Bijlage 3. Technische Bijlage RPW Uitgangspuntennotitie

2. Economisch beleid en activiteiten hebben consequent aandacht voor circulariteit en dragen hier zoveel als mogelijk aan bij. (Ruimtelijke) consequenties die de keuze voor dit principe met zich mee kan brengen: - Economisch beleid en -activiteiten nemen circulariteit mee als belangrijk streven. - In de regio wordt rekening gehouden met aan- en afvoer, opslag en verwerking van grondstoffenstromen, hiervoor is ook ruimte beschikbaar voor hoge milieucategorie bedrijventerreinen. - Er wordt voldoende ruimte geboden aan hoge milieucategorieën (HMC), in de circulaire economie zijn dit juist de bedrijven die hard nodig zijn om ervoor te zorgen dat gebruikte producten en materialen weer opgewaardeerd kunnen worden tot grondstof die opnieuw (hoogwaardig) kan worden gebruikt. - In de regio is ruimte bestemd voor circulaire initiatieven om deze van de grond te laten komen. 3. De ontwikkeling van de regionale economie is gebaseerd op de principes van Brede Welvaart. De Groene Metropoolregio gaat voor een gebalanceerde economische groei. Economie is daarnaast noodzakelijk om (mede) invulling te kunnen geven aan maatschappelijke opgaven. Dit vraag om een integrale benadering met alle opgaven van de Groene Metropoolregio.

(Ruimtelijke) consequenties die de keuze voor dit principe met zich mee kan brengen: - Economische ontwikkeling dient de balans met natuurlijk landschap, aantrekkelijk wonen en ontspannen leefkwaliteit te behouden. - Economische ontwikkeling dient significant bij te dragen aan maatschappelijke opgaven (missies). 4. Om in balans te groeien zet de Groene Metropoolregio in op het verduurzamen van de pendel en balans in de toename van huishoudens en arbeidsplaatsen, zodat de pendel niet verder toeneemt en de beroepsbevolking ook kan werken binnen de eigen regio. . (Ruimtelijke) consequenties die de keuze voor dit principe met zich mee kan brengen: - Nieuwe economische activiteiten / werkplekken dragen mogelijk bij aan een afnemende uitgaande pendel van de beroepsbevolking (naar werk buiten de regio) en het behoud van talent. - Verstedelijking leidt niet alleen direct, maar ook indirect tot een additionele ruimtevraag. Voor de mensen die hier wonen worden ook plekken om te werken gecreëerd, door acquisitie van en ruimte voor bedrijvigheid. 2. Economische ontwikkeling vraagt om ruimte, het gebruik hiervan is slim en duurzaam Vrijwel iedere economische ontwikkeling heeft een ruimtebehoefte en ruimte is schaars binnen de Groene Metropoolregio.

Bij een ruimtevraag wordt, in lijn met de verstedelijkingsstrategie en het Regionaal Programma Werklocaties (RPW), eerst gekeken naar bestaande en dan pas naar nieuwe ruimte. (Ruimtelijke) consequenties die de keuze voor dit principe met zich mee kan brengen:

23

-

Toenemende herstructurering van bedrijventerreinen. Toename in meerlaagse bedrijfsruimtes. Toename in menging van werken met wonen (en andere functies). Actieve rol van de overheid bij (het optimaliseren van) ruimtegebruik.

3. Economische ontwikkeling vraagt om een actieve bevordering van de arbeidsmarkt Arbeid en talent zijn belangrijke voorwaarden voor economische ontwikkeling. Om de gewenste richting te kunnen geven aan deze ontwikkeling wordt de (toekomstige) arbeidsmarkt hierop (bij)gestuurd. (Ruimtelijke) consequenties die de keuze voor dit principe met zich mee kan brengen: - Investeren in leven lang ontwikkelen. - Inspanning op het activeren van onbenut arbeidspotentieel. - Inspanning op het aantrekken en behouden van (internationaal) talent - Afnemende uitgaande pendel. Regioarrangement Eind 2023 is het regioarrangement vastgesteld, hierin geven provincie, de regio, de 18 regiogemeenten en de drie waterschappen hun gezamenlijke perspectief op hoe ze alle opgaven de komende 20 tot 30 jaar in samenhang gaan aanpakken. Voor economie was Economie van de Toekomst hiervoor de input. De volgende thema’s komen daarbij aan bod:. Herstructurering en verdichting; - Behoud en groei van het aantal banen passend bij de bevolking in de regio. - Regionale afspraken over herstructurering van bestaande voorraad, zodat niet alle ruimtevraag bij nieuwbouw terechtkomt. - Ruimtewinst behalen op nieuw aan te leggen terreinen en herstructurering van werklocaties door gezamenlijke faciliteiten en planologische sturing.

- De juiste bedrijven naar de juiste plaats brengen; strijdig gebruik op werklocaties tegen gaan om zo ruimte voor bedrijven te creëren en informele werklocaties inzetten om schuifruimte te creëren. - Herstructurering van bestaande voorraad opnemen in een nieuw RPW. Circulariteit - Koesteren en behouden van hmc-locaties. - Meer inzicht in de ruimtevraag circulair - Prioritering van de circulaire opgave. Logistiek - Lokale logistiek; inzetten op de ontwikkeling van stadsdistributiehubs (cityhubs) aan de rand van de stad. - Lokale en regionale logistiek; ruimte voor regionaal gevestigde logistieke bedrijven, waardoor schuifruimte ontstaat op bestaande werklocaties voor onder andere cityhubs. Voor de uitbreidingsruimte kijken we naar locaties geclusterd rondom bestaande werklocaties en nabij de snelwegen. Bovenregionale logistiek; ruimte voor de activiteiten van bestaande logistieke ondernemers. Voor ondernemers buiten de regio bieden we alleen ruimte als zij aantoonbare ondersteunende (logistieke) opgaven vervullen ten behoeve van de topsectoren health, hightech en energy. Nieuwe uitbreiding kan landen op Knoop EMZ en Knoop Nijmegen. - Uitgifte logistieke kavels vraagt ook om voorzieningen.

24

-

Nieuwe ruimte zetten we zo efficiënt mogelijk in (ruimtewinst in de uitgifte van nieuwe logistieke kavels).

Campussen en innovatiemilieus - Ruimte voor ontwikkeling is cruciaal voor de verder groei van het innovatieve ecosysteem op en rond de bestaande campussen en op innovatieve werklocaties in de regio. Dus bestaande ruimte slim benutten en waar mogelijk uitbreiden. - Een optimale en duurzame bereikbaarheid van de campussen op fiets en met openbaar vervoer. - Voorzieningen voor levendigheid en aantrekkelijkheid campussen en de ruimte daaromheen.

25

Bijlage 3 – Toelichting vervangingsvraag bedrijventerreinen In het RPW 2021-2024 werd nog geen regionale vervangingsvraag verwacht als gevolg van transformatie van bedrijventerrein. Intussen is duidelijk dat er wel degelijk sprake is van vervangingsvraag met regionale consequenties. Deze vervangingsvraag moet in het RPW 2025-2028 dus opgenomen worden in de programmering. In de periode t/m 2040 bedraagt de vervangingsvraag naar verwachting in totaal 105 hectare. Een rondvraag bij de gemeenten heeft de volgende informatie opgeleverd over de te verwachten vervangingsvraag als gevolg van transformatie van bedrijventerreinen (zie ook onderstaande Tabel : • In de periode t/m 2030 wordt 47 hectare vervangingsvraag verwacht. Daarvan is 22,5 hectare klassiek-gemengd en 24,5 hectare maakindustrie. De 31 hectare Rijnpark is voorlopig 50/50 verdeeld over beide werkmilieus. • Voor de periode 2031 t/m 2040 staat nog eens 57 hectare klassiek-gemengd werkmilieu op de nominatie voor transformatie. Dat maakt het totaal aan vervangingsvraag t/m 2040 minimaal 105 hectare • Daarnaast wordt door gemeenten aangegeven dat er over nog eens 47 hectare bedrijventerrein wordt gesproken over transformatie, maar dat is nog niet concreet genoeg om als vervangingsvraag op te nemen.

• De gebiedsontwikkeling van Winkelsteeg in Nijmegen is geen onderdeel van de hierboven benoemde transformatieplannen, omdat niet bekend is wat de exacte vervangingsvraag is. De reden hiervoor is dat Winkelsteeg een gemengde woon-werklocaties wordt en er dus wel ruimte voor werken behouden blijft. Tabel Vervangingsvraag. Gemeente Bedrijventerrei Vervangingsvraag 2024- Vervangingsvraag 2031n 2030 2040 Arnhem

Rijnpark

31,0 ha

6,5 ha*

solitaire bedrijfslocatie Beuningen solitaire bedrijfslocaties Druten De Ruijterstraat Heumen Taaiendijk Lingewaar Polseweg d Zevenaar Mercurion Zevenaar Tatelaar Zevenaar Zuidspoor Totaal

1,5 ha

-

-

5,5 ha

2,5 ha 9,0 ha 3,0 ha

-

47,0 ha

13,0 ha 10,0 ha 22,0 ha 57,0 ha

Beuningen

*In de herontwikkeling van het gebied wordt een deel gecompenseerd met ruimte voor werken

26