Kadernota 2025 ODRA
Tekst van het document
Kaders voor de begroting 2025 En raming en inzicht in de trends voor 2026-2028 en financiële uitgangspunten.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 1
Inhoud Hoofdstuk 1 ............................................................................................................... 3 1. 2. 3. 4.
Inleiding ....................................................................................................... 3 Reguliere werkzaamheden ............................................................................... 3 Projecten en innovaties ................................................................................... 4 Organisatie ontwikkeling; budgettaire consequenties........................................... 5
Hoofdstuk 2 ............................................................................................................... 6 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11.
Inrichting begroting ........................................................................................ 6 Productie begroting cf methodiek ‘outputfinanciering’ .......................................... 7 Tariefstelling ................................................................................................. 7 Begroting gespecificeerd ................................................................................. 8 Overhead.....................................................................................................11 Voorlopig kader voor begroting 2025; Samenvattend .........................................11 Meerjarenraming .......................................................................................... 12
Hoofdstuk 3. .............................................................................................................14 12. 13.
Risico’s voor de begroting 2025 ......................................................................14 Weerstandsratio ........................................................................................... 15
Bijlage 1;
Indicatie 2025 per partner ..........................................................................16
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 2
Hoofdstuk 1 1. Inleiding Het startpunt voor de begrotingscyclus 2025 is een kadernota, waarin een financiële vertaling plaatsvindt van economische, maatschappelijke en beleidsmatige ontwikkelingen die gevolgen hebben voor de bedrijfsvoering van ODRA. Voorgaande jaren hebben we deze ontwikkelingen beschreven in een zgn. uitgangspuntennotitie als basis voor een kadernota. Dit jaar zijn we gestart met het opzetten van een uitvoeringsbeleidskader, welke komende maanden met de partners wordt besproken. De bedoeling is dat in het voorjaar 2024 er een meerjaren uitvoeringsplan ligt, waarmee de begroting voor 2025, en de daarna volgende afspraken met de partners over het werkpakket) kunnen worden uitgewerkt. Deze kadernota voor 2025 is gebaseerd op ‘staand beleid’, zoals beschreven in de uitgangspunten en begroting 2024, aangevuld met de veranderingen uit de omgevingswet, aangevuld met economische ontwikkelingen die voor alle omgevingsdiensten zullen gelden. De ontwikkeling met de grootste financiële impact voor 2025 betreft de loonindexering die reeds gestalte heeft gekregen in de CAO voor 2024 en de verwachte loon – en prijsstijging (CPB-index) voor 2025. Daarnaast wordt in deze kadernota ‘aangehaakt’ op de criteria en normeringen die vanuit het InterBestuurlijke-Programma VTH (IBP-VTH) zijn ontwikkeld ten behoeve van de zgn. Robuustheidstoetsing van OD’s.
De belangrijkste criteria zijn: de budgetomvang voor de basistaken en gekwalificeerde eigen medewerkers om deze uit te voeren; innovatie en opleidingsbudgetten; en het weerstandsvermogen in relatie tot de risico’s. In de hoofdstukken hieronder een korte schets van de economische-ontwikkelingen die leiden tot aanpassingen van de toekomstige begrotingen.
2. Reguliere werkzaamheden Al enige jaren ziet ODRA dat het volume aan werkzaamheden toeneemt. Dat is onder meer op het gebied van bouw (opgave om meer te bouwen), meer klachten vanuit burgers en dus uiteindelijk toezicht en handhaving. De omgevingswet gaat mede leiden tot meer advies aanvragen, en een integrale benadering van vraagstukken van bedrijven en burgers. De financiële-consequenties van de WKB en overdracht bodemtaken naar de gemeenten (beide gekoppeld aan de omgevingswet) zijn nog steeds niet ten volle duidelijk. Onze PDC (producten en diensten catalogus) is hierop wel aangepast, echter pas vanaf medio 2025 verwachten we de effecten in financiële zin helderder te hebben.
De verwachting is dat in 2025 de omzet van ODRA stijgt naar € 26,4 miljoen. Het is gebaseerd op een lichte volume toename, en een prijsindex. (zie § 7). De begroting’24 is stabiel tov 2023 omdat daarin nog niet alle gesubsidieerde projecten (o.a. SPUK) zijn opgenomen. Deze zijn op een latere datum binnengekomen.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 3
De verwachte toename van de omzet heeft ODRA ingeschat op basis van historische trends in combinatie met de beleidslijnen die reeds voor de begroting en werkpakketten 2024 golden. Samengevat leidt dat tot enkel procenten toename in de afname van diensten en producten bij ODRA. Volume-effecten (in %) VV Geschatte volume groei
bouw handhaving (sancties) 1%
toezicht
1%
milieu maatwerkvoorschr. 1% 2%
advies
VV
0%
handhaving (sancties) 1% 1%
toezicht
advies 5%
Bovengenoemde percentages zijn een gemiddelde over de hele regio. Per partner kan het verschillen, vanwege de specifieke omstandigheden in de betreffende gemeente. In deze kadernota zijn een aantal aannamen gemaakt voor de betreffende partner, en verwerkt in de geraamde bijdrage. In het proces naar de begroting 2025, zullen deze aannames worden besproken met de partners en eventueel worden ‘gefinetuned’.
3. Projecten en innovaties In de begroting 2023 – 2024 is een aantal projecten opgenomen binnen de gezamenlijke diensten. Daarnaast beschikt ODRA over een vrij innovatiebudget. In deze kadernotitie stellen we voor dit te bundelen tot één innovatiekalender voor 2025 en de jaren daarna. In de tabel is een aantal projecten genoemd die mogelijk in 2025 kunnen worden opgestart, met een indicatie van de omvang. Vanuit het later nog vast te stellen MJP, kunnen ook andere accenten of prioriteiten worden gesteld of projecten worden toegevoegd. Het de verwachtingen weergegeven voor 2025: Op de indexering van de tarieven na, is dit nagenoeg budgetneutraal. In het kader van de ‘robuustheid’ wordt een innovatie budget van > 1% van de omzet aangehouden. Voor 2025 ramen we met deze kalender 1,8%. Indicatie Innovatie-agenda x € 1.000
Begroting 2024
Bedrag 2025
index
Verbeteren luchtkwaliteit
100
Tegengaan verspreiding ZZS
50
Beschermen bodem en grondwater
50
Bijdragen aan RO-opgaven en natuurinclusieve bouw
35
Stimuleren circulaire economie
50
Programma Duurzaamheid / energie
149
Programma omgevingswet
139
Nader te bepalen / vrij budget innovatie
108
59
Totaal
444
469
De post nader te bepalen zijn onder meer projecten als energie/guov en andere projecten die voorheen in het programma zaten, maar waarvoor nog geen exacte invulling bekend is.
175
5,6%
Naast de projecten binnen de gezamenlijke diensten, voert ODRA projecten uit voor partners en voor landelijke overheden. Dit jaar en volgend jaar (2024) zijn dat de SPUK-projecten Energie en IBP. Energie loopt door naar 2025. In 2023 is gebleken dat de ‘projecten-portefeuille’ snel volloopt met specifieke projecten van opdrachtgevers zoals de Provincie (Theseus, WNB-pilot). Voor 2025 is nog niet aan te geven hoeveel projecten worden gegund. In deze kaders is met een stelpost van € 1,8 miljoen gewerkt. Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 4
4. Organisatie ontwikkeling; budgettaire consequenties Er zijn voor ODRA een aantal organisatorische ontwikkelingen die van belang zijn voor de financiële kaders 2025: Groei van ODRA ODRA is de afgelopen jaren fors gegroeid in taken, en dus ook in omvang qua fte’s. Vanwege de span of control zal er vanaf 2024 een extra team (van 6 naar 7) in de reguliere uitvoering erbij komen. Ook de interne organisatie zal qua omvang meegroeien; meer mensen en meer werk betekent een grote belasting voor de personele- en financiële administratie. ODRA gaat naar een systeem van dynamische budgettering voor de bedrijfsvoering; We stellen voor een meerjarig kader van 25% (van de omzet) voor de overhead te hanteren. Investeren in de mens De omgevingswet vraagt om een andere aanpak van ons werk. Meer adviserend, integraal en multidisciplinair. Er wordt meer op kennis en vaardigheden en competenties gestuurd, van buiten naar binnen, in plaats van langs de lijn van afdelingen. Het gaat om elkaar vinden, innovatie en leiderschap. De budgetten voor ontwikkeling (opleiding) willen we laten groeien naar 3% van de loonsom. Dit is een percentage dat door het IBP als robuustheidscriterium wordt aanbevolen.
Voldoen aan informatie-wetten Er is veel nieuwe wetgeving waaraan we moeten voldoen; waaronder AVG en Informatiebeveiliging, de Wet elektronisch publiceren (Web), de Wet digitale toegankelijkheid (Wdt) en de Wet open overheid (Woo, totaal 23 wetten)). Ook onze online-communicatie zal moeten voldoen aan de richtlijnen voor digitale toegankelijkheid (Wdt). Dat heeft impact op hoe wij onze informatie opslaan en aanbieden. Om dit verder te ontwikkelen en te implementeren is inhuur van specifieke kennis nodig. Dit leidt tot een hoger benodigd adviesbudget dan afgelopen jaren. Duurzame ODRA. In 2022 zijn we verhuisd naar de Airborne Tower. Daar zijn we erg tevreden mee. Het is ook een duurzaam pand, ingericht met refurbished materialen en meubilair. De groei van de organisatie leidt tot nu toe nog niet tot problemen qua werkplekken. Een verdere groei naar 240 over enkele jaren, zullen wel investeringen met zich meebrengen. Onze huisvesting knelt wel op het gebied van opslag, en stalling van (e-)fietsen en mogelijkheden voor het elektrificeren van ons wagenpark. Daarnaast is onze 2e locatie op de Markt (voor de meetdienst) niet meer geschikt qua omvang, faciliteiten en het voldoen aan wettelijke richtlijnen. Er wordt onderzocht of er kan worden verhuisd naar een andere locatie. Ook hiervoor is extra adviesbudget nodig en mogelijke stijging van de huisvestingslasten.
Vanaf 2024 is het verplicht dat we onze CO2 emissie gaan meten en rapporteren. Via een nulmeting in 2024 en ons beleid hopen we verder te kunnen reduceren. De stappen die in gang zijn gezet betreffen onder meer een leaseplan voor e-bikes (i.p.v. automobiliteit) en volledige vervanging van alle ‘fossiele’ auto’s. Dit brengt de nodige investeringen met zich mee.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 5
Hoofdstuk 2 5. Inrichting begroting Binnen het Gelders Stelsel is de afspraak gemaakt dat onze werkzaamheden worden gecategoriseerd in programma’s en taakvelden. We werken tot nu toe binnen ODRA met drie taakvelden (milieu, bouw en algemeen) en vijf programma’s (vergunningverlening, toezicht en handhaving, advies, stelseltaken, projecten). Afgelopen jaar is vanuit het programma IBP-VTH een extra ‘dimensie’ naar voren gekomen. Voor het bepalen van het robuustheids-criterium ‘omvang omzet in €’, wordt uitgegaan van een indeling in: basistaken; milieu gerelateerde taken; en plustaken. Deze indeling is grotendeels, maar nét niet volledig, congruent met de huidige taakvelden. Omdat het in de administratieve organisatie ondoenlijk is om vanuit een ‘drie- dimensionale matrix’ te werken, stellen we voor om in de begroting 2025 de indeling aan te passen. Dit doen we door de afzonderlijke producten en diensten (uit de PDC) één op één te koppelen aan de nieuwe indeling. De indeling vanuit het IBP-VTH wordt dan de leidende indeling. Vooralsnog blijft ons systeem van ‘beheerste outputfinanciering’ ook in 2025 overeind. Vanuit het IBP-VTH zullen voorstellen komen om de financieringswijze van omgevingsdiensten aan te passen. Het is nog onduidelijk hoe ze er precies gaan uitzien, en wanneer deze dan zouden ingaan.
ODRA wacht deze ontwikkeling af, en blijft de huidige systematiek volgen in de begroting 2025. In onze producten en dienst catalogus (PDC) wordt onderscheid gemaakt tussen diensten (worden op uur-basis afgerekend), producten (via vaste prijs per product) en gezamenlijke diensten; fixed price via een verdeelsleutel. In de grafieken is de ontwikkeling van het aantal diensten en producten weergegeven.
De afname van het aantal producten in 2025 heeft te maken met een verandering in de PDC. De klachtbehandeling was een product. Door de enorme variëteit in tijdsbesteding van klachten en spreiding over de partners, is de deze omgezet naar een dienst. Het gaat om ruim 2000 klachten. ODRA heeft een onderzoek gestart naar de kengetallen van de producten. Niet alleen bij klachten blijkt dat de variatie in tijdsbesteding van een product toeneemt, afhankelijk van de complexiteit van de omstandigheden waar het product wordt geleverd. Er ontstaan dus steeds meer verschillen, in plaats van uniforme producten met gelijke tijdsbesteding. Dit wordt in de weg naar de begroting 2025 nog verder uitgewerkt en onderzocht welke consequenties dit heeft voor de budgetten van partners. Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 6
6. Productie begroting cf methodiek ‘outputfinanciering’ In bijgaande ‘kern-tabel’ is het kader vanuit de productcategorieën (PDC) weergegeven, waarin de aantallen met financiële vertaling uit bovenstaande grafieken zijn weergegeven. Raming 2025 op hoofdlijnen x € 1.000 aantallen
ini begroting 2024 in €
aantallen
capaciteit begroting (uren) 2025 in €
Baten Producten (obv aantallen)
11.164
8.702 33%
80.238
8.345 32%
Diensten (obv uren)
129.366
12.877 49%
151.732
15.780 60%
2.172
8%
19.884
1.986
8%
332
1%
283
1%
Gezamenlijke diensten Materiële kosten
9.037
Vrijval balansposten
pm
Totaal baten Lasten
24.083 aantal fte x € 1.000
251.855 aantal fte
26.393 x € 1.000
Lasten programma's
169,7
18.028 68%
179,6
19.764 75%
Lasten overhead
35,3
6.054 23%
38,9
6.629 25%
204,9
24.083
218,5
26.393
Totaal lasten gemid. kengetal producten tarief per uur
7,7 €
99,00
Saldo
8,9 tov 2023 4,2% 0
€ 104,00
tov 2024
5,1% 0
De omzet groeit naar verwachting tot € 26,4 miljoen. De cijfers in de raming 2025 zijn bepaald door extrapolatie van de diensten in de werkpakketten 2024 (vastgesteld op 1 november 2023), met inachtneming van in hoofdstuk 1 geformuleerde trends. Het aandeel diensten neemt door veranderingen in de PDC toe naar 60%. De overhead komt uit op 25% van de omzet.
De omvang van het taakveld bouw neemt al jaren toe. Er is door de stikstof en economisch tij, een voorzichtige kentering. De toename is ook een gevolg van het toetreden van een 4e gemeentelijke bouw partner. De afname in 2024 van diensten is vooral een gevolg van projecten die toen nog niet bekend waren.
7. Tariefstelling Het gehanteerde tarief in de raming 2025 is € 104,- per uur. Onze huidig tarief in de begroting 2023 is € 95,- per uur. Voor 2024 is € 99,- begroot. Voor 2025 verwachten we een stijging met circa 5% ten opzichte van 2024. Deze heeft alles van doen met de loonindexeringen. Het onderhandelingsresultaat voor de CAO 2024 (loopt tot maart 2025) gaat uit 6% stijging van de lonen. Daarnaast is er een uitbreiding van bovenwettelijke verlofdagen naar 8. Dit heeft effect op de ‘productiviteit’.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 7
Voor 2025 wordt door het CPB (mev) een index van 4,3% gehanteerd voor de lonen. Voor materieel geldt gemiddeld 2% per jaar. De kosten voor ODRA stijgen tussen nu (2023) en 2025 met circa 11% (verlof meegerekend). ODRA stelt voor om de tarieven met € 9 euro te verhogen (= 9,4%) te verhogen t.o.v. 2023. realisatie 2022
begroting 2023
begroting 2024
begroting 2025
benchmark
Personeelskosten direct
€ 66
€ 67
€ 73
€ 77
€ 58
Personeelskosten indirect
€ 15
€ 16
€ 16
€ 17
€ 20
Tariefopbouw in euro
Materieel - huisvesting & facilitair
€3
€3
€4
€3
€9
- ict
€4
€3
€3
€3
€5
- overige kosten
€3
€6
€3
€4
Overhead
€ 10
Beleidsruimte *)
€1
Totaal
€ 92
- stijging tov voorgaand jaar Aantal productieve uren
€5
€ 13
€ 10
€ 10
€ 18
€ 95
€ 99
€ 104
€ 99
€3 3,3%
1.412
4,2%
5,1%
1.400
1.368
1.368
ODRA gebruikt voor haar tariefstelling en productieve uren de benchmark ‘overheidstarieven’ . De benchmark 2025 is nog niet op de nieuwe indexen en verlof aangepast.
8. Begroting gespecificeerd Baten per klantgroep & robuustheidscriterium. Bovenstaand tarief x de begrote inzet van ODRA op producten en diensten vormt de omzet, weergegeven in de ‘kerntabel’. De omzet van ODRA stijgt in deze raming 2025 naar € 26,4 miljoen. Een stijging van € 1,7 miljoen t.o.v. 2023 en € 2,2 miljoen t.o.v. 2024. Baten x € 1.000 Partners Provinciale programma's Omgevingsdiensten Derden Doorberekende kosten Baten - verhouding
Specificatie taaktype '25
ini begr. 2024
begroting 2025
17.091 5.005 439 1.253 294
18.287 5.700 596 1.810
24.083
26.393
basistaak
plustaak milieu
plustaak niet-milieu
8.199
2.597
7.085
3.119
2.526
54
272
323
111
1.699
75
331
11.777
7.477
7.139
45%
28%
27%
In de tabel van de baten per partner is tevens de nieuwe indeling opgenomen, die vanuit de robuustheidscriteria wordt voorgeschreven. Hieruit blijkt dat we in 2025 ook gaan voldoen aan het criterium van € 16,5 miljoen omzet uit basis- en milieu gerelateerde taken. Ook als de norm wordt geïndexeerd. Baten en kosten per programma en taakveld. En baten en kosten per categorie. Conform de BBV-indeling specificeren we naar programma’s / taakvelden en kostencategorieën. De ontwikkelingen vanuit de omgevingswet (meer integrale aanpak, overleg en advies) is qua geprognosticeerde omzet in het programma Advies zichtbaar.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 8
Baten x € 1.000
1. Vergunningverlening 2. Toezicht en Handhaving 3. Advies 4. Stelseltaken 5. Algemeen en Projecten Baten - verhouding
Specificatie taakveld '25
ini begr. 2024
begroting 2025
5.241 10.505 2.698
22%
5.639
basistaak
plustaak milieu
plustaak niet-milieu
21%
1.595
408
3.532
43%
7.708
887
2.796
11%
5.535 11.391 3.286
12%
2.474
23%
6.182
23%
44%
24.083 100%
26.393 100%
811 6.182
11.777
7.477
7.139
45%
28%
27%
Specificatie taakveld '25
Lasten x € 1.000 1. Vergunningverlening 2. Toezicht en Handhaving 3. Advies 4. Stelseltaken 5. Algemeen en Projecten Lasten - verhouding
ini begr. 2024 4.997 10.524 2.606 333 5.623
begroting 2025 21% 44% 11% 1% 23%
24.083
Saldo
5.287 11.405 3.151 358 6.192
basistaak 1.523
390
3.374
43%
7.718
888
2.799
12%
2.373
358
23%
6.192 11.614
7.470
7.309
44%
28%
28%
6
-170
0
164
ini begr. 2024
begroting 2025
% tov 2024
Baten
24.083
26.393
10%
Lasten Personeel loonkosten Medewerkers ODRA Inhuur externe capaciteit
16.350 3.685
68%
327 719 70 -80
1%
18.557 3.328
70%
13%
13%
-10%
2%
70%
3%
13%
0%
557 816 100 -50
21.072
87%
Huisvesting en facilitair ICT Stelselkosten Advieskosten Overige kosten
828 778 333 350 10
3%
Risico's (onvoorzien) Programmakosten
Personeel overige kosten Opleidingen Algemene personeelskosten Dotatie personeelsvoorzieningen Harmonisatie/detacheringen Totaal personeel
Totaal lasten
3% 0%
0%
43%
0%
-38%
23.308
88%
11%
3%
2%
3%
1%
1%
8%
0%
842 789 358 357 36
197
1%
515
2%
3% 1% 1%
1%
2%
0%
261%
264
1%
34%
439
2%
-15%
24.083 100%
26.393 100%
10%
0
0
Saldo
778
1%
26.393
15%
plustaak niet-milieu
20%
0
Raming baten en lasten (categoriaal) x € 1.000
plustaak milieu
De ontwikkelingen in 2025 zitten, zoals hierboven beschreven, vooral in de personeelskosten. De verwachte prijsstijgingen (vanuit het CPB-mev) voor de materiele kosten zijn geringer.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 9
Omdat de stijging van personeelskosten veel harder gaat dan de stijging van de materiele kosten, wordt het aandeel in de totale begroting groter. We stijgen naar 70% aandeel internen.
Toelichting op de kaderstelling voor de afzonderlijke posten In onderstaande grafieken is de ontwikkeling van een aantal belangrijke kengetallen rond bezetting en loonkosten in kaart gebracht. In de begroting 2025 van ODRA worden deze als kader genormeerd: Formatie bezetting en personele kengetallen
ini begroting 2024 intern
extern
Formatie bezetting Productief Niet productief Totaal bezetting en formatie
141,1 35,3 176,4
28,6
Loonkosten x € 1.000 Gemiddelde kosten /fte (in €)
•
•
•
intern
extern
totaal
26,4
28,6
153,2 38,9 192,1
26,4
179,6 82% 38,9 18% 218,5
16.350
3.685
20.035
18.557
3.328
21.885
92.699
129.020
97.761
96.591
82%
18%
% stijging gemid loonkosten tov jaar eerder
•
totaal 169,7 83% 35,3 17% 204,9
% van de loonsom
•
begroting 2025
126.121 100.157
85%
15%
5%
-2%
13%
Salariskosten In de actuele begroting 2023 gaan we uit van een gemiddelde salarislast van € 86.295. Hierin is de CAO van 2023 verwerkt. In deze kadernota gaan we uit van de loonindexeringen cf het voorstel CAO 2024 (6%) en MEV 2025 (laatste versie sept. 23) van 4,3%. Inhuur Ondanks de krappe arbeidsmarkt hebben we afgelopen jaren (2022 en 2023) de tariefstijgingen voor inhuur beperkt kunnen houden. Door een goede mix van ‘junioren – senioren’ blijven we min of meer stabiel. Natuurlijk rekenen ook detacheerders de gestegen kosten aan ons door. Vanuit de ‘robuustheidscriteria’ geldt een percentage van 80% medewerkers in vaste dienst. We ramen nu een externe bezetting van 17% bij de uitvoering (productieve fte’s). Personele overhead Het aantal fte’s in de bedrijfsvoering is afgelopen jaar meegegroeid met de omzet. Daarnaast zijn er medewerkers bijgekomen die verbandhouden met onze verzelfstandiging op ICT, huisvesting en post/archief en teamleiding. Procentueel zal de personele overhead niet groeien in 2025. De blijft op 18% van de totale capaciteit. Huisvesting en ICT De financiële doelstellingen (besparingen) uit 2022 rond huisvesting en ICT zijn gehaald. De kosten voor huisvesting en ICT stijgen mee met de inflatie. Voor de kosten ICT verwachten we een geringere stijging dan de inflatie.
Deze hangt samen met het traject (herinrichting ICT) en verbetering contractenbeheer, met name voor office licenties. Advieskosten Gezien het aantal ontwikkelingen die op ODRA afkomt in het kader van wet- en regelgeving, en de ambities om te kunnen inspelen op de maatschappelijke ontwikkelingen, is (naast indexering) een budget benodigd van circa € 360.000,-.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 10
•
Stelsel taken In de stelseltaken zijn kosten opgenomen die de Gelderse omgevingsdiensten (en ODNL) bij ons in rekening brengen voor de taken die zij voor het hele stelsel uitvoeren. Het voorstel is om voor de begroting 2024 de kosten nagenoeg gelijk niveau te houden, namelijk afgerond € 0,4 miljoen.
•
Risico’s In hoofdstuk 4 zijn de risico’s beschreven die we voorzien in de komende jaren. Deze zijn divers en op sommige onderdelen omvangrijk. Vanwege de vele onzekere ontwikkelingen in de economie en wet- en regelgeving stelt ODRA voor om 0,75% van de omzet te reserveren als risico bedrag.
9. Overhead We hebben een (meerjarig) doel gesteld voor de overhead van 25% van de omzet. In absolute zin groeit de overhead (t.o.v 2024) met € 0,6 miljoen. Deels is dit prijscompensatie, deels wordt deze aangewend voor versterking van de bedrijfsvoering vanwege de groei van ODRA. Overhead specificatie (indirecte kosten) x € 1.000
ini begr. overhead 2024
directe kosten 2024
totaal kosten 2024
begroting overhead 2025
directe kosten 2025
totaal kosten 2025
Subtotaal personeel
3.674
17.397
21.072
4.101
19.207
23.308
842 789 357 240 300
118 439
842 789 357 358 739
Overige overhead Huisvesting en facilitair ICT Advieskosten Stelselkosten Onvoorzien en overig
830 776 350 217 207
116 515
830 776 350 333 722
Subtotaal overige overhead
2.380
631
3.011
2.528
557
3.085
Totaal totale kosten % van de totale kosten
6.054 24.083 25,1%
18.028
24.083
6.629 26.393 25,1%
19.764
26.393
74,9%
74,9%
10. Voorlopig kader voor begroting 2025; Samenvattend Met alle hiervoor beschreven kaders en uitgangspunten, kan er een sluitende begroting voor 2025 opgesteld worden. We gaan dan uit van het volgende: •
• •
In oktober 2023 is samen met de partners de omvang van de werkprogramma’s 2024 vastgesteld. Deze zijn geëxtrapoleerd naar een begroting op programma -en taakveld niveau, rekening houdend met de ontwikkelingen in de maatschappij. Veel partners hebben dit in de gemeentelijke begroting nog niet gesynchroniseerd; het advies van ODRA is om dat te doen. Voor de provinciale programma’s en de diensten aan omgevingsdiensten en derden is een voorlopig kader bepaald, voornamelijk gebaseerd op de cijfers van 2023. Voor de projecten geldt dat er in het meerjarenbeleidsprogramma een indicatie is gegeven van op te starten projecten. We hebben deze geheel gepositioneerd als innovatie-budget. Daarnaast is in het kader 2025 een stelpost voor projecten opgenomen van € 0,5 miljoen. Hieronder vallen
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 11
• • • • •
in ieder geval het SPUK-project (energie). De ervaring leert dat er de komende jaren tal van projecten bij zullen komen. Het overhead percentage zal met 25% gaan voldoen aan ons meerjarig doel. Het uurtarief voor 2025 wordt met € 5,- verhoogd van € 99,- (in 2024) tot € 104,- in 2025. Dit om de structurele effecten van de komende gemeentelijke CAO’s en inflatie op te vangen. Er wordt meer geïnvesteerd in kennis, competentie en vaardigheden. Het opleidingen budget is 3% van de loonsom, cf de robuustheidscriteria Voor innovatie is € 470 K beschikbaar. Dit is bijna 2% van de begroting. De omvang van de begroting voor 2025 is € 26,4 miljoen, (begroting 2023 respectievelijk 2024 is € 24,6 en € 24,1 miljoen).
11. Meerjarenraming Onze ambitie is om elk jaar ook de meerjarige ontwikkelingen te kwantificeren. Zowel op programmaniveau als op taakveldniveau. Dit is een moeilijk proces omdat het op veel punten nog onduidelijk is qua beleid, zowel vanuit de regering, als wel vanuit onze partners. Ondanks dat, is in de tabel een eerste aanzet gegeven voor kwantificering per programma en per kostencategorie. De intentie is om in de komende maanden, ter voorbereiding op de definitieve begroting 2025, en het nog op te stellen meerjarig uitvoeringsplan met de partners te bespreken.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 12
baten per programma x € 1.000 1. Vergunningverlening 2. Toezicht en Handhaving 3. Advies 4. Stelseltaken 5. Algemeen en Projecten
begroting begroting 2024 2025 5.241 5.535 10.505 11.391 2.698 3.286
raming 2027 5.386 12.715 3.879
raming 2028 5.313 13.433 4.214
5.639
6.182
6.716
7.297
7.928
raming toelichting 2029 5.242 invloed Omgevingswet 14.192 invloed Omgevingswet 4.579 invloed Omgevingswet is ondergebracht 8.614 hogere projectomvang
24.083
26.393 9,6%
27.781 5,3%
29.277 5,4%
30.889 5,5%
32.627 5,6% volume- en prijsindex
begroting begroting 2024 2025
raming 2026
raming 2027
raming 2028
raming toelichting 2029
% verandering
categoriaal meerjaren x € 1.000
raming 2026 5.460 12.035 3.570
Baten Partners Provinciale programma's OD's en derden
17.386 5.005 1.692
18.287 5.700 2.406
19.675 5.700 2.406
21.171 5.700 2.406
22.783 5.700 2.406
24.521 5.700 2.406
24.083
26.393
27.781
29.277
30.889
32.627
begroting begroting 2024 2025 21.072 23.308
raming 2026 24.615
raming 2027 26.027
raming 2028 27.552
volume
5,9%
1,6%
1,7%
1,9%
prijspeil
4,0%
4,0%
4,0%
4,0%
Totaal baten lasten x € 1.000
Bedrijfsvoering - huisvesting & facilitair - ict - overige kosten Programmakosten
2.496 828 778 890 515
2.646 842 789 1.015 439
2.699 858 805 1.036 447
2.753 876 821 1.056 456
2.808 893 838 1.077 465
raming toelichting 2029 29.198 2,0% hogere projectomvang 4,0% loonindex 2.864 911 854 1.099 475
Totaal lasten
24.083
26.393
27.762
29.236
30.825
32.537
0
0
19
40
64
90
Personeelskosten
Saldo
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 13
Hoofdstuk 3. 12. Risico’s voor de begroting 2025 In de risico benadering van ODRA wordt een aantal categorieën onderscheiden. Hieronder worden ze voor 2025 geduid: •
•
•
•
Exploitatierisico’s Omzetrisico: Het meest reële risico is dat de werkpakketten (dus omzet) niet worden gehaald, terwijl de (vaste) kosten doorlopen. Dit treedt op als een deel van het vraag-gestuurde werk in de werkpakketten (bv. Vergunningaanvragen bouw, projecten die vertragen) niet wordt gerealiseerd. In het nu lopende jaar (2023) gaat het waarschijnlijk om 3% minder omzet in de werk- en aanvullende programma’s. Dit mitigeren we door een dynamische capaciteitsplanning op te stellen, waarmee we de werving en inhuur van medewerkers kunnen sturen. Kostenrisico; er zijn twee belangrijke risico’s voor 2025. - De inflatie en wat dit betekent voor de CAO en overige kosten. Vooralsnog gaan we uit door de hoge inflatie en looncompensatie dat er een tariefsverhoging van € 5,- per uur nodig is t.o.v. 2024. De onzekerheidsmarges zijn echter enkele procenten. Realisatie kengetallen; De processen zullen, mede door de omgevingswet, gaan veranderen. We hebben nieuwe en veranderende activiteiten reeds verwerkt in de PDC voor 2024. Wat de exacte uitwerking doet voor de kengetallen en dus de exploitatie, is nog onduidelijk. Er is al zichtbaar dat op een aantal producten de kengetallen niet adequaat zijn, en moeten worden verhoogd. Risico’s op de taakuitvoering Dit risico betreft de aansprakelijkheid voor fouten en nalatigheid in de uitvoering.
Omdat burgers en ondernemers ‘mondiger’ worden en ook als zodanig acteren, wordt dit risico voor ons groter. Het risico is in principe via een verzekering afgedekt. Daarnaast merken we dat de impact van ons hele handelen meer onder een vergrootglas komt te liggen. Steeds meer berichten in de media over de omgevingsdiensten, onderzoeken naar functioneren van het VTH-stelsel (I&W/ commissie Aartsen) en mogelijk toenemende Wooverzoeken kunnen impact hebben op ons image en indirect op bedrijfsvoering. We kunnen anticiperen door scherp te blijven focussen op de kwaliteit van onze dienstverlening. Frictiekosten Frictiekosten ontstaan meestal als gevolg van grote veranderingen in de organisatie. Bijvoorbeeld als partners besluiten om de niet-wettelijke taken in eigen beheer op te pakken. Ook kunnen grote fricties ontstaan bij medewerkers die (niet meer) passen op het werk dat moet worden uitgevoerd. Voor 2025 verwachten we dat er geen noemenswaardige frictie zal optreden. Wel wordt er nog € 70.000 (0,3% van de omzet) gereserveerd voor personele frictie. Compliance aan wet- en regelgeving Vooral een risico dat effect heeft op ons imago van betrouwbare overheidsdienst en als we het ‘te bont’ maken, een afkeurende accountantsverklaring. Om compliant te blijven moeten in de bedrijfsvoering investeringen worden gedaan.
De Woo (sinds 2022 van kracht) zal nog de nodige energie (en kosten) met zich meebrengen, evenals informatiebeveiliging en AVG. Er is voorgesteld om het adviesbudget te verhogen.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 14
•
Liquiditeit Met de partners is afgesproken dat zij aan het begin van elk kwartaal een kwart van het werkprogramma als voorschot betalen. Zonder dit systeem zou ODRA niet aan haar betalingsverplichtingen kunnen voldoen. Het eigen vermogen is in de huidige GR gelimiteerd tot een € 0,5 miljoen (2% van de omzet). Te klein om fluctuaties in de liquiditeit op te vangen zonder systeem van bevoorschotting. (Nb: Ik het kader van de robuustheidscriteria over het weerstandvermogen, wordt een wijziging in de GR voorbereid (per juli 2024)- zie volgende paragraaf). De grote investeringen in onze huisvesting in 2022 zijn qua liquiditeit voor een deel afgedekt met een lening bij de BNG. Toekomstige grote vervangingsinvesteringen, de eerste zijn te verwachten in IT apparatuur in 2026, kunnen eveneens gefinancierd worden met een lening.
13. Weerstandsratio In de robuustheidscriteria vanuit het IBP is een ratio van 80% als ondergrens aangegeven. Dit is een ratio tussen het totaal van de geïnventariseerde risico’s en het vermogen + de post onvoorzien in de begroting. Voor ODRA geldt het volgende. Weerstandsratio (bedragen x € 1.000) Algemene reserve
stand 31-12-2024
stand 31-12-2025
500
500
Te bestemmen batig saldo
58
Bestemmingsreserves
115
76
0
0
Onvoorzien
197
264
Totaal weerstandsvermogen ( ex bestemmingsres.)
755
764
Resultaat boekjaar
Totaal risico
900
900
Weerstandsratio
84%
85%
Norm
80%
80%
De risico’s zijn nu ingeschat op € 0,9 miljoen. In 2024 zullen deze via een zgn. ‘kans x effect’ meting verder worden gespecificeerd op de hierboven beschreven onderdelen.
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
pag. 15
Bijlage 1; Indicatie 2025 per partner Baten per klant x € 1.000 Arnhem Doesburg Duiven Lingewaard Overbetuwe Provincie regulier Provincie Bodemtaken Provincie Complexe Handhaving Provincie Aandachtsbedrijven Renkum Rheden Rozendaal Westervoort Zevenaar Partners algemeen Subtotaal partners % van de omzet
Bouw
Milieu
Totaal
Bouw
Algemeen
Totaal
diensten diensten diensten diensten
x tarief 2.820 324 11 968 101
x € 104 782 63 0 326 32
x tarief 934 66 226 410 525 350
x tarief 3.755 390 237 1.379 626 350
358 54
x € 104 859 59 126 634 330 204 372 3.057
708 57 3 2 22
168 249 6 43 340
876 306 9 45 362
127 12 1 0 17
5.017
3.318
8.335 35%
1.773
149 197 5 31 301 450 6.774
10
10
125
239
3.328
8.345
1.898
7.125
Subtotaal OD's Subtotaal derden Totaal klanten
Milieu
producten producten producten
x € 104 910 33 28 656 105 229 6 1.146 1.410 315 64 2 6 51 4.963
% van de omzet
32%
7.017 602 448 3.257 1.233 1.175 736 4.280 1.420 1.651 710 37 123 846 450 23.987
84 85 13 30 86
52
47 46 8 10 29
183 131 21 40 115
976
413
469
1.859 8%
283 1%
119
0
596
1.986
283
26.393
8%
1%
467 1.802
8
5.067
15.780
1.103
60%
Totaal baten 2025
23 10 -0 0 -0 -0 -0
104
111 5.017
x € 104 2.551 156 154 1.617 467 433 736 4.257 1.410 592 273 7 37 369 450 13.510 56%
Gezamenlijke diensten Overige Alle Deel baten Innovatie Totaal partners partners ****) ***) *) **) 287 268 156 711 -0 25 17 14 56 -0 42 14 57 -0 119 77 66 262 -0 91 50 140 -0 114 29 143 250
119
8 413
469
aandeel bouw 3.870 405 12 1.371 133 250 358 77 10 887 69 4 2 40 7.485
aandeel mil. & alg. 3.147 198 437 1.886 1.101 925 378 4.203 1.410 764 642 33 121 806 450 16.501 596
1.810
pag. 16
% 29% 3% 2% 14% 5% 5% 3% 18% 6% 7% 3% 0% 1% 4% 2% 100%
Uren
3.684 382 262 1.508 845 295
18.907
Totaal baten ini begr. 2024
9.025
24.533 1.498 1.485 15.547 4.495 4.162 7.075 40.936 13.555 5.692 2.625 71 359 3.549 4.327 129.908
21.887
12
4.494
439
17.330
1.757
9.037
151.732
24.083
961 647 10 49 382
1.810 7.485
*) betreft data- en ketengedreven services, strafrecht, klantadvies milieu en piketdienst 8,9 gemiddeld kengetal **) betreft klantadvies bouw ***) betreft verbeteren luchtkwaliteit, tegengaan verspreiding ZZS, beschermen bodem en grondwater, stimuleren circulaire economie, bijdragen aan ruimtelijke opgaven en natuurinclusieve bouw ****) betreft meetdienst provincie en out-of-pocketkosten PCH/PAB
Kadernotitie 2025; versie 1.0 dd. 27 november 2023
Aantal
producten diensten
6.544 565 426 3.284 1.194 1.203 530 3.766 1.239 1.539 646 35 116 800