Jaarverslag LerenWerkt 2020-2021
Tekst van het document
Jaarverslag
2020-2021
2020-2021
Inhoud
Voorwoord
7
1.
8
LerenWerkt
2. Schoolverzuim • Cijfers & Resultaten
14
3. Voortijdig schoolverlaten • Cijfers & Resultaten
30
4. Ontwikkelingen LerenWerkt
40
Voorwoord 7
Beste lezer, Voor u ligt het jaarverslag 2020-2021 van LerenWerkt: de afdelingen leerplicht van de negen gemeenten en de Regionale Meld- en Coördinatorfunctie (RMC) in de regio Achterhoek. Waar we na het schooljaar 2019-2020 nog hoopten dat het nieuwe schooljaar zonder sluitingen door corona zou verlopen, bleek al snel dat dat niet het geval zou zijn. Weer werd het onderwijs geconfronteerd met sluitingen en digitaal onderwijs en moesten ook de leerplichtambtenaren en RMC-consulenten grotendeels vanuit huis werken in plaats van op locatie. Maar ondanks deze ingrijpende maatregelen bleef de gezamenlijke missie ‘Samen sterk tegen schooluitval’ van LerenWerkt overeind. Dit vroeg opnieuw om veel aanpassingsvermogen en flexibiliteit van kinderen, jongeren, scholen, ouders, (jeugdhulp)organisaties, leerplicht ambtenaren, RMC-consulenten en alle andere partners in de regio. In dit jaarverslag leest u over het aanpassingsvermogen en de werkwijze van LerenWerkt gedurende het tweede coronaschooljaar. We blikken terug op de behaalde resultaten en duiden de cijfers over verzuim en voortijdig schoolverlaten. Daarnaast leest u over de landelijke en regionale ontwikkelingen rondom deze thematiek. Samenwerking loont en we zijn trots op wat we in de Achterhoek bereikt hebben.
Team LerenWerkt
1. LerenWerkt
Leerplicht en kwalificatieplicht
5 tot 16-jarigen
16 tot 18-jarigen
18 tot 23-jarigen
totaal
Aalten
260
3.309
692
1.531
5.792
Berkelland
340
4.795
1.105
2.626
8.866
Bronckhorst
273
3.909
996
2.150
7.328
Doesburg
62
1.136
332
638
2.168
Doetinchem
568
6.778
1.536
3.460
12.342
Montferland
298
3.647
915
2.145
7.005
Oost Gelre
258
3.410
851
1.797
6.316
Oude IJsselstreek
357
4.401
1.012
2.341
8.111
Winterswijk
243
3.226
796
1.655
5.920
2.659
34.611
8.235
18.343
63.848
Totaal
Totaal totaal aantalaantal jongeren in RMC regio Achterhoek leeftijd)over 3 schooljaren Grafiek 1 Ontwikkeling kinderen/jongeren RMC regio (naar Achterhoek
1.
In dit verslag spreken we over leerlingen en studenten (in relatie tot de school), kinderen (5- tot 16-jarigen) en jongeren (16- tot 23-jarigen).
2. Een startkwalificatie is een diploma havo, vwo of mbo niveau 2 of hoger.
16 tot 18 jarigen
5 tot 16 jarigen
Kinderen in de leeftijd van 5 tot 16 jaar zijn leerplichtig. Jongeren tussen de 16 en 18 jaar die nog geen startkwalificatie hebben behaald zijn kwalificatieplichtig. De leerplichtambtenaren van de gemeenten begeleiden leerlingen die verzuimen in het (speciaal) basisonderwijs en het voortgezet (speciaal) onderwijs. De leerplichtambtenaren van het RMC begeleiden jongeren die verzuimen in het middelbaar beroepsonderwijs (mbo). Daarnaast begeleiden de RMC-consulenten alle voortijdig schoolverlaters (vsv’ers) van 18 tot 23 jaar met het doel dat zij teruggaan naar school om een startkwalificatie te behalen. Gezien deze verantwoordelijkheden van gemeenten en het RMC is een goede samenwerking met het onderwijs van essentieel belang.
4-jarigen
4-jarigen
LerenWerkt zet zich in voor verzuimende leerlingen1 , leerlingen die op school dreigen uit te vallen en leerlingen die zijn gestopt met school. Ons doel is dat alle jongeren een diploma op startkwalificatieniveau2 behalen. De RMC-regio bestaat uit de volgende negen gemeenten: Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Doesburg, Doetinchem, Montferland, Oost Gelre, Oude IJsselstreek en Winterswijk. Doetinchem is de contactgemeente voor de RMC-functie.
9
Tabel 1 Aantal kinderen/jongeren RMC regio Achterhoek (peildatum 1 augustus 2020)
18 tot 23 jarigen
8
Aantallen kinderen/jongeren
2.642 2.666
2018-2019
2019-2020
2.659
2020-2021 2018-2019
2019-2020 2020-2021
8.440 8.275 8.235
2018-2019
2019-2020 2020-2021 2018-2019
2019-2020 2020-2021
0
10.000
Toelichting
37.146 35.744 34.611
• Dit schooljaar daalde het aantal kinderen in de
leeftijdsgroep 4 tot 18 jaar.
• Het aantal jongeren van 18
tot 23 jaar stijgt nu nog licht,
17.220 17.908 18.343 20.000
maar de verwachting is dat ook dit aantal over enkele 30.000
40.000
50.000
jaren zal dalen. 60.000
70.000
Registratie 10
Het is belangrijk om verzuim en schooluitval goed te registreren. Alleen dan is duidelijk waar interventies nodig zijn. Scholen3 doen een melding bij het verzuimloket van Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO), die deze gegevens vervolgens doorgeeft aan LerenWerkt. Een tijdige en volledige melding van verzuim en voortijdig schoolverlaten is van groot belang, want hoe langer een leerling afwezig is, hoe moeilijker het is om weer naar school te gaan. In de Leerplichtwet is bepaald dat scholen de in- en uitschrijving van leerlingen binnen zeven dagen moeten doorgeven aan DUO. DUO geeft die melding vervolgens door aan de gemeenten.
3. Met ‘scholen’ worden ook de onderwijsinstellingen bedoeld.
Samenwerking met ketenpartners
Bij elke melding van verzuim en voortijdig schoolverlaten onderneemt LerenWerkt actie die ertoe moet leiden dat de jongere in kwestie teruggaat naar school. Schoolverzuim ontstaat meestal vanuit achterliggende problematiek, zoals een gebrek aan motivatie of sociale/gezinsproblemen. Waar nodig werkt LerenWerkt samen met de sociale wijkteams van de gemeenten of andere organisaties die jeugd- of gezinshulp geven. Als het niet haalbaar is om de jongere (op dat moment) terug te leiden naar het onderwijs, helpen de leerplichtambtenaren of RMCconsulenten de jongere bij het zoeken naar werk of een ander passend traject. LerenWerkt werkt samen met organisaties zoals het Leerwerkloket, het Werkgeverservicepunt, het Loopbaanplein, sociale (wijk) teams, de Sociale Dienst, de Raad voor de Kinderbescherming, de Jeugdbeschermingstafel, Veilig Thuis, het Openbaar Ministerie, Jeugdbescherming en Halt. Elke jongere krijgt (traject)begeleiding op maat.
Routes Methodische Aanpak Schoolverzuim
Bij de aanpak van schoolverzuim hanteren we de Methodische Aanpak Schoolverzuim (MAS) De MAS onderscheidt vier routes bij meldingen van ongeoorloofd schoolverzuim. De aanpak is licht waar mogelijk en zwaarder waar nodig. Als de situatie erom vraagt, is een combinatie van routes mogelijk.
Vrijwillige (jeugd)hulp
Halt-interventie schoolverzuim
Gedwongen hulp in civiel kader
Dwang in een strafrechtelijk kader
Regionaal Verzuimprotocol Achterhoek
Naar aanleiding van aanpassingen van de MAS en de AVG is het Regionaal Verzuimprotocol Achterhoek, inclusief verzuimkaarten, in 2019 aangepast. Hierbij zijn de samenwerkingsverbanden po en vo, het Graafschap College, het Zone.college en LerenWerkt betrokken. Het protocol is in werking getreden met ingang van het schooljaar 2020-2021. Implementatie van het protocol op de scholen is verzorgd door de leerplichtambtenaren van de woongemeenten. Bij de scholen met 18-plussers is hierbij ook een RMCverzuimconsulent betrokken geweest.
11
12
Leerplicht in tijden van corona
13
En weer moesten de scholen voor een groot deel van het jaar dicht. Desondanks was er voor leerplichtambtenaren genoeg te doen om trots en blij van te worden.
Winterswijk
“Het was goed om te merken dat lijntjes met
ketenpartners er liggen, mensen elkaar weten te vinden en contact wordt gemaakt. Als
Doetinchem
“Wij vonden het prettig dat wij in Doetinchem ook in dit coronajaar in het stadhuis gewoon fysieke gesprekken konden houden. Alles op corona-
Montferland
“Het grootste succes is toch wel de samen werking met dagbesteding Bij Ben uit
Braamt. Als het echt niet meer op school gaat, halen we leerlingen even uit het systeem
daarnaartoe en beginnen we van voor af aan. Beetje bij beetje totdat ze uiteindelijk weer
volledig onderwijs op school kunnen volgen.”
Bronckhorst
“Wij zijn heel blij met de leerling die dankzij een goed gesprek en de inzet van de
van de leerplichtambtenaar gevraagd. Deze
periode heeft onze contacten met de scholen versterkt en daardoor zijn we meer adviseur, schakel en(keten)partner geworden.”
— Desirée Kelderman en Irma Driessen
uiteindelijk weer ‘loopt’, is mijn dag goed.” — Stephanie te Brake
Oost Gelre
“Elke casus waarin de jongere weer zijn weg vindt om de schoolgang op te pakken is een
— Janny Wijnbergen en Desiree Langelaar
basisonderwijs als voortgezet onderwijs, waren
“De contacten met de scholen, zowel
zeer effectief. We konden elkaar snel vinden,
succes. Vooral de casussen waarin ‘wenselijk’ en ‘moeten’ ver uit elkaar liggen: om er dan samen uit te komen geeft enorm veel voldoening!” — Bianca Poelhuis
een teams overleg was snel gepland en in de
Doesburg “Tijdens de coronatijd werd er een andere rol
— Dorien Weijers en Judith ter Beek
Aalten
— Willem Bijkerk en Monique Lenting
Oude IJsselstreek
veel betere inschatting maken van wat er speelt.”
tevreden over de samenwerking met ons sociaal team en Halt!”
kan of weer een doel voor ogen heeft en het
afstand. Fysiek zie je zoveel meer en kun je een
jeugdarts toch weer naar school en haar
hulpverlener is gegaan. Wij zijn ook heel
verzuim dan stopt, iemand weer naar school
“Ik ben trots op het feit dat, ondanks
corona, het contact met de scholen, ouders, kinderen en jongeren goed is verlopen.
De lijntjes waren en zijn kort en we hebben
veel gesprekken gehad. Zowel online als op locatie – uiteraard met inachtneming van de coronamaatregelen.” — Lotte van der Laan
meeste gevallen werd er goed mee gedacht in
mogelijkheden qua eventuele (nood)opvang of
Berkelland
andere partijen hebben zich in deze periode
flexibel bleken te zijn. Corona heeft van ons
andere bij het kind passende oplossingen. Ook effectief en flexibel opgesteld.”
— Cindy Klein Leugemors, Chantal te
Brömmelstroet en Marco Groot Kormelink
“Mooi om te zien hoeveel leerlingen enorm
allemaal een andere houding en benadering
gevraagd. Voor het ene kind was dit makkelijker dan het andere. Wat ik geleerd heb in deze tijd is hoe belangrijk het is dat we blijven
communiceren, op welke manier dan ook.” — Chantal Baak
14
2. Schoolverzuim • Cijfers & Resultaten
Schoolverzuim is vaak een voorbode van voortijdig schoolverlaten. Een goede regionale verzuimaanpak met eenduidige afspraken tussen gemeenten en scholen is dan ook noodzakelijk om schooluitval te voorkomen en te bestrijden. Deze afspraken zijn vastgelegd in een regionaal verzuimprotocol.
Figuur tijdlijn september 2020 – juni 2021
B
n egi
te sep
po/vo: scholen volledig open
mb
er
mbo: combinatie online/fysiek onderwijs
0 2 02 1
e 6d
b ce m
er 2
15
02 0
po/vo/mbo: alle scholen dicht (behalve voor praktijk lessen en examenklassen vo/mbo)
8f
ua ebr
ri 2
02 1
po: scholen open
1
ar ma
t 20
21
vo/mbo: scholen gedeeltelijk open; alle leerlingen en studenten gaan minimaal 1 dag per week fysiek naar school
3
e 1m
i 20
21
vo: scholen volledig open
Onderwijs in coronatijd
Ook het schooljaar 2020-2021 hadden we nog te maken met corona, met de sluiting en het gedeeltelijk weer opengaan van de scholen en met online lessen. In het primair en voortgezet onderwijs (po en vo) mochten bij aanvang van het schooljaar de deuren wel weer volledig open, maar in het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) was dat nog niet het geval. Daar ging het schooljaar van start met een combinatie van online en fysiek onderwijs. In de maanden daarna steeg het aantal coronabesmettingen en half december werd dan ook besloten dat alle scholen weer dicht moesten. Opnieuw werd overgegaan op online onderwijs. Alleen kwetsbare kinderen, kinderen waarvan de ouders een vitaal beroep hebben en examenleerlingen konden nog wel fysiek onderwijs volgen. Binnen het vo en mbo waren praktijklessen nog wel mogelijk. Toen medio februari het aantal besmettingen daalde, gingen de kinderen van het po weer volledig naar school. Een aantal weken later ging ook het vo eerst nog gedeeltelijk open en vervolgens in mei volledig voor alle leerlingen. Het mbo ging toen weer gedeeltelijk open.
Verzuim melden
De school is de eerstverantwoordelijke bij de aanpak van schoolverzuim. De school is, naast het tijdig melden van in- en uitschrijvingen van leerlingen, ook verplicht om een goede verzuimregistratie bij te houden. Volgens de Leerplichtwet moeten scholen een leerling die in een periode van 4 weken 16 uur zonder geldige reden afwezig is, melden bij het verzuimloket van DUO. Deze verzuimmelding komt daarna automatisch bij de gemeente (po en vo) of bij het RMC (mbo) terecht. Eerder melden mag ook. Hierover zijn afspraken gemaakt en vastgelegd in het Regionaal Verzuimprotocol Achterhoek.
Verzuimmeldingen
16
17
Tabel 2A Verzuimmeldingen PO 2020-2021
Aalten
5
1
Berkelland
3
5
Bronckhorst
1
Doesburg
1
Doetinchem
3
1
3
1
2
1
7
8
2
2 1
2
Montferland Oost Gelre
10
Oude IJsselstreek
7
Winterswijk
3
Totaal
17
3
2 28
1
7
Aalten
10
4
1
Berkelland
45
1
3
Bronckhorst
16
2
Doesburg
25
4
3
70
11
3
30
6
2
3
15
11 3
5
9
14
3
9
1
1
12
2
12
9
2
13
1
1
informatie en advies
overig verzuim
luxe verzuim
langdurig relatief verzuim (> 4 weken)
waarvan herhaald
wettelijk verzuim
weer ingeschreven
relatief verzuim > 4 aaneengesloten weken
> 3 maanden
totaal
absoluut verzuim
1 6
6
15
68
61
Tabel 2B Verzuimmeldingen VO 2020-2021
Absoluut verzuim
De leer- of kwalificatieplichtige leerling is niet bij een school ingeschreven.
Doetinchem
10
4
9
4
Montferland Oost Gelre
1
1
Oude IJsselstreek Winterswijk
5 16
4
9
14
55
30
2
4 13
Totaal
19
18
50
42
19
55
3
60 2
5
35
5
10
248
35
44 12
2
37
22
41
304
205
19
Tabel 2C Verzuimmeldingen MBO 2020-2021
Bronckhorst
2
langdurig relatief verzuim (> 4 weken)
9
11
28
9
9
6
luxe verzuim
weer ingeschreven
> 4 aaneengesloten weken
1
21
8
4
7
9
2
4
5
Doetinchem
39
17
26
13
25
9
18
19
Oost Gelre
26
8
4
7
Oude IJsselstreek
14
5
5
5
3
2
12
Doesburg Montferland
2
informatie en advies
1
overig verzuim
Berkelland
1
waarvan herhaald
1
relatief verzuim
wettelijk verzuim
Aalten
> 3 maanden
absoluut verzuim
totaal
18
Verzuimmeldingen
3
3
Winterswijk
3
2
3
1
35
13
Totaal
10
4
9
4
209
72
0
0
8
18
87
91
Relatief verzuim
De leer- of kwalificatieplichtige leerling is ongeoorloofd afwezig. Hieronder valt:
• Wettelijk verzuim: de leerling is in een periode van 4 weken 16 les- of praktijkuren afwezig zonder geldige reden.
• Langdurig relatief verzuim: de leerling verzuimt meer dan 4 weken zonder geldige reden. • Luxe verzuim: de leerling gaat zonder toestemming van de schoolleiding buiten de schoolvakanties op vakantie.
• Overig verzuim: de leerling is vaak te laat, laat spijbelgedrag zien of is enkele uren of dagen met onbekende reden afwezig. Ook twijfelachtig ziekteverzuim kan hieronder vallen.
Toelichting
• In de kolom ‘waarvan herhaald’ is aangegeven bij hoeveel leerlingen sprake is van meerdere meldingen van wettelijk verzuim (steeds
meer dan 16 uur gedurende 4 opeenvolgende lesweken). Wanneer bijvoorbeeld een leerling drie keer wordt gemeld vanwege
ongeoorloofd verzuim, telt hiervan één melding mee als ‘wettelijk verzuim’ en één als ‘waarvan herhaald’.
• In de kolom ‘informatie en advies’ zijn het aantal overige contacten
met scholen, ouders, jongere en/of andere partijen opgenomen. Denk hierbij aan een vraag over bijvoorbeeld (vakantie)verlof of informatie
over een opleiding/school of een bemiddeling tussen ouders/jongere en school.
Grafiek 2 Aantal meldingen over 2 schooljaren
2020-2021 16 10
Toelichting
5 0
250
PO
VO
Wettelijk verzuim
MBO
248 209
200
200
156
150 100 50
43
0
350
28 PO
VO
Overig verzuim
MBO
304
300
226
250 200 150 100 50 0
250
78
68
37 PO
VO
Informatie en advies 213
87
MBO
205
200 150 100
70
50 0
20
71
61
PO
VO
Luxe verzuim 19
MBO
14
15 10
6
5 0
91
2 PO
VO
1
0 MBO
• We zien vooral binnen het po een stijging van het aantal meldingen van absoluut verzuim. Deze stijging is het gevolg van het feit dat in de gemeente Oost Gelre scholen de inschrijvingen te laat hebben doorgegeven; uiteindelijk is 80% van de kinderen weer ingeschreven bij een school. • Het aantal meldingen van relatief verzuim is binnen het po met name in de gemeente Oude IJsselstreek gestegen. Een belronde in coronatijd door leer plichtambtenaren heeft daar vooral voor gezorgd. • In het vo en mbo is het aantal meldingen relatief verzuim ook licht gestegen. Deze stijging komt doordat de scholen weer fysiek en online les gaven en verzuim weer gemeld moest worden. • In het po is een daling van het aantal meldingen relatief verzuim te zien. De reden hiervan is dat niet alle verzuim officieel werd gemeld. Er is wel veel contact met de scholen geweest en er is dus meer preventief gewerkt. Dat zien we ook terug in de cijfers voor ‘overig verzuim’. Deze zijn namelijk in alle onderwijssoorten gestegen. Scholen hebben verzuim en/of hun zorgen eerder (voordat sprake was van wettelijk verzuim) gemeld. • Het aantal meldingen van luxe verzuim is flink gedaald, doordat gezinnen, vanwege corona, minder (naar het buitenland) op vakantie gingen. • Tot slot is het aantal meldingen informatie en advies, vergeleken met vorig jaar, licht gedaald.
Ook dit schooljaar waren er natuurlijk nog vragen over corona en (thuis)onderwijs, maar het waren er minder omdat de scholen weer open waren.
Toelichting
• Vergeleken met vorig
totaal
7
artikel 15
12
21
Tabel 3 Vrijstellingen 2020-2021
artikel 5, onder c
15 10
2019-2020
artikel 5, onder b
17
artikel 5, onder a
20
Vrijstellingen
artikel 3b
20
Absoluut verzuim 17
Aalten
3
Berkelland
4
7
1
12
7
7
1
16
2
1
5
2
4
33
3
13
Bronckhorst
1
3
Doesburg
2
Doetinchem
25
2
Montferland
4
6
Oost Gelre
6
5
3
Oude IJsselstreek
3
6
1
2
12
Winterswijk
6
19
3
1
29
60
52
11
13
137
totaal
1
14
Volgens de Leerplichtwet kunnen leerlingen op grond van de volgende redenen worden vrijgesteld van de leerplicht: •
• •
• •
Artikel 3b: vervangende leerplicht laatste schooljaar; de inschrijving van
de jongere bij een vo-school wordt vervangen door een inschrijving als leerling van een onderwijsinstelling (mbo).
Artikel 5 onder a: de leerling kan niet op school worden toegelaten vanwege lichamelijke en/of psychische oorzaken.
Artikel 5 onder b: de ouders hebben bedenkingen tegen de richting van het onderwijs op alle binnen redelijke afstand van de woning gelegen scholen.
Artikel 5 onder c: de leerling is ingeschreven bij een school buiten Nederland en bezoekt deze school regelmatig.
Artikel 15: een kwalificatieplichtige jongere krijgt op een
andere manier voldoende onderwijs, bijvoorbeeld tijdens een interne bedrijfsopleiding.
schooljaar is het aantal
vrijstellingen op grond van
artikel 5 onder c licht gedaald. Dit komt doordat er beperkte mogelijkheden waren voor
het volgen van onderwijs in het buitenland.
• Het aantal vrijstellingen op grond van artikel 5
onder b is gestegen in
met name de gemeenten Winterswijk en Oude
IJsselstreek. Deze stijging is
te verklaren door veranderde gezinssamenstellingen en verhuisbewegingen.
• Verder is het aantal
vrijstellingen op grond van
artikel 15 met 50% gedaald. Er zijn minder aanvragen
gedaan, omdat de jongeren
binnen het regulier onderwijs zijn gebleven.
Resultaten
23
Tabel 5 Resultaten verzuimmeldingen 2020-2021
Tabel 4 Aantal Haltverwijzingen en processen-verbaal 2020-2021
Toelichting
• Vergeleken met vorig jaar is
Wettelijk verzuim
Luxe verzuim
Processenverbaal Haltverwijzingen
22
Haltverwijzingen en processen verbaal
Aalten Berkelland Bronckhorst
2
1
Doesburg
2
1
Doetinchem
7
1
5
Montferland
2
5
1
Oost Gelre
1
Oude IJsselstreek
3
Winterswijk totaal
2 14
7
13
aa r
s
n
l va
an aa r
ni
der
e
ij v i
o sch
hu
ng
ol
er l pv
len
in
r gst
vsv
aj e
pro
ct
jec
t
we
r ke
C RM aa r n t ach e rdr r ig e v o o ve
n
to t
Aalten
5
nvt
nvt
nvt
Berkelland
8
nvt
nvt
nvt
8
verder gedaald. Het aantal
Bronckhorst
6
nvt
nvt
nvt
12
Doesburg
6
nvt
nvt
nvt
6
Doetinchem
16
1
nvt
nvt
nvt
19
Montferland
7
5
nvt
nvt
nvt
12
weer ongeoorloofd verzuim
Oost Gelre
21
2
nvt
nvt
nvt
25
door ook weer overgegaan
Oude Ijsselstreek
13
2
nvt
nvt
nvt
4
19
Winterswijk
4
1
nvt
nvt
nvt
6
11
Totaal
86
16
5
0
0
0
11
118
Aalten
25
4
Berkelland
59
Bronckhorst
36
3
6
Doesburg
38
1
2
Doetinchem
106
6
9
Montferland
83
Oost Gelre
61
2
1
Oude IJsselstreek
51
1
2
Winterswijk
41
6
6
500
23
28
en processen-verbaal nog
processen-verbaal wettelijk Dit komt omdat de scholen weer open waren en er
gemeld kon worden en daar kon worden tot handhaving.
6 2
2
1
18 +
het aantal Haltverwijzingen
verzuim is licht gestegen.
1
te
PO
n r ug
o ch o
hr nsc
6
VO
Totaal
29 59 1
46 2
1
122
2
1 2 3
43
1
87
1
65
1
57
3
1
8
62
2
11
570
aa l
24 te r
MBO
ug
n
s aa r
o ch o naa
l va
r an
n
ch ins
e der
r ij v
o sch
hu
l pv
ing
ol
er
in len
r gst
vsv
1
aj e
- pr
o
1
ct
t jec
we
r ke
C RM aa r n t ach e rdr r ig e v o o ve
n
Aalten
17
2
1
Berkelland
31
2
Bronckhorst
25
Doesburg
11
1
1
Doetinchem
30
19
1
10
4
Montferland
41
1
1
3
Oost Gelre
24
2
3
Oude IJsselstreek
12
5
2
Winterswijk
37
2
1
3
Totaal
228
33
5
15
18 + to t
25 aa l
22 5
38
2
27 13
1
1
65 46
1
30 19
2
1
46
21
3
306
Toelichting
• Binnen het po, vo en mbo is in totaal 89,1% van de leerlingen
teruggegaan naar school (dit was 82,7%): een mooi resultaat.
• Voor 3,8% van de leerlingen was, vanwege psychosociale problemen, volledig onderwijs niet mogelijk en een hulpverleningstraject
passender. Dit is een daling van 2% ten opzichte van vorig schooljaar.
De grootste daling zien we in het mbo. De reden hiervan is dat binnen
het Graafschap College gestart is met JongLeren, een maatwerktraject waarbij school en hulpverlening samen optrekken.
• Er is een stijging van 1,2% naar 2,1% voor deelname aan een vsv-project (‘Graafschap Helpt Scoren’ of ‘Scoren door scholing’). Deze stijging komt doordat deze projecten dit schooljaar weer meer leerlingen hebben mogen en kunnen begeleiden in groepsverband.
• Daarnaast ging 0,5% (was 1,4%) van de leerlingen werken en is 2,6% (was 3,3%) overgedragen aan het RMC. Voor 2,5% (was 5,6%) van de leerlingen is er een andere reden (bijvoorbeeld verhuizing, detentie,
Diagram 1A/B/C Resultaten
PO
VO
totaal: 118
Overige
MBO
zwangerschap). Overige
Terug naar school
Hulpverleningstraject
Overdracht naar RMC (18+)
Naar andere school
Naar andere school
Werken
Hulpverleningstraject
Terug naar school van inschrijving
VSV-Project
Vsv-project
Hulpverleningstraject
Werken
Naar andere school
Overdracht naar RMC 18+
Terug naar school van inschrijving
Overige
totaal: 570
totaal: 306
26
Tabel 6 Verzuim 18+ meldingen in afgelopen drie schooljaren
rz Ve
m uim
e
g ldin
en
a Wa
18 + n r va
ac t
ew ie g
2018-2019
865
347
40%
2019-2020
591
364
62%
2020-2021
625
365
58%
Verzuim 18+
Omdat verzuim een voorbode kan zijn van voortijdig schoolverlaten, richt LerenWerkt zich ook op verzuimbestrijding bij jongeren tussen de 18 en 23 jaar. Sinds oktober 2020 zetten we hier extra op in en hebben we een verzuimconsulent in dienst. De focus ligt daarbij op preventief melden, de lijnen met scholen kort houden en het verzuimprotocol actief onder de aandacht blijven brengen. LerenWerkt monitort het verzuim van 18-plussers nauwgezet en onderneemt zo snel mogelijk actie. De aanpak wordt afgestemd op die van de mbo-instelling waar de jongere is ingeschreven, zodat alle jongeren op een bepaalde school gelijk worden behandeld.
27 ens
%A
c
t
g t ie
ew
ens
t
Toelichting
• In het verslagjaar kreeg het RMC 625 verzuimmeldingen van jongeren
in de leeftijd van 18 tot 23 jaar. Dit is iets meer dan vorig schooljaar (591), maar minder dan twee jaar geleden (865). De afname ten opzichte
van het schooljaar 2018-2019 is te verklaren door corona en het online onderwijs. Waar in het schooljaar 2019-2020 vanaf maart 2019 de
scholen volledig gesloten waren, is een duidelijke afname van het
aantal verzuimmeldingen te zien. In het schooljaar 2020-2021 zijn er gemiddeld iets minder meldingen.
• Van de 625 verzuimmeldingen in schooljaar 2020-2021 was er in 365
(58%) van de gevallen ‘actie gewenst’. In 2019-2020 ging het om 62%, het jaar dáárvoor om 40%. De algemene trend is dus dat bij steeds meer meldingen ‘actie gewenst’ is.
• LerenWerkt neemt in gevallen van ‘actie gewenst’ altijd contact op met de school om in overleg te bepalen wat er moet gebeuren.
28
Uit de praktijk
29
‘Er was meer aan de hand’ Wat is nog de rol van de school als een kind met pakweg een hartkwaal vaak moet verzuimen en daardoor leerachterstand oploopt? De ouders melden zo’n kind ziek, het is geoorloofd verzuim en daarmee is de kous toch af? Nou nee, vindt de Doesburgse leerplichtambtenaar Lotte van der Laan. Zij gaat graag af op haar intuïtie, hetgeen tot verrassende resultaten kan leiden. Neem bijvoorbeeld de casus van de negenjarige Tim …
“Ik heb met alle basisscholen waar ik als
Hulp voor de moeder
Eind goed al goed
dat ze mij bellen als ze ergens over twijfelen.
interne begeleider van school ook m’n gemeentelijke
meteen naar school zou brengen als hij kennelijk
leerplichtambtenaar bij betrokken ben afgesproken Gewoon om te sparren over anonieme casussen. Want ik constateer dat er steeds meer kinderen zijn met veel verzuim. Hun scholen denken dan vaak: tsja, de ouders melden hun kind ziek, het
is geoorloofd verzuim, dus wat kunnen wij daar
verder nog aan doen? En dat is al helemaal zo met
kinderen met een medische geschiedenis. Dat was ook het geval met de casus van Tim (niet z’n echte naam-red.), een jongen van 9 jaar uit groep 4 met een hartkwaal. Hij verzuimde erg veel, de school
was huiverig om daar nader naar te informeren bij
zijn moeder en dus zei ik: gooi het dan maar op mij, zeg maar dat leerplicht een afspraak wil maken om
het verzuim van Tim te bespreken. Want er kwamen ook berichten binnen van mensen die de jongen op
dagen dat hij ziek gemeld was op straat hadden zien spelen. Er was dus meer aan de hand.”
“Bij het gesprek met de moeder schoof behalve de collega van het Centrum Jeugd en Gezin (CJG) aan, die één ochtend per week op de school van Tim
gestationeerd is. Onze insteek van het gesprek was: Tim verzuimt veel, hoe komt dat, kunnen wij ergens mee helpen? Zonder die moeder iets te verwijten
dus. Het bleek dat zij het te lastig vond om vast te
stellen of Tim nou wel of niet iets mankeerde. Dus
als hij ’s ochtends klaagde dat hij moe was, dan liet ze hem maar thuis – waarna hij binnen de kortste
keren wel buiten kon spelen en snoepjes kon eten. Het kwam er eigenlijk op neer dat moeder het
allemaal niet kon bolwerken in haar eentje. Ze was gescheiden, de vader was nauwelijks in beeld, ze
had nog meer kinderen om voor te zorgen … Ze brak tijdens dat gesprek, en we hebben toen vanuit het CJG hulp ingezet.”
“We hebben afgesproken dat ze Tim voortaan
niet meer moe genoeg was om buiten te kunnen
spelen. Dat is ze toen gaan doen, en het verzuim van Tim nam significant af. De school heeft inmiddels een begeleidingsplan voor Tim opgesteld, de
ingezette hulp aan het gezin deed z’n werk: kortom de situatie is op alle fronten verbeterd. Eind goed al goed dus. Het paradoxale is natuurlijk wel dat
deze casus eigenlijk nooit op mijn pad had mogen
komen. Het ging immers om geoorloofd verzuim, en daar heeft een leerplichtambtenaar officieel geen
bemoeienis mee. Maar ik maak me meer zorgen om structureel verzuim, ook al is dat geoorloofd, dan
om incidenteel ongeoorloofd verzuim als een kind een dagje met z’n ouders op stap gaat. Structureel verzuim is veel erger – dat komt ergens vandaan.
En daar kan vaak iets aan gedaan worden – zoals de casus van Tim duidelijk laat zien.”
30
3. Voortijdig schoolverlaten • Cijfers & Resultaten
Vsv-cijfers 2019-2020 | RMC Achterhoek op plek 2! Begin maart 2021 zijn de voorlopige vsvcijfers over 2019-2020 bekend gemaakt.
De landelijke vsv-cijfers laten een daling zien. Ten opzichte van 2018-2019 zijn
LerenWerkt zet zich in om schooluitval te voorkomen. Een van de manieren om de resultaten hiervan te beoordelen, is het tellen van het aantal voortijdig schoolverlaters (vsv’ers). Enerzijds wordt dit gedaan met de landelijke cijfers (afkomstig van DUO), anderzijds met de regionale registratiecijfers van LerenWerkt. Deze cijfers verschillen op het gebied van leeftijd, schooljaar en meetmoment. Hierdoor zijn ze onderling niet te vergelijken. In dit hoofdstuk worden beide cijfers toegelicht.
er in schooljaar 2019-2020 ruim 4.000 nieuwe vsv’ers minder bijgekomen. Grafiek 3 -Percentages (t.o.v. het totaal aantal ingeschreven leerlingen) nieuwe vsv’ers naar soort onderwijs (zonder vavo) 5
0,06
Voortijdig schoolverlaters
0,05 0,04
De landelijke vsv-cijfers zijn afkomstig van DUO en worden op één peilmoment bepaald. De (nieuwste) cijfers hebben betrekking op jongeren van 12 tot 23 jaar die op 1 oktober 2019 onderwijs volgden, maar
0,02
startkwalificatie te hebben behaald.
0,01
Aantallen en percentages (t.o.v. het totaal aantal ingeschreven leerlingen) nieuwe vsv’ers naar soort onderwijs 4
VO
0
MBO
VAVO
RMC Achterhoek
landelijk
RMC Achterhoek
landelijk
N
%
N
N
%
N
%
N
2017-2018 4.746 0,50%
68
0,37% 20.287
5,10%
363
4,15%
2018-2019 4.552 0,49%
52
0,30%
21.734 5,40%
359
2019-2020 3.607 0,40%
32
0,19%
18.512
265
%
4,59%
%
RMC Achterhoek
%
N
%
815 10,50%
25.848
1,91%
431
1,60%
4,01%
781 10,28%
27.067
2,02%
411
1,55%
2,90%
666
8,93% 22.785
1,72%
312
1,19%
15
%
RMC Achterhoek
N
8,89%
N
landelijk
411 (1,55%) nieuwe vsv’ers in 2018-2019,
18.512
MBO Landelijk %
de aangepaste vsv-definitie en corona,
neemt dit niet weg dat we het als regio Achterhoek ontzettend goed doen.
265 25.848
27.067
431
411
4.746
4.552
68
2017-2018
totaal
landelijk
359
Achterhoek zien we deze daling terug: van
lagere aantal vsv’ers ook samenhangt met
20.287
363
daarmee van 2,02% naar 1,72%. Ook in de
naar 312 (1,19%) in 2019-2020. Hoewel het
21.734
0,03
een jaar later, dus op 1 oktober 2020, niet meer stonden ingeschreven, zonder in de tussentijd een
Tabel 7
-
Het percentage nieuwe vsv’ers daalt
52
2018-2019
22.785 312
3.607
32
MBO RMC Achterhoek %
Totaal Landelijk % Totaal RMC Achterhoek % VO Landelijk % VO RMC Achterhoek %
2019-2020
We mogen dan ook trots zijn in de regio
Achterhoek: onze cijfers liggen ver onder de landelijke vsv-percentages. Van de 40 RMCregio’s staan we daarmee op de tweede
plaats, één plekje hoger dan vorig jaar. Een
heel mooi succes dat door de gezamenlijke inspanningen met alle partners in de
regio is bereikt. Uiteraard blijven we ons 4. Bron: Factsheets voortijdig schoolverlaten, RMC Regio 13 (Achterhoek), schooljaar 2017/2018 (definitief), 2018/2019 (definitief) en 2019/2020 (voorlopig). 5. In deze grafiek is de vavo niet meegenomen, omdat het bij vavo om géén of heel hoge percentages gaat waardoor de grafiek uit het verband wordt getrokken.
inspannen voor onze jongeren en blijven we de samenwerking met de scholen
en (keten)partners versterken. Want het
belangrijkste is en blijft dat iedere jongere op de juiste plaats terecht komt.
31
0
3
1
School buitenland / Particuliere opleiding
Toelichting
2
• Gedurende het schooljaar registreert LerenWerkt alle uitschrijvingen
Werk / ZZP
23
van jongeren van 18 tot 23 jaar zonder startkwalificatie. Afgelopen schooljaar waren dat er 1.022. Een RMC-consulent start na elke
melding een onderzoek en bepaalt welke begeleiding gewenst is. Niet elke jongere wordt ook daadwerkelijk een vsv’er: een deel van hen wordt door de RMC-consulenten teruggeleid naar school.
• Van de 1.022 nieuwe vsv-meldingen zijn er afgelopen schooljaar 859 in traject geweest, de rest is nog in onderzoek. De resultaten zijn te vinden in Tabel 8.
• Naast de nieuwe vsv-meldingen plegen de RMC-consulenten ook
inspanningen op oud-vsv’ers. Van de oude vsv-meldingen (uit de drie
voorgaande schooljaren) zijn er afgelopen schooljaar 272 afgehandeld.
26
10
1
2
2
11
5
1
2
1
2 35
Werk + interne opleiding
19
1 12
1
10
30
3
28
2%
8
3
11
1%
240
63
303
27%
5
0%
13
139
17
156
14%
8
4
2
2
2
39
14
53
5%
7
4
13
8
21
2%
19
4
23
2%
6
2
8
1%
22
9
31
3%
49
34
83
7%
23
1
24
2%
10
2
12
1%
859
272
1131 100%
Dagbesteding
4
5
5
Schoolvervangend traject
2
1
3
3
3
5
4
3
4
9
6
1
13
3
3
3
1
8
1
13
2
4
1
1
1
35
214
93
50
91
6. Hiertoe horen WLZ, inburgering, onderzoek GBA/BRP, detentie en overleden
25
1
14
1
97
4%
8
Niet bereikbaar / ongemotiveerd (geen ondersteuningsbehoefte)
134
44
9
11
66
12
28
7
Eindtotaal
32
29
5
3
1
29%
1
Wajong
Overig6
329
3
12
Onterechte melding
100
25
38
3
229
57
11
Verhuisd / 23 jaar of ouder
25
3
Participatiewet
Tijdelijke opname / hulpverlening
6
Totaal %
Wacht op inschrijving
19
Totaal
5
35
Oud-vsv in schooljaar 2020-2021 afgehandeld
9
47
Totaal
3
12
33
Winterswijk
Startkwalificatie behaald
Oude IJsselstreek
23
Oost Gelre
29
Montferland
13
Doetinchem
Bronckhorst
School
Tabel 8 Resultaten van nieuwe vsv-meldingen (schooljaar 2020-2021) en oude vsv-meldingen (2017-2018, 2018-2019, 2019-2020) afgehandeld in schooljaar 2020-2021 -
Doesburg
Berkelland
32
Aalten
Resultaten
1 1
3
1
8
79
Oud-vsv’ers 34
Tabel 8 laat zien dat consulenten ook inzet plegen op oud-vsv’ers: jongeren tussen de 18 en 23 jaar, zonder startkwalificatie of schoolinschrijving die geen werk of zinvolle dagbesteding hebben en die vóór 1 augustus 2020 het onderwijs hebben verlaten. LerenWerkt monitort de situatie van deze oud-vsv’ers totdat zij 23 jaar worden, tenzij ze terug naar school gaan, een startkwalificatie hebben behaald of verhuisd zijn naar buiten de regio. Aan het einde van het schooljaar 2020-2021 waren 1.465 oud-vsv’ers bij het RMC in beeld7.
35 7. Hiertoe behoren ook jongeren voor wie het RMC een monitorfunctie heeft (kwetsbare jongeren).
Toelichting
• Uit onderzoek van LerenWerkt is gebleken dat 592 oud-vsv’ers
werken. Van deze jongeren hebben we gedurende het schooljaar de arbeidsmarktsituatie in beeld gebracht. Als er sprake was van
onvoldoende of wisselende inkomsten, een tijdelijk dienstverband of wanneer de RMC-consulent andere ontwikkelkansen zag (bbl-) opleiding of duurzaam werk), is er contact opgenomen met de betreffende jongere.
• Als we geen contact krijgen met de jongere, gaan we op deurbezoek.
Afgelopen schooljaar hebben we bijna 80 deurbezoeken afgelegd om duidelijk te krijgen of een jongere behoefte heeft aan ondersteuning. Wanneer een jongere aangeeft geen behoefte te hebben aan
ondersteuning, nemen we na een half jaar opnieuw contact op
om te checken of de situatie is veranderd. Afgelopen jaar zijn er
minder deurbezoeken afgelegd dan het jaar ervoor, dit komt door de beperkende coronamaatregelen.
De groep (oud-) vsv’ers is een
dynamische groep die continu in
beweging is. Niet alleen de school
loopbaan (c.q. schoolinschrijvingen)
en (bij)baantjes zijn veranderlijk, ook de inkomstengegevens fluctueren per maand.
• Uiteindelijk gaat een deel van de jongeren alsnog terug naar
school. Andere jongeren worden – al dan niet met behulp van de
accountmanagers van LerenWerkt – begeleid naar (duurzamer) werk. Sommige jongeren hebben geen ondersteuningsbehoefte.
36
Begeleiding naar werk
De accountmanagers leggen en onderhouden
Jongeren in een kwetsbare positie
Sinds mei 2019 heeft LerenWerkt twee
uitzendbureaus en andere betrokken regionale
Gemeenten hebben sinds 1 januari 2017 de
(netwerk-) bijeenkomsten. Tevens nemen zij deel
monitoren. Doel daarvan is om (maatschappelijke)
accountmanagers in dienst die vanuit het
WerkgeversServicePunt Achterhoek (WSPA) jongeren extra ondersteuning bieden op het
gebied van werk. De focus ligt zowel op duurzame uitstroom naar werk of een leerwerkplek (bbl) als op het versterken van de financiële positie van werkende jongeren.
daarnaast ook contacten met werkgevers,
partijen en sluiten aan bij relevante (regionale)
aan regionale initiatieven zoals de Matchtafels. Samen met partners in de regio bespreken
de accountmanagers de mogelijkheden voor scholingstrajecten en duurzame uitstroom naar werk.
taak om jongeren in een kwetsbare positie te uitval te beperken en voor een passende
begeleiding te zorgen. Deze taak is belegd bij de RMC-regio’s.
Jongeren in een kwetsbare positie vormen een dynamische groep, waarvan de samenstelling
en omvang steeds verandert. RMC Achterhoek
Toelichting
• In het schooljaar 2020-2021 hebben de accountmanagers 74 casussen in behandeling genomen. Hiervan hebben ze aan 67 jongeren informatie, advies en ondersteuning kunnen bieden.
In 34 gevallen hebben ze een plaatsing kunnen realiseren. Daarbij ging het (net als vorig jaar)
voornamelijk om werkplekken8 , een enkele keer om een bbl-plek. Soms ging het ook om korte
‘overbruggende’ baantjes, omdat jongeren in het volgende schooljaar weer naar school wilden.
• Afgelopen jaar is met 14 werkgevers en 2 uitzendbureaus een (informatief) gesprek gevoerd om de mogelijkheden met betrekking tot werk en jongeren te bespreken. Bij sommige bedrijven is een vervolgafspraak gepland. Enerzijds om het contact warm te houden, anderzijds om ideeën
uit te wisselen. Bij andere bedrijven is het contact – meestal als gevolg van de coronacrisis – wat stilgevallen. Alle afspraken worden gemaakt in overleg/afstemming met de accountmanagers
maakt voor het monitoren van kwetsbare
jongeren gebruik van de standaard die door brancheorganisatie Ingrado is ontwikkeld.
Hiervoor wordt aan de hand van gegevens van DUO en het Inlichtingenbureau maandelijks
informatie gebundeld over schoolgang, werk en uitkeringen. Daarnaast wordt drie keer per jaar een overzicht gemaakt dat RMC consulenten
kunnen overleggen in het casusoverleg met de
gemeenten. Tot slot wordt één keer per jaar een regionale update op beleidsniveau gegeven.
van het WSPA.
• De accountmanagers hebben in schooljaar 2020-2021 zowel minder jongeren begeleid als minder werkgevers gesproken. Dit is een gevolg van corona, waardoor fysiek bezoek niet
mogelijk was (onder andere bij werkgevers). In sommige sectoren was minder werkgelegenheid, waardoor een gesprek met een werkgever op dat moment geen zin zou hebben en er geen
jongeren geplaatst konden worden. In het voorjaar van 2021 krabbelde de economie juist weer
op en konden jongeren – ook zonder hulp van de accountmanagers – weer aan een baan komen. De accountmanagers hebben echter niet stilgezeten en hebben extra geïnvesteerd in het
periodiek checken en benaderen van vsv’ers die een werkgerelateerde achtergrond hebben.
8. In sommige gevallen was sprake van samenloop met bijvoorbeeld een sociale dienst, loonkostensubsidie (LKS) of een praktijkroute.
37
38
Uit de praktijk
39
‘Dit was één grote schreeuw om hulp’ Als Eline (toen 15) in de examenklas van het vmbo zit, is haar gedrag zo tegendraads dat leerkrachten geen raad meer met haar weten. Het loopt dermate uit de hand dat ze besluit om helemaal niet meer naar school te gaan. Leerplichtambtenaar Desirée Kelderman wordt ingeschakeld en weet haar, in nauwe samenwerking met de schoolmaatschappelijk werker, onder te brengen bij Kimly Navis en haar collega’s van Graafschap Helpt Scoren, een project voor jongeren die een heroriëntatie op hun toekomst willen. Een groot succesverhaal: Eline haalt alsnog haar diploma en studeert nu door op niveau-2 op het Graafschap College.
De leerplichtambtenaar:
De leerling:
echte naam-red.) , er waren problemen in de
omdat ik …. nou ja, omdat ik een grote mond had –
“Gedragsmatig liep het niet met Eline (niet haar privésfeer en de thuissituatie, ze zat echt in de overlevingsmodus en schopte tegen alles en
iedereen aan. Dit was niet het standaard opstandige gedrag van een puber, maar één grote schreeuw om hulp. Bij de leerkrachten op school stond ze
met 3-0 achter, ze werd vaak de klas uitgestuurd en ging op een gegeven moment helemaal niet
meer naar school. Toen werd ik ingeschakeld. Ik ben opgetrokken met de schoolmaatschappelijk werker
die haar begeleidde en met wie ze echt een klik had. Samen hebben we gekeken wat we aan de situatie
konden doen. Omdat Eline graag sport, kwamen we uit bij Graafschap Helpt Scoren. We hebben Eline toen de keus gegeven: ofwel de resterende tien
weken van het schooljaar blijven verzuimen met de
dreiging van een proces-verbaal, ofwel in combinatie met Graafschap Helpt Scoren toch proberen het examen te halen.”
“Op school ging het met mij gewoon niet goed,
De hulpverlener van Graafschap Helpt Scoren:
die heb ik nog wel, maar minder dan vroeger. Ik kon
ze zich kwetsbaar durfde op te stellen tijdens
daar eigenlijk alleen goed overweg met Marjanne Heersink. Dat is een soort praatmevrouw – de
schoolmaatschappelijk werker dus. Als ik eruit werd gestuurd, kon ik bij haar op kantoor zitten en dan hielp ze me met Engels en met huiswerk maken
en zo. Toen zij en Desirée Graafschap Helpt Scoren voorstelden, wilde ik daar eerst niet naar toe. Maar toen zeiden ze dat ik gewoon maar eens moest
komen kijken. Als ik het dan niet leuk vond, hoefde
ik er ook niet naartoe. Toen zei ik: nou, ik wil best wel even komen kijken, maar ik ga het echt niet doen! Nou, toen was ik er en zag het er best oké uit en
heb ik toch maar besloten om het wel te doen. Daar heb ik geen spijt van, want zo heb ik toch nog mijn diploma gehaald.”
“Wat ik meteen erg mooi vond aan Eline, is dat ons allereerste gesprek. De setting was dan ook
informeel, laagdrempelig: joh, kom gewoon even langs, dan leg ik je uit wie we zijn en wat we zoal doen. Toen heeft ze besloten om de uitdaging
aan te gaan. Dat was heel mooi van haar, want ik merkte dat ze nog heel erg in de weerstand zat. Het is moeilijk om vanuit weerstand naar
‘opengaan’ te gaan. En dat deed zij binnen een
half uur! Het vervolg is bekend: ze heeft het hele
traject afgemaakt. Natuurlijk liep ze wel af en toe
tegen dingetjes aan. Wij bieden een heel duidelijke structuur, nee is nee, er valt daarover niet te
discussiëren en daar had ze het wel eens moeilijk
mee. Maar alles viel op z’n plek, ze kon haar verhaal
bij ons kwijt – ze werd gehoord. En daar gaat het om in de hulpverlening.”
40
4. Ontwikkelingen LerenWerkt Studie- en beroepskeuzetest binnen LerenWerkt
Routekaart RMC
LerenWerkt werkt nauw samen met het
Ingrado een routekaart voor het RMC ontwikkeld.
LerenWerkt ook voor jou! Veel jongeren hebben door corona geheel of
gedeeltelijk hun baan verloren en de groep vsv’ers lijkt extra hard getroffen. In de zomer van 2020 hebben we daarom een campagne opgezet:
‘LerenWerkt ook voor jou!’. Deze zomeractie was
gericht op (oud-)vsv’ers met als doel ze te bewegen
Het afgelopen schooljaar heeft branchevereniging
Leerwerkloket. Het Leerwerkloket maakt al jaren
Deze kaart beschrijft een methodische
Voor de campagne zijn drie filmpjes ontwikkeld
Methodische Aanpak Schoolverzuim (MAS) die
LerenWerkt ze verder heeft geholpen. Daarnaast
gebruik van de online loopbaaninstrumenten en testen van LDC. LDC is een ICT-bedrijf dat een
online platform voor loopbaaninstrumenten heeft ontwikkeld. Het platform geeft inzicht in welke
opleidingen, beroepen en vakrichtingen aansluiten bij jongeren en waar hun ambities liggen.
Sinds maart 2020 zijn twee collega’s van het
team LerenWerkt gestart met het uitvoeren van
werkwijze voor het RMC en sluit aan op de
waarin Mo (20), Peter (19) en Sarah (21) vertellen hoe
in 2017 is ontwikkeld voor leer- respectievelijk
hebben alle vsv’ers in de regio Achterhoek via de
kwalificatieplichtige kinderen en jongeren. De routekaart voor het RMC heeft betrekking op
post een flyer ontvangen met daarop een QR-code
jongeren van 18 tot 23 jaar en waar mogelijk tot 27
De routekaart roept voor RMC Achterhoek en
uitvoering van de taken van het RMC.
document beschrijft immers in grote lijnen onze
jaar. De routekaart is bedoeld als handreiking bij de
studie- en beroepskeuzetesten. Jongeren hebben
De methodische werkwijze geeft handvatten om in
resultaten worden vervolgens met ze besproken.
wie op welk moment welke taak vervult. Dat leidt tot
de mogelijkheid om online testen te maken, de
weer terug naar school te gaan.
gesprek te gaan met alle betrokken partners over
een gezamenlijke visie van de RMC-consulenten en ketenpartners op verzuim en uitval. De routekaart
draagt bij aan uniformiteit in de manier van werken en aan meer naamsbekendheid van het RMC.
die naar deze filmpjes leidt. Bekijk de filmpjes hier.
LerenWerkt een beeld van herkenning op. Het
Om de jongeren in onze regio nog beter te kunnen
eigen werkwijze en ondersteunt ons bij het
netwerk. Via een speciale nieuwsbrief en via LinkedIn
waarborgen van de kwaliteit in de aanpak van
schoolverzuim en -uitval. Om zo te komen tot een
resultaatgerichte begeleiding voor alle jongeren in de RMC-doelgroep.
Benieuwd naar de routekaart voor het RMC? Klik hier.
bereiken, is nadrukkelijk een beroep gedaan op ons hebben we onze partners gevraagd of ook zij onze campagne onder de aandacht willen brengen. Dit hebben zij massaal en vol overgave gedaan.
De filmpjes en flyers waren zo’n groot succes, dat we deze campagne in het voorjaar van 2021 opnieuw
hebben ingezet. Dankzij een goede evaluatie weten we steeds beter hoe we onze jongeren écht kunnen bereiken. Op deze manier hopen we in de toekomst de vsv’ers in onze regio nog beter te kunnen
motiveren en ondersteunen bij het maken van nieuwe studie- en/of werkplannen.
41
42
Jongeren op de juiste plek
verbeterd. De inzet van loopbaanoriëntatie en
Onderzoek regionale samenwerking
juiste keuze te maken voor hun vervolgopleiding.
Regionaal wordt er op het gebied van leerplicht al
RMC, positief besloten op het programma regionale
3. Daarnaast is er extra aandacht voor 18-plussers
keer per jaar een leerplichtambtenarenoverleg in
juiste plek. Voorkomen van voortijdig schoolverlaten
voorbode zijn dat een jongere voortijdig de
Op 22 september 2020 heeft het college van burgemeester en wethouders (B&W) van
Doetinchem, als contactgemeente namens het
aanpak voortijdig schoolverlaten ‘Jongeren op de en betere begeleiding naar werk 2020-2024’.
Alle betrokken partijen – vo, mbo, Profijt en de
regiogemeenten via LerenWerkt – spreken met gezamenlijk geformuleerde ambities uit dat ze
samen verantwoordelijk zijn voor alle kwetsbare
jongeren en potentiële vsv’ers. Samen zorgen we
er voor dat iedere jongere op de juiste plek terecht komt.
Het programma om meer jongeren te helpen hun
2. Ook de aansluiting tussen vmbo en mbo wordt -begeleiding moet jongeren faciliteren om de
bij schoolverzuim. Frequent verzuim kan een
school verlaat. Door met zo’n jongere in gesprek te gaan en te bespreken of er extra persoonlijke hulp nodig is, is de kans groot dat hij of zij de draad weer kan oppakken.
4. We houden contact met jongeren die zonder
startkwalificatie de school hebben verlaten. Zij
krijgen de mogelijkheid om alsnog een opleiding af te maken of krijgen hulp bij het vinden van een passende baan of dagbesteding.
startkwalificatie te halen of een passende baan te
Halverwege dit vierjarige programma wordt de
uitvoering inmiddels (door)loopt.
wordt de aanpak waar nodig bijgesteld. Ook
vinden, bestaat uit vier maatregelen, waarvan de
1. Vo- en mbo-scholen zorgen onderling voor
een goede afstemming over de mogelijkheden van leerlingen, zodat zij succesvol kunnen doorleren. Jeugdmaatschappelijk werk en
trajectcoaches worden ingezet om ervoor te
zorgen dat jongeren met persoonlijke problemen goede ondersteuning krijgen zodat zij hun schoolloopbaan kunnen vervolgen.
voortgang van de maatregelen geëvalueerd en gedurende de afzonderlijke schooljaren monitoren we in het zogenoemde ‘Meten is Weten’-overleg
vsv’ers nauwgezet door gebruik te maken van DUO-
veel samengewerkt en afgestemd. Zo is er circa zes de regio. Eind 2019 is er een verkennend onderzoek gedaan naar intensivering van de regionale samen
werking op het gebied van leerplicht. Dit onderzoek is uitgevoerd door onderzoeksbureau DENSA.
De onderzoeksresultaten van deze verkenning zijn in het eerste kwartaal van 2020 gepresenteerd en vertaald naar scenario’s. Hieruit blijkt dat mogelijk een meerwaarde valt te bereiken door samen
werking van leerplicht in de regio. Vervolgens is
boa-taken. De voorbereidingen voor deze
de resultaten begin 2021 zijn gepresenteerd.
gang. Er zijn verschillende werkgroepen opgezet:
een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd waarvan Er zijn vier zogenoemde ‘bouwstenen’ voorgelegd aan gemeenten: terreinen waarop nauwer kan
worden samengewerkt. Rond de zomer van 2021
hebben de colleges van B&W van de deelnemende Achterhoekse gemeenten ingestemd met deze
intensievere samenwerking op de vier bouwstenen.
rapportages. Deze – op zichzelf abstracte – cijfers
Zo zijn acht van de negen Achterhoekse gemeenten
die van voorgaande jaren. Deze monitoring wordt
zich bezig zal gaan houden met een meer uniforme,
proberen we te duiden door ze te vergelijken met
periodiek (iedere 6 à 8 weken) besproken en verder geduid met de contactschool namens de regio, het
Graafschap College en de accountmanager van het ministerie van OCW. Het streven is om komend
schooljaar ook geïnteresseerden uit het vo in de regio aan te laten sluiten bij dit overleg.
43
een voorstander van een regionaal coördinator die beleidsmatige uitvoering van de leerplichttaken.
Zes gemeenten gaan een gezamenlijke administratie voeren. De gemeenten Aalten gaat volledig samen
werken in het regionale team LerenWerkt en
belegt hier ook de leerplichtuitvoering inclusief
regionale samenwerking zijn inmiddels in volle op het gebied van personeelszaken, privacy en
poststromen, ICT en werkprocessen. Daarnaast is er een klankbordgroep en een stuurgroep in het
leven geroepen. Streven is dat op 1 januari 2022 alle (deelnemende) gemeenten overgestapt zijn op de nieuwe applicatie en de regionale samenwerking echt van start kan gaan.
44
Actieplan Achterhoekse Jongeren
LerenWerkt op de kaart
In de regio Achterhoek hebben we als doel dat
Afgelopen jaar bleven de fysieke ontmoetingen
actief participeren in de samenleving, oftewel: ‘Alle
LinkedIn hebben we het contact met onze keten
we alle jongeren goed in beeld hebben en dat zij
Achterhoekse jongeren naar school, werk of zinvolle dagbesteding’. Dit is de ondertitel van het actieplan Achterhoekse jongeren, waarvan LerenWerkt één van de deelnemende partijen is. De middelen die
beschikbaar zijn gekomen voor jongeren zetten we gericht in om deze doelstelling te behalen, binnen de wettelijke mogelijkheden en taken die er zijn.
Denk hierbij aan de middelen vanuit het ministerie van SZW voor de aanpak jeugdwerkeloosheid,
beperkt door corona, maar via de nieuwsbrief en
Wist je dat … we dit ook nog doen in/voor de regio?
partners warm gehouden. In onze nieuwsbrief
• Elke week zijn collega’s van LerenWerkt
de noemer ‘Corona als katalysator’. Hierin konden
op scholen in de regio. Denk aan het
hebben we partners een platform gegeven onder zij delen hoe ze met de uitdagingen die de
pandemie met zich mee heeft gebracht zijn
omgegaan. Ook benieuwd? Meld je hier aan voor de nieuwsbrief, volg ons op LinkedIn, of neem een kijkje op onze website.
Covid-middelen vanuit de provincie Gelderland en
extra middelen vanuit het ministerie van OCW voor de begeleiding van oud-vsv’ers.
Team LerenWerkt is een belangrijke partner in
de uitvoering van de aanpak jeugdwerkloosheid. De dienstverlening van LerenWerkt is door het
toevoegen van consulenten vanuit verschillende projecten (zoals ‘De Rode Loper’) verbreed naar
álle Achterhoekse jongeren, met en zonder start
kwalificatie tot 27 jaar. Specifiek voor het in beeld
brengen en houden van de RMC-doelgroep (18- tot
23-jarige jongeren zonder startkwalificatie) updaten we tweemaal per jaar de factsheet ‘Achterhoekse jongeren’ en delen die met de betrokken partijen.
zichtbaar aanwezig bij gemeenten en
Loopbaanplein Oost Achterhoek in Winterswijk en het Loopbaanplein op het Graafschap College in Doetinchem.
• Met alle gemeenten in de regio hebben we
periodiek casusoverleg. We bespreken met
partners van de gemeenten (sociale dienst,
sociaal team) wat we voor moeilijk bereikbare
De Rode Loper Jongeren ondervinden moeilijkheden als gevolg van de coronamaatregelen. Daarom heeft de provincie Gelderland middelen beschikbaar
gesteld voor ‘De Rode Loper’. Dit project is eind 2020 opgestart voor alle jongeren tussen 16 en
27 jaar in de arbeidsmarktregio Achterhoek. Doel is deze jongeren te ondersteunen bij het vinden van een baan, stage, praktijk- of afstudeerplek.
Hiervoor zijn ook vouchers beschikbaar. Jongeren kunnen deze aanvragen via de Rode Loper-
consulenten die sinds het voorjaar van 2021 werkzaam zijn binnen team LerenWerkt.
Het project ‘De Rode Loper’ maakt deel uit van de communicatiecampagne van ZEG Achterhoek van het Actieplan Achterhoekse Jongeren.
jongeren kunnen betekenen en wie wanneer de regierol neemt. Ten behoeve van dit
casusoverleg is een samenwerkingsconvenant opgesteld.
• Ieder jaar biedt LerenWerkt studenten de
mogelijkheid om stage te komen lopen, zo
ook dit jaar. In het afgelopen jaar heeft Demi Koenen in het kader van haar afstuderen
gewerkt aan het adviesrapport ‘Inzicht krijgen in verzuim binnen het primair onderwijs’. Het
doel van het onderzoek was om de handelwijze van de basisscholen in Doetinchem met
betrekking tot verzuim onder de loep te nemen en na te gaan hoe die scholen het contact met
de leerplichtambtenaren ervaren. Klik hier voor het volledige onderzoeksverslag.
45
Colofon Productie: Rosenmullers Communicatie & Organisatie Redactie: Tekstbureau Elise Schouten Vormgeving: BUREAUBAS
Fotografie: Wilbert van Woensel
Samen sterk tegen schooluitval
Alle leerlingen een diploma. Dat is
de inzet van LerenWerkt in de regio Achterhoek. RMC Achterhoek en
de afdelingen leerplicht van negen gemeenten werken samen met
scholen en jeugdhulporganisaties
aan de bestrijding van schoolverzuim en schooluitval, zodat alle jongeren het onderwijs verlaten met een
startkwalificatie: een diploma havo, vwo of mbo niveau 2 of hoger.
www.lerenwerkt.nu
| info@lerenwerkt.nu | Volg ons op LinkedIn