Verslag Verkenning Driehoek Doesburg Duiven
Tekst van het document
Verslag op hoofdlijnen Driehoeksgesprek Doesburg - Duiven Datum: 3 februari 2025, 14:00 uur
Onderwerp: verbinding en afstemming Doesburg, Westervoort, Zevenaar en Duiven Doelstelling: “te inventariseren hoe de colleges en gemeenteraden ‘in de wedstrijd’ zitten en te verkennen welke werkvormen passend zijn om de verbinding tot stand te brengen”. Aanwezig namens Doesburg: Burgemeester Loes van der Meijs is verhinderd wegens ziekte, waargenomen door locoburgemeester (wethouder) Birgit van Veldhuizen-van Oort Gemeentesecretaris Peter Werkman Griffier Diana Voorhof Aanwezig namens Duiven: Burgemeester Huub Hieltjes Griffier Wouter Bosch NB: Gemeentesecretaris Anton van der Gaag is verhinderd i.v.m. ouderschapsverlof
Huub Hieltjes heet de vertegenwoordigers van de gemeente Doesburg welkom. Hij geeft een toelichting op de aanleiding voor het gesprek. Hij wijst op de motie die op 21 januari jl. unaniem is aangenomen door de gemeenteraad van Duiven. De raad van Doesburg Een raadsvoorstel “Verdieping varianten bestuurlijke opschaling” wordt op 6 februari besproken in de raadscommissie en op 20 februari in de gemeenteraad. Het eerste beslispunt is om, gezien de uitkomst van het bestuurskrachtonderzoek, in te stemmen met het principebesluit dat Doesburg kiest voor bestuurlijke schaalvergroting als uitgangspunt voor haar bestuurlijke toekomst. Verder wordt daarin voorgesteld het college opdracht te geven om de volgende varianten van bestuurlijke opschaling verdiepend te verkennen: i. Fusie met de gemeente Bronckhorst ii. Fusie met de gemeenten Duiven, Westervoort en Zevenaar iii. Fusie met de gemeente Zevenaar iv. Fusie met de gemeente Rheden. De bedoeling is dat de opbrengst van de verdiepende verkenning, de uitkomsten van het participatieproces, een voorstel voor de bestuurlijke toekomst van Doesburg en een voorstel voor het vervolgproces ter besluitvorming aan de raad wordt voorgelegd ter besluitvorming op 2 juli 2025. Naast alle inhoudelijke en emotionele criteria is voor Doesburg van groot belang de bereidheid, wens en urgentie tot fusie van de mogelijke fusiepartner(s).
In welke mate is de partnergemeente (college en gemeenteraad) bereid en gereed om uiterlijk juli 2025 een principebesluit tot fusie te nemen?
Daarnaast is van belang de bereidheid en mogelijkheden om in de tussentijd ambtelijk samen te werken. Huub Hieltjes schat in dat voor dat laatste het politieke principebesluit voldoende robuust moet zijn. De gemeenteraad van Doesburg realiseert zich dat de verkiezingen voor de gemeenteraad van maart 2026 nog door de huidige gemeenten worden georganiseerd. Dit volgt uit het wettelijke karakter van een herindeling (de wet Arhi). Dit brengt mee dat na het principebesluit tenminste nog twee raadsbesluiten (besluit herindelingsontwerp en besluit herindelingsadvies) moeten worden genomen voordat de herindeling lokaal onomkeerbaar is. De raad van Duiven Wouter Bosch ligt toe dat in de gemeenteraad van Duiven het hele spectrum qua visie op bestuurlijke samenwerking aanwezig is. Voor één fractie kan de Liemerse gemeente niet snel genoeg komen; voor een andere fractie heeft zelfstandigheid de voorkeur. Voor alle andere fracties geldt qua standpunt alles wat hier tussenin zit. Vooralsnog blijven voor de gemeenteraad van Duiven vier scenario’s in beeld 1. optimalisatie 1Stroom, 2. ontvlechting 1Stroom, 3. samen met Westervoort en 4. de Liemerse gemeente. Blijkens de motie staat de raad open voor verbinding en afstemming met de drie andere gemeenten. Wel heeft de raad (behoudens één fractie) echt de tijd nodig om dit stapje voor stapje te doen.
De raad heeft op 28 januari een informele avond gehouden waarin nog levende vragen zijn beantwoord door onderzoeker Dirk Louter. Verder wacht de raad (de verslagen van) de driehoeksgesprekken en de actualisatie van het onderzoek van de provincie af. Nadat deze beschikbaar komen, zal de raad ze opiniërend bespreken (april/mei 2025). Niet uitgesloten is echter dat al eerder een motie vreemd wordt ingediend/aangenomen die al iets meer richting geeft. Het college van Doesburg Blijft vooralsnog neutraal en heeft een raadsvoorstel “Verdieping varianten bestuurlijke opschaling” aangeboden. Het college koerst op een standpunt innemen in april op basis van de beschikbaar te komen onderzoeken. Snel daarna volgt een raadsvoorstel voor het vervolgproces om besluitvorming in de raad op 2 juli 2025 mogelijk te maken waarbij de colleges de opdracht krijgen om een herindelingsontwerp op te stellen. Er is begrip dat raad en college van Duiven nu nog geen voorkeur hebben uitgesproken. Dat hebben raad en college van Doesburg immers ook nog niet gedaan. Het college van Doesburg heeft goed gehoord dat het college van Zevenaar de voorkeur heeft voor één Liemerse gemeente, om te voorkomen dat ze jaren achtereen in fusietrajecten zitten. De colleges van Bronckhorst en Rheden staan wel open voor het gesprek over een fusie met alleen Doesburg.
Het is voor een deelname van Doesburg aan een eventuele nieuwe Liemerse gemeente van belang dat de andere Liemerse gemeenten bereid zijn om ook rond 2 juli een principebesluit te nemen. Het college van Duiven Het college heeft tot op heden geen voorkeurs uitgesproken. Wel is uitgesproken dat het scenario van een bestuurlijk én ambtelijk zelfstandig Duiven het minst kansrijk is. Een belangrijk argument is de conclusie uit de eindrapportage van Dirk Louter en Rijnconsult dat deze variant leidt tot een afname van het oplossend en strategisch vermogen, een kleinere regionale positie en een toename van onze kwetsbaarheid als gemeente. Het college ziet zeker de potentie van versterking van de regionale samenwerking in de Liemers. Ook onderkent het college dat een afwachtende houding gevolgen kan hebben voor de keuzes die andere Liemerse gemeenten maken. Het niet of te laat kiezen van een richting voor de toekomst van Duiven is op zichzelf ook al een keuze. Het college is daarom verheugd dat de gemeenteraad de suggestie heeft overgenomen om het gesprek aan te gaan met de andere Liemerse gemeenteraden. Het college vindt verder dat de eindrapportage van Dirk Louter en Rijnconsult – samen met de informatie die is gedeeld tijdens een informele avond op 28 januari - voldoende houvast biedt om
een rangorde aan te brengen in de mate van toekomstbestendigheid van de verschillende scenario’s. Nu de gemeenteraad aan de andere colleges in de Liemers vraagt hoe zij “in de wedstrijd” zitten, wil het college zelf ook haar eigen standpunt nader formuleren. Dat zal mogelijk eind februari of begin maart openbaar worden. Verbinding/werkvorm Wouter Bosch vraagt welke (werk)vorm voor verbinding tussen de gemeenteraden het beste is. Dit is verbinding op gevoel en op onderzoek/inhoud. Een raadsconferentie “Wat heeft een Liemers gemeente wel/niet te brengen?” Een gesprek tussen raads- en collegeleden over de kansen en bedreigingen? Griffiers bijeen roepen? Wat is de beste timing? April 2025 zou volgens Peter Werkman het beste passen voor een bijeenkomst tussen de vier gemeenteraden. Dan zou het onderzoek van de provincie als basis kunnen dienen voor een open gesprek. Met eventueel een verdieping in juni. Daarnaast zouden de verschillende fracties van de landelijke en lokale partijen elkaar nu al kunnen opzoeken om verbinding te realiseren. Vervolg Het conceptverslag wordt ter goedkeuring / aanvulling aangeboden. Duiven gaat nog twee verkennende gesprekken aan (met Westervoort en met Zevenaar). De drie verslagen worden straks samen in één handeling openbaar gemaakt. Afsluiting Huub Hieltjes bedankt de gasten voor het open gesprek. Dit wordt zeer gewaardeerd.