepast.
Bij besluit van 28 augustus 2012 (inwerking getreden op 1 oktober 2012) is het Barro aangevuld met de ruimtevraag voor de onderwerpen hoofdinfrastructuur (reserveringen voor hoofdwegen en landelijke spoorwegen en vrijwaring rond Rijksvaarwegen), de elektriciteitsvoorziening, het regime van de herijkte ecologische hoofdstructuur en waterveiligheid (bescherming van primaire waterkeringen en bouwbeperkingen in het IJsselmeergebied. Ten aanzien van dit plan: Bovenstaande gebieden zijn in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening op kaarten aangegeven. Hieruit blijkt dat het plangebied niet in een gebied van nationaal belang ligt. 5.2.3
De ladder voor duurzame verstedelijking
In de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (oktober 2012) is de Ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. De Ladder voor duurzame verstedelijking (Ladder) is toegevoegd aan artikel 3.1.6 Besluit ruimtelijke ordening en is een instrument voor efficiënt ruimtegebruik. Het bevoegd gezag moet voldoen aan een motivatievereiste als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Op 1 juli 2017 is de gewijzigde Ladder in werking getreden. Ten aanzien van dit plan: Met betrekking tot woningbouw is sprake van een Ladder-plichtige stedelijke ontwikkeling vanaf 12 woningen. Het voorliggende bestemmingsplan voorziet niet in de realisatie van een extra wooneenheid, maar in het ongedaan maken van een woningsplitsing, waarbij die wooneenheid als vrijstaande woning elders op het erf wordt gesitueerd. De Ladder voor duurzame verstedelijking hoeft daarom niet te worden doorlopen. Het Bro heeft verder geen doorwerking op het initiatief.
5.3
Provinciaal beleid
5.3.1
Omgevingsvisie Gelderland
De Omgevingsvisie Gaaf Gelderland is op 19 december 2018 door Provinciale Staten van Gelderland vastgesteld en in werking getreden op 1 maart 2019. De visie beschrijft de lange termijn ambities en beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving in Gelderland. Samen met de Omgevingsverordening heeft de provincie al vooruit gelopen op de Omgevingswet. Deze wet biedt meer ruimte voor initiatieven en ontwikkelingen in het fysieke domein, in samenspraak met de omgeving. De provincie streeft naar een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland. Dit wil de provincie bereiken door de focus te leggen op een duurzaam, verbonden en economisch krachtig Gelderland. Hiervoor zijn zeven ambities benoemd om richting te geven: 1. Energietransitie; Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
22
2. 3. 4. 5. 6. 7.
Klimaatadaptatie; Circulaire economie; Biodiversiteit; Bereikbaarheid; Vestigingsklimaat; Woon- en leefklimaat.
Bij de visie is een aantal themakaarten aanwezig. Deze hebben betrekking op de volgende hoofdonderwerpen: ruimtelijk beleid; waterbeleid; milieubeleid; natuur- en landschapsbeleid. Daarmee is voor een aantal onderwerpen specifiek beleid vastgelegd. Op de themakaart milieubeleid staan geen aspecten die betrekking hebben op de gemeente Doetinchem. Bij 'onderzoek en conclusie' is de verdere toetsing aan deze themakaarten verwoord. In het kader van de uitvoering van de visie, zijn ook drie beleidsdocumenten vastgesteld: Regionaal waterprogramma; Handreiking plussenbeleid; Beleidslijn windenergie. Ten aanzien van dit plan: Het voorliggende bestemmingsplan heeft geen betrekking op één van de onderwerpen uit de hierboven genoemde beleidsdocumenten. Toetsing hieraan is dus niet nodig. Voor het overige staan in de Omgevingsvisie geen specifieke uitgangspunten beschreven die betrekking hebben op de ontwikkeling. 5.3.2
Omgevingsverordening Gelderland
De provincie beschikt over verschillende instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. In de Omgevingsverordening (waarvan het negende actualisatieplan op 14 januari 2023 inwerking is getreden), wordt ingezet op die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch gewaarborgd is. De verordening voorziet ten opzichte van de Omgevingsvisie niet in nieuw beleid en is daarmee dus beleidsneutraal. De Omgevingsverordening richt zich net zo breed als de Omgevingsvisie op de fysieke leefomgeving in de provincie Gelderland. Dit betekent dat vrijwel alle regels die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving zijn opgenomen in de Omgevingsverordening. Het gaat hierbij om regels op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu, water, verkeer en bodem. In de Omgevingsverordening is met betrekking tot woningbouw geregeld dat er per regio een regionale woonagenda moet worden opgesteld. De zeven gemeenten in de Achterhoek hebben hieraan invulling gegeven door in juli 2019 gezamenlijk in te stemmen met de kwaliteitscriteria voor nieuwe woningbouwplannen. In het achtste actualisatieplan is een nieuw artikel opgenomen over klimaatadaptatie.
Op grond van artikel 2.65b van de Omgevingsverordening moet in de toelichting van een bestemmingsplan, dat een nieuwe activiteit of ontwikkeling mogelijk maakt, worden ingegaan op de maatregelen of voorzieningen die worden getroffen om de risico’s van klimaatverandering te voorkomen of te beperken (inclusief de afweging die daarbij is gemaakt). In het negende actualisatieplan zijn beschermingsregels voor drinkwaterreserveringsgebieden vastgelegd. Deze regels gelden rechtstreeks en zijn geen instructieregels voor bestemmingsplannen. Ten aanzien van dit plan: Het voorliggende bestemmingsplan maakt geen ontwikkelingen mogelijk die stuiten op de regels uit de Omgevingsverordening Gelderland. Specifiek voor klimaatadaptatie geldt dat het plan niet leidt tot een nieuwe functie op deze plek, maar dat sprake is van een ondergeschikte wijziging van een bestaande functie. De waterveiligheid verandert daardoor niet. Op grond van de Klimaateffectatlas
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
23
(www.klimaateffectatlas.nl) is bovendien sprake van een kleine kans op overstroming. Wateroverlast en de effecten en gevolgen van droogte en hitte zijn voor zover relevant meegenomen in de erfinrichting. Overigens is volgens de Klimaateffectatlas op de planlocatie geen sprake van zodanige plasvorming gedurende hevige buien, droogtestress, hittestress of andere lokale klimaateffecten, dat hiervoor op planniveau specifieke regels moeten worden gesteld. Er is geen sprake van ligging binnen een drinkwaterreserveringsgebied. Gezien de bescheiden aard en omvang van de ontwikkeling heeft initiatiefnemer dit plan niet vooraf voorgelegd aan de provincie. De ontwikkeling treft geen provinciaal belang. 5.3.3
Cultuur en Erfgoed 2017-2020 Beleef het mee!
Gelderland is rijk aan cultuur en erfgoed: onder andere musea, theater, dans, festivals, monumenten, archeologie en het historische landschap. Het stimuleren van toegankelijkheid van cultuur en erfgoed voor de inwoners van Gelderland is een belangrijke provinciale kerntaak. Vanuit het programma Cultuur en Erfgoed worden verbindingen gezocht met overige provinciale kerntaken en de gebiedsopgaven. De duidelijkste verbindingen liggen bij de programma's Leefbaarheid, SteenGoed Benutten, Energietransitie, Gebiedsopgaven en Toerisme en Recreatie. Inwoners en bezoekers van Gelderland moeten de mogelijkheid hebben om cultuur en erfgoed te beleven en ervan te genieten. De provincie faciliteert dat hiertoe in alle regio's initiatieven ontplooid kunnen worden. Versterking van de regionale identiteit door middel van cultuur en erfgoed is hierbij het uitgangspunt. De provincie wil hierbij een verbindende en inspirerende rol vervullen, en investeren in de verdere ontwikkeling van kennis en onderzoek. Ondernemerschap en innovatie van de culturele sector worden gestimuleerd. Erfgoed ontwikkelen en beleven Erfgoed is om te beleven en om van te genieten. Toeristen en inwoners genieten van kastelen, historische steden en oude bossen. Erfgoed ontleent zijn bestaansrecht aan de waardering van mensen. Er is een onderscheid tussen materieel en immaterieel erfgoed.
Materieel erfgoed bestaat uit historische bebouwing, historisch landschap en archeologie. Immaterieel erfgoed bestaat uit verhalen, tradities, gewoonten en gebruiken. Op het gebied van materieel erfgoed worden drie hoofddoelen onderscheiden. A. Versterken van de functionaliteit van erfgoed. Dit doet de provincie door het stimuleren van restauratie en herbestemming van monumenten en het tegengaan van leegstand. Extra aandacht is er voor duurzaamheid van monumenten door het stimuleren van energiebesparende maatregelen, en het ondersteunen van initiatieven die bijdragen aan duurzaam onderhoud van groen erfgoed. B. Verbeteren van de uitvoeringskwaliteit door samenwerking in het erfgoednetwerk. Bundeling van kennis en capaciteit bij het uitvoeren van restauraties, het opstellen van uitvoeringsvoorschriften en een kwaliteitsborgingssysteem de zogenaamde Gelderse Voet en de Groene Voet voor erfgoedhoveniers, en voorzetten van het beleid op het gebied van regioarcheologie. C. Stimulering van innovatie en nieuwe ontwikkelingen. Samen met de erfgoedsector wordt gewerkt aan de onderwerpen: klimaat en duurzaamheid, kennis en innovatie in de praktijk, nieuwe opgaven (bijv. leegstand van monumentaal vastgoed), toegankelijk maken van cultuurhistorische en archeologische waardenkaarten en een kennisagenda Archeologie van Gelderland.
Ten aanzien van dit plan: In paragraaf 6.10 wordt nader ingegaan op de aanwezige cultuurhistorie in het plangebied. De ontwikkeling sluit aan op de doelstellingen zoals aangegeven in het beleidskader.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
24
5.4
Regionaal beleid
5.4.1
Kwalitatieve toetsingscriteria woningbouw Achterhoek
De Thematafel Wonen en Vastgoed van de regio Achterhoek heeft op 20 juni 2019 een regionaal kader afgestemd en omarmd over de toe te voegen woningbouw in de Achterhoek. Het beleidsdocument “Kwalitatieve toetsingscriteria voor woningbouw in de Achterhoek” beschrijft dit regionale kader en is vastgesteld op 26 september 2019 door de gemeenteraad. Naast het regionale kader beschrijft het beleidsdocument de te hanteren werkwijze en het monitoren van nieuwe woningbouwinitiatieven. Het vervangt een deel van hoofdstuk 5 van de Regionale Woonagenda Achterhoek 2015-2025 die in 2015 is vastgesteld. Aanleiding voor de ‘Kwalitatieve toetsingscriteria voor woningbouw in de Achterhoek’ is het Achterhoeks Woonwensen- en Leefbaarheidsonderzoek 2017 (AWLO), dat laat zien dat er kwalitatieve tekorten en overschotten zijn tussen vraag en aanbod van woningen (mismatch) in de regio Achterhoek. De groei van het aantal huishoudens in de regio houdt langer aan dan eerder voorzien en dat betekent dat er extra woningen moeten komen bovenop het aantal dat in afspraken is vastgelegd in de Regionale Woonagenda Achterhoek 2015-2025. De ‘Kwalitatieve toetsingscriteria voor woningbouw in de Achterhoek’ geeft ruimte aan de bouw van extra woningen, maar met prioriteit voor woningen waar behoefte aan is en waarvan een duidelijk tekort in de markt te zien valt.
De behoefte bestaat voornamelijk uit woningen voor starters en senioren. Drie kwaliteitscriteria worden benoemd waaraan woningbouwinitiatieven moeten voldoen: 1. Behoefte is aangetoond: Per cluster/kern wordt bepaald welke woningtypes en prijssegmenten nodig zijn. 2. Voorrang voor transformatie van leegstand vastgoed: Bouwen op locaties met leegstaand vastgoed gaat voor bouwen op andere locaties binnen de bebouwde kom. In het buitengebied kan het gaan om vrijkomende agrarische bebouwing. 3. Inbreiding gaat voor uitbreiding: Op uitleglocaties wordt in principe niet gebouwd. De Ladder voor Duurzame Verstedelijking wordt hier gevolgd. Verder is in het beleidsdocument een 4e (niet kwalitatief) criterium opgenomen, namelijk de realisatietermijn van goedgekeurde plannen om zo actiever te sturen op veranderende marktomstandigheden. Daarnaast wordt het effect van dit beleid in beeld gebracht met een monitor die zowel de kwalitatieve als kwantitatieve effecten laat zien. Ten aanzien van dit plan: De ontwikkeling voorziet niet in extra wooneenheden, zodat het woningbouwinitiatief geen strijdigheid oplevert met de toetsingscriteria. 5.4.2
Regionale Structuurvisie Achterhoek 2012
Op 26 april 2012 heeft de gemeenteraad van Doetinchem de Regionale Structuurvisie Achterhoek 2012 vastgesteld. Dit is een actualisatie van de Regionale structuurvisie uit 2004. Als basis voor ruimtelijk beleid is er een aantal speerpunten voor de regio benoemd. Dat zijn: omgaan met de krimp; externe relaties; veranderingen in het landelijk gebied; overstap naar duurzame energie.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
25
Figuur 14: Visiekaart Achterhoek
Huidige kwaliteit als basis voor de toekomst Bovenstaande kaart geeft de regionale structuren en kwaliteiten weer. Landschap: De verschillen in landschapstypen zijn een belangrijke identiteitsdrager van de Achterhoek. De Achterhoekse gemeenten willen die kenmerken en landschappelijke verschillen in de toekomst behouden, versterken of herstellen. Het gaat er daarbij niet om terug te keren naar het verleden, maar om het opdoen van inspiratie uit het verleden bij de toekomstige inpassing van nieuwe ontwikkelingen. De karakteristieken van deze landschapstypen bieden aanknopingspunten voor de inpassing van nieuwe ontwikkelingen. Het Achterhoekse landschap kan veel functies absorberen. De 'landschapstypekaart' (bijlage 5 van de structuurvisie) geeft het regionale kader weer. De aanbevelingen met betrekking tot lokale wijze van inpassing staan hier ook verder beschreven. Infrastructuur: Bereikbaarheid van en in de regio is van groot belang. De infrastructuur is derhalve wel functioneel van belang. Deze is voor de toekomst maar zeer beperkt ruimtelijk ordenend, niet meer dan het nu al is. De pijlen geven de verbindingen aan waar verbetering noodzakelijk-wenselijk is.
Dorpenlandschap: Voorzieningen worden in een bepaalde mate geconcentreerd in bestaande grotere kernen, te weten Doetinchem, Winterswijk, Vorden, Hengelo, Borculo, Eibergen, Ruurlo, Neede, Lichtenvoorde, Groenlo, Aalten, Dinxperlo, Varsseveld, Gendringen, Steenderen, Wehl, Didam, 'sHeerenberg, Zelhem, Ulft /Gendringen en Silvolde/Gaanderen/Terborg. Dit betekent echter niet dat overal hetzelfde voorzieningenniveau wordt nagestreefd. In eerste instantie bepalen lokale behoefte en initiatief het niveau van de voorzieningen. Regionaal wordt afstemming gezocht om overaanbod en/of concurrentie door nabijheid te voorkomen. Het uitkristalliseren van deze afstemming is nog in voorbereiding. Overige speerpunten, zoals duurzame energie, toerisme enzovoort: deze speerpunten gelden regionaal en zijn in banners in de zijkant weergegeven. Er zijn geen specifieke locaties voor aangewezen. Wel wordt regionale afstemming nagestreefd. Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
26
Ten aanzien van dit plan: De met voorliggend bestemmingsplan mogelijk gemaakte ontwikkeling levert geen strijdigheid op met de Regionale Structuurvisie Achterhoek 2012.
5.5
Gemeentelijk beleid
5.5.1
Structuurvisie Doetinchem 2035
Op 26 september 2013 heeft de gemeenteraad van Doetinchem de Structuurvisie Doetinchem 2035 vastgesteld. Deze structuurvisie schetst een beeld van de huidige ruimtelijke situatie en gaat zowel in op de kwaliteiten als op onderdelen waar verbeteringen denkbaar zijn. Er worden ruimtelijke kaders geschetst waarbinnen de gemeente Doetinchem de komende jaren wil werken. Daarbij gelden vier thema's. Dit zijn: beherend ontwikkelen van stad en land; kwaliteit en beleving; economische kansen; Doetinchem en haar omgeving. Beherend ontwikkelen van stad en land Het accent verschuift van ontwikkeling naar beheer als gevolg van de te verwachten vergrijzing van de bevolking en daling van het aantal inwoners. De focus komt te liggen op het verbeteren van bestaande gebieden en functies. Wat goed is vraagt om goed beheer en behoud. Wat niet langer voldoet vraagt om aanpassing of, in het uiterste geval, om vervanging door iets anders. Denkbaar is de sloop van bebouwing en het transformeren van stukken stad naar natuur of stadspark. Kwaliteit en beleving De verschuiving van het accent naar beheer biedt kansen voor kwalitatieve ontwikkeling. Doetinchem moet aantrekkelijk zijn voor bewoners, bezoekers en bedrijven. In de structuurvisie ligt de focus op de beleving en ruimtelijke kwaliteit. De structuurvisie streeft een hoge ruimtelijke kwaliteit na.
De kwaliteit zal er overal weer anders uitzien en is op verschillende manieren te realiseren. Economische kansen De gemeente Doetinchem wil aantrekkelijk blijven door bestaande kwaliteiten te versterken en nieuwe kwaliteiten aan te boren. Inzet is het behoud van werkgelegenheid en het redden van de traditioneel sterke sectoren, zoals de maakindustrie en de zorg. Daarnaast zet de gemeente in op onverwachte kansen die zich voordoen en het anticiperen daarop. De stad moet vernieuwend zijn zonder de bestaande kwaliteiten te verwaarlozen. Doetinchem en haar omgeving Als centrumgemeente zal Doetinchem de komende jaren een steeds belangrijkere rol vervullen. Als gevolg van bevolkingsontwikkeling zullen omliggende dorpen steeds vaker gebruik maken van de Doetinchemse voorzieningen. Goede verbindingen met de buurgemeenten zijn noodzakelijk. Er zijn verschillende samenwerkingsvormen, ook met buurland Duitsland. Belangrijke aandachtsgebieden zijn momenteel de infrastructuur, de zorg, het onderwijs, de werkgelegenheid en de cultuur. Ten aanzien van dit plan: De Structuurvisie Doetinchem 2035 van de gemeente bevat geen specifieke voorwaarden voor het plangebied van het voorliggende bestemmingsplan. 5.5.2
Doetinchem Natuurlijk Duurzaam
Op 18 februari 2016 heeft de gemeenteraad het koersdocument Doetinchem Natuurlijk Duurzaam vastgesteld. In het koersdocument staat beschreven wat duurzaamheid voor Doetinchem betekent, welke middelen de gemeente inzet en welke doelen de gemeente heeft om de duurzaamheidsambities te behalen.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
27
Duurzaamheid is een heel breed begrip. Voor Doetinchem komt duurzaamheid terug op de beleidsvelden energie, natuur, klimaat, circulaire economie, mobiliteit en duurzame producten en diensten. De gemeente zet zichzelf in als verbinder die andere partijen ondersteunt en enthousiasmeert bij hun duurzame initiatieven. Met het koersdocument legt de gemeente de focus voornamelijk op het terrein van energie. Op dit terrein kan de gemeente grote 'winsten' behalen. Doetinchem wil, samen met de andere Achterhoekse gemeenten, in 2030 energieneutraal zijn. Dit doet de gemeente door zowel energie te besparen als schone energie op te wekken. De gemeente ziet het als taak om deze energietransitie te faciliteren en te stimuleren. Daarbij wil de gemeente het goede voorbeeld geven en de te banen wegen vrijmaken. Wat betreft de energiebesparing richten de gemeente zich voornamelijk op de bestaande woningvoorraad en het bedrijfsleven. De gemeente informeert en zorgt voor subsidieregelingen of leningen. Wat betreft energieopwekking zijn zon, biomassa en ook wind kansrijke duurzame energiebronnen. In theorie kan elk gebouw voorzien in zijn eigen duurzame energieopwekking. Daar waar dit niet mogelijk is bieden collectieve duurzame energievoorzieningen het alternatief.
Ten aanzien van dit plan: In het voorliggende bestemmingsplan heeft de gemeente waar mogelijk al rekening gehouden met de energieneutraliteitsambitie. Zo is het in alle bouwvlakken toegestaan om op daken van gebouwen zonnepanelen en -collectoren te plaatsen. Dit kan vergunningsvrij als rekening wordt gehouden met de bijbehorende randvoorwaarden. Het plaatsen van zonnepanelen en -collectoren op monumenten is niet vergunningsvrij. Het realiseren van zonnepanelen op de grond is alleen toegestaan als er een omgevingsvergunning is aangevraagd. De gedachtegang is dat eerst het dak wordt gebruikt om zonnepanelen te realiseren en dat daarna eventueel nog zonnepanelen tot maximaal 20 m2 op de grond gerealiseerd worden. Hiermee is de maximale oppervlaktemaat op de grond voldoende. In het bestemmingsplan is geregeld dat de opgewekte duurzame energie zowel voor eigen gebruik als voor derden opgewekt mag worden. De beoogde ontwikkeling sluit hierop naadloos aan. De woning wordt gasloos, levensloopbestendig en duurzaam gebouwd. Zo wordt de woning gebouwd in een houtskeletbouw of kruislaaghout, waarmee CO2 wordt opgeslagen. Daarbij wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van duurzame isolatie, bijvoorbeeld in de vorm van houtvezelisolatie. De gevelbekleding wordt uitgevoerd met vergrijzend hout (bijvoorbeeld lariks of gemodificeerd vuren). Er wordt voorzien in HR+++ glas.
De grote overstekken zorgen voor voldoende schaduw en minder opwarming in de zomer. De gedachten gaan uit naar verwarming met een (lucht)warmtepomp. In die opzet wordt verwarmd met lage temperatuurverwarming, voornamelijk in de vorm van vloerverwarming of in de slaapkamers met een lage temperatuurradiator. Ventilatie wordt waarschijnlijk balansventilatie met warmteterugwinning. Voor de benodigde elektriciteit wordt voorzien in zonnepanelen. In oost-westrichting is ruim 135 m2 dakvlak beschikbaar op de nieuwe woning. Dat is ruimschoots voldoende om in de eigen energiebehoefte te kunnen voorzien. Er wordt geen overcapaciteit gerealiseerd, maar alleen de hoeveelheid die dekkend is voor het eigen gebruik. 5.5.3
Notitie ‘Wonen landelijk gebied Gemeente Doetinchem’
Op 17 december 2020 heeft de gemeente Doetinchem de notitie ‘Wonen landelijk gebied gemeente Doetinchem’ vastgesteld. Deze notitie is opgesteld in navolging van het besluit van 28 november 2019 woningbouwstrategie 2019 waarin het toevoegen van woningen in het landelijk gebied niet expliciet is opgenomen. Deze notitie biedt meer duidelijkheid over nieuwe woningen in het landelijk gebied. Centraal daarbij staat dat het toevoegen van nieuwe woningen geen doel op zich moet zijn, maar een middel om bij te dragen aan het waarborgen en versterken van de sociale en fysieke kwaliteit van het landelijk gebied. Daarnaast staat centraal dat het landelijk gebied kortgezegd ook het landelijk gebied moet blijven. Voornoemde maakt dat ruimte wordt geboden voor het splitsen van bestaande burger- en bedrijfswoningen en voor het toevoegen van woningen als daarvoor agrarische bebouwing wordt gesloopt (functieverandering VAB (vrijkomende agrarische bebouwing) naar wonen). De voorwaarden die in deze notitie zijn opgenomen voor woningsplitsing en functieverandering van VAB naar wonen zijn waar mogelijk gebaseerd op bestaande regelingen/voorwaarden die daarmee een relatie kennen. Een belangrijke basis ligt in de nota van uitgangspunten die ten grondslag heeft gelegen aan het (vernietigde) bestemmingsplan ‘Buitengebied – 2012’.
Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
28
Daarnaast zijn de voorwaarden ook zodanig opgesteld dat de juiste kwaliteit woningen worden toegevoegd met name als het gaat om de levensloopbestendigheid en duurzaamheid van de woning. Wat betreft het laatste wordt de wens uitgesproken dat het besef dat een duurzame woning bijdraagt aan het wooncomfort, het verminderen van de energielasten, het verhogen dan wel behouden van de waarde en het verbeteren van het milieu leidt tot initiatieven die verder gaan dan wat nodig zou zijn. Tot slot is binnen de voorwaarden in het bijzonder ook aandacht voor een goede ruimtelijke (landschappelijk en stedenbouwkundige) inpassing van de situatie na woningsplitsing of functieverandering van VAB naar wonen met ook aandacht voor een thema als natuurinclusiviteit. De voorwaarden zijn tegelijkertijd geen blijvend vaststaand gegeven. Er is, met in achtneming, van het doel en de uitgangspunten van voorliggende notitie onderbouwd maatwerk mogelijk en aanpassing van de voorwaarden is mogelijk als daar op basis van de uitvoering aanleiding voor zou zijn. Hieronder zijn de voorwaarden in deze notitie samenvattend opgenomen. Voor een toelichting op de voorwaarden wordt verwezen naar de betreffende delen van deze notitie. 1. In de basis geldt het volgende: a.
Aangetoond is dat de te slopen opstallen legaal tot stand zijn gekomen en gedurende minimaal 3 jaar in gebruik zijn geweest ten dienste van het agrarische bedrijf; b. Vaststaat dat de bedrijfsvoering wordt beëindigd vóór vaststelling van het ruimtelijk plan dat de functieverandering naar wonen mogelijk maakt; c. De agrarische bestemming ter plaatse geheel of gedeeltelijk wordt gewijzigd naar de bestemming ‘Wonen’, met dien verstande dat het agrarisch bouwvlak in elk geval is verwijderd; d. Aangetoond is dat het realiseren van de woning(en) met bijbehorende bouwwerken niet leidt aantasting van de gebruiksmogelijkheden van aangrenzende bedrijven, gronden en bouwwerken en dat een aanvaardbaar woon-en leefklimaat is gewaarborgd. 2. De behoefte aan de te realiseren woning(en) moet zijn aangetoond. Daarom moet een onderbouwd verzoek om medewerking gezamenlijk worden ingediend door de eigenaar van locatie en de (potentiële) koper(s) van de te realiseren woning(en). 3. Alle voormalige agrarische bedrijfsgebouwen moeten worden gesloopt met uitzondering van monumentale en/of gebouwen met een cultuurhistorische waarde. In ruil daarvoor zijn maximaal vier zelfstandige woningen toegestaan verdeeld over maximaal twee woongebouwen (elk woongebouw maximaal 2 woningen) binnen de contouren van het voormalig agrarisch bouwvlak.
Voor de realisatie van één woongebouw van 750 m3, moet minimaal 950 m2 aan agrarische bedrijfsbebouwing worden gesloopt. 4. Als om bepaalde redenen de nieuwbouw van een woning niet kan plaatsvinden binnen het voormalig agrarisch bouwvlak, dan wordt bekeken of maatwerk kan worden geboden. 5. De benodigde sloop voor de realisatie van het aantal gewenste woningen kan verdeeld over meerdere locaties plaatsvinden. Voor een slooplocatie geldt een sloopondergrens van minimaal 300 m2. Planologisch wordt vastgelegd dat gesloopte bebouwing niet kan worden teruggebouwd. De bouw van de woning(en) vindt plaats op één locatie en voor deze locatie geldt een sloopondergrens van 500 m2. 6. Als op basis van een Rijks-of provinciale regeling een financiële vergoeding is of wordt toegekend voor het beëindigen van agrarische bedrijfsactiviteiten, dan moet worden aangetoond dat de realisatie van één of meerdere woningen noodzakelijk is om de sloop van de voormalige agrarische bedrijfsgebouwen te kunnen bekostigen. 7. De te realiseren woning(en) moet(en) aardgasloos, levensloopbestendig, natuurinclusief en (bijna) energieneutraal zijn gebouwd en in ieder geval voldoen aan het Bouwbesluit. 8. De herontwikkeling van het erf wordt benut om ook de bestaande woning te verduurzamen naar bij voorkeur minimaal energielabel B. Ruimtelijke onderbouwing Doetinchemseweg 20-20a Wehl, 29 maart 2023
29
9. Per woning (zowel bestaande als nieuw te bouwen) is maximaal 100 m2 aan bijbehorende bouwwerken toegestaan. Als monumentale bebouwing en/of met een cultuurhistorische waarde op het erf aanwezig zijn, dan moeten deze gebruikt worden als bijbehorende bouwwerken. 10. Er dient sprake te zijn van een zorgvuldige ruimtelijke (landschappelijke en stedenbouwkundige) inpassing. Daarvoor moet een door de gemeente goedgekeurd (samenhangend) erf-en landschappelijk inrichtingsplan worden opgesteld, welke voldoet aan bijlage 1, 2, 3 en 4. De landschappelijke inpassing moet gerealiseerd zijn binnen 1 jaar na ingebruikname van de nieuwe bestemming (Wonen) en dient vervolgens in stand te worden gehouden. Ten aanzien van dit plan: Voorliggend initiatief betreft geen plan waarbij een nieuwe wooneenheid wordt toegevoegd. Het aantal woningen blijft gelijk aan dat aantal in de huidige situatie. Toetsing aan de notitie ‘Wonen landelijk gebied gemeente Doetinchem’ is daarom formeel niet aan de orde. Desondanks voldoet het initiatief aan alle voorwaarden uit het beleid (voor zover van toepassing, omdat in deze situatie geen sprake is van functieverandering van VAB naar wonen). Dit is verder uitgewerkt in de paragrafen onder hoofdstuk 6.
De natuurinclusiviteit bestaat uit de realisatie van meerdere nestkasten aan de nieuwe woning en schuur, ruimte onder het overstek van het dak van de nieuwe woning voor zwaluwen, een insectenhotel en een bloemrijke siertuin en bongerd met bij- en vlindervriendelijke beplanting. De verharding van het erf wordt goed waterdoorlatend en hemelwater afkomstig van de nieuwe woning infiltreert in de bodem. 5.5.4