Bijlage 1: Jaarverslag 2021 Jeugdteam Doesburg

Jaarverslag Jeugdteam Doesburg

2021

Inleiding Voor u ligt het jaarverslag van het jeugdteam Doesburg 2021. De partijen: MEE, Zozijn, Entrealindenhout, GGNet en Santé Partners zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor het Jeugdteam. Het Jeugdteam is een team dat integraal antwoord geeft op meervoudige, specialistische of complexere opgroei- en opvoedvragen van inwoners van Doesburg. Na de aanmelding, via het CJG of andere verwijzers, wordt er vanuit het jeugdteam één passende casusregisseur aan het gezin gekoppeld. Deze verkent met betrokkenen de eigen kracht, het sociaal netwerk, de eventuele mogelijkheden in het voorliggende veld en de eventuele aanvullende hulpvraag. Zonodig kan de medewerker jeugdteam ook zelf hulp verlenen. Als er hulp van een specialist nodig is, dan kan het Jeugdteam een verwijzing maken. Het Jeugdteam is gemandateerd door het college van burgemeester en wethouders voor het afgeven van een bindend advies dat leidt tot een individuele voorziening. Wij wensen u veel leesplezier en gaan, uiteraard, graag met u in gesprek n.a.v. dit jaarverslag. Uitvoering 2021 Samenstelling jeugdteam Partner Inzet Toelichting MEE 0,72 fte Zozijn

0,55 fte

Entrealindenhout

1,10 fte

Santé Partners

1,77 fte

Subtotaal

4,14 fte Uitsluitend uitvoering

GGNet

0,13 fte

Medische dienstverlening

STMR

0,20 fte

Coördinatie

Entrea Lindenhout Totaal

0,17 fte

Gedragswetenschapper en aandacht functionaris KM /HG

4,64 fte

Het jaar 2021 stond, net als in 2020, ook bij het jeugdteam voor een groot deel in het teken van Corona. Met daarbij de belangrijkste uitdaging hoe kunnen we gezinnen en jongeren, daar waar nodig, zo goed mogelijk ondersteunen en verder op weg helpen met in achtneming van de corona maatregelen. Het jeugdteam speelde hierin voor de gezinnen een belangrijke rol. Op creatieve wijze gingen de afspraken met het jeugdteam toch door en zorgden we er met elkaar voor dat de gezinnen uit Doesburg op enige vorm van ondersteuning konden rekenen. Pro actief benaderden we de kwetsbare gezinnen die bij ons bekend zijn of waren in het verleden. Ouders die al niet erg veel draagkracht hadden, bijvoorbeeld door psychische klachten, een beperking en/of financiële stress, ervaarden extra druk. Er werd veel van deze ouders gevraagd. Met name het vormgeven van thuisonderwijs was voor deze doelgroep een probleem. Het jeugdteam acteerde als een coach die de ouders op afstand aanmoedigde om het vol te houden. Samen kijken wat wel kon in een wereld waar veel niet kon. Er op afstand zijn. Dat werd door veel gezinnen gewaardeerd. Daar waar de stress en de zorgen extra opliepen hebben we kunnen bemiddelen voor noodopvang op scholen en/of kinderopvang.

1

Inmiddels zijn we bijna 2 jaar verder en ervaren we dat veel ouders, die bij het jeugdteam bekend zijn, het zwaar hadden. De rek leek er uit te zijn. Ouders hebben zichzelf weggecijferd en komen, sinds recent de scholen weer open zijn gegaan, pas toe aan nadenken over zichzelf. Meerdere ouders hebben zich onlangs gemeld bij de huisarts of POH voor hulp voor zichzelf. Dit geldt nadrukkelijk ook voor de jongeren. Het gaat hier dan niet zo zeer om de gezinsdynamiek maar om persoonlijke somberheid, gevoel van uitzichtloosheid en behoefte aan ontspanning. Rondom de jongeren werken we intensief samen met de jongerenwerkers de buursportcoach en via het CJG en de leerplichtambtenaar met het voortgezet onderwijs. We zien dan ook een toename in aanmeldingen in 2021. Huidige stand van zaken De analyse van de huidige stand van zaken is, onder andere, gedaan aan de hand van de rapportages 2021. Deze rapportages ontvangt u als bijlage. 1. Inzicht in de aanmeldingen Lopende zaken op 31-12 2018 131 2019 123 2020 143 2021 170 We zien een toename t.a.v voorgaande jaren. Dit zou kunnen betekenen dat het jeugdteam nog beter gevonden wordt binnen het jeugddomein Doesburg. Dit sluit aan bij de al eerder genoemde visie van de gemeente Doesburg. We zijn als jeugdteam beschikbaar en bereikbaar voor de inwoners van Doesburg daar waar dat nodig is.

Er is in 2021 geen sprake geweest van een wachttijd; cliënten worden (binnen een week) teruggebeld voor een afspraak. Gezien de complexiteit van de vraagstukken die aangemeld worden bij het jeugdteam vinden wij het zeer wenselijk om te blijven werken zonder wachttijd. Het valt ons op dat de inwoners van Doesburg het jeugdteam, ook na afsluiting weer makkelijk, en op tijd, weten te vinden. We ervaren dat er bepaalde gezinnen/jongeren zijn die langdurig een beroep op ons blijven doen. In deze situaties gaat het vaak om gezinnen die zelf zwak staan en weinig tot geen netwerk om zich heen hebben. Zodra er iets opspeelt in hun leefwereld wordt het jeugdteam benaderd. Zowel door de gezinnen zelf als door andere partijen om hen heen. We hebben dit in 2020 en 2021 extra ervaren tijdens de lockdown. Daar waar veel wegviel om de kwetsbare gezinnen heen, leek de weg naar het jeugdteam nog steeds goed gevonden te worden. 2. Reden van aanmelding bij lopende zaken. De belangrijkste redenen van aanmelding zijn sociale emotionele ondersteuning en psychische problematiek. We zien dat dit niet gewijzigd is t.o.v. de voorgaande jaren. Daarnaast zien we dat in veel situaties er sprake is van meervoudige problematiek, ook dit is niet gewijzigd t.o.v. voorgaande jaren. 3. Samen werken aan veiligheid. In 2021 volgden we, als jeugdteam, de training “samenwerken aan veiligheid”.

Deze training is gericht op duurzaam inzetten op een veilig leefklimaat voor kinderen, jongeren en gezinnen. Deze oplossingsgerichte benadering is ontwikkeld voor gezinnen waarin zorgen zijn over het welzijn of de veiligheid van kinderen en jongeren en hun gezin. Samenwerken aan Veiligheid maakt gebruik van de sterke kanten van ouders en van de aanwezige hulpbronnen. Hiermee wordt de cliënt in zijn kracht gezet en wordt aangesloten bij de oplossingen die bij hen passen. Deze oplossingen zijn vaak gebaseerd op eerdere successen van het gezin. 2

In deze training komen het versterken van eigen kracht en netwerk dus samen met het duurzaam bewaken van een veilig opvoedklimaat. Waarbij de professional zich bewust blijft van mogelijke risico's en ontwikkelingsbedreigingen van kinderen en jongeren. We vertrouwen erop dat deze training ons extra bagage heeft gegeven om in het komende jaar (jaren) de consequenties van de lockdown goed te kunnen signaleren en zo nodig samen met de gezinnen te kunnen werken aan duurzame veiligheidsplanning. Om u mee te nemen boven genoemde methodiek van werken, verantwoorden wij dit jaar onze inzet volgens de 3 kolommen van “samenwerken aan veiligheid”. We beginnen met één casusvoorbeeld om u inzicht te geven in ons inhoudelijke werk. Aansluitend verwerken we een aantal thema’s in de 3 kolommen van “samenwerken aan veiligheid”. Wat gaat er goed? Wat zijn de zorgen? Wat moet er gebeuren? Op deze manier hopen we u naast ons inhoudelijke werk ook een kijkje te geven in onze manier van werken. 4. Een voorbeeld uit de praktijk. Inleiding Het jeugdteam is betrokken bij een meisje van 17 jaar uit Turkije. Zij spreekt geen Nederlands, heeft een ontwikkelingsachterstand en we hebben het idee dat dit meisje veel trauma’s heeft opgelopen in Turkije. De aanmelding komt binnen via Leerplicht omdat het meisje niet naar school kan.

Wat gaat goed: De casusregisseur neemt contact op met het betreffende gezin, er volgt een kennismakingsgesprek waarin gezamenlijk geïnventariseerd wordt waar de knelpunten liggen. In het contact merken we dat de taal en de andere cultuur belangrijke aandachtspunten zijn. Ouders zijn overbelast en weten het niet meer. Zij staan open voor ondersteuning. De grootste zorg die zij hebben is de zorg voor hun dochter. Er wordt gestart met begeleiding voor het meisje. Het doel is in eerste instantie vooral ouders ontlasten en vertrouwen vinden bij het gezin en het meisje. De begeleiding richt zich op het meisje, haar (taal) ontwikkeling en haar trauma’s. De leerplicht ambtenaar gaat op zoek naar passend onderwijs of dagbesteding, en de casusregisseur volgt de eerste stappen. Langzaamaan ontstaat er vertrouwen bij de ouders en durven zij andere thema’s te delen. De casusregisseur volgt het proces van het meisje, en bepaalt samen met ouders en de begeleider de opbouw van de begeleiding. Tevens gaat de casusregisseur, samen met de ouders, aan de slag met de overige vragen en zorgen die er zijn. Hierin zijn belangrijke aandachtspunten: Zijn ouders zelf in staat om de regie te nemen? Kunnen we het netwerk meenemen in de ondersteuning? Hebben de ouders ondersteuning nodig vanuit het jeugdteam? Wat kan de aanbieder begeleiding betekenen? Tevens worden de veiligheidsrisico’s ingeschat.

We maken kleine stapjes binnen het gezin en met het meisje zelf. Wat zijn de zorgen? Ouders voelen zich overbelast, om te voorkomen dat situatie escaleert is snel ondersteuning ter ontlasting nodig. Daarnaast maakt de combinatie van taal, ontwikkeling en trauma dat het pad uitstippelen van de juiste ondersteuning tijd en geduld vraagt. Combinaties van beperkingen maken het soms lastig om cliënten ergens aan te melden. Of er is geen expertise met betrekking tot verstandelijke beperking, of de leeftijd is niet aansluitend of er is niemand die kan aansluiten omdat er een taalbarrière is. Dit maakt het zoeken naar de juiste hulpverlening intensief en er gaat veel tijd overheen voordat er de juiste hulpverlening is gevonden. Aanbieders lijken niet altijd in staat om buiten de kaders mee te denken in een passend aanbod als er meerdere facetten spelen, zoals in deze casus. Er is (te) weinig kennis van interculturele hulpverlening.

3

Wat moet er gebeuren? In verbinding blijven met het meisje en de ouders. Niet te snel gaan en aanpassen aan het tempo van het gezin. Er is geen standaard methode waarin je start binnen een gezin. Je sluit aan bij wat ouders op dat moment nodig hebben. Je zoekt contact en bouwt samen met een gezin naar een situatie waarin zij zelf weer verder kunnen. Soms met hulp van professionele zorg, soms met ondersteuning vanuit hun netwerk en soms kunnen ze na een moeilijke periode zelf weer de regie nemen. Vanuit het jeugdteam is het belangrijk dat er een open en transparante manier van communiceren is richting alle partijen, dat we een duidelijk plan van aanpak hebben. We onderzoeken gedegen of er netwerk is dat het gezin kan ondersteunen zodat er zoveel mogelijk gewerkt wordt binnen eigen kracht. 5. Samenwerking met de huisartsen. We vinden het van belang dat jongeren en gezinnen in Doesburg de juiste hulp ontvangen. Het jeugdteam is goed op de hoogte van de verschillende mogelijkheden binnen het jeugddomein. Wij signaleren dat bij huisartsen nog niet altijd voldoende inzichtelijk is wat er voor jeugd en gezin allemaal mogelijk is in Doesburg. Daarom investeren wij in de samenwerking met huisartsen en POH door middel van afstemmingsoverleggen. De meerwaarde van het jeugdteam zit o.a. in de brede vraagverheldering en de brede kennis m.b.t. de mogelijkheden binnen het jeugddomein.

Dat maakt dat er vanuit het jeugdteam goed gekeken wordt wat er voorliggend kan, wat het jeugdteam zelf kan en wat er eventueel verwezen moet worden naar specialistische voorzieningen. Daarnaast kan er vanuit het jeugdteam regie gevoerd worden en eventueel bijgesteld worden. Wat gaat er goed? Het aantal verwijzingen vanuit de huisarts naar het CJG/ jeugdteam is toegenomen. Wat zijn de zorgen? De terugkoppeling naar en van de huisartsen is nog niet standaard in ons werkproces verankerd. Dit vraagt om aandacht. Ook gedurende de hulpverlening zou er meer afstemming en overleg plaats kunnen vinden dan nu het geval is. Wat moet er gebeuren? De 1 op 1 gesprekken ‘rondje’ huisartsen door het CJG kan weer opgepakt worden. Hierbij kunnen de verwachtingen en wensen over en weer bespreekbaar gemaakt worden o.a. over het geven van een terugkoppeling. In 2022 sluit een afvaardiging van het jeugdteam met een collega van de gemeente Doesburg aan bij een bijeenkomst van de huisartsen. 6. Extra taken voor het jeugdteam i.v.m. uitbreiding naar 27 jaar. In 2020 zijn we gestart met de uitbreiding van het jeugdteam naar 27 jaar.

Met uitbreiding van de inzet van het jeugdteam naar 27 jaar beogen wij om: - De harde knip tussen 18- en 18+ te beslechten en de jongeren beter naar volwassenheid te kunnen begeleiden; - Complexe problematiek beter integraal op te pakken (Wmo, Werk & Inkomen Veiligheid, Justitie) en jongeren zoveel mogelijk naar een opleiding of werk toe te kunnen leiden. Hierin investeren kan (escalatie van) problemen in de toekomst voorkomen; - De expertise in het jeugdteam te benutten en de samenwerking efficiënt te houden (team niet te groot laten worden en geen brij aan problematiek (van 0-100 jaar). Dit houdt medewerkers gemotiveerd; - Te zorgen dat de verantwoordelijkheid en de regie voor hulp bij complexe problematiek bij 18+ers ook bij de juiste organisatie blijft (als het bijvoorbeeld organisaties zijn die betaald worden uit de ZvW of de WLZ). 4

Een goede afstemming in het lokale veld is belangrijk, het jeugdteam kan bij complexe problematiek de casusregie voeren . Sinds 2020 sluiten de WMO consulenten, de consulenten werk en inkomen, en de medewerker MEE 23 + frequent bij het jeugdteam aan om zorg rondom gezinnen goed af te stemmen. En om met elkaar goed te trechteren waar welke zorg hoort. Wat gaat er goed? Collega’s binnen het sociaal domein weten elkaar goed te vinden. Ook buiten het overleg om zijn de lijnen kort. Wanneer er sprake is van problemen op meerdere leefgebieden trekken collega’s gezamenlijk op in de casuïstiek. Bij overdracht van casuïstiek gebeurt dit altijd in gezamenlijkheid zodat de inwoners niet opnieuw hun verhaal hoeven te doen. Wat zijn de zorgen? Collega’s hebben elkaar in de coronatijd minder vaak getroffen. Het is tijd om de banden weer aan te trekken voor ons gezamenlijk belang; de ondersteuning van inwoners van Doesburg. Wat moet gebeuren? Elkaar af en toe live, gekoppeld aan een thema, ontmoeten. 7- Groepswerk; van individueel naar collectief. In het schooljaar 2020-2021 is er geen spel- en praatgroep ‘kind en echtscheiding’ gedraaid. De groep die zou gaan starten is i.v.m. de maatregelen geannuleerd. De kinderen die zich hadden gemeld hebben we individuele ondersteuning vanuit het jeugdteam aangeboden.

In 2021 zijn de voorbereidingen getroffen voor het starten van groepswerk voor basisschoolkinderen. Groepswerk “Rots en water”. In 12 weken krijgen jongeren handvatten aangeboden om meer zelfverzekerd te zijn. De jongeren leren om eerst te gronden, te ademen en te focussen i.p.v. impulsief te handelen. Op deze manier leren zij ook om boosheid onder controle te houden. Door hun mindset vergroten zij hun zelfvertrouwen en leren zij hoe te reageren op pestgedrag. Kortom zij leren sterker in hun schoenen te staan. Wat gaat er goed? Er is een mooie samenwerking tussen de gemeente, het jeugdteam en een zelfstandige aanbieder. Een deel wordt aangeboden vanuit het jeugdteam, een ander deel vanuit NPO gelden van de gemeente. Er is veel vraag en animo en we kunnen de training aan een grote groep geven op deze manier. De samenwerking man/vrouw is erg waardevol. De training is gericht op preventie waardoor wellicht duurdere vormen van hulpverlening voorkomen kunnen worden. De training is laagdrempelig voor ouders en kinderen waardoor gezinnen wellicht sneller in beeld zijn en ouders, waar nodig, sneller de weg naar het CJG/JT kunnen vinden. Wat zijn de zorgen? Voor 2022 is er financiële dekking vanuit NPO gelden, en hebben we ruimte binnen de gemeente namelijk de sporthal. Het is nog onduidelijk of dit voor de toekomst gegarandeerd is.

Wat moet er gebeuren? Voortzetten van de trainingen en met enige regelmaat blijven aanbieden. Minimaal 2 keer per jaar.

5

8- Mogelijkheden voorliggend in Doesburg. Wat gaat er goed? In 2021 hebben we regelmatig ondersteuning ingezet vanuit de buurtsportcoach. We maken regelmatig gebruik van Stichting Leergeld. We werken vanuit het CJG en het jeugdteam mee aan de coalitie kansrijke start. Samen met de VGGM en een verloskundige vanuit Doesburg werken we aan een preventief programma voor (kwetsbare) zwangeren. Op deze manier hopen we ouders al tijdens hun zwangerschap voorlichting te geven over hun toekomstige rol als ouder. Wat kunnen zij daarin verwachten en hoe kunnen zij zich daar zo goed mogelijk op voorbereiden. Tevens hopen we in deze samenwerking kwetsbare zwangeren al vroegtijdig in beeld te hebben zodat, indien nodig, passende ondersteuning tijdig geboden kan worden. Wat zijn de zorgen? In de coronatijd was er minder mogelijk om initiatieven op te zetten. Wat moet er gebeuren? In kaart brengen binnen sociaal domein welke hiaten er zijn binnen het preventief aanbod. Gezamenlijk met de gemeente uitvoering geven aan actielijn 1 uit het beleidsplan “koers verleggen, een nieuwe route in het sociaal domein”. De inzet op preventie en vroegsignalering met als resultaat het voorkomen en verkleinen van de groep Doesburgers met sociale, financiële en psychische problematiek en een effectieve inzet van voorzieningen.

9- Thema 16+ In 2021 merkten we op dat er regelmatig meldingen kwamen vanuit de politie dat er een groep jongeren is in Doesburg die voor overlast zorgen. Een summier aantal hiervan is al bij het jeugdteam bekend maar ook een heel groot deel van deze groep niet. Via één van de jongeren is er contact gezocht met deze jongeren en hun ouders. We zijn samen met het jongerenwerk, de MEE consulente en de leerplichtambtenaar met deze jongeren in gesprek gegaan en aan de slag gegaan met de volgende thema’s. - Duidelijke perspectief zoeken. Waar wil ik heen? Wat vind ik leuk? - Dag invulling zoeken, samenwerking met school/stage of werk zoeken - Duidelijke kaders bieden, wat is de verwachting van de jongeren - Daarnaast hulpverlening inzetten op achterliggende problematiek; bijvoorbeeld ADHD, emotieregulatie of verslavingsproblematiek. - Ouderbegeleiding. Ook zijn we in gesprek met de jongeren gegaan om te onderzoeken wat er nodig is om deze jongeren van de straat af te houden. Waarom zijn ze niet in het jongerencentrum? Wat hebben zij nodig om hier wel te kunnen zijn? Hoe kunnen wij aansluiten? Wat gaat er goed? De jongeren waren enthousiast en er kwamen er meer dan dat we voorzien hadden. Er is een plek geboden binnen 0313 voor deze groep, waar zij gebruik van mogen maken met duidelijke kaders en verantwoordelijkheid.

Daarnaast is er vanuit het Jeugdteam ook contact met jongeren individueel. We maken met de jongeren in samenwerking met de ouders een plan van aanpak. Dit plan van aanpak ziet er voor elke jongere anders uit, het belangrijkste is vooral het directe contact met de jongeren. Zorgen dat de lijnen worden uitgezet die nodig zijn, dat je contact hebt met de betrokkenen en dat je met iedereen in samenwerking bent.

6

In deze casussen zijn er nauwe contacten met Leerplicht, het samenwerkingsverband, MEE , verschillende scholen, hulpverlening en huisartsen. In sommige casussen kiezen we zelf voor het directe contact met ouders en jongeren. We zorgen voor dag invulling. Lukt dit niet meteen binnen school dan gaan we op zoek naar andere opties. Deze jongeren willen geholpen worden maar weten niet goed hoe. Dus het is belangrijk dat iedereen die betrokken is zich aan de afspraken houdt en de jongere aanspreekt op het gedrag zonder dat je veroordeelt. Het netwerk om de jongere heen wordt gestimuleerd om consequent te zijn en regels te stellen. Ze voelen zich gesteund door de professionals waar ze op kunnen leunen als het lastig is. Met een aantal jongeren zijn we nu in verbinding. Dit alles zorgt ervoor dat we de jongeren verantwoordelijk maken. Verantwoordelijk voor hun eigen leven maar ook voor hun leven in Doesburg en voor Doesburg als stad. Wat zijn de zorgen? Het zou fijn zijn als er eerder contact met ons gezocht zou worden door scholen. Hoe gaan we het contact in het Jongerencentrum borgen? De jongeren komen moeilijk aan een bijbaantje. Hebben ze deze wel dan zie je vaak dat zij dit niet kunnen behouden. Is hier een mogelijke samenwerking met ondernemers mogelijk? Drugsgebruik en verslavingsproblematiek in Doesburg.

Wat moet er gebeuren? Voorlichting richting de scholen (ook MBO) dat het Jeugdteam/CJG beschikbaar is voor consultatie? Jongerencentrum behouden met ondersteuning van de straatcoach. Afspraken maken over de regie als er geen Jeugdteam betrokken is bij een jongere? Om te voorkomen dat we de verbinding kwijt zijn als er zich een incident voordoet. Contact zoeken met ondernemers die wellicht ‘ondersteuning’ willen bieden aan jongeren die wel een bijbaan willen maar met extra ondersteuning? Kunnen we ondernemers hierin ondersteunen? Hoe maken we dit aantrekkelijk? Aandacht hebben voor de verslavingszorg in Doesburg. 10. Integrale Vroeghulp. Integrale Vroeghulp (IVH) is een aanbod voor kinderen van 0 tot 7 jaar en hun ouders/verzorgers. Het team Integrale Vroeghulp is gespecialiseerd in het op tijd onderkennen van (dreigende) ontwikkelings- of gedragsvraagstukken. Doelen zijn: Vroegsignalering: tijdig onderkennen dat er zorgen en twijfels zijn over de ontwikkeling van het kind. Vroeghulp: in een zo vroeg mogelijk stadium hulp bieden aan kinderen die problemen ondervinden in hun ontwikkeling.

Integraal: een multidisciplinair team van specialisten (gedragswetenschapper/ orthopedagoog, kinder- of jeugdarts, coördinator Integrale Vroeghulp en trajectbegeleider en indien gewenst specifieke expertise bijvoorbeeld op psychiatrie/taal – spraak) van diverse instellingen op regionaal niveau benadert samen de totale ontwikkeling en de vragen vanuit hun specifieke deskundigheid. Vanuit deze gezamenlijke blik wordt informatie, advies en trajectbegeleiding geboden. In 2021 zijn er 10 IVH trajecten aangeboden waarvan in de eerste helft van 2021, 3 trajecten en in de laatste 6 maanden 7 trajecten. Wat gaat er goed? Vroegtijdig onderkennen van (dreigende) ontwikkelings- of gedragsvraagstukken bij een kind in de leeftijd van 0-7 jaar. Vroeghulp: in een zo vroeg mogelijk stadium hulp bieden aan kinderen die problemen ondervinden in hun ontwikkeling.

7

Er wordt integraal gewerkt: een multidisciplinair team van specialisten van diverse instellingen op regionaal niveau benadert samen de totale ontwikkeling en de vragen vanuit hun specifieke deskundigheid. Vanuit deze gezamenlijke blik wordt informatie, advies en trajectbegeleiding geboden. De trajectbegeleider blijft gedurende het traject de contactpersoon voor ouders en andere betrokken partijen van het kind. Oplopend aantal aanmeldingen rechtstreeks door peuterspeelzaal, kinderdagverblijf en consultatiebureau. Men lijkt de weg beter te vinden Trajectbegeleider is onderdeel van het Jeugdteam- heeft korte lijn met verwijzer en evt. aanbieders voor vervolg. Kent de sociale kaart. Wat zijn de zorgen? Diverse peuterspeelzalen en kinderdagverblijven verwijzen via de huisarts naar een zorgaanbieder voor een vergelijkbaar traject. Eén trajectbegeleider voor Doesburg. Dit is kwetsbaar bij uitval. Tevens bij toename van aanmeldingen raakt de caseload soms overvol (IVH trajecten/ zaken Jeugdteam). Zo kan het voorkomen dat er een wachtlijst ontstaan voor de IVH aanmeldingen. Wat moet er gebeuren? Goede afspraken tussen gemeente – Jeugdteam- coördinatie IVH/ MEE Oost over verspreiding van trajecten. Aantal trajecten binnen het Jeugdteam blijven monitoren en bij toename inzichtelijk maken wat dit betekent voor de mogelijkheden van deze trajecten vanuit het jeugdteam.

11- Video Home Training. Video-hometraing is een methodiek die gericht is op het ondersteunen van het contact tussen het kind en zijn ouders/opvoeders/begeleiders. Het uiteindelijke doel van VHT is het bevorderen en optimaliseren van een gezonde sociaal-emotionele ontwikkeling van het kind. Met VHT worden ouders/opvoeders/begeleiders attent gemaakt op de initiatieven die kinderen nemen om zich te kunnen ontwikkelen. Dit gebeurt door op microniveau de analyse te maken van het contact tussen het kind en zijn ouders/opvoeders/begeleiders. De Video-hometrainer bespreekt dit vervolgens methodisch met hen aan de hand van geselecteerde videobeelden. Wat gaat goed? Sinds 2019 is inzet video Home training (VHT) binnen het Jeugdteam mogelijk door een gecertificeerde video hometrainer waardoor het aanbod van ondersteuning door het Jeugdteam zelf is uitgebreid. Ouders/opvoeders/begeleiders worden zich bewust van interactiepatronen tussen hen en hun kind. Zij verwerven zelf inzicht en mogelijkheden om anders op initiatieven van hun kind te reageren. Een intrinsieke en duurzame ontwikkeling binnen het gezin. VHT is inzetbaar bij alle doelgroepen, ongeacht leeftijd en intelligentieniveau. Wat zijn de zorgen? Het gebruik van video-opnames roept soms bij inwoners enige weerstand op. Wat moet er gebeuren? Binnen het JT wordt besproken of inzet VHT passend is.

De VHT-er volgt doorlopend bij- en nascholing via de Associatie voor Interactiebegeleiding en Thuisbehandeling (AIT), om het certificaat iedere 3 jaar te kunnen verlengen. De nascholingen vormen samen het AIT-kwaliteitsborgingssysteem, waarmee de kwaliteit van de uitvoering van VHTer gewaarborgd wordt op inhoud en op werkwijze.

8

De VHT-er analyseert de opgenomen beelden en bespreekt deze met ouders/ opvoeders/begeleiders om zo de basiscommunicatie te stimuleren of te herstellen. Beelden worden verwijderd na gebruik. 12 - Programma ‘Nu Niet Zwanger” . Nu niet zwanger gaat om het bespreekbaar maken van de onderwerpen kinderwens, seksualiteit en anticonceptie, om zo ongeplande en ongewenste zwangerschappen te voorkomen bij mensen met complexe problematiek. Uit ervaring in de praktijk blijkt dat er vaak niet eens een kinderwens is, maar dat het door de hoeveelheid problemen gewoonweg niet lukt om anticonceptie goed te regelen. Een zwangerschap zou het dagelijks leven bovendien eerder ontwrichten dan goed doen, in elk geval op dit moment. Daarom wordt bij “nu niet zwanger” de kinderwens niet weggenomen, maar wordt gekeken of de cliënt een kinderwens heeft. Zo niet, op welke manier een ongewenste zwangerschap op dit moment het best kan worden voorkomen. Begin 2021 is vanuit het Jeugdteam 1 aandachtsfunctionaris getraind om het programma Nu Niet Zwanger te implementeren en te borgen in de gemeente Doesburg. De aandachtsfunctionaris is het aanspreekpunt voor de collega’s uit de eigen instelling als ook voor de inhoudelijk coördinator in de regio. De aandachtsfunctionaris ondersteunt collega’s in het bespreekbaar maken van kinderwens, seksualiteit en anticonceptie met cliënten.

Daarnaast onderzoekt de aandachtsfunctionaris hoe dit onderwerp in de bestaande reguliere werkwijze (meer) aandacht kan krijgen en geborgd kan worden. Wat gaat er goed? Het programma NNZ is geïntroduceerd bij collega’s Jeugdteam en binnen het sociaal domein van Doesburg middels presentaties (IJsselstromen, huisartsen, Jeugdteam, maatschappelijk werk, vluchtelingenwerk) De aandachtsfunctionaris levert per kwartaal cijfers van cliëntgesprekken aan de inhoudelijk coördinator of projectleider. De aandachtsfunctionaris ontvang 4x per jaar intervisie. De twee aandachtsfunctionarissen binnen Doesburg weten elkaar goed te vinden. De aandachtsfunctionaris zorgt ervoor dat tijdens teamoverleggen dit thema besproken wordt en maakt collega’s bewust van het belang van bespreekbaar maken van de kinderwens. Hierover zijn afspraken gemaakt binnen het team. Wat zijn de zorgen? Het programma is nog onvoldoende geborgd in het Jeugdteam en binnen het gehele sociaal domein van Doesburg. Er worden nog te weinig cliëntgesprekken vanuit het programma gevoerd. Vanuit het Jeugdteam zijn er 5 gesprekken m.b.t. dit thema gevoerd. Het programma goed geborgd krijgen binnen de gemeente staat tot nu toe nog steeds op de agenda. Er is geen vaste overlegstructuur aangebracht in het ontmoeten en ondersteunen van elkaar.

Inhoud en vragen van lopende casuïstiek krijgt nog geregeld voorrang op het thema kinderwens, seksualiteit en anticonceptie Wat moet er gebeuren? De aandachtsfunctionarissen van Doesburg (totaal 2) brengen het programma en de mogelijkheden structureel onder de aandacht binnen het Jeugdteam en het sociaal domein van Doesburg. De aandachtsfunctionaris onderhoudt het contact met de inhoudelijk coördinator NNZ De aandachtsfunctonarissen brengen een vaste overleg structuur aan om het programma meer onder de aandacht te brengen en te kunnen borgen. De aandachtsfunctionaris bespreekt met jeugdteam coördinator en team dat dit thema regelmatiger besproken wordt en de afspraken nageleefd worden. 9

13. Gedragswetenschapper t.b.v. goed toegeruste professionals. De gedragswetenschapper biedt de jeugdteamleden op casus-niveau consultatie en advies. De casuïstiek binnen het jeugdteam is vaak complex tot hoogcomplex. Om te borgen dat we ook in deze hoogcomplexe casuïstiek de juiste zorg en kwaliteit blijven bieden is het van belang dat de jeugdteamleden laagdrempelig kunnen consulteren bij een onafhankelijke gedragswetenschapper. Wat gaat er goed? In complexe tot hoog complexe casuïstiek wordt door jeugdteam-leden de juiste zorg en kwaliteit geboden gericht op de eigen kracht, het sociaal netwerk en de veiligheid en ontwikkeling van de jeugdige en zijn gezin. Jeugdteam-leden werken vanuit de beroepsregistratie SKJ en houden zich aan de beroepscode en landelijke richtlijnen jeugd. Er is in het jeugdteam ruimte voor reflectie op eigen handelen waarbij de focus, net als in de gezinnen, ligt op het zoeken naar oplossingen en versterken van wat goed gaat. Door middel van het samen uitwerken van diverse thema's wordt een bijdrage geleverd aan de deskundigheidsbevordering ("state-of the-art" kennis) van de jeugdteam-leden. Wat zijn de zorgen? Het met elkaar blijven vinden van een goede balans tussen de kracht van mensen (leefwereld) en de kracht van systemen (systeemwereld). Het implementeren van nieuwe inzichten/ontwikkelingen in de werkwijze van het team.

Verbinding met eigen organisatie en elkaar als jeugdteam Wat moet er gebeuren? Continueren van inzet van gedragswetenschapper ten behoeve van laagdrempelige consultatie op casusniveau, intervisie-bijeenkomsten en het met elkaar ophalen en delen van kennis. Het blijven denken, werken en sturen vanuit de bedoeling: zelfsturing en eigen kracht van gezin en gezinsleden centraal. Tijd en ruimte voor elkaar ontmoeten en het “van elkaar leren” bewaken. Tijdens de Corona was er meer afstand binnen het team. 14. Aandachtsfunctionaris kindermishandeling ter ondersteuning van het jeugdteam. Kindermishandeling en huiselijk geweld; haalt het fundament van de opvoeding onderuit. Uiteindelijk kent het alleen maar verliezers zowel bij de slachtoffers als de daders. Iedereen wil dit voorkomen en vermijden. Daarbij blijven de sporen van kindermishandeling en huiselijk geweld vaak generatie op generatie doorklinken. We streven er dan ook naar om ergens in deze intergenerationele overdracht het geweld te stoppen. De gevolgen van kindermishandeling kunnen groot zijn zowel voor de individuele mens als voor de maatschappij. Wat gaat er goed? Naast de aandachtsfunctionaris kindermishandeling en huiselijk geweld (vanuit het Jeugdteam) is er ook een aandachtsfunctionaris huiselijk geweld en oudermishandeling (vanuit de Vraagbaak).

De aandachtsfunctionarissen weten elkaar goed te vinden voor overleg en vullen elkaar mooi aan. De aandachtsfunctionarissen zijn lid van de LVAK (Landelijke Vereniging Aandachtsfunctionarissen Kindermishandeling). De LVAK voedt de aandachtsfunctionarissen met kennis en kunde door o.a. de jaarlijkse trainingsdagen, netwerkcontacten met de aandachtsfunctionarissen uit heel Nederland, digitale bibliotheek enz. De aandachtsfunctionaris zorgt dat het thema kindermishandeling en huiselijk geweld bij het Jeugdteam hoog op de agenda staat en blijft staan door o.a. presentaties, uitnodigen van gastsprekers/ ervaringsdeskundigen, presentaties over de meldcode en VIR.

10

De aandachtsfunctionaris kan door het Jeugdteam, maar ook door medewerkers buiten het Jeugdteam (gemeente) benaderd worden voor tips, adviezen, aanleveren van methodieken op maat. Dit gebeurt gevraagd maar ook ongevraagd bij bijvoorbeeld casus besprekingen/ evaluaties. Indien nodig kan de aandachtsfunctionaris, naast de casusregisseur of in samenwerking met de casusregisseur ook deelnemen aan gesprekken met cliënten wanneer er sprake is kindermishandeling e/o huiselijk geweld. De aandachtsfunctionaris neemt deel aan regionale bijeenkomsten over kindermishandeling en huiselijk geweld en koppelt deze informatie terug naar het Jeugdteam. Er is veel kennis en kunde aanwezig over kindermishandeling en huiselijk geweld in het Jeugdteam. Wat zijn de zorgen? Kinderen die kindermishandeling of huiselijk geweld meemaken voelen zich vaak te weinig gezien en gehoord. Van volwassenen die in hun jeugd mishandeld zijn horen we vaak terug ‘iedereen kon het zien, maar niemand deed iets'. Iedere dag zijn er in Nederland nog duizenden kinderen die achter de voordeur te maken hebben met geweld, verwaarlozing of misbruik. Gemiddeld 1 kind per klas. Helaas krijgt maar de helft van al deze kinderen hulp. Eén op de zes volwassenen heeft wel eens kindermishandeling gezien maar deed daar niets mee.

Van de kinderen die thuis te maken krijgen met huiselijk geweld krijgt ongeveer de helft last van wat er thuis gebeurt. Wat moet er gebeuren? Alert zijn en blijven op signalen van kindermishandeling. Het onderwerp moet periodiek geagendeerd blijven. Geef de kinderen niet het gevoel dat niemand iets deed. Betrek ze daar waar mogelijk en op de juiste wijze bij het proces, keuzes die gemaakt worden rekening houdend met de loyaliteitsconflicten waarin ze zich voortdurend in bevinden. Vergeet niet dat kinderen ook iets te vertellen hebben, gehoord en gezien willen worden. Zet het sociale netwerk van het gezin (nog meer) in. Geef het netwerk handvatten, ondersteuning door bijvoorbeeld het inzetten van sociale netwerk versterking. Inzetten op beschermende factoren. Indien er voldoende beschermende factoren zijn, kunnen deze ervoor zorgen dat het gezin, ondanks de negatieve omstandigheden, in balans blijft. Inzetten op interventie en behandeling. Verschillende problemen die we in de maatschappij ervaren zijn gelinkt aan kindermishandeling, kindermishandeling is hierin een risicofactor. Denk aan criminaliteit, overlast, harddrugsverslaving, psychiatrische problematiek. De kosten voor deze behandeling zijn hoog. Vanuit maatschappelijk oogpunt is het belang van interventie en behandeling dus groot.

Nog betere zichtbaarheid en bereikbaarheid van (geschoolde) aandachtsfunctionarissen kindermishandeling en huiselijk geweld bij de verschillende organisaties (zorg, onderwijs, vrijetijdsbesteding) in Doesburg. 15. Inzicht in uitgaven specialistische voorzieningen. De cijfers van de backoffice laten zien dat de uitgaven in specialistische zorg nog steeds toenemen. Het valt echter wel op dat de uitgaven minder hard stijgen dan de voorgaande jaren. We benoemen vanuit het jeugdteam al langer dat de gemeente Doesburg een groot percentage kwetsbare gezinnen bedient, die langdurig en frequent een beroep (blijven) doen op zorg. We voelen ons als jeugdteam verantwoordelijk voor het feit dat ook in Doesburg zorg betaalbaar moet blijven en tegelijkertijd nemen we verantwoordelijkheid om in kaart te brengen met de inwoners wat nodig is. Beide opdrachten lijken naast elkaar ook wel eens tegenover elkaar te staan. Wij vinden het van belang dat we hierover goed in gesprek blijven met elkaar. We signaleren een trend dat de administratieve lasten en de tijd die wij besteden aan afstemming met gemeente (backoffice) en aanbieders groeien. Tijd die niet besteed kan worden aan de inwoners zelf. In 2021 zijn wij

11

hierover in gesprek gegaan met de gemeente Doesburg. Dit heeft geresulteerd in het starten van een kwaliteitsmedewerker jeugd bij de gemeente in 2022. Wij hopen dat op deze manier een deel van de administratieve lasten bij het jeugdteam kan worden weg genomen. Zodat het jeugdteam meer tijd kan besteden aan waar zij goed in zijn; zelf hulpverlenen. Wat ons betreft is juist het zelf hulp kunnen verlenen binnen het jeugdteam de belangrijkste meerwaarde voor een succesvol lokaal team. Ook met het oog op bovengenoemd achterblijven van uitstroom specialistische voorzieningen zou een jeugdteam vanuit hulpverlening veel kunnen betekenen. Speerpunten voor 2022 . In 2022 gaan we door op de ingeslagen weg. We volgen wat de werkelijke gevolgen van de langdurige lockdown voor de gezinnen betekenen en wat daarbij, zo nodig, passende ondersteuning is. We blijven inzetten op een kwalitatief jeugdteam. De speerpunten die we meenemen naar 2022 zijn gericht op; Inzetten op voorliggend aanbod van individueel naar collectief (kansrijke start, sociale vaardigheidstrainingen, aanpak groep 16 +). Inzetten op samenwerking huisartsen en onderwijs. Inzetten op meer hulpverlening door jeugdteam zelf.

12