Ruimtelijke Ontwikkelstrategie (ROS) (raadsvoorstel-raadsbesluit)

Raadsvoorstel Zaaknummer: Datum vergadering: Datum voorstel: Nummer: Onderwerp:

1520874 23 juni 2026 19 mei 2026 A concept Ruimtelijke Ontwikkelstrategie Twente (ROS)

Voorgesteld raadsbesluit 1. Kennis te nemen van de concept Ruimtelijke Ontwikkelstrategie Twente (ROS); 2. Geen wensen of bedenkingen in te dienen. Samenvatting van het voorstel De Ruimtelijke Ontwikkelstrategie Twente is een beleidsvoornemen van zeventien overheden. Het stuk zelf dwingt niets af, maar biedt kansen om Twente te ontwikkelen zodat de regio in 2050 nog steeds een fijne regio is om te wonen, werken en recreëren. De raad wordt geadviseerd om geen wensen of bedenkingen in te dienen op de 90% versie, omdat de ROS goed aansluit op onze lokale ambities. Aanleiding voor het voorstel Twente is een economisch sterke regio waar het prettig wonen, werken en recreëren is. Deze kwaliteit staat echter onder druk door vergrijzing, (mogelijke) krimp en veranderende economische omstandigheden. Om de kwaliteiten van de regio ook in de toekomst vast te houden, en ruimte te bieden aan nationale groeiopgaven, werken het Rijk, de provincie Overijssel, de veertien Twentse gemeenten en waterschap Vechtstromen samen aan de Ruimtelijke Ontwikkelstrategie (ROS) Twente. Twente wordt sterker door een schaalsprong in economie, inwoners en kwaliteit. Met het oog op de toekomst heeft Twente een groei nodig in inwoneraantal en economische activiteiten.

Doen we dat niet, dan vergrijst de bevolking, ligt krimp op de loer en valt het draagkracht van voorzieningen en de basis voor een deel van de bedrijven en kennisinstellingen weg. Deze opgave vraagt om een gezamenlijke regionale aanpak. Ruimtelijke, economische en maatschappelijke ontwikkelingen stoppen niet bij gemeentegrenzen. Wanneer gemeenten deze regionale groeidoelstelling afzonderlijk zouden invullen, ontstaat het risico op onsamenhangende ruimtelijke keuzes, concurrentie om schaarse ruimte en een onevenwichtige verdeling van woningen, werkgelegenheid en voorzieningen. Door in gezamenlijkheid op te trekken en afspraken te maken over richting en principes, versterken ontwikkelingen elkaar en blijft de ruimtelijke kwaliteit van Twente als geheel en dus ook voor onze gemeente behouden. Het eerste concept, een zogenaamde 90%versie ligt nu voor. Het college ziet geen aanleiding om u voor te stellen om wensen of bedenkingen in te dienen. Beoogd resultaat van het voorstel Dit voorstel beoogt uw raad op de hoogte te brengen van de ROS en u in de gelegenheid te stellen af te wegen of u wensen of bedenkingen kenbaar wilt maken. Argumentatie 1.1 De ROS schrijft niet voor maar geeft richting De ROS is een richtinggevend document waarin de bestuurlijke afspraken worden vastgelegd over het gezamenlijk nastreven van regionale ambities.

Het is geen juridisch instrument onder de Omgevingswet, zoals een Omgevingsvisie of omgevingsprogramma. De juridische en beleidsmatige doorwerking vindt plaats via een doorvertaling in onze eigen lokale omgevingsvisie. Daarmee blijft de bevoegdheid om kaderstellende keuzes te maken bij de gemeenteraad. 1.2 De ROS geeft ruimte voor lokale ambities De ROS beschrijft een ordening van drie typen gebieden in Twente. In de steden Enschede, Hengelo en Almelo landt de grootste inwonergroei, deze drie steden dragen de verstedelijkingsambitie. Rond deze steden ligt een netwerk van acht dynamische knopen. Dit zijn goed ontsloten kernen waar OV, wonen,

werken en voorzieningen samenkomen: Oldenzaal, Borne, Vriezenveen, Wierden, Nijverdal, Rijssen, Goor, Haaksbergen. Het derde type gebied is het vitaal platteland met zijn karakteristieke kernen. De gemeente Dinkelland valt volledig onder dit derde gebiedstype. In dit gebied is ruimte om te bouwen voor vitaliteit en leefbaarheid van de kernen, precies zoals wij dat lokaal ook beogen. Hoofdstuk vier van de ROS beschrijft ontwikkelprincipes die passen bij de manier waarop we in noordoost Twente werken. De principes voor de Twentse verstedelijking zijn: 1. Bloeiende regio rondom levendige steden 2. Benut de kracht van het landschap 3. Verstedelijking en economie gaan hand in hand 4. Creëer nabijheid 5. Koester Twentse kwaliteiten en versterk het bestaande 6. Neem verantwoordelijkheid 7. Pak opgaven aan bij de bron 1.3 Dinkelland en Tubbergen zijn intensief betrokken geweest bij de totstandkoming Het afgelopen jaar zijn de gemeenten Dinkelland en Tubbergen intensief betrokken geweest bij de totstandkoming van de ROS. Via het regionaal bestuurlijk opdrachtgeversoverleg, via het Bestuurlijk Overleg Sociaal-economische Structuurversterking (BOSS) en via regionale bestuurlijke werksessies is bestuurlijk inbreng geleverd.

Daarnaast hebben beide gemeenten vanuit Noaberkracht zitting in het directeurenoverleg en het regionaal kernteam en zijn de gemeenten ambtelijk vertegenwoordigd geweest tijdens vijf regionale maakdagen. Deze intensieve betrokkenheid heeft er aan bijgedragen dat het resultaat dat nu voorligt een steun in de rug is voor de manier waarop we in noordoost Twente naar onze ruimtelijke ontwikkeling kijken. In raadsbrief 16 van maart 2026 vindt u een uitgebreide toelichting op het doorlopen proces en de betrokkenheid van uw raad daarbij. 2.1 Het streven is om de ROS in november 2026 in het BO MIRT te bespreken De betrokken overheden kunnen tot 1 juli 2026 wensen en bedenkingen inbrengen, opdat in de zomer eventuele reacties verwerkt kunnen worden tot een 100% versie van de ROS. Deze definitieve versie wordt geagendeerd in het Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO-MIRT) van november 2026. Na vaststelling in het BO-MIRT volgt uitvoeringsprogramma en een investeringsagenda. 2.2 De ontwikkelstrategie is een gezamenlijke strategie om de hele regio te versterken De ROS is een gezamenlijke strategie van regio, waterschap, provincie en Rijksoverheid. Dat betekent dat we met een regionale bril op kijken naar de ruimtelijke ontwikkeling. De ROS geeft dan ook geen antwoorden op specifieke lokale situaties.

In de ROS zijn zeven ontwikkelprincipes opgenomen. Door als overheden deze principes via het ruimtelijk beleid toe te passen ontstaat door de hele regio een typisch Twentse ruimtelijke ontwikkeling. Doordat ruimtelijke ontwikkelingen elkaar op deze wijze versterken ontstaat een ruimtelijke samenhang die sterker is dan de som der delen. 2.3 De concept-ROS sluit aan bij de ambities van Dinkelland De conceptversie van de ROS ligt in lijn met onze lokale ambities. Als gemeente zijn we ambtelijk en bestuurlijk betrokken geweest bij de totstandkoming van deze strategie. Met de versie die nu voorligt kunnen we als gemeente goed uit de voeten, waardoor het indienen van wensen of bedenkingen niet nodig is. Op één onderdeel hebben we als college in de laatste bestuurlijke bijeenkomst een interventie gepleegd. Op p. 3 en p. 48 staat op de visiekaart een focusgebied aangegeven. Het doel hiervan is om visueel de samenhang tussen de drie dragende steden en de acht dynamische knopen weer te geven. Het is niet bedoeld als contour om aan te geven tot waar verstedelijking precies plaatsvindt. Om misverstanden te voorkomen is toegezegd dat dit duidelijker wordt toegelicht in de definitieve versie. Participatie samenleving De Ruimtelijke Ontwikkelstrategie wordt in de definitieve versie aan u voorgelegd als bouwsteen voor de lokale omgevingsvisie.

De participatie van de samenleving vindt dan ook bij de actualisatie van de omgevingsvisie plaats en zal zich richten op de vraag hoe we de regionale strategie doorvertalen in onze lokale omgevingsvisie. Externe communicatie Communicatie over deze regionale samenwerking vindt op regionaal niveau plaats. Financiele paragraaf In 2025 en 2026 heeft Dinkelland een incidenteel budget ingebracht van € 12.835 per jaar om als overheden

gezamenlijk een programma-organisatie in te richten. Een eventueel budget om de samenwerking in de uitvoeringsfase te continueren betrekken we bij het opstellen van de begroting 2027. Uitvoering Bestuurlijk In de zomervakantie worden alle reacties verwerkt tot een 100% versie van de ROS die dit najaar wordt voorgelegd aan Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO-MIRT). Op basis van de Ruimtelijke Ontwikkelstrategie werken we als regio met het Rijk verder aan een uitvoeringsagenda en een investeringsagenda. Na behandeling van de ROS in het BO-MIRT wordt de definitieve versie voorgelegd aan de raad om vast te stellen als bouwsteen voor de actualisatie van de lokale omgevingsvisie. Juridisch De verstedelijkingsstrategie/ROS is geen juridisch instrument conform het beleidsinstrumentarium onder de Omgevingswet (zoals de omgevingsvisie of het omgevingsprogramma). Dit heeft als gevolg dat de ROS niet bindend is, maar een onderlinge bestuurlijke afspraak tussen alle bestuurders betreft die zich hebben aangesloten bij deze samenwerking. Iedereen in deze samenwerking spant zich in om de ambities uit de verstedelijkingsstrategie te vertalen naar het eigen beleidsinstrumentarium. Samenhang met Nationaal Programma Vitale Regio's Naast deze ROS loopt er ook een traject tussen Rijk en regio in het kader van het Nationaal Programma Vitale Regio’s (NPVR).

De NPVR heeft een meer sociaal-economische insteek. Beide trajecten samen geven een totaalbeeld weer voor de Twentse regio wat er nodig is om niet alleen de schaalsprong te realiseren, maar ook de brede welvaart in zijn algemeenheid te vergroten. Tijdens de totstandkoming van de ROS en het opstellen van het Plan voor de regio van de NPVR is geregeld afgestemd tussen beide trajecten waardoor de ambities op elkaar aansluiten. Deze afstemming blijft ook in de uitvoering plaatsvinden. Evaluatie Er is geen evaluatie op een vast moment voorzien. De strategie richt zich op de periode tot 2050, gedurende die periode zal blijken of bijstelling wenselijk wordt geacht door de deelnemende overheden. Harmonisatie Dinkelland-Tubbergen De Ruimtelijke Ontwikkelstrategie is een strategie voor heel Twente en dus voor zowel Dinkelland als Tubbergen gelijkluidend.

Burgemeester en wethouders van Dinkelland, de secretaris

de burgemeester

drs. C.H.A.A. Luttikhuis

J.G.J. Joosten

Raadsbesluit Datum: Nummer: Onderwerp:

23 juni 2026 B concept Ruimtelijke Ontwikkelstrategie Twente (ROS)

De raad van de gemeente Dinkelland, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 19 mei 2026, nr. A; gelet op het advies van de commissie Omgeving en Economie van 9 juni 2026; gelet op artikel 108 lid 1 Gemeentewet: besluit: 1. Kennis te nemen van de concept Ruimtelijke Ontwikkelstrategie Twente (ROS); 2. Geen wensen of bedenkingen in te dienen. Aldus besloten in de openbare raadsvergadering van 23 juni 2026 De raadsgriffier,

De voorzitter,