Bijlage 1- Lokale Inclusie Agenda gemeente Doesburg

Lokale Inclusie Agenda gemeente Doesburg VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap De Verenigde Naties hebben in 2016 een Verdrag aangenomen voor de gelijke behandeling van mensen met een beperking. Dit heet het VN-Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (vanaf nu: VN-Verdrag Handicap). Sinds juni 2016 is het VN-Verdrag officieel van kracht in Nederland. Het VN-Verdrag heeft als doel dat Nederland toegankelijk en inclusief wordt voor iedereen. De samenleving moet ervoor zorgen dat de achterstanden die mensen met een beperking ervaren om volwaardig mee te kunnen doen, worden weggenomen. Dit VN-verdrag Handicap verplicht de overheid te bouwen aan een inclusieve samenleving. Een samenleving waarin mensen, ongeacht of zij een beperking ervaren of niet, volwaardig mee kunnen doen. Gelijkheid, solidariteit, autonomie en participatie zijn daarbij kernbegrippen. Gemeenten hebben de verplichting om met plannen uitvoering te geven aan het VN-Verdrag. Bij voorkeur worden deze plannen samengevoegd tot één integraal plan: de Lokale Inclusie Agenda. In de Lokale Inclusie Agenda geven we aan waar we aan willen werken binnen de gemeente Doesburg en waar onze prioriteiten liggen. Belangrijke insteek is dat inclusie de verantwoordelijkheid van iedereen is: inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties, verenigingen en de gemeente.

En dat het dus ook essentieel is om vanuit deze verschillende perspectieven inbreng voor de inclusieagenda te verzamelen.

Pagina 1 van 6

De Lokale Inclusie Agenda Het motto ‘niets over ons, zonder ons’ is leidend in het VN-verdrag. Mensen met een beperking moeten betrokken worden bij nieuw te vormen beleid of plannen. Beleid dient ‘inclusief’ ontworpen te worden zodat je direct uitgaat van iedereen in plaats van ‘de meerderheid’. Met vaststelling van deze inclusieagenda conformeren we ons als gemeente hieraan. Om op te halen waar inwoners in Doesburg tegenaan lopen vond er een onderzoek plaats. Vraaggesprekken vonden plaats met inwoners met een ziekte, aandoening of beperking, met lokale ondernemers en met maatschappelijke organisaties. Wat ervaren zij in hun praktijk als het gaat om meedoen in Doesburg en hoe zien ze hun eigen rol en opgave daarbij? Een inclusieve samenleving heeft betrekking op verschillende aspecten van het leven van inwoners. Het onderzoek onderscheidt daarbij de levensdomeinen verkeer & vervoer, wonen, vrije tijd, instanties, financiën, werk & school, sociaal en geestelijk welbevinden. In het rapport ‘Doesburg inclusief voor iedereen’ zijn de bevindingen van het onderzoek op een rij gezet. Loopt er dan nog niets goed op het gebied van inclusie? Het is niet dat er in Doesburg nog niets aan inclusie wordt gedaan. Het hele sociale domein is gericht op het mee laten doen en het vergroten van kansen voor iedereen.

Er zijn invalideparkeerplaatsen, er worden hulpmiddelen verstrekt, er wordt geïnvesteerd in passend leerlingenvervoer waarbij daar waar het kan de leerlingen in hun eigen kracht worden gezet en worden gefaciliteerd om naar school te gaan. Ook worden in woonplannen de levensloopbestendige en toegankelijke woningen meegenomen. Met de woningcorporatie is een convenant afgesloten voor woningaanpassingen. De gemeentelijke website wordt voortdurend verbeterd zodat iedere Doesburgse inwoner kan beschikken over de noodzakelijke informatie. Maar ook buiten de gemeentelijke organisatie vindt er al veel plaats. Zo werkt de gehandicaptenraad (SGRD) bijvoorbeeld aan bewustwording, kaarten verbetermogelijkheden aan, voorzien in scootmobieltochten en reiken ‘groene duimen’ uit aan inclusieve ondernemers. Verschillende ondernemers proberen mensen kansen te bieden naar werk, hun panden fysiek toegankelijk te maken en mee te denken in mogelijkheden. In de industrie zijn steeds meer mensen werkzaam die vanwege een beperking, aandoening of ziekte een afstand hebben tot de arbeidsmarkt.

Pagina 2 van 6

De Doesburgse agenda De Lokale Inclusie Agenda is geen statisch document. Het gaat om een cyclisch proces, waarin stappen worden herhaald om samen met ervaringsdeskundigen en partners steeds verder te investeren in een inclusieve samenleving. Ook niet alles hoeft meteen aangepakt te worden. We starten met wat al kan en agenderen (gaandeweg) zaken die opgepakt moeten worden. Sommige zaken hebben blijvend aandacht nodig, zoals bewustwording. Ook niet alles hoeft door de gemeente opgepakt te worden. Inwoners, belangenorganisaties, ondernemers, en maatschappelijke organisaties hebben ieder hun rol. De gemeente kan faciliteren en bijdragen aan bewustwording. Daarom kiezen wij als gemeente voor een webpagina waarop staat wat we als gemeente doen, welke plannen er nog zijn, maar ook voorbeelden uit de samenleving. Zo kunnen we constant werken aan een inclusiever Doesburg. Van de eerdergenoemde levensdomeinen (verkeer & vervoer, wonen, vrije tijd, instanties, financiën, werk & school, sociaal en geestelijk welbevinden) kwamen er drie uit de vraaggesprekken naar voren waarop het meest te verbeteren valt. Namelijk verkeer en vervoer, wonen en huishouden, en vrije tijd. We kiezen er daarom als gemeente voor ons eerst op deze onderwerpen te richten maar zeggen toe uiteindelijk ook de andere thema’s op te pakken en toe te werken naar inclusie in de brede zin van het woord.

In Doesburg moet iedereen op gelijkwaardige wijze mee kunnen doen. Verkeer Verkeer en vervoer komt in het onderzoek naar Inclusie in Doesburg het meest terug als genoemd aandachtspunt. Het gaat daarbij o.a. om de manier waarop straten en stoepen zijn aangelegd, de afstand van parkeergelegenheden tot voorzieningen en obstakels die stoepen blokkeren. Bij het komen tot een nieuwe inrichting van de binnenstad is inclusie expliciet meegegeven in het ontwerp. Het kernwinkelgebied wordt door uniform materiaalgebruik beter toegankelijk voor minder validen. Ook het parkeren in Doesburg is en wordt aangepakt. In Doesburg zijn al decennia veel zorgpunten over verkeer en parkeren. Het historische stratenpatroon is niet gemaakt en geschikt voor veel verkeersbewegingen en parkeerfaciliteiten. Daarom is besloten het kernwinkelgebied autoluw te maken. Invalidenparkeerplaatsen komen verspreid bij veel bezochte functies. Voor het toegankelijk houden van stoepen zal er gewerkt worden aan bewustwording. Inwoners moeten bewust worden van wat een op de stoep geplaatste fiets voor consequenties heeft voor een blinde of slechtziende. Winkeliers kunnen bewust worden gemaakt dat reclameborden en koopwaren op de stoep kunnen betekenen dat mensen in een rolstoel hun winkel niet kunnen

Pagina 3 van 6

bereiken. Periodiek zal er vanuit de gemeente aandacht worden besteed aan inclusiegerelateerde onderwerpen om eenieder in Doesburg bewust te maken van Inclusie. Hier worden de diverse communicatiekanalen van de gemeente gebruikt zodat ook digitaal minder-vaardigen de informatie ontvangen. De gemeente zal in samenspraak met de Stichting Gehandicaptenraad Doesburg (SGRD) werken aan goede informatievoorziening over de mate waarin gebouwen en voorzieningen toegankelijk zijn. Wonen Het meest genoemde punt bij wonen is het afvalsysteem. Sinds de ondergrondse containers zijn ingevoerd ervaren inwoners moeilijkheden bij het in de container aanbieden van hun afval. De ondergrondse containers zijn al zo aangepast dat er niet alleen 60 liter maar ook 30 liter zakken kunnen worden aangeboden. Daarnaast wordt bij het thema wonen inclusie in de zin van acceptie en sociale cohesie genoemd. Volgens Artikel 1 van de grondwet moet iedere Nederlander in gelijke situatie, gelijk worden behandeld. Dat begint bij een simpele begroeting van je buren, ongeacht afkomst, geslacht, seksuele voorkeur, religie, maar ook je sociaaleconomische status of opleidingsniveau mag geen reden tot onderscheid zijn. We zullen als gemeente daarom actief uitdragen dat iedereen in Doesburg welkom is en mee mag doen. Wachtlijsten voor aangepaste of toekomstbestendige woningen wordt als een probleem ervaren.

Het woningtekort is echter op meer vlakken een probleem. In 2022 wordt de woonvisie geactualiseerd. Hierin krijgt inclusie een plek. • Vrije tijd Mensen hebben behoefte aan vrijetijdsbesteding. Door deel te nemen aan het verenigingsleven leer je mensen kennen, heb je een zinvolle tijdbesteding en kun je je talenten ontplooien. Toch is dit niet voor iedereen in Doesburg vanzelfsprekend. De kleine omvang van Doesburg is vaak een kracht, maar kan vaak ook zorgen voor minder mogelijkheden. Zo ook op het gebied van sport en vrije tijd. Een vereniging die niet alleen aansluit bij de interesses, maar ook de benodigde faciliteiten heeft is lastig te vinden. Uniek Sporten is actief in Doesburg voor kinderen, jongeren, volwassenen en senioren tot 65 jaar met een beperking. Uniek Sporten kan helpen bij sportadvies of vragen over bijvoorbeeld financiële ondersteuning, hulpmiddelen of het zoeken van een maatje.

Pagina 4 van 6

In samenspraak met de SGRD zullen verenigingsgebouwen en sportaccommodaties ook onderzocht worden op toegankelijkheid. Niet alleen om deel te kunnen nemen aan een hobby of sport, maar ook om het voor eenieder mogelijk te maken zijn of haar favoriete club aan te moedigen. Contact met instanties, financiën, werk en school, sociaal en geestelijk welbevinden Mensen ervaren dat het contact met instanties veel energie kost. De digitale informatie van instanties is niet altijd toegankelijk voor blinden en slechtzienden. Ook is de informatie voor digitaal minder vaardigen niet altijd bereikbaar. Er is al een eerste aanzet gemaakt om via de gemeentelijke kanalen zoals de gemeentepagina in de Regiobode en social media aandacht te besteden aan informatie over en van de Vraagbaak. Dit blijft periodiek aandacht houden. Met name mantelzorgers gaven aan dat hun geestelijk welbevinden lijdt onder de aandoening of beperking in hun gezin. Dit is een punt om alert op te zijn voor onder andere consulenten van de gemeente, maar ook maatschappelijke organisaties en inwoners kunnen hier alert op zijn. Mensen ervaren dat ze op sociaal vlak niet of minder mee kunnen doen vanwege hun aandoening of beperking. Financieel komen ze lastiger rond vanwege de kosten die ziekte of beperkingen met zich meebrengen en/of omdat een inkomen wegvalt.

Het ontbreken van financiële middelen kan weer als gevolg hebben dat mensen hun woning niet goed kunnen onderhouden, niet lid zijn van een vereniging of geen geld hebben om met de bus te reizen. Qua werk en school is in Doesburg niet altijd de werkplek of school aanwezig die de juiste faciliteiten of begeleiding kan bieden. Toch werden de thema’s contact met instanties, financiën, werk & school, sociaal en geestelijk welbevinden minder vaak genoemd tijdens het onderzoek. Omdat op deze thema’s in Doesburg minder knelpunten worden ervaren wordt hierop niet de prioriteit gelegd. Wel conformeren we ons eraan om in nieuw beleid aandacht te hebben voor de genoemde knelpunten. Bewustwording Op de inclusieagenda vinden inwoners, ondernemers en bezoekers wat er op het gebied van inclusie in Doesburg gebeurt. Een belangrijke opgave voor de gemeente is ook bewustwording. Daarom zal er gedurende het jaar aandacht worden gevraagd voor inclusie via de gemeentelijke kanalen. Hierin worden voorbeelden getoond van inwoners, ondernemers en gemeente. Hiermee

Pagina 5 van 6

worden anderen getriggerd en worden ze aangespoord zelf actie te ondernemen. Financiën Gezien de huidige financiële situatie van de gemeente zal er getracht worden zoveel als mogelijk binnen de bestaande budgetten te werken. In nieuw beleid en nieuwe ontwikkelplannen dient rekening te worden gehouden met álle inwoners. Met een zichtbare beperking, met een onzichtbare beperking en zonder beperking.

Pagina 6 van 6