Integraal veiligheidsplan Dinkelland 2024-2026.pdf
Tekst van het document
Inwoners zijn (zeer) tevreden over de leefbaarheid van hun buurt (8,4)
De verbondenheid met de eigen buurt is sterk, maar elkaar aanspreken is niet vanzelfsprekend.
Hondenpoep, vuurwerk en afval op straat zijn de drie grootste ergernissen.
De gemeente moet volgens de inwoners prioriteit geven aan vuurwerkoverlast, criminele activiteiten in het buitengebied (ondermijning) en openbaar drugsgebruik.
31
Vanuit de inwoners zijn vanuit de enquête de volgende suggesties gedaan om overlast te beperken en de veiligheid te verbeteren:
Politie en handhaving moet meer zichtbaar en aanspreekbaar aanwezig zijn op straat.
Meer toezicht door de handhavers.
Bevorderen buurt-app of buurtwacht voor meer sociale controle en samenwerking vanuit de buurt.
Meer overleg met de jeugd over wat leeft, speelt en behoefte zijn.
Vanuit wijkagent en jongerenwerk fysiek en digitaal meer verbinding met de jeugd.
Gerichte controles op locaties jeugdoverlast en een bemiddelaar die verbinding legt tussen jongeren en wijk om overlast te verminderen.
Meer voorlichting voor jeugd over gevolgen alcohol- en drugsgebruik.
Betere communicatie over (anonieme) meldpunten van overlast, criminaliteit en overige zaken.
Serieus en met aandacht oppakken van meldingen en hierover een terugkoppeling geven
De CBS Veiligheidsmonitor 2021 en 2023 bevestigt grotendeels het beeld uit de monitor uitgevoerd door de gemeente. Al laat deze binnen het basisteam wel in de breedte een lichte daling zien in de veiligheidsbeleving en de tevredenheid in functioneren van de gemeente en politie. Opgemerkt moet worden dan de tevredenheid over de zichtbaarheid en functioneren van de politie in de buurt ongewijzigd is en dat er met name een daling zichtbaar is in de tevredenheid in het functioneren van de politie in algemene zin. Dinkelland: Voelt u zich veilig in uw buurt?
Totaal
55%
Buitengebied
50%
Stad/dorp
57%
40%
5%
8%
41%
39%
1%
4%
Benchmark
Ja, altijd
NL: (altijd meestal) 89%
Ja, meestal
Gemeenteklasse: 88%
Soms wel, soms niet
Stedelijkheid: 89%
Nee, meestal niet/Vrijwel nooit
32
Dinkelland: Hoe prettig vindt u het om in uw buurt te wonen? Rapportcijfer 1 tot 10
Benchmark NL: 8,1 Gemeenteklasse: 8,1
8,4
8,4
8,7
Totaal
Stad/dorp
Buitengebied
Stedelijkheid: 8,0
Dinkelland: Meeste hinder/overlast (Top 10 meeste overlast)
Hondenpoep
37%
Vuurwerkoverlast
34%
Afval op straat
24%
Verkeersoverlast
23%
Geluidsoverlast
22%
Loslopende honden
9%
Vernieling
8%
Jeugdoverlast
7%
Burenoverlast
6%
Overlast van horeca
6%
Dinkelland 1
Vuurweroverlast (32%)
2
Criminele activiteiten buitengebied (29%)
3
Openbaar drugsgebruik (23%)
4
Vernieling (20%)
5
Diefstal (19%)
33
Maatschappelijke ontwikkelingen Er is gekeken naar de belangrijkste lokale en landelijke maatschappelijke, sociale en demografische ontwikkelen die van invloed zijn op de samenleving van Dinkelland en een relatie hebben tot het IVP.
Migratie: van asielopvang, statushouders, noodopvang tot arbeidsmigratie Migratie zorgt voor landelijke, regionale en lokale uitdagingen. Afhankelijk van de soort migratie heeft de gemeente verschillende verantwoordelijkheden, ook zijn de uitdagingen verschillend. De migratiestromen zorgen in ieder geval voor een druk op het woningaanbod, de lokale voorzieningen en de inzet van ambtelijke capaciteit. Bij sommige van de migratiestromen speelt ook het thema veiligheid. Enerzijds gaat het om de veiligheidsbeleving van de inwoners en ondernemers. Het beeld is dat met lokale opvang de criminaliteit toeneemt. Dit kan, maar is geen vanzelfsprekendheid en is sterk afhankelijk van de doelgroep, de maatregelen en ondersteuning die wordt geboden. Anderzijds zijn bepaalde doelgroepen extra kwetsbaar om slachtoffer te worden van criminaliteit zoals mensenhandel en uitbuiting. Een ander veiligheidsvraagstuk is dat de weerstand vanuit de samenleving kan leiden tot onveilige situaties richting de migranten, bestuurders en ambtenaren.
Jongeren kwetsbaar voor alcohol- en drugsgebruik Het alcoholgebruik onder jongeren neemt langzaam af maar is nog steeds hoog. Naast gezondheidsproblemen leidt alcoholgebruik ook tot normvervaging en dat in een levensfase dat normen en waarden zich nog ontwikkelen. Dit leidt sneller tot overlast en criminaliteit in de vorm van vernielingen, vechtpartijen en (seksueel) grensoverschrijdend gedrag. Hierbij ligt dader- en slachtofferschap dicht bij elkaar. Ook is vanuit alcoholgebruik de overstap naar softdrugs en harddrugs makkelijker. Vanuit drugsgebruik is de overstap naar overlast en criminaliteit nog lager dan bij alcohol. De hoge acceptatie van ouders/volwassenen dat minderjarigen alcohol drinken werkt belemmerend voor een gedragen preventieve en repressieve aanpak.
Toenemende tweedeling in de samenleving op maatschappelijke thema’s Sinds corona is een toenemende mate van ontevredenheid merkbaar over hoe het gaat met Nederland en hoe zaken worden opgepakt. Het gaat dan veelal over politiek en maatschappelijk gevoelige thema’s zoals de sociaal economische situatie (onder andere wonen en werken), klimaattransitie, internationale veiligheid, inclusiviteit en diversiteit. De discussie en ontevredenheid over deze onderwerpen zorgt voor tweedeling in de samenleving. Het gaat echter niet over vaste of herkenbare groepen die onvrede ervaren. Dit verschilt per thema. Die tweedeling leidt soms tot een wantrouwen naar de overheid en soms zelfs tot afkeer van de overheid. Ook dit bemoeilijkt het proces om hierover in gesprek te gaan met elkaar en het vraagstuk op een veilige manier het hoofd te bieden.
34
Krapte in de capaciteit bij politie, OM etc. Om te zorgen voor een veilige, gezonde en leefbare omgeving hebben we in Nederland nationaal en lokaal beleid en regels opgesteld hoe onze leefomgeving eruit moet zien en wat we daarin van elkaar mogen verwachten. Met toezicht en handhaving worden inwoners, bedrijven en instellingen gestimuleerd zich aan deze regels te houden. Toezicht en handhaving draagt bij aan het in stand houden en versterken van de geloofwaardigheid van wet- en regelgeving. Dit versterkt ook de geloofwaardigheid van de overheid en rechtssysteem. Zonder handhaving verworden wetten, APV-regels en lokaal beleid al snel tot de zogenaamde ‘papieren tijgers’ en dat gaat ten koste van de leefbaarheid en veiligheid. Politie en justitie kampen met personeelstekorten en achterstanden in de opsporing en vervolging. Dit heeft consequenties voor de veiligheid en leefbaarheid op straat. De politie heeft niet altijd tijd om naar een melding te gaan of een zaak te onderzoeken. Ook duurt het langer voor iemand daadwerkelijk is vervolgd. Dit doet afbreuk aan het vertrouwen in het rechtssysteem. Ook wordt er vanuit politie en justitie steeds meer een beroep gedaan op de gemeente en burgemeester op bestuursrechtelijk handhaven en het inzetten van de burgemeestersbevoegdheden.
35
Bijlage 3: Ketenkaart In onderstaande afbeelding wordt weergegeven met welke verschillende partners er wordt samengewerkt aan een veilig en leefbaar Dinkelland. Dit is een niet uitputtend overzicht, maar laat wel zien hoe breed het pallet aan partners is. In de volgende tabellen worden de verantwoordelijkheden van de verschillende partners in relatie tot veiligheid beschreven.
Overige partners:
Gemeentelijke experts
Scholen, horeca
(Afdelingen)
HALT, inwoners
Strategie, Programma
Stichting Welzijn Tubbergen
& control
Dinkelland
Sociaal
Tactus
Fysieke leefomgeving
Platform Veilig Ondernemen
Communicatie
Mijande wonen
Samenleving
Stichting Vizier
Openbare ruimte
Schakel.
Publieke dienstverlening,
Burgemeester en Team Veiligheid Verantwoordelijk voor handhaving van de openbare orde en veiligheid
Bestuurlijke partners:
Samenwerkingsverbanden:
Politie Rijksoverheid
Omgevingsdienst Twente
Brandweer
Zorg- en Veiligheidshuis Twente
Belastingdienst
Sociale Recherche Twente
Openbaar Ministerie
Vereniging van Nederlandse
GGD Twente
Gemeenten
Provincie Overijssel Nederlandse Voedsel
Platform Integrale
en Warenautoriteit
Veiligheidszorg Veiligheidsregio Twente
Ministerie van Sociale
Regionaal Informatie- en
Zaken en Werkgelegenheid
Expertise Centrum (RIEC)
36
Tabel 2: ketenpartners veiligheid
Functie
Verantwoordelijkheid in relatie tot veiligheid
Burgemeester
Portefeuillehouder openbare orde en veiligheid. Heeft zelfstandige wettelijke bevoegdheden als burgemeester.
College B&W 11
Gedeelde verantwoordelijkheid op integrale aanpak openbare orde en veiligheid, zoals jeugd, gezondheid, economie en fysieke ruimte.
Gemeenteraad
Kaderstellend in de vorm van beleidskaders, prioriteiten, verordeningen, financiën en prioriteiten. Controlerende taak op beleid en bijzondere burgemeestersbevoegdheden (zoals de noodbevoegdheden).
Gezagsdriehoek Noordoost Twente
Burgemeesters van gemeenten van basisteam Noordoost Twente, Teamchef basisteam Noordoost Twente, officier van justitie Openbaar Ministerie maken afspraken over de inzet en taakuitvoering van de politie, de lokale prioriteiten en de criminaliteitsbeheersing. Bij incidenten en bijzonderheden komen ze op gemeenteniveau bij elkaar.
Tabel 3: gemeentelijke experts ketenkaart veiligheid
Afdeling/Teams
Verantwoordelijkheid in relatie tot Veiligheid
Publieke dienstverlening Teams: Toezicht, Handhaving en Veiligheid, Telefoon en Informatie, Burgerzaken
Toezicht, Handhaving en Veiligheid: Stelt het veiligheidsbeleid op en voert het uit. Houdt toezicht en handhaaft de leefbaarheid en veiligheid. Telefoon en Informatie & Burgerzaken: Eerste aanspreekpunt voor inwoners/ondernemers
Openbare Ruimte Team: Buitendienst
Werken aan schone, leefbare wijken. Hebben een oren en ogen functie buiten.
Bestuur- en Managementondersteuning Team: Communicatie
Communicatieadvies over beleid, casuïstiek en incidenten. In de (sociale) media signaleren van veiligheidsvraagstukken.
Fysieke leefomgeving Teams: APV & Bijzondere wetten, Wabo
Openbare orde en veiligheidsaspecten meenemen in beleidsvorming, omgevingsplannen en vergunningverlening (zoals omgevingsvergunning, evenementen etc.)
Sociaal Teams: Sociaal Beleid en Procesmanagement, Jeugd
Voorlichting en vroeg signalering op leefbaarheid en zorg- en veiligheid casuïstiek. Met ketenpartners inzetten op persoons- en systeemgerichte aanpak om overlast en complexe problematiek te voorkomen en te verminderen.
Afdeling samenleving Team: Maatschappij, economie en vastgoed
Veiligheidsaspecten meenemen in beleid, voorbereiding en uitvoering bij bijvoorbeeld recreatie en evenementen. Schakelt tijdig met veiligheidspartners wanneer casuïstiek hierom vraagt.
11.
https://www.dinkelland.nl/college-van-burgemeester-en-wethouders
37
Programmateam Migratieketen
Houden zorg voor de veiligheid en opvang binnen de migratieketen.
Strategie en Programma Control Teams: Concern Control en Strategie en Programma
Houden oog voor veiligheidsaspecten bij langere projecten.
Informatiemanagement en Facilitair Team: ICT
Onderhouden het interne meldpunt ‘Niet-pluis’. Onderhouden de verschillende piket-nummers voor bestuurders en ambtenaren.
Tabel 4: samenwerkingsverbanden keten veiligheid
Partner
Verantwoordelijkheid in relatie tot veiligheid
Omgevingsdienst Twente12
Voert taken uit op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving met betrekking tot leefomgeving en milieu.
Zorg- en Veiligheidshuis (ZVH) Twente13
Het Zorg- en Veiligheidshuis Twente brengt bij complexe (gezins-)situaties informatie van partners uit het strafrecht, de zorg en gemeenten samen. Het Zorg- en Veiligheidshuis adviseert en neemt als het nodig is de procesregie tijdelijk over. Partners binnen het ZVH zijn onder andere politie, OM, GGZ, Veilig Thuis, DJI, reclassering, jeugdzorg en Kenniscentrum Mensenhandel Twente.
Sociale Recherche Twente14
Treedt op als opsporingsinstantie, gespecialiseerd in het opsporen van fraudezaken (bijvoorbeeld woonfraude, uitkeringsfraude of zorgfraude).
Platform Integrale Veiligheidszorg15
Samenwerking van de 14 Twentse gemeenten op het brede veiligheidsdomein. Hierbij worden kennis en ervaring gedeeld, wordt het bestuur in het Districtelijk Veiligheidsoverleg (DVO) integraal geadviseerd en worden er gezamenlijke plannen opgesteld, zoals bij de aanpak van digitale criminaliteit.
RIEC Oost-Nederland16
Het Regionale Informatie- en Expertisecentrum (RIEC) richt zich op de bestrijding van ondermijnende criminaliteit. Ze verbindt informatie, expertise en krachten van de verschillende overheidsinstanties. Daarnaast stimuleert en ondersteunt het RIEC de publiek-private samenwerking bij de aanpak van ondermijning met partners. Het gaat om voorlichting, onderzoek, analyse en casuïstiek.
12.
https://www.odtwente.nl/default.aspx
13.
https://www.zorgenveiligheidshuizen.nl/veiligheidshuizen/veiligheidshuis_twente
14. https://socialerecherche.nl/ 15.
https://www.vrtwente.nl/platform-ivz
16.
https://www.riec.nl/riecs-en-liec
38
Veiligheidsregio Twente17
Veiligheidsregio Twente is verantwoordelijk voor de veiligheidsbeheersing in regio. Dit is op te splitsen in de onderdelen risicobeheersing en crisisbeheersing. Risicobeheersing richt zich op preventie van rampen en crises. Bij crisisbeheersing werken verschillende expertises samen aan voorbereiding op, de respons tijdens en het herstel of de nazorg na afloop van rampen en crises in Twente (onder andere de brandweer en GHOR).
Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG)
De VNG is dé belangenorganisatie en het kennisplatform voor alle Nederlandse gemeenten. Het doel van de VNG is om de krachten van gemeenten te bundelen en gezamenlijk op te treden in het belang van de lokale overheid en haar inwoners18.
Tabel 5: bestuurlijke partners keten veiligheid
Partner
Verantwoordelijkheid in relatie tot veiligheid
GGD Twente19
De wijk-GGD’er is aanwezig om vroegtijdig te signaleren of iemand zorg nodig heeft, om te voorkomen dat er (meer) overlast in de wijk ontstaat.
Provincie Overijssel
Heeft een controlerende functie op de gemeente en maakt bijvoorbeeld beleid voor uitbreidingen in de gemeente.
Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit20
Houdt toezicht op 7 thema’s waarvan sommige verband houden met veiligheid, zoals productveiligheid.
Rijksoverheid
Maakt landelijk beleid op veiligheid. Zorgt hierbij voor onder andere budgetten voor gemeentelijke uitvoering hiervan.
Openbaar Ministerie
Zorgt er (samen met andere partners voor) dat strafbare feiten worden opgespoord en opgevolgd.
Belastingdienst Douane
Partner in de aanpak van ondermijnende criminaliteit. Douane: Houdt toezicht op import en export en neemt eventueel deel aan integrale controles.
Brandweer
Onderdeel van Veiligheidsregio. Rukt uit voor branden en (complexe incidenten) en voorkomt branden en ongevallen via preventie.
Politie
Zorgt voor (strafrechtelijke) handhaving van de openbare orde. Schakelt – indien mogelijk en nodig – tijdig met de gemeente in geval van casuïstiek.
Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Arbeidsinspectie (NLA)21
Doet strafrechtelijk onderzoek naar arbeidsuitbuiting van onder andere internationale werknemers en gaat – indien nodig – mee op controles op de huisvesting van internationale medewerkers
17.
https://www.vrtwente.nl/over-de-veiligheidsregio/wat-doen-wij
18. https://vng.nl/rubrieken/over-de-vng 19.
https://www.ggdtwente.nl/onderwerpen/toezicht-advies-en-zorg/wijk-ggd-er
20. https://www.nvwa.nl/ 21.
https://www.nlarbeidsinspectie.nl/werken-bij/toezicht/arbeidsmarktfraude
39
Tabel 6: overige partners keten veiligheid
Partner
Verantwoordelijkheid in relatie tot veiligheid
Inwoners
Neemt preventieve maatregelen om slachtofferschap te voorkomen en zoveel mogelijk zelfredzaam te zijn. Meldt signalen van criminaliteit bij de gemeente of andere partners.
Scholen (primair onderwijs en voortgezet onderwijs)
Zorgt voor een veilige leeromgeving voor jongeren en draagt bij aan preventie met betrekking tot veiligheid. Heeft een signalerende functie, bijvoorbeeld met betrekking tot de leerplicht.
Horeca Koninklijke Horeca Nederland
De horeca draagt zorg voor veilig uitgaan, onder andere door zicht te houden op de alcoholwet. De Koninklijke Horeca Nederland (KHN) is de brancheorganisatie.
HALT22
Start interventies op met jeugdigen die zijn doorverwezen (door bijvoorbeeld politie of boa’s) en investeert in weerbare jongeren.
Stichting Welzijn Tubbergen Dinkelland23
Ondersteunt kwetsbare inwoners om te voorkomen dat er overlast of onveilige situaties ontstaan.
Tactus24
Tactus is de verslavingszorg in de gemeente. Zij behandelen zowel jongeren als volwassenen, ook als er sprake is van een combinatie met andere problematiek (dubbeldiagnose)
Platform Veilig Ondernemen25
Ondersteunt ondernemers om ze weerbaar te maken tegen verschillende vormen van criminaliteit. Helpt de gemeente hier (projectmatig) bij.
Mijande wonen26
Neemt (preventieve) maatregelen om te zorgen voor veilige bewoning. Zet eventueel wettelijke middelen (zoals een gedragsaanwijzing) in bij overlast on veilige situaties. Schakelt hierbij met relevante veiligheidspartners.
Stichting Vizier27
Maakt discriminatie bespreekbaar en bestrijdt het. Heeft een meldpunt waar men discriminatie kan melden.
Schakel
Schakel is een samenwerkingsverband tussen verschillende organisaties. Bij Schakel kunnen inwoners ondersteuning of advies vragen over welzijn, inkomen, jeugd en zorg28.
22. https://www.halt.nl/voor-verwijzers/verwijzen-naar-halt 23. https://swtd.nl/over-swtd/achtergrond/ 24. https://www.tactus.nl/over-tactus/onze-visie/ 25. https://www.pvo-oostnederland.nl/processen-pvo-oost-nederland/ 26. https://www.mijande.nl/over-mijande-wonen/ 27. https://vizieroost.nl/ 28. https://schakeldinkelland.nl/over-schakel/
40
Bijlage 4: Partners in relatie tot de thema’s Onderstaande tabel geeft weer op welke veiligheidsthema’s de verschillende partners een rol hebben. Hierbij zijn de thema’s van dit IVP aangehouden.
Ondermijning en gedigitaliseerde criminaliteit
Maatschappelijke onrust en migratie
Zorg- en Veiligheid
Tabel 7: partners in relatie tot de veiligheidsthema’s
X
X
X
X
X
Sociaal Domein
X
X
Afdeling samenleving
X
X
X
X
Publieke dienstverlening Afdeling Openbare Ruimte
X
Afdeling bestuur & managementondersteuning
X
Afdeling Fysieke leefomgeving
X
Afdeling strategie, programma & control
X
Omgevingsdienst Twente
X
Zorg- en Veiligheidshuis (ZVH) Twente
X
X
Sociale Recherche Twente
X
Platform Integrale Veiligheidszorg
X
RIEC Oost-Nederland
X
Veiligheidsregio Twente
X
X
X
Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG)
X
X
GGD Twente
X X
Provincie Overijssel
X
X
X
Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit
X
Rijksoverheid
X
X
X
Openbaar ministerie
X
X
X
Belastingdienst
X
Brandweer
X
Politie
X
X
X
41
Ondermijning en gedigitaliseerde criminaliteit
Maatschappelijke onrust en migratie
Zorg- en Veiligheid
Vervolg
Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
X
X
X
Scholen
X
X
Horeca
X
HALT
X
Inwoners
X
X
X
Stichting Welzijn Tubbergen Dinkelland
X
X
X
Tactus
X
Platform Veilig Ondernemen
X
Mijande wonen
X
Stichting Vizier
X X
Schakel
X
42
43
Colofon
Ontwikkelplan Integraal Veiligheidsplan Gemeente Dinkelland 2024 – 2026 Gemeente Dinkelland Juli/augustus 2024 Opgesteld door Joris Heerkens en Merel Ensink Opmaak Marcel Grotens Contactgegevens Breullaan 1b 3971 NG Driebergen T: 085 401 64 09 info@veiligheidenhandhaving.nl veiligheidenhandhaving.nl © 2024, Adviesbureau voor Veiligheid & Handhaving
44