CConstaterende datDoesburg
Koppel je AI →
Document · PDF

Programma begroting 2026-2029

Gemeenteraad 6 november 2025, gemeente DoesburgBij agendapunt: Programmabegroting 2026-202924.758 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Programmabegroting 2026-2029

Pagina 1 van 109

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................2 Welkom....................................................................................................................................................4 Voorwoord............................................................................................................................................4 Inleiding................................................................................................................................................5 Financieel perspectief ..........................................................................................................................7 Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat.......................................10 Programma 2 Verbindende en versterkende sociale aanpak................................................................16 Programma 3 Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie.......................................................22 Programma 4 Bestuur en organisatie ....................................................................................................25 Overzicht algemene dekkingsmiddelen

.................................................................................................29 Paragrafen .............................................................................................................................................31 Paragraaf A | Lokale heffingen ..........................................................................................................31 Paragraaf B - Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................................39 Paragraaf C - Onderhoud kapitaalgoederen ......................................................................................44 Paragraaf D - Financiering .................................................................................................................50 Paragraaf E - Bedrijfsvoering .............................................................................................................53 Paragraaf F - Verbonden partijen ......................................................................................................55 Paragraaf G - Grondbeleid.................................................................................................................62 Paragraaf H - Wet Open Overheid.....................................................................................................67 Financiële begroting

..............................................................................................................................68 Overzicht lasten en baten en toelichting ............................................................................................68 Gehanteerde algemene technische uitgangspunten .........................................................................71 Uiteenzetting financiële positie ..........................................................................................................74 Meerjarenraming 2026-2029..............................................................................................................78 Bijlagen ..................................................................................................................................................80 Bestuurlijke structuur .........................................................................................................................81 Lasten en baten per taakveld.............................................................................................................84 Tabel BBV beleidsindicatoren ............................................................................................................88 Beleidsindicatoren en statistieken (grafieken) ...................................................................................89 Economie

.......................................................................................................................................89 Financiën en bedrijfsvoering ..........................................................................................................90 Onderwijs .......................................................................................................................................92 Sociaal domein ...............................................................................................................................93

Pagina 2 van 109

Sport, cultuur en recreatie ............................................................................................................100 Veiligheid ......................................................................................................................................100 Volksgezondheid en milieu...........................................................................................................103 Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing ..........................................................................104 Meegenomen begrotingsvoorstellen vanuit de kadernota 2026 ......................................................107

Pagina 3 van 109

Welkom Voorwoord Voorwoord Geachte leden van de gemeenteraad, De laatste begroting van dit college ligt voor u. En we zijn best trots op deze begroting en het behaalde resultaat in de afgelopen jaren. Ondanks alle donkere financiële wolken die over dreven, en de bestuurlijke en politieke onrust, zowel landelijk als ook in Doesburg, presenteren we U een begroting die voldoende robuust is om de komende jaren in te gaan. De afgelopen vier jaar heeft dit college haar best gedaan om doelen te verwezenlijken die de Raad en inwoners van Doesburg wensten, maar ook nodig waren in het licht van continuïteit, veiligheid en leefbaarheid. Dit kunt u teruglezen in deze begroting. Wij wensen een volgend college en Raad heel veel succes met de belangrijke opgave die nu voor ligt: een mooie samenvoeging van onze stad Doesburg met de gemeenten Duiven, Westervoort en Zevenaar! de secretaris,

de burgemeester,

Peter Werkman

Arco Hofland

Pagina 4 van 109

Inleiding Inleiding Voor u ligt de programmabegroting 2026-2029. De programmabegroting geeft op hoofdlijnen de gemeentelijke activiteiten weer o.a. in termen van programmadoelen en bijbehorende maatregelen vanuit het collegeprogramma 2022-2026. De programmabegroting is opgesteld op basis van het tot en met de kadernota 2026 vastgestelde beleid en de bij de kadernota 2026 vastgestelde uitgangspunten. De uitvoering van de programmabegroting is opgedragen aan het college van B&W. Het college van B&W informeert de gemeenteraad via de integrale voortgangsrapportage (IVR) en de integrale begrotingsbijstelling (IBB) omtrent de uitvoering van de programmabegroting. Na afloop van het begrotingsjaar vindt verantwoording plaats middels de jaarrekening en het jaarverslag.

Het programmaplan De programmabegroting bevat o.a. een programmaplan. Het programmaplan bevat de te realiseren programma’s (een programma is een samenhangende verzameling van producten, activiteiten en geldmiddelen die zijn gericht op het bereiken van vooraf bepaalde maatschappelijke effecten, waaraan idealiter indicatoren gekoppeld kunnen worden), zoals die door de Raad zijn vastgesteld alsmede, een overzicht van de beschikbare algemene dekkingsmiddelen en het bedrag voor onvoorziene uitgaven. Het in deze begroting opgenomen programmaplan bevat de navolgende programma’s: 1. Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat 2. Verbindende en versterkende sociale aanpak 3. Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie 4. Bestuur en organisatie Deze programma’s zijn in het programmaplan verder uitgewerkt. Hierbij staan de navolgende drie zogenaamde “W–vragen” centraal: •

Wat willen we bereiken? Bij de beantwoording van deze vraag gaat het om de beoogde maatschappelijke effecten van het gemeentelijke beleid. Een beoogd maatschappelijk effect zou bijvoorbeeld kunnen zijn “Een veilig gevoel voor alle inwoners van de gemeente Doesburg”.

•

Wat gaan we daarvoor doen? Nadat de te bereiken maatschappelijke effecten zijn benoemd, wordt bij dit onderdeel vervolgens uiteengezet wat in het begrotingsjaar gedaan moet worden om de beoogde maatschappelijke effecten (op termijn) te kunnen realiseren. Het gaat hierbij om de maatregelen afkomstig uit het collegeprogramma. Maatregelen welke inmiddels zijn voltooid en afgesloten worden niet meer getoond.

•

Wat mag het kosten? Bij de beantwoording van deze vraag geeft de Raad aan wat de uitvoering van het betreffende programma mag kosten. De bedragen worden weergeven in duizendtallen.

Pagina 5 van 109

De paragrafen Naast een programmaplan bevat de programmabegroting ook een aantal verplicht voorgeschreven paragrafen. In deze paragrafen zijn de beleidslijnen vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten, alsmede de beleidslijnen die worden gehanteerd ten aanzien van de lokale heffingen, zoals de onroerende zaakbelastingen en de afvalstoffenheffingen. In het betreffende onderdeel van deze programmabegroting komen achtereenvolgens de navolgende (verplichte) paragrafen aan de orde •

A - Lokale heffingen

•

B - Weerstandsvermogen en Risicobeheersing

•

C - Onderhoud Kapitaalgoederen

•

D - Financiering

•

E - Bedrijfsvoering

•

F - Verbonden partijen

•

G - Grondbeleid

•

H - Wet Open Overheid

Financiële begroting In dit onderdeel van deze programmabegroting wordt aan de hand van de ramingen per programma, de beschikbare algemene dekkingsmiddelen, het beschikbare bedrag voor onvoorziene uitgaven en de geraamde toevoegingen en onttrekkingen aan reserves het begrotingsresultaat inzichtelijk gemaakt. Belangrijke afwijkingen worden van een toelichting voorzien en u vindt een overzicht met de geraamde incidentele baten en lasten. Ook bevat dit hoofdstuk van de programmabegroting een uiteenzetting van en een toelichting op de financiële positie van de gemeente Doesburg. Aandacht wordt o.a. geschonken aan de algemene financiële uitgangspunten, de (meerjarige) budgettaire positie, de investeringen en de omvang van de reserves en de voorzieningen.

BBV beleidsindicatoren Voor het toelichten van de maatschappelijke effecten in de begroting zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten aan de hand van een op Rijksniveau vastgestelde set aan beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren middels grafieken opgenomen in de Bijlage van het boekwerk, waarbij de scores van Doesburg worden vergeleken met de gemiddelde waarden in Nederland. Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is o.a. dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden.

Pagina 6 van 109

Financieel perspectief Inleiding In het financieel perspectief wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van het begrotingssaldo na de kadernota 2026. De begroting is gebaseerd op de uitgangspunten uit de kadernota 2026.

Begrotingsresultaat Omschrijving (toelichting) Het begrotingsresultaat is m.u.v. het jaar 2028 positief in deze meerjarenraming (inclusief incidentele baten en lasten): (bedragen * € 1.000)

Begrotingssaldo

2025

2026

2027

2028

2029

-375

190

418

-239

128

Structureel begrotingsresultaat In de kadernota 2026 is het financieel perspectief geactualiseerd voor de meerjarenraming 2025 2029. In deze begroting zijn ook de meicirculaire en de overige uitgangspunten uit de kadernota verwerkt, zoals de loon- en prijsindexatie en verhoging van belastingopbrengsten. Daarnaast zijn enkele aanpassingen doorgevoerd in de begroting. Onder de tabel is een toelichting opgenomen met de mutaties t.o.v. de kadernota 2026 (> € 100.000). Begrotingssaldo van de primaire begroting 2026-2029 (bedragen * € 1.000) 2026

2027

2028

2029

Begrotingssaldo (voor kadernota 2026)

-423

-426

-109

-109

Mutatie kadernota

414

643

-211

-198

-9

217

-320

-306

Algemene uitkering

1.445

1.295

1.151

1.500

Personeelslasten

-283

-212

-212

-212

Algemene prijsstijgingen

-638

-638

-638

-638

Begrotingssaldo na Kadernota 2026 Mutaties:

Belastingen

97

98

99

100

Riolering

-273

-215

-184

-202

Treasury

-115

-118

-122

-125

Overige mutaties

-34

-9

-13

11

Totaal mutaties

199

201

81

434

Begrotingssaldo

190

418

-239

128

100

30

30

-

290

448

-209

128

a waarvan incidenteel a Structureel begrotingssaldo

Pagina 7 van 109

Financiële samenvatting primaire begroting Algemene uitkering: De meicirculaire laat een positief beeld zien t.o.v. de berekende uitkering zoals die is opgenomen in de kadernota 2026. Dit is met name het gevolg van de compensatie voor prijsontwikkelingen. Dit is ook toegelicht in de memo meicirculaire. Personeelskosten: De lonen zijn op basis van de huidige CAO verhoogd t.o.v. 2025 conform, de uitgangspunten bij de kadernota. Indexatie prijzen: Voor diverse posten in de begroting is de algemene prijsstijging van 2,7% verwerkt. Voor de jeugdzorg en de WMO worden de lasten geïndexeerd conform de landelijke contractstandaarden en de AMvB reële prijzen. Belastingen: De OZB opbrengst en overige belastingen en heffingen zijn verhoogd met 2,7% conform het percentage uit de kadernota 2026. Riolering: Door kostenstijgingen ontstaat er een tekort dat niet meer geëgaliseerd kan worden met de voorziening riolering. De voorziening is door de tekorten in de afgelopen jaren ingezet. De tarieven zullen daarom het komend jaar moeten stijgen om het tekort in te lopen. Ook is een wijziging van de heffingsgrondslag wenselijk om stabielere inkomsten uit rioolheffing te krijgen. Treasury: Door de hoge investeringen die Alliander moet doen heeft Alliander zijn dividendbeleid aangepast. Hierdoor zijn de te verwachten dividend opbrengsten naar beneden bijgesteld.

De rentelasten van de gemeente zijn naar boven bijgesteld vanwege de hogere financieringsbehoefte. Overige mutaties: Dit betreffen vooral technische correcties, autonome ontwikkelingen en toerekeningen aan heffingen.

Bij de programma's wordt een toelichting gegeven op de afwijking tussen de begroting 2026 en 2025.

Structureel evenwicht De begroting moet structureel en reëel in evenwicht zijn. Dat is het geval als de structurele baten dekken de structurele lasten dekken en de ramingen zijn realistisch zijn. Dan is repressief toezicht van toepassing. Repressief toezicht houdt in dat de begroting en begrotingswijzigingen direct uitgevoerd kunnen worden (rechtskracht krijgen), zonder afhankelijk te zijn van een voorafgaande goedkeuring van het college van Gedeputeerde Staten. Ingeval van preventief toezicht is die voorafgaande goedkeuring wel nodig. Als de begroting niet structureel en reëel in evenwicht is, dan moet aannemelijk zijn dat dit evenwicht uiterlijk in het laatste jaar van de meerjarenraming tot stand wordt gebracht. Zoals uit het overzicht blijkt is er sprake van een positief structureel resultaat in 2026 en 2027. Daarbij moet worden aangetekend dat enkele bezuinigingen die zijn ingeboekt, zoals sluiten/ beperken subsidie sporthal Beumerskamp/zwembad, schrappen 0,5 Fte wethouders gecorrigeerd worden op het structurele saldo. Dit verlaagt het structurele begrotingssaldo maar het saldo blijft positief.

Pagina 8 van 109

Algemene reserve De Algemene reserve is primair ingesteld om incidentele tegenvallers op te vangen die niet binnen de lopende begroting kunnen worden opgelost. Rekening houdende met de door de gemeenteraad vastgestelde mutaties is de stand van de algemene reserve in meerjarenperspectief als volgt:

(bedragen * € 1.000) Algemene Reserve

2025

2026

2027

2028

2029

Beginstand

6.561

6.592

6.782

7.200

6.961

Resultaat jaarrekening 2024

516

Kosten onderzoek sporthal/accommodatie

-100

Amendement “De Bloemetjes buiten zetten”

-10

Begrotingssaldi 2025-2029

-375

190

418

-239

128

Eindstand

6.592

6.782

7.200

6.961

7.089

Pagina 9 van 109

Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat Korte beschrijving Doesburg is woongemeente die door demografische ontwikkelingen, wensen van de bewoners en klimaatverandering continue met veranderingen te maken heeft. Veranderingen die van invloed zijn op o.a. de woningbouwbehoefte, de openbare ruimte en het voorzieningenniveau. De komende jaren wordt gewerkt aan aantrekkelijke en evenwichtige woonlocaties en een voorzieningenniveau dat aansluit bij de huidige en toekomstige behoeften van onze (vergrijzende) inwoners. Ouderen, alsook kwetsbare inwoners met lichamelijke, verstandelijke of psychische beperkingen dienen zoveel mogelijk in hun eigen leefomgeving te kunnen blijven wonen en zelfredzaam te zijn. Door het grote ‘gat’ tussen een hoog aantal sociale huurwoningen en dure koopwoningen wordt bij (her)ontwikkeling stevig op het middensegment ingezet. We willen vooral ook woningen realiseren voor starters en jonge gezinnen. De komende jaren gaan we ook bepalen hoe wij hier met de openbare ruimte om willen gaan. Een prettige en veilige leefomgeving bevordert een gezonde leefstijl en maakt het mogelijk dat mensen voorzieningen kunnen bereiken en elkaar kunnen ontmoeten.

We zorgen dus voor een veilig wegennet en fietsnetwerk, waar niet te hard gereden mag worden, we zorgen ervoor dat iedere wijk een toegankelijke ontmoetingsruimte in de buitenruimte heeft waar bewoners kunnen samenkomen om te ontmoeten, verblijven en te bewegen. Ook een vitale binnenstad en een toekomstbestendig en betaalbaar voorzieningenniveau zijn essentieel voor de leefbaarheid en financiële gezondheid van de stad. Naast een goede parkeercapaciteit voor onze bewoners en bedrijven moet ook voorzien zijn in voldoende (centrale) parkeercapaciteit voor de bezoeker. Zowel per auto, per bus als per fiets. Omdat Doesburg voor forse uitdagingen staat, zowel financieel als op het personele vlak, is het niet haalbaar om alle gestelde ambities in dit programma te realiseren. Hoewel er nog wel hard gewerkt wordt aan onderstaande doelen en maatregelen, merken we dat de realisatie langer duurt dan we zouden willen en dat ook onze ambities te groot zijn. Dit merken we in dit programma bij de gestelde doelen op het gebied van speeltuinen en de energietransitie. Voor een nadere specificatie per doel/maatregel verwijzen we de raadsleden naar Pepperflow.

Wat willen we bereiken? L 1.1 Doesburg moet aantrekkelijk blijven voor jongeren, starters en gezinnen. We willen meer betaalbare koop- en huurwoningen met name voor deze doelgroepen.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.1 We realiseren 200 extra woningen. M 1.1 We realiseren mogelijkheden voor innovatieve nieuwe woonvormen.

Pagina 10 van 109

Wat willen we bereiken? L 1.2 De verkeersveiligheid is een belangrijk aandachtspunt. We willen in het verlengde hiervan daar waar dat mogelijk is binnen de bebouwde kom een maximale snelheid ingevoerd zien van 30 kilometer per uur.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.2 We komen met een verkeerscirculatieplan. M 1.2 We creëren veiligere oversteekplaatsen.

Wat willen we bereiken? L 1.4 We willen een kwaliteitsimpuls van het groen en de openbare ruimte in de wijken.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.4 We gaan bevorderen dat inwoners zich verantwoordelijk voelen voor hun eigen wijk en dat wijkbewoners bijvoorbeeld zelf het groenonderhoud voor hun rekening nemen. M 1.4 We zorgen ervoor dat iedere wijk een toegankelijke ontmoetingsruimte in de buitenruimte heeft waar bewoners kunnen samenkomen. Een plek die uitnodigt tot ontmoeten, verbljven en bewegen.

Wat willen we bereiken? L 1.6 De speeltuinen in Doesburg verdienen de aankomende jaren meer aandacht en we willen dat speeltuinen versneld worden opgewaardeerd in het verlengde van het eerder vastgestelde beleidsplan spelen en bewegen.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.6 We geven uitvoering aan het eerder vastgestelde beleidsplan "Spelen en bewegen" door middel van het opwaarderen van de speeltuinen.

Wat willen we bereiken? L 1.7 De energietransitie is ook in onze gemeente een belangrijk thema. We willen nadrukkelijk onze inwoners, bedrijven en instellingen en initiatieven vanuit de samenleving zo goed mogelijk ondersteunen en faciliteren.

Wat gaan we daarvoor doen? M 1.7 We geven uitvoering aan het al vastgestelde projectplan "Doesburg Energieneutraal 2030" met de daarin opgenomen werklijnen.

Pagina 11 van 109

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie Begroting Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026] 2024 2025 na [2024] wijziging [2025]

Lasten 0.2 Burgerzaken

505

403

487

487

487

418

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

819

905

926

926

926

926

1.2 Openbare orde en veiligheid

704

561

470

472

474

474

2.1 Verkeer en vervoer

1.761

1.838

1.871

1.927

1.996

2.001

2.2 Parkeren

112

99

312

279

278

277

2.5 Openbaar vervoer

1

2

2

2

2

2

5.1 Sportbeleid en activering

333

271

301

301

301

301

5.2 Sportaccommodaties

660

779

585

824

821

819

5.6 Media

393

349

349

249

249

249

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

1.027

1.123

994

993

989

988

7.2 Riolering

1.111

1.107

1.235

1.237

1.266

1.284

7.3 Afval

1.589

1.496

1.765

1.765

1.765

1.765

7.4 Milieubeheer

1.000

504

587

587

593

593

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

73

92

116

116

116

115

8.1 Ruimtelijke ordening

373

245

357

357

357

357

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

161

13

48

48

48

48

8.3 Wonen en bouwen

931

1.097

860

852

849

848

Totaal Lasten

11.555

10.884

11.266

11.421

11.517

11.467

Pagina 12 van 109

Baten 0.2 Burgerzaken

266

157

249

249

249

154

0.63 Parkeerbelasting

773

643

647

952

952

952

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

30

8

27

27

27

27

1.2 Openbare orde en veiligheid

14

10

10

10

10

10

2.1 Verkeer en vervoer

141

53

54

54

54

54

2.2 Parkeren

30

0

0

0

0

0

5.1 Sportbeleid en activering

198

83

83

83

83

83

5.2 Sportaccommodaties

114

61

61

61

61

61

5.6 Media

151

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

7.2 Riolering

1.700

1.682

1.506

1.565

1.626

1.626

7.3 Afval

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

2.152

2.010

2.335

2.335

2.335

2.335

7.4 Milieubeheer

680

0

0

0

0

0

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

68

78

79

79

79

79

8.1 Ruimtelijke ordening

108

1

1

1

1

1

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

128

4

4

4

4

4

8.3 Wonen en bouwen

550

367

387

387

387

387

Totaal Baten

7.104

5.158

5.443

5.807

5.868

5.773

Resultaat

-4.451

-5.726

-5.823

-5.614

-5.649

-5.694

Mutatie reserves horende bij dit programma Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2024 [2024]

Begroting 2025 na wijziging [2025]

Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026]

Lasten 0.10 Mutaties reserves

496

466

365

365

365

365

0.10 Mutaties reserves

399

884

684

713

773

780

Resultaat

-97

418

319

348

408

415

Baten

Pagina 13 van 109

Toelichting op budgetafwijkingen In deze toelichting wordt op hoofdlijnen het verschil verklaard tussen de gewijzigde begroting 2025 en de primaire begroting 2026. Het geraamde resultaat van baten en lasten op dit programma is in 2026 € 97.000 hoger dan de gewijzigde begroting in 2025. Voor een goed vergelijk moeten de incidentele posten in de gewijzigde begroting 2025 eerst geëlimineerd worden. In de gewijzigde begroting 2025 is een bedrag van € 375.000 aan incidentele lasten opgenomen die gedekt worden door onttrekkingen aan (bestemmings)reserves. Dit betreffen o.a. overgehevelde middelen bij de IBB 2024 en de resultaatbestemming jaarrekening 2024. Na eliminatie van deze posten is het verschil € 472.000 nadelig. Dit verschil kan o.a. als volgt verklaard worden: • De voorstellen uit de Kadernota 2025 zijn verwerkt, € 507.000 aan extra lasten. (nadeel) • De personeelslasten dalen i.v.m. aanpassingen in de doorbelasting van salarissen aan de verschillende taken; € 185.000 minder lasten. (voordeel) • Door indexatie zijn de begrote lasten gestegen met € 168.000, de baten stijgen door indexatie met € 94.000, per saldo € 74.000 hogere lasten. (nadeel) • Door investeringen stijgen de kapitaallasten, doordat meer geleend dient te worden om de investeringen te kunnen betalen, stijgt met name de rente component in de kapitaallasten, rente en afschrijving stijgen samen met € 157.000.

(nadeel) • Ten opzichte van 2025 wordt € 130.000 bezuinigd, op o.a. sportaccommodaties en openbaar groen (voordeel). Dat is minder dan de oorspronkelijke raming. De begrote bezuiniging op sportaccommodaties wordt in 2026 niet geheel gerealiseerd. Naar aanleiding van het overleg dat er is geweest met de "stichting overdekt zwembad Den Helder" heeft de stichting aangegeven € 45.000 te kunnen bezuinigen in 2026. Daarom wordt voorgesteld om de bezuiniging voor 2026 met € 85.000 te verlagen. Per saldo krijgt de stichting € 45.000 minder subsidie in 2026. Voor de jaren erna wordt samen met de stichting bekeken wat haalbaar is. Hiermee is invulling gegeven aan de motie "een duik in de toekomst". • Doordat de rioollasten in de afgelopen jaren niet in evenwicht waren met de rioolheffing is er jaarlijks een bedrag onttrokken aan de voorziening riolering middelen derden. Naar verwachting zal in 2026 geen onttrekking meer kunnen worden gedaan aan de voorziening middelen derden riolering. De directe lasten voor het taakveld riolering (excl. personeelslasten, indexatie en kapitaallasten) stegen met € 338.000. ( nadeel) In de paragraaf lokale heffingen is een overzicht opgenomen van de baten en lasten voor de watertaken en afval.

• Om de afvalstoffenheffing niet meer te laten stijgen dan de indexatie uit de kadernota is een onttrekking van € 74.000 aan de voorziening middelen derden afval begroot. (voordeel) • In de meerjarenbegroting is voor 2026 een hoger bedrag voor parkeerheffingen opgenomen, van € 159.000 (voordeel) (door aangenomen voorstellen uit de kadernota 2026, zal deze verhoging later gerealiseerd worden) • De overige wijzigingen bedragen per saldo € 56.000 (voordeel)

Beleidsindicatoren Voor het toelichten van de maatschappelijke effecten in de begroting zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten aan de hand van een op Rijksniveau vastgestelde set aan beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren opgenomen in de bijlage "beleidsindicatoren en statistieken". Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze Pagina 14 van 109

wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden.

Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan de doelstellingen van het programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat. Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA) Groene metropool regio Arnhem - Nijmegen Euregio Rijn-Waal Circulus B.V. In de paragraaf Verbonden partijen vindt u een overzicht met toelichting van alle verbonden partijen waarmee Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen.

Pagina 15 van 109

Programma 2 Verbindende en versterkende sociale aanpak Korte beschrijving Eén van de drie pijlers van de Toekomstvisie Doesburg is een meer verbindende en versterkende sociale aanpak gericht op het verbeteren van de positie, draagkracht en vitaliteit van Doesburgse inwoners. Dat is dan ook als leidraad genomen voor de komende jaren. Een nieuwe koers in het sociaal domein moet leiden tot meer sociale cohesie in de wijken en dus meer betrokkenheid van de inwoners bij elkaar, meer participatie van inwoners met meer inclusie, minder eenzaamheid, tijdige aanpak van (het ontstaan van) armoede- en schuldenproblematiek en een afname van het gebruik van zorgvoorzieningen. De belangrijkste speerpunten voor de komende collegeperiode zijn: •

Het versterken van de sociale basis van Doesburg, o.a. door te zorgen voor voldoende ontmoetingsmogelijkheden in de wijken, zowel binnen als buiten. Voor het slagen van de transformatie in het sociaal domein zullen we de focus meer gaan leggen op het collectieve en het zelforganiserende vermogen van onze inwoners, naast de individuele zorg en ondersteuning voor de mensen die dat echt nodig hebben. We willen dat buurtgericht gaan doen omdat dat de beste schaal is voor het versterken van de onderlinge relaties. Het vrijwilligerswerk kan hieraan ondersteunend zijn. Op deze manier kan eenzaamheid worden tegengegaan.

•

Blijven inzetten op preventie en vroegsignalering, zodat problemen voorkomen of op tijd gesignaleerd worden. Vaak beginnen problemen in de jeugd en worden ze van generatie op generatie overgedragen. Een kansrijke start in de eerste levensfase van een kind, goed onderwijs en een helpende hand bij beginnende problematiek (zoals verlies van inkomen of werk, opvoedingsvraagstukken, huisvestingsproblematiek) kan erger voorkomen en tegelijk inzet van kostbare voorzieningen uit Participatiewet, WMO en Jeugdwet verminderen. Een goede samenwerking tussen de verschillende organisaties die actief zijn in Doesburg en het zelforganiserende vermogen is daarbij cruciaal.

•

Zorgen voor bestaanszekerheid. Bestaanszekerheid is een basisbehoefte en daarom het fundament van de samenleving. Pas als er perspectief is op het gebied van basale levensbehoeften, komen mensen uit de overlevingsmodus en kan er gestart worden met de opbouw en het benutten van kansen. Wij willen armoede bestrijden en doen dit bij voorkeur door mensen (met een bijstandsuitkering) aan het werk te helpen. Door de huidige krapte op de arbeidsmarkt zien wij (nieuwe) kansen voor inwoners die nog niet werkfit zijn. Deze groep kan, voor zover mogelijk, gestimuleerd worden vrijwilligerswerk te doen en/of al dan niet met extra begeleiding naar regulier werk of dagbesteding toegeleid worden. Ook het aanpakken van multiproblematiek in gezinnen door het bieden van maatwerk is hierbij belangrijk.

•

Uitgaan van positieve gezondheid, waarbij niet de ziekte of de beperkingen van iemand centraal staan, maar de behoefte en de mogelijkheden van mensen uitgangspunt zijn. Positieve gezondheid verbindt het sociale domein met het fysieke domein door veel aandacht te schenken aan de woonomgeving, openbare ruimte, groen in de wijk, wandelroutes, sporten speelmogelijkheden, toevallige ontmoetingen, (wijk)activiteiten, leefstijl, mobiliteit, technologie.

Pagina 16 van 109

Omdat Doesburg voor forse uitdagingen staat, zowel financieel als op het personele vlak, wordt capaciteit ingezet om veel bestaand beleid te hervormen om financieel gezonder te worden (zie lijst met hervormingen). Tevens zijn we dit jaar gestart en stellen we in 2025 samen met onze scholen en BSO/VSO (IKC’s) een IHP vast waarin onze gezamenlijke ambitie m.b.t. onze gebouwen staat omschreven. Voor een nadere specificatie per doel/maatregel verwijzen we de raadsleden naar Pepperflow.

Wat willen we bereiken? L 2.1 We werken voortvarend aan de "Notitie Koers verleggen" en de daarin vastgelegde actielijnen, waarbij koersverlegging, preventie, ontschotting, gebruikmaking van de kracht van de samenleving en inclusie belangrijke uitgangspunten zijn.

Wat gaan we daarvoor doen? M 2.1 We gaan de sociale basis versterken. M 2.1 We blijven inzetten op preventie en vroegsignalering. M 2.1 We zorgen voor bestaanszekerheid. M 2.1 We stimuleren positieve gezondheid.

Wat willen we bereiken? L 2.2 Eenzaamheid is een groeiend probleem en moet ook in Doesburg stevig worden aangepakt.

Wat gaan we daarvoor doen? M 2.2 Onderzoek naar versterken bestaande ontmoettingsplekken en mogelijkheden Dagbesteding als algemene voorziening.

Wat willen we bereiken? L 2.3 Wij willen dat vrijwilligers goed worden ondersteund en dat verenigingen beter bij elkaar worden gebracht. We willen de bestaande vrijwilligerssteunpunten beter ondersteunen en opwaarderen en een centraal informatiepunt inrichten.

Wat gaan we daarvoor doen? M 2.3 Het opstellen van een uitvoeringsplan stimulering vrijwilligersinzet en versterking vrijwilligerspunt

Pagina 17 van 109

Wat willen we bereiken? L 2.4 Iedereen kan meedoen. Op maat gemaakt werk ook voor mensen die in de bijstand zitten kan een goed middel zijn om mensen te activeren en meer zingeving aan hun leven te geven. We willen een positieve en meer creatieve invulling.

Wat gaan we daarvoor doen? M 2.4 Meer inwoners hebben passende dagbesteding qua arbeidsmatige-, maatschappelijke- of sociale inzet (tegenprestatie). M 2.4 We werken bij interne vacatures actief aan inclusie en regelen waar nodig goede begeleiding. M 2.4 Opstarten van DWOB (Doesburgs Werk- en Ontwikkel Bedrijf).

Wat willen we bereiken? L 2.5 We willen graag dat meerjarige contracten afgesloten worden met maatschappelijke organisaties. Dit bevordert de continuïteit.

Wat gaan we daarvoor doen? M 2.5 We brengen in kaart welke kortdurende contracten we hebben en we bezien of we deze contracten een meerjarig karakter kunnen geven.

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie Begroting Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026] 2024 2025 na [2024] wijziging [2025]

Lasten 4.1 Openbaar basisonderwijs

81

84

86

86

86

86

4.2 Onderwijshuisvesting

158

155

190

164

163

163

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

974

993

1.171

1.171

1.171

1.171

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

2.892

3.119

3.021

3.021

1.043

1.043

6.2 Wijkteams

1.428

1.267

1.297

1.297

1.297

1.297

6.3 Inkomensregelingen

6.287

6.003

6.267

6.267

6.267

6.267

6.4 Begeleide participatie

1.590

1.643

1.781

1.800

1.820

1.820

6.5 Arbeidsparticipatie

1.211

889

911

911

911

911

Pagina 18 van 109

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

672

696

692

702

712

712

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

3.748

3.900

3.846

3.846

3.846

3.846

6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

7.833

7.655

7.723

7.723

7.723

7.723

6.81 Geëscaleerde zorg 18+

112

171

175

175

175

175

6.82 Geëscaleerde zorg 18-

62

45

41

41

41

41

7.1 Volksgezondheid

551

618

775

651

651

651

27.599

27.238

27.976

27.855

25.906

25.905

4.2 Onderwijshuisvesting

13

11

11

11

11

11

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

273

305

327

327

327

327

2.770

2.205

2.118

2.118

140

140

74

0

0

0

0

0

6.3 Inkomensregelingen

4.915

4.598

4.974

4.974

4.974

4.974

6.5 Arbeidsparticipatie

222

11

125

125

125

125

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

5

17

12

12

12

12

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

360

332

320

320

120

120

6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

25

0

0

0

0

0

Totaal Lasten Baten

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Wijkteams

7.1 Volksgezondheid Totaal Baten Resultaat

71

0

110

0

0

0

8.728

7.479

7.997

7.887

5.709

5.709

-18.872

-19.759

-19.978

-19.968

-20.197

-20.196

Pagina 19 van 109

Mutatie reserves horende bij dit programma Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2024 [2024]

Begroting 2025 na wijziging [2025]

Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026]

Lasten 0.10 Mutaties reserves

348

82

182

182

82

82

0.10 Mutaties reserves

635

449

208

183

283

283

Resultaat

287

367

25

0

200

200

Baten

Toelichting op budgetafwijkingen In deze toelichting wordt het verschil verklaard op hoofdlijnen tussen de gewijzigde begroting 2025 en de primaire begroting 2026. Het geraamde resultaat van baten en lasten op programma 2 is in 2026 € 560.000 nadeliger dan de gewijzigde begroting 2025. Dit verschil kan als volgt verklaard worden:. • De personeelslasten zijn aangepast i.v.m. de cao-ontwikkeling, €86.000 (nadeel). • Door indexatie zijn de begrote lasten gestegen met € 447.000 (nadeel). • De kosten voor het vervoer (jeugdzorg, dagbesteding en leerlingenvervoer) zijn voor 2025 hoger geraamd, € 46.000 (nadeel). • In de begroting 2025 zijn bezuinigingen opgenomen die per 2026 ingaan. Voor programma 2 gaat het om een bedrag van € 280.000 (voordeel) • In de begroting 2026 zijn enkele kosten van programma 4 toegerekend aan de overige programma's. Het gaat hierbij om kosten van software, bezwaar en beroep en vakliteratuur. Dit betreft een technische correctie en heeft geen invloed op het totale begrotingssaldo. Voor programma 2 gaat het om een totaal bedrag van € 180.000 (nadeel).

• In deze begroting zijn de extra middelen uit de meicirculaire opgenomen om extra werkplekken te creëren voor mensen die niet vallen onder beschut werk, maar wel zijn aangewezen op de infrastructuur van sociaal ontwikkelbedrijven voor hun ontwikkeling richting regulier werk of voor een tijdelijk vangnet, € 23.000 (nadeel). •

De lasten voor de BUIG zijn lager dan in de begroting 2025, € 30.000 (voordeel).

•

De overige afwijkingen bedragen per saldo lager, € 10.000 (voordeel).

Beleidsindicatoren Voor het toelichten van de maatschappelijke effecten in de begroting zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten aan de hand van een op Rijksniveau vastgestelde set aan beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren opgenomen in de bijlage "beleidsindicatoren en statistieken". Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden. Pagina 20 van 109

Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan de doelstellingen van het programma 2 Verbindende en versterkende sociale aanpak: Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden (VGGM) voor het onderdeel zorg Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen (DRAN) Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Centraal-Gelderland (MGR) In de paragraaf Verbonden partijen vindt u een overzicht met toelichting van alle verbonden partijen waarmee Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen.

Pagina 21 van 109

Programma 3 Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie Korte beschrijving Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie zijn één van de drie pijlers waarop we de komende jaren volop inzetten. Toerisme en recreatie willen we op een kwalitatieve manier verder ontwikkelen, in balans met de leefomgeving, economie, cultuur en natuur. Dit doen we door middel van de in 2023 vastgestelde toeristische visie met een uitvoeringsprogramma en een economische visie met uitvoeringsplan. De binnenstad moet een evenwichtig aanbod van voorzieningen hebben om bruisend en levendig te kunnen zijn en blijven. We willen daarom leegstand zoveel mogelijk voorkomen door een goede bezetting van winkelpanden in stand te houden. Omdat Doesburg voor forse uitdagingen staat, zowel financieel als op het personele vlak, is het niet haalbaar om alle gestelde ambities in dit programma te realiseren. Hoewel er nog wel hard gewerkt wordt aan onderstaande doelen en maatregelen, merken we dat de realisatie langer duurt dan we zouden willen en dat ook onze ambities te groot zijn. Dit merken we in dit programma bij de gestelde doelen op het gebied van het opstellen van een economische visie. Voor een nadere specificatie per doel/maatregel verwijzen we de raadsleden naar Pepperflow.

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000

Pagina 22 van 109

Exploitatie

Realisatie Begroting Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026] 2024 2025 na [2024] wijziging [2025]

Lasten 2.3 Recreatieve havens

93

88

136

157

157

157

3.1 Economische ontwikkeling

279

286

161

161

161

161

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

6

5

5

5

5

5

3.4 Economische promotie

335

440

353

322

373

378

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

25

31

59

59

59

59

5.4 Musea

225

152

145

138

138

138

5.5 Cultureel erfgoed

228

193

235

235

235

235

Totaal Lasten

1.191

1.195

1.094

1.077

1.128

1.133

2.3 Recreatieve havens

79

114

109

109

109

109

3.1 Economische ontwikkeling

17

0

0

0

0

0

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

5

6

6

6

6

6

3.4 Economische promotie

485

443

441

441

441

441

5.4 Musea

12

0

0

0

0

0

5.5 Cultureel erfgoed

25

23

23

23

23

23

Totaal Baten

624

587

579

579

579

579

Resultaat

-567

-608

-515

-498

-549

-554

Baten

Mutatie reserves horende bij de programma Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2024 [2024]

Begroting 2025 na wijziging [2025]

Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026]

Baten 0.10 Mutaties reserves

0

168

0

0

0

0

Pagina 23 van 109

Toelichting op budgetafwijkingen In deze toelichting wordt het verschil verklaard op hoofdlijnen tussen de gewijzigde begroting 2025 en de primaire begroting 2026. Het geraamde resultaat van baten en lasten op dit programma is in 2026 € 94.000 positiever dan de gewijzigde begroting in 2025. Voor een goed vergelijk moeten de incidentele posten in de gewijzigde begroting 2025 eerst geëlimineerd worden. In de gewijzigde begroting 2025 is een bedrag van € 171.000 aan incidentele middelen opgenomen. Dit zijn onvoorziene uitgaven uit 2025. Na eliminatie van deze posten is het verschil € 77.000 nadelig. Dit verschil kan o.a. als volgt verklaard worden: •

De voorstellen uit de Kadernota 2026 zijn verwerkt, € 54.000 hogere lasten. (nadeel)

•

De personeelslasten zijn aangepast i.v.m. de afgesloten CAO en een aanpassing in de toerekening van medewerkers aan de diverse taakvelden en programma's, € 33.000. (nadeel)

•

Aan subsidies en bijdragen in gemeenschappelijke regelingen wordt € 16.000 minder uitgegeven. (voordeel)

•

De overige afwijkingen (kapitaallasten, indexatie lasten en hogere toeristenbelasting) bedragen per saldo € 6.000. (nadeel)

Beleidsindicatoren Voor het toelichten van de maatschappelijke effecten in de begroting zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten aan de hand van een op Rijksniveau vastgestelde set aan beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren opgenomen in de bijlage "beleidsindicatoren en statistieken". Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden.

Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan de doelstellingen van het programma Programma 3 Kwaliteitstoerisme en toerisme en toegankelijke natuurrecreatie: Streekarchivariaat de Liemers en Doesburg In de paragraaf Verbonden partijen vindt u een overzicht met toelichting van alle verbonden partijen waarmee Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen.

Pagina 24 van 109

Programma 4 Bestuur en organisatie Korte beschrijving Vanuit de bedrijfsvoering van de gemeente Doesburg zijn we voortdurend bezig om samen met de collega’s resultaten te boeken voor de stad, zijn inwoners, bedrijven en instellingen. Met de focus op de onderwerpen uit de Toekomstvisie, de steeds toenemende hoeveelheid taken en rollen en de complexiteit ervan in combinatie met een steeds krapper wordende arbeidsmarkt willen we een sterke, gerichte samenwerking met collega’s in de regio realiseren. We willen ons verbinden aan een partner waar we vanuit vertrouwen mee samenwerken en elkaar versterken. Om dit waar te kunnen maken, werkt Bedrijfsvoering aan drie hoofdthema’s in de komende periode: •

het versterken van de ambtelijke organisatie;

•

aantrekkelijk werkgeverschap;

•

beheer en processen op orde.

Omdat Doesburg voor forse uitdagingen staat, zowel financieel als op het personele vlak, is het niet haalbaar om alle gestelde ambities in dit programma te realiseren. Hoewel er nog wel hard gewerkt wordt aan onderstaande doelen en maatregelen, merken we dat de realisatie langer duurt dan we zouden willen en dat ook onze ambities te groot zijn. Dit merken we in dit programma bij de gestelde doelen op het gebied van behoud van de zelfstandigheid van Doesburg. De raad heeft hiertoe een nader bestuurskracht onderzoek ingesteld en het college is een verkenning gestart naar mogelijke fusiepartners. Voor een nadere specificatie per doel/maatregel verwijzen we de raadsleden naar Pepperflow.

Wat willen we bereiken? L 4.4 We willen ruimte binnen de bestaande begroting creëren.

Wat gaan we daarvoor doen? M 4.4 We zorgen voor een materieel sluitende (meerjaren)begroting.

Wat willen we bereiken? L 4.5 We willen kritisch kijken naar ons voorzieningenniveau in relatie tot onze toekomstvisie. Er zullen scherpere keuzes gemaakt moeten worden in welke voorzieningen wel passen en welke niet.

Wat gaan we daarvoor doen? M 4.5 Onderzoek over welke voorzieningen tot het basisvoorzieningenniveau binnen onze gemeente behoren en welke door de voorzieningen in de regio vervuld worden. M 4.5 We gaan het jeugd- en jongerenwerk volgens de huidige inzichten vormgegeven, waarbij bekeken zal worden of een zelfstandig jongerencentrum nog bij deze vraag past. We willen kijken naar een beter alternatief.

Pagina 25 van 109

M 4.5 We willen analoog aan het recycleplein kijken of onze voorzieningen regionaal beter kunnen worden benut, waardoor wellicht ook financiële voordelen ontstaan voor de exploitatie ervan.

Wat willen we bereiken? L 4.6 We willen de inwoners en bedrijven en maatschappelijke organisaties meer dan voorheen een stevige positie geven in de beleidsontwikkeling en uitvoering.

Wat gaan we daarvoor doen? M 4.6 We gaan opgavegericht werken.

Wat mag het kosten? Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2024 [2024]

Begroting 2025 na wijziging [2025]

Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026]

Lasten 0.1 Bestuur

1.083

1.055

1.175

1.073

1.073

1.043

0.4 Overhead

6.336

6.997

6.659

6.589

6.575

6.555

0.5 Treasury

91

118

276

276

276

276

Totaal Lasten

7.510

8.170

8.110

7.938

7.924

7.874

0.1 Bestuur

378

0

0

0

0

0

0.4 Overhead

124

139

76

76

76

76

0.5 Treasury

432

374

465

470

479

469

Totaal Baten

934

513

541

546

555

545

-6.576

-7.657

-7.569

-7.391

-7.369

-7.330

Baten

Resultaat

Pagina 26 van 109

Mutatie reserves horende bij dit programma Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2024 [2024]

Begroting 2025 na wijziging [2025]

Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026]

Lasten 0.10 Mutaties reserves

1.367

5

5

5

5

5

0.10 Mutaties reserves

1.692

193

58

58

57

57

Resultaat

325

188

53

53

52

52

Baten

Toelichting op budgetafwijkingen In deze toelichting wordt het verschil op hoofdlijnen verklaard tussen de gewijzigde begroting 2025 en de primaire begroting 2026. Het geraamde resultaat van baten en lasten op dit programma in is in 2026 € 37.000 negatiever dan de gewijzigde begroting in 2025. Dit verschil kan o.a. als volgt verklaard worden: •

De voorstellen uit de Kadernota 2025 zijn verwerkt. Per saldo resulteert dit in hogere lasten op dit programma van € 80.000 (nadeel).

•

De personeelslasten stijgen i.v.m. de cao-ontwikkeling en toerekening met € 417.000 (nadeel).

•

De prijzen zijn geïndexeerd, hogere lasten van € 27.000 (nadeel).

•

De huurbaten waren te hoog begroot en zijn naar beneden bijgesteld met € 60.000 (nadeel).

•

De rentelasten zijn naar boven bijgesteld en de opbrengst uit dividend is verlaagd, per saldo € 110.000 nadelig. Doordat de rente wordt doorberekend aan de overige programma's is het effect op programma 4 € 44.000 (nadeel).

•

In de begroting zijn voor de jaren 2026 t/m 2028 extra lasten opgenomen voor het conferentiesysteem dat nodig is voor de raadvergaderingen op het stadskantoor, € 30.000 (nadeel).

•

In de begroting 2026 worden enkele kosten van programma 4 toegerekend aan de overige programma's. Het gaat hierbij om kosten van software, bezwaar en beroep en vakliteratuur. Dit betreft een technische correctie en heeft geen invloed op het totale begrotingssaldo. Het effect van de verschuiving voor dit programma bedraagt € 260.000 (voordeel).

•

In de begroting 2025 zijn bezuinigingen opgenomen die per 2026 ingaan, o.a. verkoop stadhuis. Voor programma 4 gaat het om een bedrag van € 390.000 (voordeel)

•

Het saldo van de overige afwijking bedraagt ca. € 30.000 (nadeel).

Pagina 27 van 109

Beleidsindicatoren Voor het toelichten van de maatschappelijke effecten in de begroting zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten aan de hand van een op Rijksniveau vastgestelde set aan beleidsindicatoren. In dit boekwerk zijn deze verplichte indicatoren opgenomen in de bijlage "beleidsindicatoren en statistieken". Door de indicatoren (en daarmee de ontwikkeling ervan) op deze wijze te presenteren, ontstaat er een overzichtelijk beeld van de cijfers. Het doel van deze indicatoren is dat de beleidsresultaten van de gemeenten onderling vergelijkbaarder worden.

Verbonden partijen De volgende verbonden partijen dragen bij aan de doelstellingen van het programma Programma 4 Bestuur en organisatie: BNG Bank Alliander N.V. Vitens In de paragraaf Verbonden partijen vindt u een overzicht met toelichting van alle verbonden partijen waarmee Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen.

Pagina 28 van 109

Overzicht algemene dekkingsmiddelen Overzicht algemene dekkingsmiddelen Op basis van artikel 8 van het besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) wordt hieronder een overzicht gegeven van de kosten van overhead, het bedrag voor onvoorzien en het bedrag dat is opgenomen voor de vennootschapsbelasting in de primaire begroting.

Kosten voor overhead Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisatie 2024 [2024]

Begroting 2025 na wijziging [2025]

Prim.Begr.2026[2026] Prim.Begr.2027[2026] Prim.Begr.2028[2026] Prim.Begr.2029[2026]

Lasten 0.4 Overhead

6.336

6.997

6.659

6.589

6.575

6.555

0.4 Overhead

124

139

76

76

76

76

Resultaat

-6.212

-6.858

-6.584

-6.513

-6.499

-6.480

Baten

Vennootschapsbelasting en onvoorzien Bedragen x €1.000 Exploitatie

Realisati Begrotin Prim.Begr.2026[2026 Prim.Begr.2027[2026 Prim.Begr.2028[2026 Prim.Begr.2029[2026 e 2024 g 2025 ] ] ] ] [2024] na wijziging [2025]

Lasten 0.8 Overige baten en lasten

0

53

15

15

15

15

0.9 Vennootschapsbelastin g (VpB)

-31

0

0

0

0

0

Totaal Lasten

-31

53

15

15

15

15

Algemene dekkingsmiddelen Bedragen x €1.000

Pagina 29 van 109

Exploitatie

Realisati Begrotin Prim.Begr.2026[2026 Prim.Begr.2027[2026 Prim.Begr.2028[2026 Prim.Begr.2029[2026 e 2024 g 2025 ] ] ] ] [2024] na wijziging [2025]

Lasten 0.61 OZB woningen

332

274

281

281

281

281

0.62 OZB niet-woningen

18

28

28

28

28

28

0.64 Belastingen Overig

51

67

70

70

70

70

0.8 Overige baten en lasten

178

55

26

26

26

26

0.9 Vennootschapsbelastin g (VpB)

-31

0

0

0

0

0

Totaal Lasten

548

424

406

406

406

406

1.963

2.249

2.310

2.310

2.310

2.310

0.62 OZB niet-woningen

426

525

539

539

539

539

0.64 Belastingen Overig

138

162

169

169

169

169

0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds

28.993

29.723

31.066

30.875

30.251

30.620

0

0

0

0

0

0

Totaal Baten

31.521

32.659

34.084

33.893

33.270

33.639

Resultaat

30.973

32.235

33.679

33.488

32.864

33.233

Baten 0.61 OZB woningen

0.8 Overige baten en lasten

Toelichting op budgetafwijkingen Het verschil tussen 2025 en 2026 bedraagt € 1.445.000 en kan als volgt verklaard worden: •

Hogere algemene uitkering. Op basis van de septembercirculaire 2024 en de meicirculaire 2025 verwachten we een hogere algemene uitkering € 1.343.000 (voordeel).

•

Hogere OZB opbrengst door indexatie, € 75.000 (voordeel).

•

M.i.v. de begroting 2026 is de stelpost van € 10.000 per pijler niet meer opgenomen, per saldo € 40.000 (voordeel).

•

Het saldo van de overige afwijking bedraagt ca. € 13.000 (nadeel).

Pagina 30 van 109

Paragrafen Paragraaf A | Lokale heffingen Paragraaf A | Lokale heffingen Inleiding In deze paragraaf geven wij inzicht in de tarieven en inkomsten met betrekking tot de lokale heffingen. De lokale heffingen vormen een belangrijke inkomstenbron voor de gemeente. De inkomsten worden voor het merendeel opgebracht door de inwoners en voor een kleiner deel door bedrijven. De heffing vindt plaats op basis van verordeningen die door de gemeenteraad zijn vastgesteld. De lokale heffingen bestaan uit het totaal van belastingen, rechten en (bestemmings-)heffingen. • Belastingen; de inkomsten uit belastingen zijn niet gelabeld en kunnen daarom voor alle gemeentelijke taken en/of voorzieningen worden ingezet. Voorbeelden zijn de onroerende zaakbelasting en de toeristenbelasting. • Rechten: worden geheven voor diensten die geleverd worden aan een individuele aanvrager. Rechten worden ook wel leges of retributies genoemd. Voorbeelden zijn leges voor het aanvragen van een rijbewijs, het aanvragen van een omgevingsvergunning en de lijkbezorging. Bij het heffen van rechten gelden beperkingen: er mag geen winst gemaakt worden op de diensten en voor een aantal diensten heeft de rijksoverheid een maximumtarief bepaald. • (Bestemmings-)heffingen: worden geheven voor specifieke taken of voorzieningen met een duidelijk algemeen belang.

De inkomsten kunnen uitsluitend worden besteed aan die specifieke taak waarvoor de heffing is opgelegd. Voorbeelden zijn de afvalstoffen- en rioolheffing. Voor deze heffingen geldt dat de gemeente niet meer in rekening mag brengen dan de kosten die zij voor de betreffende taak of voorziening maakt. In de paragraaf lichten we de volgende onderdelen toe: 1. Het beleid. 2. De inkomsten uit lokale heffingen en de kostendekking. 3. Kwijtschelding. 4. De lokale lastendruk. Het Beleid De gemeenteraad bepaalt via verordeningen welke gemeentelijke lokale lasten inwoners betalen alsook de hoogte van de tarieven. De belastingverordeningen worden jaarlijks in de decembervergadering door de raad vastgesteld voor het daaropvolgende begrotingsjaar. De tarieven voor de belastingen en leges worden in 2026 met conform de kadernota 2,7 % verhoogd ten opzichte van 2025. Bij de afvalstoffenheffing en rioolheffing is het uitgangspunt 100% kostendekkendheid. Eventuele voor- en nadelen op de taakvelden riolering en afval worden, zo mogelijk, via een egalisatievoorziening vereffend.

Overzicht lokale heffingen Overzicht lokale heffingen en geraamde inkomsten De lokale heffingen bestaan uit belastingen en rechten. De belastingen dienen ter dekking van de algemene uitgaven van de gemeente en zijn in principe vrij besteedbaar. De rechten dienen ter

Pagina 31 van 109

dekking van de kosten die de gemeente maakt voor individuele dienstverlening aan de burger en zijn dus niet vrij besteedbaar.

Excel-tabel Omschrijving

Begroting 2026

Begroting 2025

Realisatie 2024

Leges (excl. leges omgevingsvergunning)

291.223

197.709

351.142

Parkeerheffingen

643.956

593.048

575.300

Lig-, haven- en kadegelden

101.309

101.309

71.755

4.557

4.557

3.680

Afvalstoffenheffing

1.805.819

1.758.356

1.769.483

Rioolheffing

1.506.069

1.411.611

1.119.134

Marktgeld

Lijkbezorgingsrechten

78.767

76.697

67.648

Leges omgevingsvergunning

374.258

354.258

435.609

Onroerendezaakbelastingen

2.847.260

2.484.072

2.386.242

63.240

59.240

51.030

Hondenbelasting Precariobelasting

26.375

25.682

27.671

Toeristenbelasting

432.850

421.470

484.831

2.083

2.083

2.981

55.512

56.825

7.545.604

7.403.331

Roerende-zaakbelastingen Reclamebelasting TOTAAL

8.177.766

Belastingen Belastingen De gemeente kan alleen een belasting heffen als de wet daar de bevoegdheid toe geeft. De opbrengsten van de algemene belastingen komen ten goede aan de algemene middelen van de gemeente. Dit betekent dat de opbrengsten vrij te besteden zijn. Het gaat om de onroerende zaakbelastingen, toeristenbelasting, hondenbelasting, parkeerbelasting en reclamebelasting. Onroerende zaakbelasting Onroerende zaakbelastingen (OZB) zijn de belastingen op de waarde van een woning of bedrijf. Voor woningen mag alleen een eigenarenbelasting in rekening worden gebracht. Op basis van de Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ) wordt ieder jaar van elk object de waarde vastgesteld. Deze waarde vormt de grondslag voor de berekening van de OZB aanslagen. Ontwikkelingen in de waarde als gevolg van de jaarlijkse herwaardering worden gecompenseerd via het tarief. Stijgt de waarde dan moeten de tarieven neerwaarts worden bijgesteld om de opbrengst niet meer te laten stijgen dan de inflatiecorrectie. Parkeerbelastingen worden geheven voor: a. een verleende vergunning voor het parkeren van een motorvoertuig op de in die vergunning aangegeven plaats en wijze; b. een belasting ter zake van een van gemeentewege verleende dagkaart voor het parkeren van een motorvoertuig op de in die dagkaart aangegeven plaats en wijze.

Toeristenbelasting De toeristenbelasting wordt geheven voor het tegen vergoeding houden van verblijf met overnachting Pagina 32 van 109

binnen de gemeente. Precariobelasting Precariobelasting wordt geheven voor het in gebruik nemen van gemeentegrond, zoals bv. terrassen, voorwerpen voor reclamedoeleinden en bouwsteigers. Hondenbelasting De hondenbelasting is een directe belasting die wordt geheven voor het houden van een hond binnen de gemeente. De belasting wordt geheven naar het aantal honden dat wordt gehouden. Reclamebelasting Reclamebelasting werd geheven voor openbare aankondigingen zichtbaar vanaf de openbare weg. De opbrengsten werden uitbetaald aan de Stichting Centrum Belang Doesburg. Met ingang van 2025 is de reclamebelasting vervangen door een BIZ-heffing. De door de gemeente geïnde BIZ-heffing dient, onder inhouding van perceptiekosten te worden uitbetaald aan de Stichting Centrum Belang Doesburg volgens de Verordening Bedrijveninvesteringszone centrum Doesburg.

Bestemmingsheffingen De inkomsten uit bestemmingsheffingen kunnen uitsluitend besteed worden aan die specifieke taak of voorziening waarvoor de heffing is opgelegd. De gemeente mag bij de begroting niet meer in rekening brengen dan de kosten die zij voor de betreffende taak of voorziening maakt. Mee- of tegenvallers worden, zo mogelijk, verrekend met de egalisatievoorziening.

Pagina 33 van 109

Rioolheffing In 2023 is het Watertakenplan Olburgen (WTPO) 2023-2027 vastgesteld. Hierin is aangegeven hoe de gemeente invulling geeft aan de wettelijke zorgtaken op het gebied van riolering, water en klimaatadaptatie (DPRA). Een belangrijk uitgangspunt van het nieuwe plan is het op lange termijn betaalbaar houden van de rioolheffing voor de inwoners. In onderstaand overzicht is de kostendekking voor riolering weergegeven.

Taakveld

Lasten

Baten

Lasten 7.2 Riolering

1.032.120

0.4 Overhead incl btw en rente

477.138

2.1 Straatreiniging

56.245

6.3 Kwijtschelding

65.000

0.10 storting vrz vervangingsinvest.

202.569

Totaal lasten

1.833.072 a

Baten 7.2 Opbrengst heffingen

1.506.069

0.10 onttrekking egalisatievrz.

0

Totaal baten

1.506.069

Dekkingspercentage

82,2%

De rioolheffing wordt berekend op basis van het waterverbruik. Daardoor kan de opbrengst van de heffing behoorlijk schommelen. Dit wordt tot en met 2025 gecompenseerd door een onttrekking aan de egalisatievoorziening. De verwachting is dat het saldo van de voorziening na 2025 nihil zal zijn, hierdoor is onttrekking niet meer mogelijk. De opbrengst is in de begroting verhoogd met 2,7%, dit betreft de inflatiecorrectie. In het in 2023 vastgestelde watertakenplan is al aangegeven dat het te overwegen is om de heffingsmethodiek in de nabije toekomst te herzien. Er wordt momenteel gewerkt aan een voorstel tot herziening. Omdat de tarieven nu niet kostendekkend zijn zal de heffing voor 2026 met meer dan de inflatiecorrectie dienen te worden verhoogd.

Afvalstoffenheffing De kosten van de afvalinzameling worden gedekt door de opbrengsten uit de afvalstoffenheffing. Dit gebeurt op basis van 100 % kostendekkendheid. Daarnaast worden de opbrengsten uit de milieustraat door medegebruik van buurgemeenten en de vergoeding voor gescheiden inzameling van Verpact ook meegenomen in de dekking. In onderstaand overzicht is de kostendekking voor afval weergegeven. Taakveld

Lasten

Baten

Lasten 7.3 Afval

1.839.879

0.4 Overhead incl btw en rente

373.354

2.1 Straatreiniging

116.245

6.3 Kwijtschelding

80.000

Totaal lasten

2.409.478 a

Baten 7.3 Opbrengst belastingen

1.805.819

7.3 Overige opbrengsten

529.200

0.10 egalisatievoorziening

74.459

Totaal baten

Dekkingspercentage

2.409.478

100%

Pagina 34 van 109

Rioolheffing

De jaarlijkse overschotten of tekorten op de afvalstoffenheffing worden geëgaliseerd via de egalisatie voorziening afvalstoffenheffing. Hierdoor worden grote schommelingen in de te heffen afvalstoffenheffing voorkomen. In de afgelopen jaren zijn er door enkele meevallers telkens bedragen toegevoegd aan de voorziening. De kosten voor afvalinzameling stijgen in 2026 met 7,5% door o.a. hogere loonkosten. Door de opbrengsten met alleen de inflatiecorrectie van 2,7% te verhogen ontstaat er een tekort dat opgevangen wordt door een onttrekking aan de egalisatievoorziening.

Rechten Rechten worden geheven als de gemeente een specifieke dienst verleent. Bij het heffen van rechten geldt dat er geen winst gemaakt mag worden op de diensten. De belangrijkste rechten zijn de leges die geheven worden op basis van de legesverordening. Ook de marktgelden en de lijkbezorgingsrechten horen bij dit onderdeel.

Pagina 35 van 109

Overzicht leges (inkomsten en kostendekking)

Begroting 2026

Begroting 2025

realisatie 2024

Leges algemene dienstverlening (hoofdstuk 1)

€ 248.888

€ 156.535

€ 266.096

Leges leefomgeving en omgevingsvergunning (hoofdstuk 2)

€ 375.157

€ 355.133

€ 457.039

Leges dienstverlening (hoofdstuk 3 vallend onder de Europese dienstenrichtlijn)

€ 42.285

€ 41.174

€ 63.616

Totaal

€ 666.330

€ 552.842

€ 786.751

Begroting 2026

Begroting 2025

realisatie 2024

Lasten

€ 811.880

€ 741.724

€ 803.046

Opbrengst leges

€ 248.888

€ 156.535

€ 266.096

31%

21%

33%

Lasten

€ 559.155

€ 491.283

€ 499.522

Opbrengst leges

€ 375.157

€ 355.133

€ 457.039

67%

72%

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Doesburg&id=8876fd08-8237-4f55-b613-6f53219c001e