Raadsinformatienota Voornemen mogelijk juridische fusie ODRA-ODRN

Informatienota raad – openbaar Onderwerp

Voornemen mogelijk juridische fusie ODRA-ODRN

Zaakdossier

Z/25/054288 - D/25/170579

Portefeuillehouder

Wethouder B. van Veldhuizen

Raadsprogramma

1. Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en leefklimaat

Datum collegebesluit

4 februari 2025

Opsteller

Nienke Hekster

E-mail

nienke.hekster@doesburg.nl

Team

Leefomgeving, Toerisme en Economie

Telefoonnummer (0313) 48 14 68

Kennis nemen van De voornemens van de besturen van de Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA) en Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN) om stappen te zetten in de richting van een mogelijke juridische fusie. Er is een concrete planning gemaakt die leidt tot een beslismoment voor het al dan niet overgaan tot de fusie. Uw raad wordt hierbij betrokken tijdens een informatieavond op 17 maart aanstaande. In bijgevoegde informatiebrief informeren de voorzitters van de dagelijks besturen van ODRA en ODRN u over de voorgenomen stappen. Inleiding De Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA) is per 1 april 2026 ‘robuust’, conform de hiervoor door het rijk gedefinieerde criteria. Om ook op de langere termijn robuust te blijven, onderzoekt ODRA mogelijke vormen van intensiever samenwerken met Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN). Na een eerder verkennend onderzoek is door het Algemeen Bestuur (AB) van beide diensten besloten om een juridische fusie tussen ODRA en ODRN te onderzoeken. Dit is ingegeven vanuit de eigen wens voor een toekomstbestendige, stevigere organisatie en vanuit de aanbevelingen vanuit het ministerie om te gaan werken met meer robuuste omgevingsdiensten. Samenvatting In de evaluatie “Om de Leefomgeving” (2021) constateert de commissie Van Aartsen dat het stelsel van Omgevingsdiensten in Nederland op onderdelen niet goed functioneert.

Eén van de tekortkomingen is de omvang van omgevingsdiensten. Kleine diensten zijn onvoldoende ‘robuust’; zij hebben onvoldoende kennis en gekwalificeerde menskracht in huis. In Gelderland kenden we zeven omgevingsdiensten – inmiddels zes - die samenwerken binnen het ‘Gelders Stelsel’. Via het Gelders Stelsel konden alle Gelderse diensten een volledig takenpakket aanbieden. Inmiddels is duidelijk dat een stelsel van zes kleinere diensten in Gelderland niet meer houdbaar is. Het ministerie acht in Gelderland alleen ODRA in staat om in 2026 aan de vereisten te voldoen om robuust te zijn (voortgangsbrief versterking VTH-stelsel 24-10-2024). Ook met het oog op een steeds krappere arbeidsmarkt en een steeds hoger vereist kennisniveau dringt de staatssecretaris aan op fusies om zo te komen tot minder en robuustere omgevingsdiensten. Na het verschijnen van de evaluatie zijn de omgevingsdiensten in Gelderland zich gaan oriënteren op mogelijke samenwerkingsverbanden. Zoals vermeld in het Meerjarenprogramma 2025-2028, ligt

Pagina 1 van 3

ODRN voor ODRA als samenwerkingspartner voor de hand. Dit vanwege de geografische ligging, een gelijksoortige samenstelling van grote kerngemeente en kleinere omliggende gemeenten, reeds bestaande beleidsmatige samenwerking en beleidsambities binnen de Groene Metropool Regio, en een gelijksoortig bedrijvenbestand. Naast de verplichte milieutaken voeren beide diensten ook voor meerdere gemeenten de bouwtaken uit. Bovendien voeren de twee diensten complementaire stelseltaken uit van vergunningverlening milieu (ODRN) en toezicht (ODRA) voor alle provinciale bedrijven in Gelderland. In 2023 is een eerste verkenning naar de samenwerking opgesteld. Voornemen mogelijk juridische fusie ODRA-ODRN Hoe voor de hand liggend deze samenwerking ook is, des te lastiger is de puzzel voor de overige Gelderse omgevingsdiensten. Daarom heeft het provinciebestuur in een Statenbrief van 2 juli 2024 geadviseerd om de omgevingsdiensten binnen Gelderland samen te voegen tot één Gelderse Omgevingsdienst. De provincie kan dit niet afdwingen. Tijdens een provinciebrede bijeenkomst in oktober bleek er bij de diensten en bij het overgrote deel van de verantwoordelijke gemeentelijke bestuurders geen draagvlak te zijn voor dit scenario.

Omdat de situatie in Gelderland in een impasse verkeert en ODRA en ODRN goede kansen zien voor een sterke gefuseerde dienst, hebben de bestuurders van de twee diensten gevraagd om verder te onderzoeken onder welke voorwaarden een fusie van ODRA en ODRN kansrijk zou kunnen zijn. Belangrijke argumenten vóór een fusie zijn in de paragraaf hierboven al genoemd. Risico’s en minpunten zijn er echter ook. Zo is in het Algemeen Bestuur (AB) ODRA al aangegeven dat onder meer gekeken zal moeten worden naar kosten en tarieven, kwaliteit producten en dienstverlening, lokale kennis en nabijheid, en mogelijkheden voor een zorgvuldige integratie van de twee diensten. Op de informatieavond van 17 maart zullen randvoorwaarden en uitgangspunten verder met u worden besproken. Consequenties Op dit moment zijn enkele voorbereidende onderzoeken gestart. De kosten hiervan worden gedekt uit de begroting van beide diensten. Besluitvorming zal volgens planning in april 2025 plaatsvinden. Het algemeen bestuur van beide omgevingsdiensten zal dan een ‘voorgenomen besluit tot fusie’ kunnen nemen. De gemeenteraden kunnen hierop een zienswijze indienen. Zoals gezegd zal daarvóór met de raden gesproken worden over onder meer de randvoorwaarden en uitgangspunten. Communicatie Op 17 maart wordt een informatiebijeenkomst voor raadsleden georganiseerd.

Bijlage(n) ➢ Bijlage 1: Informatiebrief Voornemen mogelijk juridische fusie ODRA-ODRN

Pagina 2 van 3

Pagina 3 van 3