Bijlage 7a Jaarstukken 2024 Doesburg
Tekst van het document
Openbaar groen Beleidskader Het gemeentelijk beleidskader wordt gevormd door het Groenstructuurplan 2013 en het Bomenbeleidsplan 2014. De gemeente wil haar inwoners en bezoekers een aantrekkelijke leefomgeving bieden. Een groene inrichting door middel van plantsoenen en bomen maakt daar deel van uit. Kerncijfers • ongeveer 72 hectare openbaar groen • bijna 5.500 bomen Beheer en ontwikkelingen De beeldkwaliteit van het openbaar groen is over het algemeen op orde. Via het project Naar buiten in Beinum zijn de groenvakken die aan renovatie toe waren aangepakt. Het openbaar groen buiten de binnenstad wordt onderhouden door Circulus. In 2024 is de dienstverleningsovereenkomst (DVO) met Circulus geactualiseerd. Bomen vormen een belangrijk onderdeel van de Doesburgse groenstructuur en een aantrekkelijke leefomgeving. De gemeente heeft een wettelijke zorgplicht voor bomen. Hieraan wordt voldaan door veiligheidscontroles en onderhoud, zoals snoei. Het bomenbestand is over het algemeen veilig en gezond. Wel is de soort “gewone es” aangetast door essentaksterfte. De paardenkastanjebomen zijn aangetast door de kastanjebloedingsziekte. Dit heeft vooral consequenties voor de essenlanen in het buitengebied. En in toenemende mate voor individuele essen en paardenkastanjes in de bebouwde kom. In het lopende onderhoud worden dode bomen vervangen. Waar nodig worden essen extra gesnoeid.
Gebouwen Beleidskader Het beheer van het gemeentelijk vastgoed is vastgelegd in het meerjarige onderhoudsplan. In 2023 zijn de geactualiseerde meerjarige onderhoudsplannen vastgesteld. Hierin zijn ook de verduurzamingsmaatregelen meegenomen (DMJOP). De planning beslaat 10 jaar. Op basis van het uitgevoerde onderhoud wordt jaarlijks beoordeeld of komende jaarschijven op hoofdlijnen bijgesteld moeten worden. Het vastgestelde DMJOP wordt in 2027 volledig geactualiseerd. Uitgangspunt voor de DMJOP’s is conditiescore 2 (goed). De conditiescore is een objectieve waarde van de technische toestand of staat van een gebouw(deel) onder NEN2767. Uitzondering hierop zijn de sportaccommodaties en het gebouw van de Harmonie. Voor deze gebouwen geldt conditiescore 4 (matig). De gebouwen zijn onder conditiescore 4 veilig voor het gebruik. Het grafmonument heeft Pagina 66 van 192
conditiescore 5 (slecht). Omdat het gebouw aan de Nieuwstraat 2-4 niet is verkocht en omgebouwd wordt voor huisvesting Oekraïense vluchtelingen zal hier een nieuwe MJOP voor opgesteld worden na realisatie van de verbouwing eind 2025. In 2016 is het huurprijsbeleid vastgesteld, hierin is o.a. opgenomen dat tenminste een kostprijs dekkende huur in rekening wordt gebracht. Kerncijfers Het gemeentelijk vastgoed bestaat uit 14 objecten, waarvan 1 grafmonument. Beheer en ontwikkelingen In 2024 is het Stadskantoor geheel in gebruik genomen met uitzondering van het Stadsarchief dat in februari 2025 naar hier is verhuisd. Uw raad heeft eind 2024 besloten het gehele stadhuiscomplex op de markt aan te bieden. In 2025 zullen de ontvangen biedingen worden beoordeeld en zal een besluit genomen worden over de eventuele verkoop van het stadhuiscomplex. Het pand Nieuwstraat 2-4 wordt verbouwd voor huisvesting ontheemde Oekraïners, dat zal medio 2025 zijn beslag krijgen. De locatie gymzaal Armgardstraat wordt ontwikkeld ten behoeve van wonen. Hierover bent u ruim geïnformeerd. De sloop van de huidige gymzaal kan niet eerder plaatsvinden nadat de vleermuis kolonie is vertrokken. Mogelijk eind 2025, anders begin 2026. Op dit moment wordt de financiële haalbaarheid van de bouw van een nieuwe volwaardige sporthal onderzocht. In deze fase is ook aandacht voorde ruimtelijke inpassingsmogelijkheden.
Uw raad heeft voor dit onderzoek in 2024 geld ter beschikking gesteld. In het vierde kwartaal van 2025 zullen de resultaten en te nemen besluiten hierover aan u worden voorgelegd. De bestaande sportaccommodaties worden onderhouden op het niveau dat veilig en gezond gebruik gemaakt kan worden van de accommodaties.
Openbare verlichting Beleidskader De openbare verlichting draagt bij aan een sociaal veilige, verkeersveilige en leefbare situatie tijdens de donkere uren (ongeveer 4.100 uur per jaar, 47% van de tijd). De basis voor beleid en beheer ligt in het Beleidsplan openbare verlichting 2014-2024 en het Beheerplan openbare verlichting 2017-2024.. Het Beleidsplan gaat uit van beeldkwaliteit. De binnenstad is inmiddels (vrijwel) geheel voorzien van klassieke verlichting. Er is aandacht voor energiebesparing door bij vervanging uit te gaan van dimbare, energiezuinige laag vermogende armaturen (meestal LED). Kerncijfers Bijna 2.270 lichtmasten, waarvan inmiddels ongeveer 330 klassiek; het aandeel klassieke lichtmasten zal de komende jaren stijgen. De gemeente beheert voor Woonservice IJsselland beheert ook ruim 250 lichtmasten langs achterpaden. Beheer en ontwikkelingen Het beheer van de openbare verlichting wordt uitgevoerd door een externe partij op basis van een bestek. De beheerwerkzaamheden omvatten een periodieke controle van de openbare verlichting op basis van klachtenregistratie, waarbij kleine defecten (zoals kapotte lampen) worden hersteld. Daarnaast wordt gezorgd voor instandhouding op lange(re) termijn en eventueel uitbreiding. Het gaat bij openbare verlichting om een doorlopend proces, waarbij gewerkt wordt aan verbetering van het rendement.
In 2023 is opdracht gegeven om een groot deel van het openbare verlichting areaal om te vormen (van regulier naar klassiek in de binnenstad) en/of te vernieuwen. Nu deze werkzaamheden (bijna) zijn afgerond is ongeveer 50% van de masten en 75% van de armaturen vernieuwd. Pagina 67 van 192
Speelgelegenheden Beleidskader Het Beleidsplan Spelen, bewegen en ontmoeten Doesburg 2018-2026 vormt de basis voor het beheer en onderhoud van de speelgelegenheden. Kerncijfers • 38 speelgelegenheden • 228 speeltoestellen Beheer en ontwikkelingen De speeltoestellen worden jaarlijks gecontroleerd en waar nodig gerepareerd. In 2024 zijn er 8 toestellen verwijderd omdat de veiligheid niet meer gegarandeerd kon worden en de kosten van de reparatie te hoog werden. In het Beleidsplan is vastgesteld dat in samenspraak met de inwoners het aantal speelgelegenheden en speeltoestellen verminderd wordt. Binnen het project Naar buiten in Beinum zijn de speelgelegenheden en -toestellen meegenomen. In 2023 is gestart met een pilot in het Noordelijk Molenveld, deze is in 2024 afgerond. Locaties de Armgardstraat, Vierackerlaan en Loddero zijn deels gerenoveerd. De speelplaats aan de Waterstraat en de skatebaan bij jongerencentrum 0313 worden in 2025 vernieuwd. Ieder jaar moeten er 2 locaties gerenoveerd of omgevormd worden, zoals gevraagd in het vigerende beleidsplan, maar daar zijn geen financiële middelen voor gereserveerd.
Paragraaf D | Financiering Paragraaf D | Financiering Bij financiering gaat het om de vraag hoe de gemeente regelt dat ze steeds voldoende geld heeft om alle rekeningen te kunnen betalen. Dreigt ze tijdelijk te weinig ‘in kas’ te hebben, dan moet ze lenen. Heeft de gemeente tijdelijk teveel ‘in kas’, dan is ze verplicht dit geld uit te zetten bij de Staat middels schatkistbankieren. Al deze activiteiten leiden ertoe dat de gemeente een financieringsportefeuille heeft. Die moet worden beheerd om de kosten en risico’s te beperken. De kaders voor de uitoefening van de treasuryfunctie zijn door de raad bepaald in de financiële verordening . Deze kaders zijn door het college verder uitgewerkt in een treasurystatuut dat februari 2019 is geactualiseerd. De uitoefening van de treasuryfunctie die is opgedragen aan het college van B&W behelst op hoofdlijnen de navolgende activiteiten: o
het aantrekken van voldoende financiële middelen en het uitzetten van overtollige gelden om de programma’s binnen de door de Raad vastgestelde kaders van de begroting uit te kunnen voeren;
o
het beheersen van de risico’s verbonden aan de financieringsfunctie zoals renterisico’s, koersrisico’s en kredietrisico’s (indien van toepassing);
o
het zo veel mogelijk beperken van de kosten van eventuele leningen en het bereiken van een voldoende rendement op de uitzettingen;
o
het beperken van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities.
Pagina 68 van 192
Beleidsvoornemens t.a.v. risicobeheer In het kader van risicobeheer worden de navolgende uitgangspunten gehanteerd:
Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is bedoeld om het renterisico te beperken met betrekking tot kortlopende financiering (netto vlottende schuld). Het geeft de limiet aan die maximaal gefinancierd mag worden met kort geld en bedraagt 8,5% van de totale lasten bij aanvang van het begrotingsjaar 2024. 2024
Begrotingstotaal
Percentage regeling
Kasgeld limiet
42.214.756
8,50%
3.588.254
In 2024 zijn diverse keren kasgeldleningen aangetrokken ter dekking van de tijdelijke financieringsbehoefte. In onderstaand tabel is een overzicht opgenomen van de gemiddelde netto vlottende middelen per kwartaal. Het 2e en 3e kwartaal laten een negatiefsaldo zien maar ruim binnen de kasgeldlimiet. In oktober is een langlopende lening aangetrokken van € 5 miljoen waardoor het gemiddelde saldo weer positief wordt.
Netto vlottende middelen
(bedragen * 1000)
1e kwartaal
1.251
2e kwartaal
-1.066
3e kwartaal
-1.532
4e kwartaal
3.523
Renterisiconorm De renterisiconorm is bedoeld om het renterisico op langlopende leningen te beperken als gevolg van tussentijdse rente aanpassingen en herfinanciering van langlopende leningen. Zoals uit onderstaand overzicht blijkt blijven wij ruimschoots binnen de limiet. Ultimo 2024 staan er 2 langlopende lening open met een totaal van € 6.2 miljoen. jaarlijks wordt er € 600.000 afgelost.
Pagina 69 van 192
Begroot (1)
Renteherzieningen
0
(2)
Aflossingen
(3)
Renterisico (1+2)
600.000
(4)
Renterisiconorm
8.442.951
(5a)=(4>3)
Ruimte onder renterisiconorm
7.842.951
(5b)=(3>4)
Ruimte boven renterisiconorm
600.000
Berekening renterisiconorm 2024 (4a)
begrotingstotaal (uitgaven excl. Primair resultaat)
(4b)
percentageregeling
(4)=(4a x 4b/100%)
Renterisiconorm
42.214.756 20% 8.442.951
Verstrekken van leningen en garanties Bij het verstrekken van leningen op grond van de publieke taak worden zo mogelijk zekerheden of garanties geëist. In het treasurystatuut van de gemeente Doesburg zijn de volgende criteria opgenomen voor het verstrekken van leningen en garanties:
De door de gemeente te financieren zaken moeten nodig zijn in het kader van de uitvoering van een publieke taak in de gemeente. Dat wil zeggen dat ze moeten passen binnen en bijdragen aan het gemeentelijk beleid en het openbaar belang. Tevens moet er met de financiering een voor de gemeente relevant maatschappelijk doel worden gediend.
De te financieren zaken moeten essentieel zijn voor het voortbestaan of het in voldoende mate kunnen functioneren van de aanvrager (functionaliteitscriterium).
De te financieren zaken moeten in overwegende mate ten goede komen aan de inwoners van de gemeente.
Een lening wordt niet verstrekt indien de te financieren zaken niet voldoende zekerheid bieden voor verhaal van rente en aflossing van de te verstrekken garantie of lening. Dit betekent dat in geval de te financieren zaak een onroerende zaak is, het recht van hypotheek wordt verleend.
Een overzicht van de verstrekte leningen en garanties is opgenomen bij de toelichting op de balans.
Het uitzetten van overtollige kasmiddelen Door het Rijk is bepaald dat het uitzetten van overtollige geldmiddelen uitsluitend mag geschieden bij het Rijk zelf, het zogenaamde Schatkistbankieren.
Valutarisicobeheer Valutarisico’s worden uitgesloten door uitsluitende leningen te verstekken, aan te gaan of te garanderen in euro's.
Pagina 70 van 192
Koersrisicobeheer De gemeente maakte bij uitzettingen uitsluitend gebruik van rekening courant, spaarrekening, daggeld, deposito's, obligaties en garantieproducten. Op dit moment is dit niet meer aan de orde vanwege de verplichting tot schatkistbankieren.
Ontwikkeling financieringsstructuur De ontwikkeling van de financieringsstructuur was in 2024 als volgt:
31-122023 Boekwaarde investeringen
31-122024
28.562.206 32.583.614
Uitgeleende langlopende geldleningen
4.771.096
A: Totaal te financieren vaste activa
33.333.302 36.415.581
3.831.967
Algemene reserve
5.754.157
Bestemmingsreserves
21.609.770 21.712.220
Voorzieningen
2.400.655
1.338.887
opgenomen langlopende geldleningen
1.800.000
6.200.000
B: Totaal voor financiering beschikbare vaste passiva
31.564.582 35.811.627
(B-A) Financieringssaldo (+ is overschot; -/- is tekort)
-1.768.720
-603.954
tekort
tekort
6.560.520
Rentekosten verbonden aan de financieringsfunctie In de jaarrekening 2024 zijn de navolgende rentebaten en lasten verwerkt, die zijn verbonden aan de financieringsfunctie:
Externe rentelasten korte en lange financiering
87.870
Externe rentebaten
153.111
Totaal renteresultaat
65.241
Bij een nadelig renteresultaat worden de rentelasten d.m.v. de renteomslag-methode toegerekend aan de verschillende programma's. In 2024 is het saldo echter positief.
Paragraaf E | Bedrijfsvoering Paragraaf E | Bedrijfsvoering Vanuit de afdeling Externe en Interne Dienstverlening streven we naar het verlenen van de beste dienstverlening aan de stad en gemeentelijke collega’s binnen de gegeven omstandigheden. Deze omstandigheden worden enerzijds gevoed door een steeds toenemende hoeveelheid taken en rollen, waarvan de complexiteit toeneemt, in tijden van een steeds krapper wordende arbeidsmarkt. Anderzijds willen we vanuit dienstverleningsperspectief bijdragen aan de pijlers van de Toekomstvisie van Doesburg: een evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat; een verbindende en versterkende sociale aanpak en kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie. Ter Pagina 71 van 192
ondersteuning aan deze pijlers heeft de afdeling Externe en Interne Dienstverlening de afgelopen periode gewerkt aan twee hoofdthema’s: 1. Processen en beheer op orde, 2. Aantrekkelijk werkgeverschap. Bij de uitwerking van deze thema’s is het uitgangspunt of realistisch ambitieniveau om de basis verder op orde te krijgen en te houden. 1. Processen en beheer op orde De “basis op orde” begint bij goede (proces-)inrichting voor gemeentelijke beheertaken en dienstverlening aan burgers. Het afgelopen jaar hebben we een start gemaakt met het doorlichten van de processen om waar mogelijk efficiënter en effectiever te werken. Een goede ondersteuning van ICT is een voorwaarde hiertoe. Digitalisering neemt alleen maar toe. Deels omdat dit een opgave is voor gemeenten (bv. opslaan en toegankelijk maken van digitale informatie in het e-Depot), deels omdat we er niet aan ontkomen (bv. overgang van applicaties naar een SaaS (Software as a Service) – omgeving), maar vooral omdat dit de dienstverlening aan onze inwoners ten goede komt (ook inwoners van Doesburg kunnen nu afspraken met de publieksbalie inplannen via onze website). We volgen de ontwikkelingen om onze kerntaken uit te kunnen voeren.
Zo kunnen bijvoorbeeld e-diensten het de burger makkelijker maken producten van de publieksbalie via de website aan te vragen, terwijl de verwerking ervan in de back office verder wordt geautomatiseerd. Het onderzoeken van digitale oplossingen stond het afgelopen jaar centraal. Dit moet worden gezien in het licht van een onderzoek naar de digitale ontwikkelingen die de komende jaren op ons afkomen en de wijze waarop Doesburg hierop kan acteren om dienstverlening aan de inwoners te waarborgen. Aandacht voor al deze facetten is nodig om steeds de juiste informatie tijdig op de juiste plek beschikbaar te hebben. Daartoe zijn informatiebeheer en de zorg voor digitale veiligheid en privacy belangrijke aspecten. We hebben in kaart laten brengen welke ICT-investeringen ons te wachten staan en wat ons dat oplevert. Zo zijn we overgegaan op een SaaS versie van onze belastingapplicatie. Voor wat betreft het versterken van onze beheertaken hadden we ingezet op het structureel in de regio beleggen van advies op gebied van inkoop- en aanbestedingsbeleid. De regio heeft deze samenwerking afgehouden vanwege de Doesburgse herindelingsdiscussie. Daarnaast is ingezet op verdere invulling van goed gastheerschap richting de maatschappelijke organisaties die in het stadskantoor zijn getrokken. Hiertoe is reeds een facilitair medewerker aangesteld, die samen met de bodes deze taak verder oppakt.
Rechtmatigheid van aanbestedingen, inkopen en inhuur heeft op veel aandacht kunnen rekenen. Er is in 2024 een voortvarende start gemaakt met het rechtmatig krijgen van aanbestedingen en inkopen door een nieuwe inkoopadviseur aan ons te verbinden en een inkoopmodule in het zaaksysteem te bouwen. Verder zijn we voor de inhuur van medewerkers overgaan op de het DAS systeem van Flextender, dat via Werken in Gelderland wordt aangeboden. 2. Aantrekkelijk werkgeverschap De in de voorgaande paragraaf beschreven inzet op proces- en beheeroptimalisatie is nodig, maar in het licht van een moeizame arbeidsmarkt lastig. De vraagstukken die op ons afkomen zijn talrijk en worden steeds complexer. Dit is voor Doesburg niet anders dan voor andere gemeenten. Doesburg is een kleine gemeente waar medewerkers over het algemeen een breed takenpakket hebben. We zijn Pagina 72 van 192
ons ervan bewust dat we als kleine gemeente hetzelfde moeten doen als grotere gemeenten, maar dan met minder mensen. Werken voor Doesburg betekent een brede blik hebben en van meerdere markten thuis zijn. Omdat dit voor een specifieke doelgroep Doesburg tot een aantrekkelijke werkgever maakt, hebben we onze arbeidsmarktcommunicatie en wijze van werven hierop aangepast. Om een aantrekkelijke werkgever te zijn en te blijven zetten we zoveel mogelijk in op korte en krachtige werving- en selectieprocedures, de ontplooiing van nieuwe en huidige medewerkers en het creëren van een prettige, veilige en duurzame werkomgeving. Gezien de moeizame arbeidsmarkt zullen we steeds vaker te maken hebben met medewerkers die nog moeten bijleren. Dat vraagt om het goed begeleiden en opleiden van nieuwkomers, wat extra inspanning vraagt van zittende collega’s. Naast het aantrekken van nieuwe mensen willen we collega’s ook behouden en minder afhankelijk zijn van externe inhuur. We houden de balans tussen inhuur en vaste medewerkers goed in de gaten. Het streven is voor maximaal 15% van de loonsom in te huren. We merken jaarlijks, ondanks de strakke sturing erop, dat de druk op het percentage inhuur toeneemt. Er is een toename van complexe vraagstukken, die vraagt om de inhuur van specialistische kennis.
Daarnaast is er schaarste op de arbeidsmarkt, waardoor bepaalde vacatures erg lastig of niet te vervullen zijn. Aan de andere kant dienen we kritisch te kijken naar de inschaling van functies ten opzichte van omliggende gemeenten. Als we mee willen op de arbeidsmarkt, dan zullen we een concurrerend functiehuis moeten hebben. Vooralsnog zijn we hier budgettair niet toe uitgerust, dus doen we al het mogelijke binnen de bestaande loonsom.
Aanvullende informatie financiële rechtmatigheid Omschrijving (toelichting) In dit onderdeel van de paragraaf bedrijfsvoering is aanvullende informatie opgenomen over de financiële rechtmatigheid. Het gaat hierbij om vanuit intern uitgevoerde verbijzonderde controles geconstateerde afwijkingen groter dan € 50.000 conform artikel 10 lid 2 van de financiële verordening en de maatregelen welke door het college worden/inmiddels zijn getroffen om de vermelde afwijkingen in de toekomst te voorkomen. Toelichting verbijzonderde interne controle De verbijzonderde interne controle (VIC) heeft primair als doel om onafhankelijk (vanuit het team control) van de uitvoering binnen de teams (lijn) vast te stellen of de controlemaatregelen binnen de processen juist en op een rechtmatige wijze hebben plaatsgevonden. De (aantoonbare) interne controle maatregelen in de lijn (als onderdeel van de primaire processen) zijn in onze gemeente beperkt. Dit heeft o.a. te maken met de beperkte ambtelijke capaciteit. De VIC is in onze gemeente daarom vooral gegevensgericht. De VIC is in onze gemeente opgedragen aan de werkgroep rechtmatigheid.
De werkgroep verricht onder verantwoordelijkheid van de concerncontroller op basis van een in overleg met de accountant tot stand gekomen VIC actieplan de controlewerkzaamheden met behulp van het zogenaamde KIC online systeem vanuit het door de raad vastgestelde controleprotocol met het bijbehorende normenkader, waarin o.a. een gedetailleerde inventarisatie van relevante externe en interne wet- en regelgeving is opgenomen.
Pagina 73 van 192
Voor zover de bevindingen daartoe aanleiding geven, worden zo nodig (aan de desbetreffende proceseigenaar) voorstellen tot verbetering en/of herstel gedaan. 1. VOORWAARDENCRITERIUM Europese aanbestedingsregels Er zijn bij een aantal crediteuren overschrijdingen geconstateerd van de grensbedragen voor Europese aanbesteding, waarbij niet Europees is aanbesteed. Dit geeft een onrechtmatigheid van € 1.965.723. De overschrijdingen doen zich met name voor bij stilzwijgende verlengingen van overeenkomsten, waarbij door oplopende uitgaven in opvolgende jaren een overschrijding van de grensbedragen voor Europese aanbesteding wordt gerealiseerd, zonder dat er tijdig wordt ingegrepen. De volgende maatregelen zijn getroffen:
Om meer grip te krijgen op de overschrijdingen van de EA-grens bij de inhuur van extern personeel is er per 1 januari 2025 een contract aangegaan met een broker (DAS), waarmee de inhuur van personeel binnen de Europese aanbestedingsregels is gewaarborgd.
Per 1 januari 2025 is er een aangescherpte inkoopprocedure in werking getreden met betere waarborgen voor een conforme toepassing van het interne inkoopbeleid en de Europese aanbestedingsregels.
Intern inkoopbeleid Naast een VIC op de toepassing van de Europese aanbestedingsregels is ook een VIC uitgevoerd op het volgen van het interne inkoopbeleid voor inkopen onder de Europese aanbestedingsgrens. In de aan deze VIC gekoppelde steekproef zijn geen onrechtmatigheden geconstateerd. 2. MISBRUIK EN ONEIGENLIJK GEBRUIK Onderdeel van de rechtmatigheidsverantwoording is in hoeverre misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O) van gemeentelijke regelingen door derden wordt voorkomen en bestreden. Het gaat dan bijvoorbeeld om uitkeringen en voorzieningen, subsidies en het innen van belastingen. Voorop staat het vertrouwen van de gemeente in een goed gebruik van de gemeentelijke regelingen door inwoners en bedrijven/instellingen. Maatregelen die worden getroffen om misbruik en oneigenlijk gebruik te voorkomen en indien nodig te sanctioneren, dienen proportioneel te zijn. Dit betekent dat ze in verhouding moeten staan tot het risico dat wordt gelopen. Het college heeft inmiddels een gemeentelijk overkoepelend M&O beleid vastgesteld dat hiervoor een onderliggend kader moet gaan bieden. Het formuleert uitgangspunten, bevat richtlijnen voor controle en eventuele sancties en benoemt welke risicogebieden er zijn.
Ook geeft de nota M&O beleid richting aan, op welke wijze beheersmaatregelen kunnen worden toegepast in de bedrijfsvoering om misbruik en oneigenlijk gebruik te voorkomen en te sanctioneren. In 2024 is dit beleid verder verankerd. Er zijn geen fouten en/of onrechtmatigheden aangetroffen > € 50.000. 3. BEGROTINGSRECHTMATIGHEID Het begrotingscriterium is een criterium van rechtmatigheid dat betrekking heeft op de grenzen van de baten en lasten in de door de raad geautoriseerde begroting van exploitatie en investeringskredieten en de hiermee samenhangende programma’s, waarbinnen de financiële beheershandelingen tot stand moeten zijn gekomen. De begrotingsrechtmatigheid wordt beoordeeld op het niveau waarop de begroting door de raad is geautoriseerd, zoals is opgenomen in artikel 5 van de financiële Pagina 74 van 192
verordening. Bij investeringsprojecten wordt de begrotingsrechtmatigheid beoordeeld op het niveau van het totaal gevoteerde kredietbedrag. Een overschrijding van het jaarbudget, passend binnen het totaal bedrag van het krediet, wordt daarmee als rechtmatig beschouwd. Uitgangspunt is dat iedere afwijking van de begroting als onrechtmatig wordt beschouwd. Afwijkingen worden als acceptabel aangemerkt in de volgende situaties:
Er is sprake van een overschrijding waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren.
Er is sprake van een overschrijding op een open-einde regeling.
De overschrijding is geautoriseerd door middel van de vaststelling van een tussentijdse rapportage.
Excel-tabel
Pagina 75 van 192
Programma
Begroot
Realisatie
Saldo
1. Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat
11.121
11.555
-434
2. Verbindende en versterkende sociale aanpak
27.449
27.600
-151
3. Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie
1.155
1.191
-36
4. Bestuur en organisatie
7.710
7.510
200
434
548
-114
47.869
48.404
-535
Algemene dekkingsmiddelen Totaal
Programma 1. Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat De gepresenteerde lasten op programma 1 overschrijden de begroting met € 424.000. De hogere lasten betreffen extra lasten voor openbare verlichting door niet voorziene prijstijgingen in onderhoud en energielasten. Door een aanpassing in de wijze van factureren van Circulus stijgen de lasten voor afval in realisatie, door deze aanpassingen stijgen echter ook de opbrengsten. Per saldo zijn de baten hoger dan de lasten waardoor er € 116.000 werd toegevoegd aan de egalisatievoorziening. Deze toevoeging is verantwoord onder de lasten. De afrekening en het boeken van mutaties op de grondexploitatie vinden plaats bij de jaarrekening, de geboekte lasten voor de grondexploitatie werden nagenoeg gedekt door de bijbehorende opbrengsten. In verband met ziekte-vervanging en extra werkzaamheden op gebied van herijking van het parkeerbeleid werden de begrote personeelslasten voor verkeer en vervoer overschreden. Van de totale overschrijding op programma 1 is een bedrag van € 304.000 acceptabel omdat tegenover de overschrijding hogere opbrengsten staan (€ 212.000 afval) of past binnen bestaand beleid (€ 92.000 grondbeleid). Een bedrag van € 130.000 kan als begrotingsonrechtmatigheid beoordeeld worden. Dit betreft het niet tijdig melden van de overschrijding op openbare verlichting en groenonderhoud/onderhoud speeltuinen.
Programma 2. Verbindende en versterkende sociale aanpak De overschrijding van de lasten wordt veroorzaakt door een tegenvaller bij de jeugdzorg. De ingezette crisiszorg loopt langer door dan op basis van de informatie was te voorzien. Het is een wettelijke verplichting van de gemeente vanuit de jeugdwet. De overschrijding is acceptabel, omdat het hier gaat om een open einde regeling.
Algemene dekkingsmiddelen De hogere lasten betreffen de storting in de voorziening dubieuze debiteuren en BTW correcties naar aanleiding van een controle over 2023. De storting in de voorziening wordt in de regel bepaald bij de jaarrekening. De controle BTW over 2023 is vooral uitgevoerd in het 4e kwartaal en afgerond in het 1e kwartaal 2025. Deze overschrijding kon bij de IBB nog niet worden gemeld en past binnen het bestaande beleid en kan derhalve als acceptabel worden aangemerkt.
Kredieten Parkeervakken Binnenstad
Begroot
Realisatie
Saldo
98.633
107.874
-9.241 0
Totaal
98.633
107.874
-9.241
Parkeervakken Binnenstad De overschrijding is ontstaan doordat na participatie meer maatwerk nodig was.
Paragraaf F - Verbonden partijen Paragraaf F | Verbonden partijen In deze paragraaf vindt u een lijst met partijen waarmee de gemeente Doesburg banden is aangegaan ter behartiging van bepaalde publieke belangen. Het gaat hierbij om privaatrechtelijke dan wel publiekrechtelijke organisaties, waarin Doesburg een financieel en een bestuurlijk belang heeft. Van Pagina 76 van 192
een bestuurlijk belang is sprake indien er zeggenschap bestaat uit hoofde van stemrecht dan wel vertegenwoordiging in het bestuur van de organisatie. Van een financieel belang is sprake als een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag niet verhaalbaar is indien de verbonden partij failliet gaat. Ook als er financiële aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt, is er sprake van een financieel belang. De verbonden partijen worden afzonderlijk toegelicht. Lijst met verbonden partijen Hieronder volgt lijst met de partijen verbonden aan de gemeente Doesburg verdeeld naar gemeenschappelijke regelingen, overige verbonden partijen en coöperaties/vennootschappen.
Verbonden Partijen
Gemeenschappelijke regelingen
Vestigingsplaats
Groene Metropool regio Arnhem-Nijmegen
Arnhem
Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden
Arnhem
Streekarchivariaat De Liemers en Doesburg
Zevenaar
Omgevingsdienst Regio Arnhem
Arnhem
Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen (DRAN)
Arnhem
Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Centraal-Gelderland (MGR)
Arnhem
Overige verbonden partij Euregio Rijn-Waal
Coöperaties/Vennootschappen
Vestigingsplaats Emmerich
Vestigingsplaats
BNG Bank
Den Haag
Alliander
Arnhem
Vitens
Utrecht
Circulus-Berkel B.V.
Zutphen
Groene metropool regio Arnhem - Nijmegen Het gemeenschappelijk orgaan is een samenwerkingsverband dat de belangen behartigt van deelnemende gemeenten in de regio. De focus ligt op het fysieke domein: woningbouw, circulariteit, economie en mobiliteit. Maar ook samenwerking op het gebied van cultuur en toerisme is een aandachtsveld. Het doel van de samenwerking is het realiseren van groei én het versterken van het groene karakter van deze bijzondere regio. Het draagt bij aan de doelstelling van programma 1 “Een evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat. Het aandeel van de gemeente is afgerond 3,5%. De lasten worden omgeslagen naar rato van het aantal inwoners per gemeente. Beleidsvoornemens: In 2024 is besloten om de deelname aan de Groene metropool regio te beperken tot de opgaven van de groene groeiregio, circulaire regio, Pagina 77 van 192
verbonden regio en het regioprogramma werklocaties als onderdeel van de productieve regio voor de periode 2025-2028. Risico’s Het financiële risico is beperkt tot de bijdrage van de gemeente. Financieel overzicht:
Bron:
Jaar
Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Exploitatie-resultaat
Bijdrage gemeente
Jaarrekening
2023
€ 380.937
€ 5.298.904
€ 197.682
€ 89.175
Jaarrekening
2024
€ 371.783
€ 6.728.664
€ 244.427
€ 102.285
Veiligheid- en Gezondheidsregio Gelderland Midden (VGGM) De gemeenschappelijke regeling verzorgt voor 16 gemeenten in de regio Midden-Gelderland de regionale brandweer, ambulancezorg en volksgezondheid/GGD. Het draagt bij aan de doelstelling van programma 1 ‘Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat’ en programma 2 ‘Verbindende en versterkende sociale aanpak, in verband met volksgezondheidszorg’. Het aandeel van de gemeente schommelt rond de 1,5%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie. Financieel overzicht:
Bron:
Jaar
Jaarrekening
2023
Eigen vermogen € 9.309.000
Vreemd vermogen € 48.887.000
Exploitatie-resultaat € 1.730.000
Bijdrage gemeente € 997.000
Jaarrekening
2024
€ 14.331.000
€ 47.664.000
€ 4.059.000
€ 1.174.000
Streekarchivariaat De Liemers en Doesburg Het Streekarchivariaat De Liemers en Doesburg beheert de archieven van de gemeenten Doesburg, Duiven, Westervoort en Zevenaar. Bij het Streekarchivariaat is veel historisch materiaal beschikbaar over Doesburg. Het draagt bij aan de doelstellingen van programma 3 ‘Kwaliteitstoerisme en toegankelijke natuurrecreatie’.
Pagina 78 van 192
Het aandeel van de gemeente is ongeveer 23%. De kosten van het Streekarchivariaat worden over de deelnemende gemeenten verdeeld op basis van inwoners en naar rato van werktijden. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s: Het financiële risico is beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie. Financieel overzicht:
Bron:
Jaar
Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Exploitatie-resultaat
Bijdrage gemeente
Jaarrekening
2023
€0
€ 91.954
€0
€ 70.634
Jaarrekening
2024
€0
€ 81.379
€0
€ 93.741
Omgevingsdienst Regio Arnhem (ODRA) De Omgevingsdienst verzorgt namens gemeenten en provincie milieutaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Daarnaast heeft Doesburg ook de verlening van omgevingsvergunningen voor bouwen ondergebracht bij de ODRA. Het draagt bij aan de doelstellingen van programma 1 ‘Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat’. Het aandeel van de gemeente voor de milieu- en algemene taken is 1,4%, het aandeel in de bouwtaken is 5,4% Er wordt afgerekend op basis van prijs x hoeveelheid. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : De toenemende complexiteit van uitvoering en maatschappelijke opgaven vragen om een innovatieve omgevingsdienst. Schaalvergroting tot een robuuste toekomstbestendige omgevingsdienst is nodig om de benodigde innovatie en ontwikkeling te kunnen realiseren. De Omgevingsdienst is daarom voornemens om te fuseren met de Omgevingsdienst Regio Nijmegen. Een dergelijke fusie brengt (financiële) risico's met zich mee. Financieel overzicht:
Bron:
Jaar
Eigen vermogen (* € 1.000)
Vreemd vermogen (* € 1.000)
Exploitatieresultaat ( * € 1.000)
Bijdrage gemeente (* € 1.000)
Jaarrekening 2023
857
7.099
144
611
Jaarrekening 2024
870
6.555
67
643
Pagina 79 van 192
Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen (DRAN) De vervoersorganisatie behartigt de belangen van de deelnemers met betrekking tot het tot stand brengen, ontwikkelen en in stand houden van een kwalitatief hoogwaardig, herkenbaar, efficiënt en eenvoudig te gebruiken doelgroepenvervoer. Er wordt op toegezien dat het aanvullend vervoer ook in het buitengebied en de kleine kernen voldoende gewaarborgd is en dat het vervoer optimale aansluiting heeft op het openbaar/vervoer/netwerk. Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 2 'Verbindende en versterkende sociale aanpak' (WMO, jeugd en onderwijs). Het aandeel in de overhead is minder dan 2%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : In 2024 eindigt de initiële periode van de vervoerscontracten. Gezien de huidige marktomstandigheden (krapte arbeidsmarkt, energieprijzen, investering zero emissie voertuigen) is het zeer reëel om te verwachten dat een aanbesteding zal leiden tot hogere tarieven dan de huidige contractueel overeengekomen tarieven. Er is rekening gehouden met groei van de vraag naar vervoer, waardoor het risico daarvoor laag wordt ingeschat.
Bron:
Jaar
Jaarrekening
2023
Eigen vermogen €0
Vreemd vermogen € 10.690.891
Exploitatie-resultaat €0
Bijdrage gemeente € 486.406
Jaarrekening
2024
€0
€ 10.103.447
€0
€ 529.041
MGR sociaal domein Centraal-Gelderland De MGR (Modulaire Gemeenschappelijke Regeling) biedt een algemeen kader voor samenwerking op het gebied van het sociaal domein binnen de regio Centraal-Gelderland en voorziet in samenwerkingsmodules. Er wordt deelgenomen aan de modules: Inkoop Zorg, Werkgevers Service Punt (WSP) en Werkgeverschap Sociale Werkvoorziening (WgSW). Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 2 'Verbindende en versterkende sociale aanpak' (WMO, jeugd en participatiewet). Het aandeel in de overhead is ruim 2%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie. In de begroting van de MGR is rekening gehouden met loonstijgingen van SW-ers. Dit kan afwijken n.a.v. CAO ontwikkelingen.
Pagina 80 van 192
Bron:
Jaar
Jaarrekening
2023
Eigen vermogen € 714.000
Vreemd vermogen € 7.149.000
Exploitatie-resultaat €0
Bijdrage gemeente € 1.639.246
Jaarrekening
2024
€ 560.000
€ 4.512.000
€0
€ 1.591.433
Euregio Rijn-Waal De Euregio Rijn-Waal heeft als belangrijkste doel de grensoverschrijdende samenwerking op het gebied van economie en maatschappij te verbeteren en te intensiveren. De Euregio Rijn-Waal brengt partners bij elkaar om gezamenlijke initiatieven te starten en zo gebruik te maken van synergieeffecten. Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat.3 Het lidmaatschap kost ca. € 3.300 Beleidsvoornemens: In 2024 is het lidmaatschap opgezegd, er geldt een opzegtermijn van 3 jaar. Risico’s : Het financiële risico is zeer beperkt. De gemeente draagt bij aan een eventueel tekort in de exploitatie.
Bron:
Jaar
Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Exploitatie-resultaat
Bijdrage gemeente
Jaarrekening
2023
€ 1.734.760
€ 2.700.800
€ -11.942
€ 3.150
Jaarrekening
2024
€ 1.588.995
€ 2.300.406
€ -145.629
€ 3.250
Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Doesburg is aandeelhouder van de BNG. De BNG is de bank voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. Met gespecialiseerde dienstverlening draagt de BNG bij aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. De deelneming in aandelen bedraagt 0,05%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is zeer beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 69.030, in de begroting is het dividend geraamd op € 70.000.
Bron:
Jaar
Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Exploitatie-resultaat
ontvangen dividend
Jaarrekening
2023
4.721 miljoen
110.819 miljoen
254 miljoen
€ 69.030
Jaarrekening
2024
4.777 miljoen
123.614 miljoen
294 miljoen
€ 59.642
Pagina 81 van 192
Alliander Alliander N.V. is de holding van een netwerkbedrijf. De dochterbedrijven zijn netbeheerders voor het transport van (duurzame) energie. De deelneming in aandelen bedraagt 0,13%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 8.168, in de begroting is het dividend geraamd op € 100.000. Daarnaast hebben we in 2021 een achtergestelde geldlening verstrekt van € 757.800.
Bron:
Jaar
Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Exploitatie-resultaat
ontvangen dividend
Jaarrekening
2023
4.749 miljoen
6.897 miljoen
267 miljoen
€ 103.547
Jaarrekening
2024
6.038 miljoen
6.918 miljoen
976 miljoen
€ 219.105
Vitens Vitens is het waterbedrijf voor ruim 4 miljoen mensen en bedrijven in Friesland, Overijssel, Flevoland, Gelderland en Utrecht. De deelneming in aandelen bedraagt 0,24%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 1.996, in de begroting is geen dividend geraamd. Er is al enkele jaren geen dividend uitgekeerd.
Bron:
Jaar
Eigen vermogen
Vreemd vermogen
Exploitatie-resultaat
Dividend
Jaarrekening
2023
677,7 miljoen
1.559,7 miljoen
27,2 miljoen
€0
Jaarrekening
2024
713,6 miljoen
1.684,8 miljoen
34,5 miljoen
€0
Circulus B.V. Circulus B.V. verzorgt het afvalbeheer en verricht diensten in de openbare ruimte voor klantgemeenten, die ook aandeelhouder zijn. Het werkgebied van Circulus bestaat uit de gemeenten Apeldoorn, Bronckhorst, Brummen, Deventer, Doesburg, Epe, Lochem, Zutphen en Voorst. De
Pagina 82 van 192
activiteiten worden uitgevoerd op basis van individuele afspraken met gemeenten, met als gezamenlijk doel een duurzame leefomgeving. Het draagt bij aan de doelstellingen van Programma 1 Evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat. De deelneming in aandelen bedraagt 2,44%. Beleidsvoornemens: Er zijn geen wijzigingen voorzien in de samenwerking. Het bestaande beleid wordt voortgezet. Risico’s : Het financiële risico is beperkt. De boekwaarde van de aandelen is € 22.235. In de begroting is geen dividend geraamd.
Bron:
Jaar
Jaarrekening
2023
Eigen vermogen € 17.058.935
Vreemd vermogen € 40.642.060
Exploitatie-resultaat € 1.400.193
Dividend €0
Jaarrekening
2024
€ 17.439.208
€ 48.611.800
€ 857.198
€0
Paragraaf G | Grondbeleid Paragraaf G | Grondbeleid Inleiding In deze paragraaf wordt primair verantwoording afgelegd van de in gang gezette ontwikkelingen op gemeentelijke gronden over 2024, en secundair over de stand van zaken met betrekking tot herontwikkeling en herinrichting op gronden, waarvan de gemeente niet eigenaar is. We hebben het dan over initiatieven van derden, die door de gemeente worden gefaciliteerd. Op die locaties waar we als gemeente een grondpositie hebben, gaat de gemeentelijke inbreng verder dan het stellen van randvoorwaarden en het verlenen van de nodige vergunningen. Op deze gronden is de gemeente zelf opdrachtgever voor het bouw- en woonrijp maken en gaat zij over de gronduitgifte. De wijze waarop hier verder uitvoering aan wordt gegeven kan variëren van een actieve grondexploitatie tot het sluiten van zogenaamde anterieure overeenkomsten met potentiële bouwers en ontwikkelaars. In al deze gevallen gaat het om de gemeente die acteert als ondernemer, waarvoor de spelregels zijn vastgelegd in de BBV en in gemeentelijk grondbeleid. Daarnaast dienen ontwikkelingen te voldoen aan wettelijke bepalingen zoals vastgelegd in Omgevingsplan en Omgevingswet.
1. Samenvatting Teruggeblikt wordt op de verschillende in gang gezette ontwikkelingen, de gemeentelijke grondposities, en in hoeverre de gemeentelijke investeringen in lijn zijn met de verwachtingen. Alle bouwkavels in Beinum West zijn verkocht. Deze grondexploitatie kan daardoor administratief worden afgesloten. Voor de resterende kosten bouw- en woonrijp maken wordt een voorziening getroffen. Een nieuwe grondexploitatie is geopend voor het Centrum van Beinum. Deze twee projecten worden naast twee andere projecten besproken in hoofdstuk 5. Omdat op de besproken ontwikkelingslocaties Pagina 83 van 192
woningbouw wordt gerealiseerd, wordt in hoofdstuk 4 kort het woonbeleid aangestipt en worden de afspraken die hierover binnen de stadsregio zijn gemaakt toegelicht.
2. Beleid Er is een nieuwe nota Grondbeleid Doesburg vastgesteld. In deze nota is de beleidskeuze gemaakt voor het toepassen van Sturend Grondbeleid, met een voorkeur voor een faciliterende rol. Sturend Grondbeleid gaat uit van een manier van werken die door de tijdige inzet van grondbeleidsinstrumenten leidt tot de tijdige bestuurlijk gewenste verandering in het ruimtelijk grondgebruik. Doesburg neemt in ontwikkelingen bij voorkeur een regisserende rol en toont zich daarbij bereid om met ontwikkelaars, bouwers en corporaties op voet van gelijkheid te onderhandelen en samen te werken. Een optimale onderhandelingspositie wordt gecreëerd door zo effectief mogelijk gebruik te maken van het aan gemeenten beschikbaar gestelde grondbeleidsinstrumentarium. Met de Omgevingswet (Ow) die per 1 januari 2024 in werking is getreden, zijn alle wetten, regels en afspraken voor de fysieke leefomgeving geïntegreerd in één stelsel. De juridische instrumenten voor grondbeleid onder de Ow zijn grotendeels overgenomen uit bestaande wetten:
de regeling van het voorkeursrecht vervangt de Wet voorkeursrecht gemeenten;
de regeling van onteigening vervangt de Onteigeningswet
de regeling kostenverhaal vervangt de Afdeling grondexploitatie uit de Wro (Wet ruimtelijke ontwikkeling).
Indien er niet, niet tijdig of niet op voor de gemeente acceptabele voorwaarden tot overeenstemming kan worden gekomen, kan de realisatie van een nieuwe functie aldus worden afgedwongen door het inzetten van een of meerdere van de hierboven genoemde wettelijke instrumenten. Ontwikkelingslocaties zijn onderverdeeld in zogenaamde grondbedrijfprojecten en niet-grondbedrijfprojecten. Voorwaarde voor grondbedrijfprojecten is dat de gemeente zelf eigenaar is van de grond en zij de geprognosticeerde kosten en opbrengsten moet verantwoorden in financiële grondexploitaties (Grexen).
Pagina 84 van 192
3. Stand van zaken Resultaatverwachting grondbedrijf projecten (2): Beinum West - alle opbrengsten zijn gerealiseerd in 2024 Als gevolg van faillissement van de beoogde ontwikkelaar van de vier starterswoningen is de bouw van deze woningen uitgesteld.
Bedragen x € 1.000
2024 2023 verschil duiding
Kosten
7521 7.510
Opbrengsten
11 uiteindelijke kosten worden hoger ingeschat. In het verslagjaar zijn extra kosten gemaakt n.a.v. verzoek van bewoners om te onderzoekenof de Strijp voor weggebruikers veiliger kan worden ingericht. -
7.630 7.630 Saldo
109
120
-11 Het geprognosticeerde bedrijfsresultaat lijkt nu vrijwel alle kosten zijn gerealiseerd als gevolg van voornoemd onderzoek iets ongunstiger uit te pakken.
Gerealiseerd 100% K
98%
1% Resterende kosten betreffen kosten bouwrijp maken van de laatste bouwkavel en een nog te verstrekken subsidie wanneer de door de particulier hierop te realiseren woning wordt gebouwd volgen het principe “nul op de meter”
Gerealiseerd 100% O
98%
2% Met de verkoop van de laatste bouwkavel zijn alle opbrengsten gerealiseerd.
Centrum van Beinum- geopend medio mei 2024 Gelijktijdig met het vaststellen van de ontwikkelingskaders voor het nieuwe centrum is een eerste financiële grondexploitatie vastgesteld, gebaseerd op het ontwikkelingsplan (de drie laatste kolommen kunnen hierdoor nog niet worden ingevuld.
Bedragen x € 1.000
2024 2023
versch duiding il
Kosten 5.464 Opbrengsten 6.173 Saldo
709
Op basis van een eerste doorrekening van de plannen wordt rekening gehouden met een positief bedrijfsresultaat.
Gerealiseerd K
1,3%
De in 2024 gerealiseerde kosten hebben betrekking op de planvoorbereidingskosten die op basis van de vaststelling van de GREX op 29 mei 2024 hierop worden geboekt.
Gerealiseerd O
0
4. Risico's Algemeen risico: Met betrekking tot de financiële risico’s van grondbedrijfprojecten wordt in de berekening van het weerstandsvermogen rekening gehouden met een algemeen risico van 20% van de boekwaarde van de grondexploitaties. Projectspecifieke risico’s: Ten aanzien van de projectspecifieke risico’s worden in de grondexploitaties afzonderlijk rekening gehouden met stelposten, dit om mogelijke tegenvallers binnen de grondexploitatie op te kunnen vangen. Zo wordt er een post onvoorzien opgenomen, die aan het begin van het ontwikkelingsproces hoog is en naar mate meer kosten zijn gerealiseerd qua bedrag afneemt.
Pagina 85 van 192
Algemene risico’s bouwgrondexploitaties en weerstandsvermogen: Bij het opstellen van grondexploitaties wordt ingespeeld op mogelijke risico’s. Gedurende de uitvoering van het project kunnen echter risico’s manifest worden die vooraf niet of niet juist zijn ingeschat. Dit kan met name het geval zijn bij exploitaties die zich over een langere periode van meerdere jaren uitstrekken. De risico’s kunnen worden onderverdeeld in gebied gerelateerde risico’s (bodem, archeologie e.d.) en marktrisico’s (economische ontwikkelingen, maatschappelijke ontwikkelingen e.d.). Het risico wordt grofweg ingeschat op 20% van de boekwaarde van de diverse complexen per enig jaar.
5. Woningbouw ontwikkelingen 5.1 Het woningbouwprogramma Allen hierna in hoofdstuk 5 genoemde ontwikkelingen hebben betrekking op woningbouw. Woningbouwinitiatieven worden getoetst aan de medio 2024 vastgestelde Woonzorgwelzijnvisie 20242028 en aan de meest recente cijfers over de bevolkings- en huishoudensamenstelling. In de nieuwe visie is de ambitie opgenomen om tot een (meer) evenwichtig en leeftijdsbestendig woon- en vestigingsklimaat te komen. Door schaarste aan (betaalbare) woningen wordt beroep gedaan op gemeenten om -zo mogelijk- méér te bouwen dan alleen voor de lokale behoefte. In Doesburg gaat het om enkele honderden woningen extra, waarmee tegelijkertijd meer balans in woningvoorraad kan worden gebracht. Een woningvoorraad die zich laat typeren als een voorraad met een bovengemiddeld aandeel sociale huurwoningen en een fors aandeel goedkope koopwoningen. In de Woonzorgwelzijnvisie Doesburg 2024-2030 zijn de prioriteiten van het lokale woonbeleid in al zijn facetten voor de komende jaren vastgelegd. De visie geeft niet alleen inhoud en richting aan de ontwikkelingen op de woningmarkt. In samenhang met wonen wordt ook bezien wat nu en in de nabije toekomst gewenst is op het gebied van zorg en welzijn. Daarbij wordt qua programma concreet ingezet op de komende vijf tot zeven jaar, met een doorkijk richting 2040.
De gemeente baseert zich daarbij in belangrijke mate op het Woning-behoefteonderzoek Doesburg 2022-2040. 5.2 Regionaal afsprakenkader (nadere uitwerking Woondeal 2.0) In 2020 zijn gemeenten binnen de Groene Metropoolregio, provincie Gelderland en Rijk een langjarig partnerschap aangegaan voor een beter werkende woningmarkt. Aanleiding is het grote woningtekort, waardoor de woonopgaven bovengemiddeld zijn en de uitvoering onder druk staat. In de geactualiseerde regionale woondeal – Woondeal 2.0 - stond de afspraak dat de regio aan de slag gaat met een regionale woonzorgvisie (afspraak 14). Dit ook vanwege het besef dat de opgave in het huisvesten van de verschillende aandachtsgroepen te groot is om als individuele gemeenten, zonder afstemming, op te pakken. Regionale afspraken kunnen hierin helpen. Deze afspraken komen in de plaats van een regionale woonzorgvisie. De basis voor het afsprakenkader bestaat uit twee uitgangspunten: 1) de aandachtsgroepen zijn onze inwoners en 2) we werken toe naar toekomstbestendige vitale wijken. 1. Aandachtsgroepen? Onze inwoners! Elke aandachtsgroep of urgentiecategorie bestaat uit inwoners van alle regiogemeenten.
Het Rijk verstaat onder aandachtsgroepen mensen die dak- en thuisloos zijn, die uitstromen uit een intramurale (zorg)instelling, statushouders en diverse groepen mensen met sociale of medische urgentie, waaronder slachtoffers van huiselijk geweld en mantelzorgers. Deze mensen hebben niet alleen een dak boven hun hoofd nodig, maar vaak ook behoefte aan zorg Pagina 86 van 192
en ondersteuning. Daarnaast vallen arbeidsmigranten, woonwagenbewoners, studenten en ouderen onder de aandachtsgroepen. Allemaal inwoners die door omstandigheden wat extra hulp en urgentie nodig hebben bij het vinden van een thuis. De gemeenten van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen zien het als hun gezamenlijke taak om te zorgen voor voldoende en goede huisvesting voor al haar inwoners, dit onder het motto: “Een thuis voor iedereen!” 2. Toekomstbestendige vitale wijken als basis De komende decennia krijgen we te maken met dubbele vergrijzing, waaronder een toename van eenpersoonshuishoudens (vooral van mensen boven de 75 jaar). Sommigen hebben wat meer zorg en aandacht nodig, terwijl het tekort aan zorgpersoneel de komende jaren toeneemt. Dit vraagt om een nieuwe manier van denken bij zowel inwoners als maatschappelijke organisaties. Begrippen zoals sociale cohesie, inclusie, samenredzaamheid en wederkerige ondersteuning krijgen betekenis in de dagelijkse praktijk, zodat kwetsbare mensen zelfstandiger kunnen blijven in hun buurt. Tussen wijken, maar ook tussen gemeenten, bestaan grote verschillen. Sommige wijken/gemeenten zijn overbelast, andere hebben ruimte. Dit vraagt om goede toedeling en beleid.
Hoe worden de gestelde doelen bereikt? De komende jaren wordt binnen de stadsregio op basis van de vastgestelde regionale afsprakenkaders ingezet op een evenwichtige verdeling van onze inwoners, die extra ondersteuning en aandacht vragen over wijken/gemeenten. Dit wordt gedaan op basis van inwoneraantal. In de woonzorgwelzijnvisie Doesburg 2024-2028 is gesignaleerd dat de lokale behoefte aan wonen met zorg niet volledig kan worden gerealiseerd in onze gemeente. Oplossing voor dit probleem lijkt gevonden te kunnen worden door samen te werken met andere gemeenten, waarbij elke gemeente bijvoorbeeld een aandachtsgroep huisvest waar niet alleen eigen inwoners maar ook inwoners uit omliggende gemeenten met dezelfde indicatie en/of problematiek kunnen worden gehuisvest. Bij eerdere gelegenheid is de gemeenteraad geïnformeerd over locatie gymzaal Armgardstraat en dat deze locatie bij uitstek geschikt lijkt om invulling te geven aan één van aandachtsgroepen (raadsinformatiebrief van 21 mei 2024). In 2025 wordt het alhier gewenste programma nader gedefinieerd (zie tevens 6.5). 5.3 Prestatieafspraken Wonen In de jaarlijks met Stichting Woonservice IJsselland te maken Prestatieafspraken Wonen worden de te behalen doelen over wonen in relatie tot bereikbaarheid & betaalbaarheid, duurzaamheid en zorg & welzijn vastgelegd.
In 2023 zijn prestatieafspraken voor de komende vier jaar vastgelegd in een convenant. In het verslagjaar zijn de afspraken uit dit convenant geëvalueerd en geactualiseerd. Afspraak is om dit jaarlijks te doen. Dit geactualiseerde document wordt vervolgens door de corporatie overgelegd aan de Autoriteit wonen.
6. Projecten Omschrijving (toelichting) 6.1 Beinum West
Pagina 87 van 192
Het laatste kavel, waarop vier starterswoningen worden gerealiseerd, is verkocht. Daarmee zijn alle opbrengsten gerealiseerd, zoals hierboven vermeld onder 3.3.1. Op 28 maart 2024 is de zesde en laatste financiële grondexploitatie voor Beinum West vastgesteld. Deze grondexploitatie is in het verslagjaar afgesloten. Voor de resterende kosten van maximaal € 27.000 wordt een voorziening getroffen. In totaal zijn in Beinum West in een periode van ruim vijftien jaar 183 1 woningen gebouwd en een woonzorggebouw voor 24-uurs-zorg . In onderstaande tabel is de verdeling over de verschillende woningcategorieën weergegeven:
Excel-tabel Totaal
Huur sociaal
Koop vrije sector
goedkoop
middelduur
duur
183
33
27
9
37
77
100%
18%
15%
5%
20%
42%
Omschrijving (toelichting) 6.2 Centrumplan Beinum In het verslagjaar zijn voor de geplande herinrichting van het centrum van Beinum de ruimtelijke kaders en een beeldkwaliteitsplan vastgesteld. Ook zijn op basis van het te realiseren programma de met een zekere marge te verwachten kosten en opbrengsten berekend en verwerkt in een financiële grondexploitatie (GREX). Voor de uitkomsten hiervan wordt verwezen naar paragraaf 3.3.2. Bedoeling is om voor de herontwikkeling van dit centrumgebied een ontwikkelaar te contracteren aan wie bouwgrond met bouwrecht wordt verkocht. In de tweede helft van 2024 is de voorgenomen herinrichting geplaatst op TenderNed: hét online Marktplein voor aanbestedingen van de Nederlandse Overheid. Met potentiële ontwikkelaars hebben marktconsultaties plaatsgevonden. Daarnaast zijn verschillende ruimtelijke onderzoeken uitgevoerd die als opmaat dienen voor het te wijzigen omgevingsplan. Van het huidige centrum van Beinum wordt een aantrekkelijke plek gemaakt die inwoners uitnodigt om elkaar te ontmoeten wat de leefbaarheid ten goede komt. Het nieuwe centrum moet ruimte bieden aan zo’n 120 tot 130 appartementen en een grotere moderne supermarkt. Met de eigenaar van de supermarkt is een principe akkoord bereikt over aankoop van de huidige supermarkt en verkoop van bouwgrond voor een nieuwe supermarkt met aangrenzende parkeerplaats.
In 2025 wordt de procedure voor het wijzigen van het omgevingsplan opgestart en zal ook waarschijnlijk een tender worden uitgeschreven voor het verwerven van een ontwikkelaar die de woningbouwplannen en de inrichting van de openbare ruimte gaat uitvoeren. Nádat er een ontwikkelaar is gecontracteerd kan de grondexploitatie worden afgesloten. Vanaf dat moment worden de gemeentelijke kosten in de verdere planvoorbereiding en -uitvoering (het samenspel tussen gemeente en ontwikkelaar) bekostigd uit (een deel van) het van de ontwikkelaar ontvangen geldbedrag voor de aan hem verkochte bouwgrond (met bouwrecht). 6.3 Project Wemmerse Woerden Op 4 juli 2024 zijn de ruimtelijke kaders en beeldkwaliteitsplan vastgesteld voor uitbreidingslocatie Wemmerse Woerden. Voor de ontwikkelaar was dit het startsein om allerlei ruimtelijke onderzoeken uit te voeren voor de alhier ruim 300 te bouwen woningen op circa 14 hectare agrarische grond. Niet Pagina 88 van 192
alle bouwgrond is al in handen van de ontwikkelaar. Hierop is het wachten alvorens er met de gemeente een vervolgovereenkomst kan worden gesloten. Deze zogenaamde anterieure overeenkomst bevat nadere afspraken over onder andere de wijze waarop ná realisatie de openbare grond (wegen, groen, riolering, straatmeubilair) wordt ingericht en wordt geleverd aan de gemeente. In 2025 wordt de procedure tot wijziging van het omgevingsplan opgestart. De woningen zullen in meerdere fasen worden gerealiseerd en dit zal naar verwachting zes tot acht jaar in beslag nemen. 6.4 Project Flora 23 De eerste fase van de door Stichting Woonservice IJsselland in totaal te vervangen 59 gedateerde eengezinswoningen in wijk De Ooi is in 2024 afgerond. Van de woningen in de tweede fase hoopt de corporatie eind 2025 de sleutels aan huurders te kunnen uitreiken. In deze tweede fase gaat het om de sloop van 39 eengezinswoningen, die worden vervangen door 19 grotendeels uit hout opgetrokken eengezinswoningen en 39 appartementen. In de met de corporatie gesloten samenwerkingsovereenkomst is onder andere afgesproken dat de corporatie een bijdrage levert in het opnieuw inrichten van de openbare ruimte rondom de woningen. Dit opnieuw inrichten is nodig omdat de woningen met het oog op de gewenste variatie in woningtypes anders op de locatie worden gepositioneerd.
Bij de opnieuw en idealiter duurzaam klimaatadaptief in te richten openbare ruimte wordt gelijktijdig de riolering, daterend uit de jaren ’60 (deels) vervangen, en wordt er een apart riool voor de afvoer van regenwater aangelegd. 6.5 Gymzaal Armgardstraat In 2021 is de gymzaal aan de Armgardstraat buiten gebruik gesteld. Een tijd lang is het gebouw beheerd door een anti-kraak-organisatie. De sloop van het gebouw is in voorbereiding. Een stedenbouwkundige verkenning is uitgevoerd over een nieuwe invulling van deze locatie. Deze informatie is gedeeld met de gemeenteraad waarbij is uitgesproken om alhier een geclusterde vorm van wonen met zorg te realiseren voor bij voorkeur: 1. Mensen met een verstandelijke beperking, óf 2. Mensen die niet zelfstandig kunnen wonen vanwege psychische en/of psychosociale problematiek volgens de regeling Beschermd Wonen. De toekomstige bewoners behoeven niet persé Doesburg als hun huidige verblijfplaats te hebben. Zij kunnen uit verschillende regiogemeenten komen, daarbij handelend conform het in het najaar van 2024 vastgesteld Regionaal Afsprakenkader Huisvesting Aandachtsgroepen. Dit kader (deze instructie) moet zorgen voor een evenwichtige verdeling van aandachtsgroepen over de regio. Naar rato van inwoneraantallen gaat het in Doesburg om circa vijfendertig mensen.
In 2025 wordt de procedure tot wijziging van het omgevingsplan opgestart en wordt meer concreet het woon(zorg)programma bepaald, waarna een procedure wordt opgestart tot vermarkten van de bouwlocatie met bouwrecht.
Excel-tabel
Paragraaf H | Wet Open Overheid Inleiding Wet open overheid (Woo)
Pagina 89 van 192
De Wet Open Overheid verplicht bestuursorganen om verantwoording af te leggen in hun begroting en jaarrekening over hoe zij de bepalingen uit deze wet in beleid en uitvoering toepassen. De Woo gaat uit van het recht van inwoners op overheidsinformatie, die actief openbaar gemaakt wordt of op aanvraag kan worden verstrekt. Volgens de Woo moet de overheid haar informatie zodanig beheren en ontsluiten dat altijd en tijdig de juiste informatie kan worden gevonden of op aanvraag kan worden verstrekt. De wet voorziet in een gefaseerde invoering van actieve openbaarmaking van verschillende informatiecategorieën (tranches). Op 1 november 2024 moesten de eerste categorieën actief openbaar worden gemaakt: organisatieen bereikbaarheidsgegevens en wet- en regelgeving en overige besluiten van algemene strekking. De tweede tranche bestaat uit ontwerpen van regelgeving waarover advies is gevraagd aan een externe partij (met inbegrip van de adviesvraag) en gevraagde en ongevraagde adviezen van adviescolleges en commissies over andere onderwerpen (met inbegrip van de adviesvraag). Daarnaast zullen ook jaarplannen en jaarverslagen, vergaderstukken van raad en college, en agenda’s en besluiten van het college actief openbaar gemaakt worden. Dit voor zover dat nu niet al gebeurt.
Ook het actief openbaar maken van Woo-verzoeken en -besluiten valt onder de tweede tranche en ook dat gebeurt inmiddels al. Wanneer de tweede tranche in werking treedt voor gemeenten wordt na 1 juli 2025 bekend. Woo en Doesburg Het grip krijgen op informatiebeheer om tijdig en juist informatie actief te kunnen openbaren of op aanvraag te verstrekken is urgent. Gemeente Doesburg heeft hiervoor het platform woo.doesburg.nl ingericht, dat ook is geïntegreerd in de gemeentelijke website. Hier worden de wettelijk verplichte informatiecategorieën toegankelijk gemaakt. De wet schrijft voor dat informatie ook vindbaar moet zijn via één centrale vindplaats: de Woo-index. De Woo-contactpersoon van de gemeente zorgt ervoor dat de juiste informatie wordt aangeleverd aan deze index, zodat de openheid van informatie ook geborgd is via het kanaal van Overheid.nl, de wegwijzer naar informatie en diensten van alle overheden.