Raadsvoorstel voorbereidings- en investeringskrediet Alton.pdf

RAADSVOORSTEL Zaaknummer: Onderwerp: Datum raadsvergadering: Agendapunt:

0000279641 Voorbereidings- en investeringskrediet Alton Invullen door de griffie Invullen door de griffie

Portefeuillehouder: Programma begroting:

F. Hoekstra Programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat Programma 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing

Publiekssamenvatting Het college stelt de gemeenteraad voor om € 910.000 beschikbaar te stellen voor ontwikkelingen in het Alton-gebied in Heerhugowaard. Met dat geld wordt in de zomer van 2022 gestart met het uitvoeren van verkeersmaatregelen (€ 760.000), zoals eerder opgenomen in het Verkeersplan Alton. De werkzaamheden zijn dan op tijd klaar om Heerhugowaard in 2023 en 2024 aan de noordzijde goed bereikbaar te houden als de spoorondertunneling op de Zuidtangent wordt gerealiseerd. Het overige geld (€ 150.000) wordt ingezet om de afspraken over toekomstbestendigheid en verduurzaming uit het Gebiedsakkoord Alton (2019) na te komen.

Voorgesteld besluit De gemeenteraad besluit: 1. Een voorbereidingskrediet van € 150.000,- beschikbaar te stellen voor de directe continuering va de uitvoering van de benodigde werkzaamheden van het projectplan opgesteld in het kader van het Gebiedsakkoord Alton (2019), te dekken uit de reserve, ‘projecten leefomgeving en voorzieningen’; 2. Een investeringskrediet van € 760.000,- beschikbaar te stellen voor de korte termijn maatregelen van het Verkeerplan Alton en de kapitaallasten ter grootte van € 28.000 voor de komende dertig jaar structureel in de meerjarenbegroting te verwerken.

Inleiding Aanleiding In januari 2019 is het Gebiedsakkoord Alton en omliggende buitengebied ondertekend door de stakeholders, waaronder de gemeente Heerhugowaard, Provincie Noord-Holland, Greenport NHN, Ontwikkelingsbedrijf NHN, ondernemersvereniging OVAL, Rabobank, gemeente Koggenland en HVC. Het gebiedsakkoord heeft de juridische status van een intentieovereenkomst met inspanningsverplichtingen, waarin partijen met elkaar gezamenlijke doelstellingen en concrete acties afspreken. Ten aanzien van deze acties gaan partijen inspanningsverplichtingen met elkaar aan, eindigend uiterlijk op 31 december 2030. Om uitvoering te geven aan de gemaakte afspraken is voor wat betreft de gemeentelijke inspanningen een projectplan opgesteld. Het college van de gemeente Heerhugowaard heeft in september 2019 ingestemd met het projectplan. Vervolgens is een start gemaakt met de uitvoering. Anno 2022 is gelet op de actualiteiten in de glastuinbouw (energieprijzen en het verduurzamingsvraagstuk) en ontwikkelingen in het gebied (diverse ondernemers gaan op korte

termijn uitbreiden: Amigo Plant, Rubens kwekerijen, Bianca Lelies) actualisatie van het projectplan van belang, aangevuld met een actualisatie van de begroting om zo het voorbereidingskrediet te waarborgen. Belangrijke pijler in het gebiedsakkoord van Alton is het Verkeersplan Alton. Deze is in de zomer van 2020 in het college van Heerhugowaard vastgesteld. De korte termijn maatregelen uit dit plan maken het gebied verkeersveiliger en lopen daarin ook vooruit op toekomstige bedrijfsuitbreidingen. Zo zal het bedrijf Amigo Plant fors gaan groeien in Alton en daarnaast zijn er ook andere uitbreidingsplannen van andere ondernemers in Alton. Het is gewenst de uitvoering van de werkzaamheden in de zomer van 2022 te starten. Daarmee is de verwachting de werkzaamheden te kunnen afronden voor de werkzaamheden aan de wegen en spoorondertunneling Zuidtangent starten. De benodigde investeringen voor de korte termijn maatregelen kosten € 760.000,- en zijn gericht op de verbetering van de verkeersveiligheid. Indien de gemeenteraad hier voor de zomer nog instemt, dan kunnen deze verkeersmaatregelen in Alton dit jaar nog starten. Belang Vanaf 2013 wordt door betrokken partijen samengewerkt aan de revitalisering van het Altongebied.

De wijze waarop de afgelopen 9 jaar gezamenlijk is opgetrokken door de diverse stakeholders heeft geresulteerd in de aanleg van een warmtenet, de aanleg van infrastructuur ten behoeve van glasvezelinternet, het beschikbaar komen van verplaatsingssubsidies (POP3), het opstarten van verplaatsingscasussen, voorbereidingen voor de ontwikkeling van een geothermiebron en opstart van gesprekken over alternatieve energiemogelijkheden in de vorm van zonne- en windenergie. Ook met Liander lopen op dit moment vanuit Alton gesprekken met betrekking tot het energienet. Door instemming met het geactualiseerde projectplan en het beschikbaar stellen van budget, kunnen de inspanningsverplichtingen zoals vastgelegd in het gebiedsakkoord Alton (2019) worden nagekomen. De korte termijn maatregelen van het Verkeersplan Alton dienen bij voorkeur voor de spoorondertunneling van de Zuidtangent te zijn doorgevoerd om Heerhugowaard ook in 2023 en 2024 bereikbaar te houden aan de noordzijde van Heerhugowaard. Centrale vraag Om uitvoering te geven aan het Gebiedsakkoord Alton zijn de gemaakte afspraken voor wat betreft de gemeentelijke inspanningen in een projectplan opgenomen en recentelijk geactualiseerd.

Daarnaast is het projectplan een middel om de deelprojecten integraal te beschouwen en de meekoppelkansen te identificeren op het gebied van economie & landbouw, energie & klimaat en verkeer & vervoer. De vraag waar we nu voor is staan is of de raad budget vrij wil maken om de continuering van de uitvoering van de werkzaamheden in Alton te waarborgen.

Beoogd effect In het Gebiedsakkoord Alton (2019) zijn de gezamenlijke doelstellingen en afspraken vastgelegd om een toekomstbestendig glastuinbouwgebied, te realiseren. De doelstellingen zijn ingedeeld in de thema’s ‘energie’, ‘ruimte’ en ‘bereikbaarheid & veiligheid’. Deze doelstellingen zijn vervolgens uitgewerkt in afspraken. De afspraken leiden tot een aantal deelprojecten die de gemeente Dijk en Waard faciliteert of uitvoert. In het projectplan zijn deze deelprojecten verder uitgewerkt. Het project heeft zijn eigen risicoparagraaf in het projectplan en bewaking via het projectteam Alton.

2

Kader ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Gebiedsvisie Alton, 30 mei 2017 Gebiedsakkoord Alton, 2019 Gebiedsvisie Alton Energie, 2020 Verkeersplan Alton, 2020 Garantstelling aansluiting warmtenet, instemming gemeenteraad d.d. 7 november 2017 Letter of Intent Slim Energienet Heerhugowaard, ondertekend door gemeente Heerhugowaard d.d. 16 november 2016 Structuurvisie 2020, 1 juni 2011 Omgevingsvisie Dijk en Waard, 2021 Provinciale structuurvisie / Omgevingsvisie NH2050 en PRV Lokale energiestrategie Heerhugowaard (LES) en RES Transitievisie Warmte Heerhugowaard Geothermie Alton Nota ruimtelijke kwaliteit Heerhugowaard 2016 Groenvisie HHW 2020-2040 Groenbeleidsplan 2021-2026 Beleidsprogramma Klimaatadaptatie 2021-2026 Lokale energiestrategie Heerhugowaard (LES) Transitievisie Warmte Heerhugowaard Omgevingsprogramma Mobiliteit Meerjarig Onderhoudsplan (MJOP) Begroting 2022 Inkoop- en aanbestedingsbeleid

Motivering per besluitpunt 1. Een voorbereidingskrediet van € 150.000,- beschikbaar te stellen voor de uitvoering van de benodigde werkzaamheden in het kader van het Gebiedsakkoord Alton, te dekken uit de reserve,‘projecten leefomgeving en voorzieningen’; a. Met het Gebiedsakkoord Alton en omliggende buitengebied (v5.6) zijn gemeentelijke inspanningsverplichtingen aangegaan: inbreng capaciteit gemeente van belang: Om de gebiedsontwikkeling in Alton te laten slagen, om te komen tot een toekomstbestendig duurzaam glastuinbouwgebied, is bijdrage van alle partners in het gebiedsakkoord van belang. Ook vanuit de gemeente wordt op verschillende deelprojecten (uitvoering Verkeersplan, gebiedsvisie Alton-Vaandel-Noord en faciliteren bedrijvigheid – o.a. Amigo - ) inzet vereist zoals afgesproken. Een groot deel van de kosten voor de komende tijd heeft te maken met inhuur van capaciteit, de bemensing van de deelprojecten en afstemming over de deelprojecten met partners van het Gebiedsakkoord Alton. b. Ondernemers faciliteren in een bloeiende glastuinbouwmarkt. Het faciliteren van ondernemers staat als belangrijk Economisch punt opgenomen in het collegeprogramma. Er is nog altijd sprake van groeiende economie in de glastuinbouw. Deze sector zorgt voor veel werkgelegenheid in onze gemeente, ook bij aanvullende diensten.

Met het concentreren van glastuinbouw wordt toegewerkt om zo efficiënt (duurzaam) te werken. c. Duurzaamheidsperspectief: Het Glastuinbouwgebied Alton is een voorbeeld van gebiedsontwikkeling, waar de transformatie door samenwerking in afgelopen jaren sterk is doorgevoerd en dient vanuit duurzaamheidsperspectief ook komende tijd verder te transformeren. In Alton wordt 1/3e van de energie van Heerhugowaard verbruikt. Om voor Dijk en Waard in te zetten op een ambitie om snel CO2 neutraal te worden, is de verdere

3

d. e.

verduurzaming van Alton essentieel. Samenwerking met partners en het bekijken van diverse alternatieven (wind, zon en geothermie) is komende tijd essentieel. Het budget ten behoeve van de werkzaamheden zoals opgenomen in het projectplan draagt bij aan deze transformatie. Dit voorbereidingskrediet te verwerken in de begroting ten laste van de reserve ‘projecten leefomgeving en voorzieningen’. Mogelijk gronduitgifte Alton III : komende tijd wordt ook onderzoek verricht naar verruiming van de werklocatie Vaandel Midden. Onderzocht wordt nog in hoeverre voor dit gebied een grondexploitatie voor een bedrijfsterrein kan worden verruimd of dient te worden opgesteld. In deze studie kan ook worden onderzocht of voor een werklocatie Alton III een grondexploitatie kan worden opgesteld, aangezien gemeente hier ook gronden in eigendom heeft. In dit laatste geval kunnen kosten op termijn worden overgeheveld.

2. Een investeringskrediet van € 760.000,- beschikbaar te stellen voor de korte termijn maatregelen van het Verkeerplan Alton en de kapitaallasten ter grootte van € 28.000 structureel voor de komende dertig jaar in de meerjarenbegroting te verwerken. a.

b.

De investeringen in het wegenstelsel kan in 30 jaar worden afgeschreven. Voorgesteld wordt in vanaf de begroting 2023 jaarlijks € 28.000,- extra aan kapitaallasten op te nemen voor de komende 30 jaar, te beginnen in de meerjarenbegroting 2023, 2024, 2025. Bijdrage ondernemers: Er is een investeringskrediet van € 760.000,- berekend. Momenteel wordt een onderzoek opgezet hoe de ondernemers ook een bijdrage gaan leveren aan de investeringen. Daarvoor wordt ook nog onderzoek opgezet voor de bijdrage Nota Bovenwijkse Kosten (NBK) t.b.v. ten behoeve van glastuinders, om zo ook de kosten van deze fase te verdelen. Het is aannemelijk dat het huidige voorbereidingskrediet niet toereikend is, te meer het gebiedsakkoord ook tot en met 2030 loopt. Op basis het onderzoek bijdrage NBK t.b.v. glastuinbouw kan een definitief bestedingsplan worden opgesteld en de raad worden gevraagd om extra voorbereidingskrediet beschikbaar te stellen.

Kanttekeningen en risico’s ▪ In de Structuurvisie 2020 is het uitgangspunt dat het Altongebied in ruimtelijke zin niet wordt uitgebreid. De Gebiedsvisie, opgesteld door de stakeholders, wijkt hiervan af en gaat uit van uitbreiding van het glasconcentratiegebied ten zuiden van de Hasselaarsweg (Alton III). Hiertoe is in 2018 de glasgrens reeds gewijzigd door de provincie. De geldende bestemming van deze gronden betreft nog bedrijventerrein (De Vork 2007). Op grond van het besluit van de provincie kan de gemeente het bestemmingsplan De Vork (deels) wijzigen naar de bestemming Agrarisch – 1 (glastuinbouw). Hiertoe dient de raad in te stemmen met een bestemmingsplanwijziging. Als bestemmingsplanwijziging voorzienbaar is, zal de gemeente hiertoe een voorbereidingsbesluit nemen. ▪ Alton III is gelegen binnen De Vaandel-Noord. Voor de Vaandel-Noord ligt een opgave voor de realisatie van een opstelterrein voor ProRail en aanverwante bedrijvigheid. Het benodigd ruimtebeslag voor deze activiteiten wordt steeds duidelijker. Deze ontwikkelingen leiden tot het maken van strategische keuzes voor het ruimtegebruik in De Vaandel-Noord en Alton III. Voor het deelproject uitbreiding glasareaal wordt voorzien in het opstellen van een visie voor dit gebied.

4

Alternatieven ▪ Indien niet wordt ingestemd met het voorbereidingskrediet kan dit project vanuit de gemeente niet actief worden bestuurd. Daardoor komen de afspraken van het Gebiedsakkoord onder druk te staan. Vanuit de economische doelstellingen van de gemeente en duurzaamheidsambities van de gemeente is niets doen geen optie, te meer omdat ondernemersinitiatieven dan niet worden gefaciliteerd en de nodige verduurzaming –het glastuinbouwconcentratiegebied Alton neemt 1/3e van het energieverbruik van Heerhugowaard voor haar rekening– de gemeentelijke ambities tot CO2 neutraliteit vertraagd. ▪ Het investeringskrediet voor de verkeersmaatregelen kan ook met de begroting worden gevraagd. Dit wordt echter afgeraden. Wachten op de begroting geeft vertraging in deze werkzaamheden tot in 2023, waardoor overlap met de werkzaamheden in de Zuidtangent gaat komen. Hierdoor dreigt Heerhugowaard dan minder goed bereikbaar te zijn eind 2023. ▪ Andere partijen in het Gebiedsakkoord Alton of de ondernemers de kosten laten betalen. In het Gebiedsakkoord is afgestemd dat er verschillende partijen diverse deelprojecten begeleiden. Zo zal HVC (in samenwerking met de andere partijen) zich hard maken voor het verder aangelegd krijgen van het warmtenet en verduurzaming en wordt daar nu ook (in tijd en energie) fors in geïnvesteerd.

De wegen zijn openbaar toegankelijk en mede daarom een gemeentelijke (dan wel provinciale indien het gaat om N-wegen) aangelegenheid. De bijdrage van de ondernemers wordt ook in het kader van het NBKonderzoek nader in beeld gebracht welke methodiek hiervoor is toe te passen.

Samenwerking en participatie Essentieel in Alton is het Gebiedsakkoord 2019, waar alle betrokken partijen zich aan hebben gecommitteerd. Dat betekent ook dat er continue afstemming is in projectgroep, regiegroep en stuurgroep Alton. Ook wordt met het bestuur van OVAL met regelmaat overlegd. In het kader van het project worden diverse gesprekken gevoerd met belanghebbenden op het gebied van economie & landbouw, energie & klimaat en verkeer & vervoer. Om zo ook de diverse projectdoelen van het Gebiedsakkoord te kunnen behalen. In het kader van Verkeersplan Alton wordt ook na doorvoering van de maatregelen op korte termijn onderzoek verricht om de werkzaamheden op middellange en lange termijn voor te bereiden. Kortom, in dit Gebiedsakkoord staat samenwerking centraal en worden met alle benodigde stakeholders in het veld afgestemd om de belangen blijvend te verkennen en te kijken op welke manier ontwikkelingen kunnen worden ingepast en waar kan worden samengewerkt (ook met andere partijen en de omgeving) aan de transformatie van het gebied. Om te komen tot een integraal plan voor participatie en communicatie wordt afgestemd met team communicatie en samenwerking.

Heeft het voorstel financiële gevolgen? In het projectplan is een projectbegroting uitgewerkt en is de financiële dekking per deelproject beschreven. De afspraken op het gebied van bereikbaarheid en verkeersveiligheid vragen om uitvoeringsbudget: deze is opgenomen in de secundaire begroting van 2022. Gelet op de activiteiten wordt voorgesteld om een voorbereidingskrediet op te nemen voor het Alton-gebied voor de benodigde activiteiten, onderzoeken en uitvoeringsmaatregelen van in totaal € 150.000, te dekken vanuit de reserve, ‘projecten leefomgeving en voorzieningen’. Voor de korte termijn maatregelen zoals opgenomen in het verkeersplan Alton is een investeringskrediet van € 760.000,- benodigd. De kapitaallasten worden structureel voor de

5

komende dertig jaar verantwoord, ter grootte van € 28.000. Dit dient ook voor 2023, 2024 en 2025 in de meerjarenbegroting te worden verwerkt. Voor het initiële verkeersplan is eenmalig gereserveerd om te besteden in 2022. Voor het opstellen van het initiële verkeersplan voor het Alton-gebied wordt in 2022 € 40.000,- beschikbaar gesteld. Daarnaast wordt nog gekeken op welke wijze de ondernemers van Alton een bijdrage kunnen verlenen. Hiervoor is onderzoek opgestart, zoals in november 2021 in de gemeenteraad besloten. In de gemeenteraad van Heerhugowaard zijn in november 2021 nog financiën beschikbaar gesteld ten behoeve van: ‘Uitwerking Verkeersplan Alton, o.a. aansluiting Schoutenbosweg met de N242’ ad. € 100.000,-. Hiervoor worden diverse deelonderzoeken opgestart, waaronder: 1) Onderzoek naar integratie Verkeersplan Alton – De Noord, optimalisatie aantakkingen op middellange en lange termijn op N242; 2) Onderzoek inventarisatie bijdrage private partijen (ondernemers Alton) bij publieke investeringen (infra); 3) Onderzoek en keukentafelgesprekken mobiliteitsmanagement bedrijven Alton aan initiatieven regio (en landelijke verkeerscampagnes). Activiteiten die kunnen volgen uit de onderzoeken, sec de uitvoering van het verkeersplan en mogelijke aanpassingen van de weginfrastructuur, worden meegenomen in de begroting 2023.

Communicatie ▪ De gemeenteraad wordt geïnformeerd over de ontwikkelingen binnen het Altongebied met de uitnodiging voor de Kom in de Kas-dagen op 11 juni 2022. Deze uitnodiging wordt nog nader door het bestuur van OVAL toegestuurd. Zo kan de gemeenteraad op korte termijn bij de gebiedsontwikkeling van Alton worden betrokken. Ongeveer drie jaar geleden is al een bezoek georganiseerd voor de vorige raad en daarom wordt nu voorgesteld om bij de kom-in-de-Kasdagen juist ook de raadsleden uit te nodigen. Met ook aanwezigheid van gemeente kan dan toelichting worden gegeven op de opgaven die voorliggen. Onderwerpen zijn de ontwikkelingen in Alton I en II (herstructurering en nieuwe vestigers), de uitbreiding van Alton III en de realisatie van de geothermiebron. De thema’s ruimte en duurzaamheid worden benadrukt. ▪ Met collegeberichten wordt de raad periodiek geïnformeerd over de stand van zaken voor wat betreft de herstructurering. Voor de geothermielocatie wordt voorzien in een aanvullend communicatietraject, aansluitend op het omgevingsmanagement door N.V. HVC. ▪ Er wordt structureel aan de bestuurlijke en ambtelijke opdrachtgever, het college en de raad gerapporteerd. Hierbij wordt aangesloten op de P&C-cyclus.

Om te komen tot een integraal plan voor participatie en communicatie wordt afgestemd met team communicatie en samenwerking Uitvoering ▪ Er wordt structureel aan het college en de raad gerapporteerd. Het project heeft zijn eigen risicoparagraaf in het projectplan en bewaking via het projectteam Alton. ▪ Monitoring en evaluatie zal plaatsvinden via de besluitvorming rondom de afzonderlijke casussen en financieel via gebruikelijke rapportages. ▪ De uitvoering van de verkeersmaatregelen korte termijn wordt begeleid door het Ingenieursbureau van onze gemeente. Bijlagen die onderdeel uitmaken van het besluit n.v.t.

6

RAADSBESLUIT Onderwerp: Zaaknummer:

Voorbereidings- en investeringskrediet Alton 0000273438

Raadsvergadering: Agendapunt:

Invullen door de griffie Invullen door de griffie

De raad van de gemeente Dijk en Waard; Gelet op het feit dat het college de gemeenteraad voorstelt om € 910.000 beschikbaar te stellen voor ontwikkelingen in het Alton-gebied in Heerhugowaard. Met dat geld wordt in de zomer van 2022 gestart met het uitvoeren van verkeersmaatregelen (€ 760.000), zoals eerder opgenomen in het Verkeersplan Alton. De werkzaamheden zijn dan op tijd klaar om Heerhugowaard in 2023 en 2024 aan de noordzijde goed bereikbaar te houden als de spoorondertunneling op de Zuidtangent wordt gerealiseerd. Het overige geld (€ 150.000) wordt ingezet om de afspraken over toekomstbestendigheid en verduurzaming uit het Gebiedsakkoord Alton (2019) na te komen besluit: 1. Een voorbereidingskrediet van € 150.000,- beschikbaar te stellen voor de directe continuering va de uitvoering van de benodigde werkzaamheden van het projectplan opgesteld in het kader van het Gebiedsakkoord Alton (2019), te dekken uit de reserve, ‘projecten leefomgeving en voorzieningen’; 2. Een investeringskrediet van € 760.000,- beschikbaar te stellen voor de korte termijn maatregelen van het Verkeerplan Alton en de kapitaallasten ter grootte van € 28.000 structureel in de meerjarenbegroting te verwerken.

Vastgesteld in de openbare vergadering van datum invullen door de griffie De griffier,

De voorzitter,

{{esl:Signer1:Capture:size(320,100)}}

{{esl:Signer2:Capture:size(320,100)}}