IS E37. GGD Hollands Noorden, vaccineren en testen nummer 34 – 2 december 2021.pdf

nummer 34 - 2 december 2021

VACCINeren & testen Update tweeWekelijkse verzameling van actualiteiten over de coronavaccinatie

Volgende week: Prikweek voor zorgmedewerkers Volgende week heeft GGD Hollands Noorden op de vaccinatielocaties ruimte gereserveerd om zo’n tien- tot vijftienduizend medewerkers uit de zorg van een boosterprik te voorzien. Ook aan het begin van de vaccinatiecampagne (januari van dit jaar) had de GGD een rol bij het vaccineren van medewerkers uit de zorg. Zorginstellingen zorgen er zelf voor dat hun mede­

Jolanda Buwalda, voorzitter Raad van Bestuur

Omring: ‘Bij Omring stellen we de cliënt centraal en dus de medewerkers op één. We zijn daarom ont­

zettend blij dat we deze week onze bewoners heb­ ben gevaccineerd. En dat vanaf volgende week alle zorgprofessionals in nauwe samenwerking met de

GGD gevaccineerd kunnen worden. We hopen hier­ mee een zorginfarct in onze regio te voorkomen.’

werkers een uitnodiging ontvangen. Met deze actie

Niet alle zorgmedewerkers hoeven zich te melden

zorgmedewerkers zo laag mogelijk te houden,

zijn ook zorginstellingen die de boosterprik zelf

wordt geprobeerd het aantal besmettingen onder

zodat de continuïteit van zorg gewaarborgd wordt.

De GGD spreekt van een hele constructieve samen­ werking met de verschillende zorgpartijen.

Door GGD Hollands Noorden is op basis van de landelijk geboden mogelijkheden een plan uit­

gewerkt, waarbij diverse zorgpartijen in de regio

op een van de vaccinatielocaties van de GGD. Er verstrekken aan hun medewerkers. Ziekenhuis­ personeel, huisartsen en medewerkers van de

Regionale Ambulancedienst worden daarnaast

sinds vorige week in het ziekenhuis van Alkmaar gevaccineerd. Ook GGZ Noord-Holland-Noord

staat in de startblokken om te gaan boosteren.

betrokken zijn. Meerdere zorgaanbieders, zoals

Zorginstellingen die hun medewerkers volgende

om de boostercampagne tot een succes te maken.

zich tot aanstaande vrijdag (12.00 uur) melden via

Omring, zijn daarbij de GGD te hulp geschoten De GGD is daar erg blij mee.

week door de GGD willen laten vaccineren, kunnen info-vaccinatie@ggdhn.nl

VACCINeren & testen

2

nummer 34 - 2 december 2021

Ook booster voor 18- tot 60-jarigen Het kabinet heeft besloten dat ook mensen onder de 60 jaar een COVID-19-booster­ vaccinatie kunnen krijgen nadat 60-plussers, bewoners van zorginstellingen en zorg­ personeel met direct patiëntencontact aan de beurt zijn geweest. De Gezondheidsraad benadrukt dat het belangrijk blijft als eerste de ouderen en bewoners van zorginstellingen een boostervaccinatie te geven. Daarna kan het gezondheidswinst opleveren om mensen tussen 18 en 60 jaar een booster te geven. Alle vaccins beschermen nog goed tegen ernstige ziekte, maar er zijn tekenen dat de bescherming wel wat terugloopt. Nu het aantal besmettingen hoog is, neemt ook het risico toe dat gevacci­

neerden onder de 60 jaar ernstig ziek worden.

Een booster­vaccinatie kan de bescherming van deze groep verbeteren.

Van oud naar jong De Gezondheidsraad adviseert bij de booster­

De Gezondheidsraad adviseert de volgorde van

onderscheid te maken naar eerder gekregen vaccin.

aanleiding in de volgorde rekening te houden met

vaccinatie van mensen tussen 18 en 60 geen

Sinds de toelating van de vaccins was bekend dat de vaccins van AstraZeneca en van Janssen een

lagere bescherming geven tegen infecties dan de vaccins van Pfizer en Moderna. Dat geldt ook in enige mate voor de bescherming tegen zieken­ huisopname, maar die is nog steeds hoog en

de verschillen tussen de vaccins zijn niet groot. Verdere prioritering kan bovendien leiden tot

lagere bescherming van gevaccineerden met het Janssenvaccin of het vaccin van AstraZeneca.

Covid-pil

minder effectief dan gehoopt

mensen die al een andere aandoening hebben. Er zijn geen gegevens die erop wijzen dat de

werking van de vaccins minder goed is bij bepaalde groepen, met uitzondering van de mensen met een ernstige immuunstoornis. Zij hebben om die reden al een derde prik gekregen. De Gezondheidsraad adviseert de vaccins van Pfizer/BioNTech en

Moderna te gebruiken als booster, ongeacht het

vaccin dat is gebruikt voor de primaire vaccinatie.

vertraging. De voordelen van een efficiënte

uitvoering wegen op tegen de relatief geringe

oud naar jong aan te houden. De raad ziet geen

Verder geldt dat tussen de booster en de laatste dosis van de primaire vaccinatie ten minste 6 maanden moet zitten.

De anti-Covid-pil van farmaceut MSD blijkt minder effectief dan gedacht. Uit de meest recente klinische studies blijkt dat het medicijn ongeveer 30 procent bescherming biedt tegen sterfte of opname in het ziekenhuis, zo meldt het bedrijf. Eerder leek het erop dat het in 50 procent van de gevallen zo zou zijn. Het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) moet het medicijn officieel nog goedkeuren, maar heeft al wel toestemming gegeven het middel voor te schrijven.

VACCINeren & testen

3

nummer 34 - 2 december 2021

Mensen geboren in 1941 kunnen afspraak maken Mensen geboren in 1941 kunnen online een afspraak inplannen bij de GGD voor een corona boostervaccinatie. Dit kan via www.coronavaccinatieafspraak.nl. Voor een online afspraak is het niet nodig om op de uitnodigingsbrief te wachten. Wie liever een telefonische afspraak maakt, moet wel eerst de brief afwachten. GGD GHOR Nederland roept mensen op zoveel moge­

GGD schroeft capaciteit testen en vaccineren op

lijk een afspraak te maken via het digitale portaal. Dit gaat sneller en voorkomt dat

Met het openen van een tijdelijke test­

het callcenter overbelast raakt. Wie zelf

locatie in Wervershoof en een vaccinatie­

niet digitaal vaardig is, kan hulp vragen

locatie in Hem verruimt GGD Hollands

aan familie, buren of vrienden. Ook de

Noorden de capaciteit om te testen en

bibliotheek kan hulp bieden.

te vaccineren.

De boostervaccinatie kan gehaald worden

In samenwerking met de betrokken gemeenten

Wie na deze laatste vaccinatie alsnog positief

teitsuitbreiding van de GGD-taken mogelijk

6 maanden na de laatste coronavaccinatie.

getest is op corona, moet 6 maanden wachten

vanaf het moment waarop hij of zij corona heeft gehad. Eerder kan de afspraak niet ingepland

worden. In de coronacheck-app kunnen mensen hun laatste vaccinatiedatum checken.

Voor de booster worden mRNA-vaccins ingezet

zijn twee onderkomens gevonden, die de capaci­ maken. Volgende week wordt tennishal STEBO

(Torenweg 44) omgebouwd tot vaccinatie­locatie. Daarmee wordt een betere dekking van de regio West-Friesland gerealiseerd voor het vaccineren tegen corona. De nieuwe vaccinatielocatie gaat op maandag 13 december open.

(Moderna of Pfizer). Het maakt niet uit welk

De nieuwe vaccinatielocatie krijgt de beschikking

keuzemogelijkheid.

rond de 1.750 bezoekers per dag aan.

vaccin iemand eerder heeft gehad. Er is geen

over zes tot acht vaccinatielijnen en kan daarmee Naar verwachting blijft de locatie voor langere tijd operationeel.

Walk trough in Wervershoof Ook komt er in West-Friesland een extra

testlocatie. Om de druk op de testlocatie in

Hoorn/Zwaag op te vangen, opent GGD Hollands Noorden vanaf halverwege volgende week een tijdelijke testlocatie in Wervershoof. In het bedrijfspand van Verdonk Broccoli aan de Liederik 3 wordt een tijdelijke testlocatie

ingericht, die naar verwachting een maand in

gebruik zal zijn. De testlocatie in Wervershoof

wordt een walk trough, dus geen testplek waar mensen in de auto blijven zitten voor een test.

VACCINeren & testen

4

nummer 34 - 2 december 2021

Aanpassing beleid neusverkouden kinderen 4 tot en met 12 jaar In de kamerbrief van 26 november is door het kabinet aangekondigd dat kinderen in de basisschoolleeftijd (4 tot en met 12 jaar)

om zoveel mogelijk de testen voor kinderen van

4 tot en met 12 jaar met verkoudheidsklachten te regelen.

bij klachten thuis moeten blijven en getest moeten worden. Het beleid rondom neus­ verkouden kinderen is dus aangescherpt. Dit heeft tot gevolg dat kinderen vanaf 4 jaar bij (milde) verkoudheidsklachten (zoals loop­ neus, neusverkoudheid, niezen en keelpijn) en/of af en toe hoesten voordat zij getest zijn en een negatief testresultaat hebben, niet naar school of opvang (BSO, gastouder­ opvang) mogen. Het kabinet heeft afgelopen vrijdag besloten dat bovenstaande maatregel zo snel mogelijk gaat

gelden en dat uitwerking van het beleid door het RIVM en GGD GHOR Nederland wordt gedaan.

Gelijktijdig is echter het beleid reeds opgenomen in een aantal delen van de communicatie vanuit Rijks­ overheid. Daardoor is enige verwarring ontstaan over de ingangsdatum van dit nieuwe beleid.

De handreiking Neusverkouden kinderen en andere

Voor kinderen van 4 tot en met 12 jaar blijft wel het volgende gelden:

• Kinderen mogen met bekende chronische

luchtwegklachten, astma of hooikoorts zonder koorts en/of benauwdheid naar school en/of

opvang. Aan scholen wordt gecommuniceerd dat hier géén verklaring van een arts voor nodig is,

om vragen aan de huisarts of jeugdgezondheids­ zorg hierover te voorkomen.

• Kinderen die recent (binnen 8 weken na de

positieve test) hersteld zijn van een corona-

infectie hoeven niet opnieuw getest te worden bij milde klachten.

• Kinderen die niet getest worden blijven thuis

totdat zij 24 uur volledig klachtenvrij zijn. Als het kind aanhoudende milde klachten heeft, mag het weer naar opvang of school 7 dagen nadat de klachten zijn begonnen. Tenzij er nog een quarantaineadvies geldt vanuit het BCO.

relevante documenten worden in de loop van deze

Voor kinderen van 0 tot en met 3 jaar blijft het

overheid (passief) gecommuniceerd dat het nieuwe

gel­den. Dit houdt in dat zij met verkoudheids­

week aangepast. Daarnaast wordt vanuit Rijks­

beleid is ingegaan en dat kinderen moeten worden getest bij de GGD. Aan de GGD’en wordt gevraagd

pro­tocol Neusverkouden kinderen onveranderd klachten en/of af en toe hoesten naar de opvang mogen.

VACCINeren & testen

‘Samen problemen oplossen kent z’n grenzen’

5

Het is in het dertigjarig bestaan van de stichting Kinderopvang

nummer 34 - 2 december 2021

telkens geprobeerd te problemen op te lossen

door bijvoorbeeld ook onze pedagogische coaches

of managers op een groep te zetten. Maar dat kent natuurlijk z’n grenzen, want ook de andere werk­ zaamheden gaan door.”

Alkmaar (SKOA) een onge­

Begrip

bruike­lijke

Het besluit van SKOA wordt goed en met begrip

stap. De deuren van de kinder­ opvangorganisatie, waar ook kinder­dag­ verblijf Kiddies valt, gaan tussen kerst en oud en nieuw een week dicht. Een adempauze voor alle medewerkers. Het enorme verant­

ontvangen door de ouders die hun kinderen

onderbrengen bij de organisatie. Nicole Spoolder: “Toen het bekend werd dat we een paar dagen zullen sluiten, kregen we al snel reacties als:

‘Wat goed dat jullie dit doen. Een goed besluit. Jullie hebben dit zo verdiend.’”

woordelijkheidsgevoel, de aangescherpte coronamaatregelen en het oplopende ziekte­ verzuim spelen de medewerkers parten. Daardoor wordt het volgens manager Nicole Spoolder steeds moeilijker de bezetting van de groepen sluitend te krijgen. “We hebben het, net als veel andere organisaties, in deze coronatijd behoorlijk voor de kiezen

gekregen”, zegt Spoolder. “Tot nu toe hebben we door de aangescherpte coronamaatregelen één

keer een groep niet kunnen openen. Maar het is

soms wel echt kunst- en vliegwerk om de roosters sluitend te krijgen. Collega’s waren bereid extra te werken en verschoven van groep of vestiging

om sluiting te voorkomen. Bovendien konden ze nauwelijks verlof opnemen. Samen hebben we

Volgens Nicole Spoolder komt het besluit om

tijdelijk de deuren te sluiten voor ouders niet als

donderslag bij heldere hemel. “Op iedere vestiging was zichtbaar dat we moesten roeien met de riemen die we hadden.” Ouders die in de

problemen komen door de sluiting worden geholpen door SKOA/Kiddies. “We bieden voor deze gezinnen

noodopvang aan. Ouders die geen

gebruik maken van de noodopvang

worden door ons volledig gecom­ penseerd.”

Manager Nicole Spoolder

VACCINeren & testen

6

nummer 34 - 2 december 2021

Operatie boosterprik voor zorg­ instellingen van start De vaccinatiecampagne in Nederland is een nieuwe fase ingegaan. Samen met de zorginstellingen is een plan van aanpak voor de zogenoemde boosterprik opgesteld. De GGD speelt een belangrijke rol bij het vaccineren van vooral de bewoners van zorginstellingen zonder een eigen medische dienst. “Aanvankelijk was het de bedoeling dat wij vanaf 1 januari aan de slag zouden gaan bij deze instellingen”, zegt Wendy Haverkort van het coronateam van GGD

Aanmelden

Hollands Noorden. “Maar we hebben een

Van de 150 instellingen die naar verwachting

versnelling gerealiseerd waardoor het prikken nu al op enkele plekken wordt gedaan. En binnenkort volgen nog veel meer locaties. Dat is mooi nieuws. De medewerking die wij van de instellingen en huisartsen krijgen, helpt daarbij enorm.” De zorginstellingen in de regio die beschikken over een eigen medische dienst, hoeven geen

beroep te doen op de ondersteuning van de GGD. “Zij bestellen zelf de vaccins en organiseren de

vaccinaties. Onze ondersteuning is vooral gericht op de ongeveer 150 zorginstellingen in onze

gebruik gaan maken van de hulp van de GGD, hebben zich inmiddels zo’n 35 gemeld.

“Wij verwachten dat er snel meer zullen volgen”, voorspelt Haverkort. Voor ondersteuning door

de GGD is een centrale aanmelding noodzakelijk (zie kader). Zodra een instelling zich heeft aan­ gemeld, start de GGD in overleg met de zorg­ instelling de noodzakelijke voorbereidingen.

De GGD wordt ook ingezet voor het boosteren

van de doelgroep niet-mobiele-thuiswonenden. Een speciaal mobiel prikteam staat in de start­ blokken om bij deze mensen langs te gaan.

regio die geen eigen medische dienst hebben. Daarbij kunnen wij maatwerk leveren. De ene

instelling heeft meer ondersteuning nodig dan de andere”, zo weet ze.

“Onze hulp kan variëren van het volledig

vaccineren en registreren, tot aan het leveren van

de benodigde spullen als bijvoorbeeld de plaatse­ lijke huisarts aan de gang gaat. En dan zijn er ook nog tussenvormen.”

Aanmelden GGDondersteuning Voor zorginstellingen die gebruik willen

maken van de ondersteuning door de GGD is een speciale aanmeldprocedure ontwikkeld. Hiervan mogen uitsluitend zorginstellingen

of huisartsen gebruik maken. Een aanmeld­ formulier voor zorginstellingen is hier te vinden. Huisartsen die iemand willen

aanmelden in de groep niet mobiele thuis­

wonenden, kunnen hier een registratie doen.

VACCINeren & testen

23 tot 30 november

7

nummer 34 - 2 december 2021

21.192

5.151

24,3%

675.550

Personen getest in teststraten GGD Hollands Noorden

Mensen bleken besmet met coronavirus

van de geteste personen is positief

Gevaccineerd in Noord-Holland-Noord door GGD

Beeld van de afgelopen week Noord-Holland-Noord telt de afgelopen week iets minder (5 procent) besmettingen dan de week ervoor. Wel nam het aantal testen op de GGD-locaties nog toe. Met totaal 21.192 testen ligt dit aantal 10 procent hoger dan de week ervoor. De daling van het aantal besmettingen is deze week gunstig ten opzichte van het landelijke gemiddelde. Daar werd 1 procent meer besmettingen geregistreerd. Het goede nieuws is dat de R-waarde in Nederland afneemt.

Twijfeltelefoon

Het aantal positieve testen onder niet-gevacci­

Erasmus MC heeft samen met huisartsen

neerden ligt hoger (33 procent) dan onder volledig gevacci­neerden (19 procent). Onder inwoners van 12 jaar en ouder is in Noord-Holland-Noord

82,3 procent minimaal één keer gevaccineerd. Landelijk ligt dit percentage op 83.

van LHV Kring Rotterdam een infor­matie­ lijn voor medische vragen over covid­ vaccinatie geopend. Mensen kunnen daar vragen stellen over de coronavaccinatie in relatie tot hun eigen medische toestand. Er zijn mensen die om medische redenen

Wetenswaardig: 86 procent

Het goede nieuws: de R-waarde neemt in Nederland af

van de mensen die zich laten testen na een positieve

zelftest, blijkt ook bij de GGD positief.

Op het coronadashboard

van GGD Hollands Noorden

staat veel informatie over de ontwikke­lingen in onze regio. Zo kan er bijvoorbeeld op

gemeenteniveau worden gekeken naar de ontwikke­lingen van de pandemie.

Het dashboard is hier te bekijken.

twijfelen of zij een covidvaccinatie moeten nemen. Het Erasmus MC wil deze mensen helpen, zodat zij een goede keus kunnen maken. De vaccinatie Twijfeltelefoon is op woensdag en vrijdag van 8.30 tot 13.30 uur bereikbaar. Het nummer is 010-7041500.

De telefoonlijn wordt bemenst door medische

professionals en medisch studenten die volledig op de hoogte zijn van de nieuwste weten­ schappelijke inzichten.

VACCINeren & testen

8

Pas op voor valse e-mails

nummer 34 - 2 december 2021

Militairen helpen op teststraat Vanaf vrijdag is een dertigtal militairen bij GGD

Ouderen in onze regio krijgen valse

Hollands Noorden in opleiding om onder­steu­

e-mails binnen over de boosterprik,

ning te bieden bij het testen. De GGD verwacht

zogenaamd met de GGD als afzender.

dat het defensiepersoneel vanaf volgende week

GGD Hollands Noorden krijgt hier

inzetbaar is. De onder­steuning van de

verschillende berichten over binnen.

militairen is meer dan welkom. Samen met een

De ontvanger krijgt te lezen dat iedere

nieuwe groep GGD-mede­werkers wordt

senior in Nederland verplicht een

geprobeerd aan de grote testvraag te voldoen.

boosterprik krijgt. De GGD verstuurt

Met de komst van de nieuwe GGD-medewerkers

nooit dergelijke e-mails met

en de ondersteuning van Defensie kunnen de

uitnodiging.

teststraten ruimer open. Het streven is dat mensen dan weer binnen de gebruikelijke norm

Deze valse e-mails, ook wel phishing mails

van 24 uur kunnen worden getest.

verstuurd. In de e-mail staat een link.

Niet alleen Hollands Noorden kampt met een

bankomgeving terecht. Deze is nagebouwd.

speelt bij alle GGD’en in het land. De reden hiervoor

genoemd, zijn door heel Nederland

Als daarop wordt geklikt, komt men in een Fraudeurs proberen op deze manier geld afhandig te maken van senioren.

personeelsprobleem op de teststraten. Het probleem is de extreme hoeveelheid testaanvragen die de laatste weken zijn binnengekomen.

Boosterprik is vrijwillig en gratis Mensen worden door de GGD nooit per mail uitgenodigd voor een vaccinatie. Bovendien is de prik vrijwillig en gratis. Geen enkele GGD vraagt om een bankrekening of om

EMA positief over Pfizervaccin voor jonge kinderen

geld over te maken.

Uitnodigen voor de boostervaccinatie gebeurt via een brief van het RIVM.

Soms nodigt GGD GHOR Nederland bepaalde (leeftijds)groepen al eerder uit. Dat gebeurt

via een media-oproep. Lokaal worden soms sms-berichten gestuurd.

Koepelorganisatie GGD GHOR Nederland stuurt alleen afspraakbevestigingen per

e-mail. Die worden automatisch verstuurd

omdat inwoners (online of telefonisch) een afspraak hebben gemaakt. In de afspraak­ bevestigingen staat bijvoorbeeld wat men meeneemt naar de vaccinatie­locatie.

Valse e-mail? Niet openen Nu meer mensen worden opgeroepen voor

een boosterprik, neemt ook de cyber­crimi­

naliteit toe. Fraudeurs hopen geld afhandig te maken van mensen die niet weten hoe

het vaccinatieproces werkt. Het dringende

advies luidt: open de valse e-mails niet en gooi ze ongelezen weg.

Als het aan het Europees Geneesmiddelen­ bureau (EMA) ligt, kunnen ook kinderen van 5 tot en met 11 jaar worden gevaccineerd met het vaccin BioNTech/Pfizer. De experts van het EMA stellen vast dat de voordelen van het vaccin ook voor jonge kinderen zwaarder wegen dan het risico op bijwerkingen. Die zijn doorgaans mild. Het EMA heeft een advies neergelegd bij de Europese Commissie. Of de leeftijdscategorie in Nederland in aanmerking komt voor vaccinatie, is nog niet besloten. De bal ligt nu eerst bij de Europese Unie. Het EMA meldt dat kinderen onder de 12 jaar kunnen volstaan met een lagere dosering. In plaats van 30

microgram, is bij kinderen 10 microgram voldoende

om een vergelijkbare reactie van het immuunsysteem te krijgen. In Nederland werkt de Gezondheidsraad aan een advies aan het kabinet over het al dan niet vaccineren van jonge kinderen. Het is niet bekend wanneer dit advies klaar is. Voor meer informatie: klik hier.

VACCINeren & testen

9

nummer 34 - 2 december 2021

Wat weten we over de Omikronvariant? Vrijdag 26 november heeft de Wereld­ gezondheidsorganisatie de Omikronvariant van het SARS-Cov-2 als Variant of Concern bestempeld. Deze variant is afgelopen week opgedoken in een aantal landen in zuidelijk Afrika en duikt nu ook in andere delen van de wereld op. Uit onderzoek van het RIVM is inmiddels een aantal positieve testen van

naar het aantal

besmettingen met de

omikron­variant is nog

bezig, dus het kunnen er nog meer dan 13 worden. De passagiers met corona verblijven in het

quarantainehotel bij Schiphol. De GGD roept

mensen die sinds maandag van Zuid-Afrika naar Nederland kwamen op om zich te testen.

de Omikronvariant vastgesteld in ons land. Het onderzoek is nog niet afgerond.

Dat naast de besmette mensen die nu in Nederland in isolatie zitten, meer besmettingen in het land

Waar komt het virus vandaan? De variant met de wetenschappelijke naam

B.1.1.529 dook voor het eerst op in Botswana.

Daarna werd het ook aangetroffen in Zuid-Afrika, vooral in de noordelijke provincie Gauteng.

Het verspreidde zich snel door het hele land.

zijn, is aannemelijk. Om te bepalen of het echt zo is voert RIVM een zogenaamde kiemsurveillance uit. Daarvoor worden in laboratoria elke week

duizend willekeurige monsters geanalyseerd van positieve PCR-testen uit het hele land.

Inmiddels is het virus ook vastgesteld in Nederland,

Bij de monsters wordt gekeken naar de bouwstenen

Hongkong, Australië, Israël, Denemarken,

sequentieanalyse. Die bouwstenen worden verge­

België, Italië, Engeland, Duitsland, Tsjechië, Schotland en Portugal.

Waarom is deze variant zorgelijk? De Wereldgezondheidsorganisatie bestempelt de variant als ‘zorgelijk’. De eerste onderzoeks­

resultaten laten zien dat de Omikronvariant zich

waaruit het virus is opgebouwd. Dat heet een

leken met andere monsters, zowel uit binnen-

als buitenland. Zo kan worden vastgesteld of een

bepaalde variant in Nederland aanwezig is of niet. Hoe lang dit onderzoek naar de omikronvariant duurt, is nog niet te zeggen.

sneller verspreidt dan de huidige varianten.

Komen er extra maatregelen?

op 32 plaatsen af. Dat is de structuur die het virus

ook daarvoor is het nu nog te vroeg. Het kabinet

Het spike-eiwit om de cel binnen te komen wijkt

Minister De Jonge zegt dat niet uit te sluiten, maar

gebruikt om in de cellen te komen die ze aanvallen.

heeft afgelopen vrijdag tijdens de persconferentie strengere maatregelen afgekondigd. Daarbij is

Worden we minder ziek van de Omikronvariant?

geen rekening gehouden met de Omikronvariant.

Dat is nog niet bekend. Ook is nog niet duidelijk

variant besmettelijker is, dat het aantal contact­

hoe de virusvariant reageert op mensen die het

coronavirus al eerder hebben gehad. Dit moet nog worden onderzocht.

Deskundigen wijzen erop dat als blijkt dat de

momenten mogelijk nog verder omlaag moet om een verminderingen van het aantal besmettingen te krijgen.

Wordt uitgezocht of de variant zich in Nederland verspreid?

Helpen de vaccins tegen deze nieuwe variant?

De variant is nu aangetroffen bij 13 passagiers

Of de huidige vaccinaties op deze variant reageren,

Nederland zaten. In totaal zaten op die vluchten

test werkt bij deze variant. Of de vaccins werken,

die vrijdag op de vluchten vanuit Zuid-Afrika naar 61 corona-besmette passagiers. Het onderzoek

is nog niet te zeggen. Wel is duidelijk dat de PCRwordt nu op veel plekken onderzocht.

VACCINeren & testen ­

10

Voorrangtest voor teruggekeerde reizigers

zuidelijk Afrika Afgelopen weekend heeft GGD Hollands Noorden reizigers die mogelijk de Omikron­variant hebben opgelopen,

nummer 34 - 2 december 2021

Wetsvoorstellen

bredere inzet corona­toegangs­ bewijs en 2G

opgeroepen zich met spoed te laten testen Het kabinet heeft vorige week drie wets­

en in quarantaine te gaan. Het gaat om ­

reizigers die voor 25 november zijn aan

voorstellen ingediend bij de Tweede Kamer.

gekomen uit Zuid-Afrika, Lesotho, Swazi­

Het gaat om een wetsvoorstel dat de invoer

land (Eswatini), Namibië, Mozambique,

van een 2G-coronatoegangsbewijs alleen

Zimbabwe, Botswana of Malawi.

voor gevaccineerde en genezen personen mogelijk maakt. Daarnaast zijn twee wets­

De dringende oproep geldt ook voor mensen

die geen klachten hebben en gevaccineerd zijn. Voor het maken van een testafspraak is het

speciale telefoonnummer 0800-5005 open­

gesteld. De oproep geldt ook voor reizigers die via een tussenstop elders naar ons land zijn

gereisd. Iedereen die later dan 25 november op

voorstellen naar de Kamer gestuurd die het kabinet in staat stellen corona­toegangs­ bewijzen verplicht te stellen op de werk­ vloer en in het middelbaar beroeps- en hoger onderwijs. Als de wetsvoorstellen worden aangenomen, beschikt het kabinet over een ‘hulpmiddel’ als de epidemio­

Schiphol is aangekomen, hoeft geen contact op

logische situatie daarom vraagt.

Zij zijn op de luchthaven opgevangen en getest.

Op dit moment kan een verplicht corona­

een testafspraak maken via 0800-1202 of

toegang tot culturele activiteiten, evenementen,

te nemen met het speciale telefoonnummer.

Als huisgenoten klachten krijgen, kunnen zij

coronatest.nl. Voor een overzicht van de meest gestelde vragen over het testen van de Omikronvariant: klik hier.

toegangsbewijs (CTB) worden gevraagd bij

georganiseerde jeugdactiviteiten, horeca en

sport. Ook heeft het kabinet een voorstel gedaan om een CTB te kunnen vragen in de niet-

essentiële detailhandel en niet-essentiële dienstverlening op publieke plaatsen.

Een verdere uitbreiding van de toegangs­bewijs­

Coronamaatregelen

op een rij

Tijdens de persconferentie van demis­ sionair premier Rutte en minister De Jonge

plicht in andere sectoren en de striktere toe­

passing van het CTB alleen voor gevaccineerde

of genezen personen kan in de toekomst nood­ zakelijk blijken om een nieuwe snelle stijging van het aantal besmettingen en ziekenhuis­

opnamen tegen te gaan. De voorstellen zijn te lezen op de website van de Tweede Kamer.

is een pakket nieuwe coronamaatregelen aangekondigd. De nieuwe maatregelen zijn afgelopen zondag ingegaan en gelden in elk geval voor drie weken. Ze komen bovenop de maatregelen die er nu al zijn. Klik hier voor de actuele maatregelen.

2G

VACCINeren & testen ­

11

nummer 34 - 2 december 2021

Zorgcontinuïteit ernstig in gevaar De zorg in ons land staat door het corona­ virus onder grote druk. De besmettingscijfers zijn niet eerder zo hoog geweest en de in­ stroom van coronapatiënten in de gehele zorgketen blijft stijgen. Volgens de prog­ noses houdt de stijging voorlopig aan. Op aandringen van de voorzitters van de Regionale Overleggen Acute Zorgketen

Verder zorgt afschaling van reguliere zorg ervoor dat de verpleeghuizen, verzorgingshuizen en thuiszorg (VVT) en de eerstelijnszorg (zoals huisartsen) niet extra worden belast met de uitstroom van ziekenhuispatiënten.

Minder doorstroom vanuit het ziekenhuis zorgt er in de VVT voor dat daar weer meer ruimte

ontstaat voor de opvang van coronapatiënten.

(ROAZ) heeft zorgminister Hugo de Jonge ‘fase 2d’ afgekondigd. Dat is de laatste

Zorgaanbieders

fase voor fase 3, die in de praktijk ‘code

Zorgaanbieders in de hele zorgketen zetten zich

zwart’ betekent. In deze fase is de landelijke zorgcontinuïteit in het gehele land ernstig in gevaar en worden afspraken gemaakt in de zorg om de hoge druk zo goed

mogelijk op te vangen. Afspraken zijn nodig omdat

meerdere regio’s de kritiek planbare zorg niet meer volledig kunnen waarborgen en de toegang tot

(semi-)acute zorg in gevaar komt. Ook vragen zij

alle zorgaanbieders te handelen naar de afspraken passend bij Fase 2d.

in om de doorstroom van patiënten te bevorderen. De VVT is druk bezig om alle mogelijkheden te

benutten om verder op te schalen. Daarnaast heeft iedere regio actieve transferpunten en regionale coördinatiecentra om doorstroom van patiënten

in de keten binnen de regio en bovenregionaal te organiseren. Tevens worden door instellingen

creatieve oplossingen ingezet om zo efficiënt en

effectief mogelijk te werken. Gedacht kan worden aan taakdifferentiatie.

Afschalen

Fase 3 = code zwart

De ziekenhuizen schalen de reguliere zorg af.

Fase 3 staat gelijk aan code zwart.

dit personeel oplevert dat ingezet kan worden voor

de druk op de zorg door het oplopende

Daarnaast worden poliklinieken afgeschaald, mits de continuïteit van de kritiek planbare en (semi)acute zorg. Door afschaling van reguliere zorg

komt er personeel beschikbaar voor de continuïteit van de kritiek planbare en (semi-)acute zorg. Dit type reguliere zorg betreft zorgverlening

waarvan het medisch aanvaardbaar is dat deze

een aantal weken tot maanden wordt uitgesteld.

Deze fase wordt landelijk afgekondigd als aantal coronapatiënten zo groot is, dat

de zorg niet meer op gebruikelijke wijze

verder kan worden verleend en er ingrij­ pende, onconventionele keuzes moeten worden gemaakt. In zo’n situatie is het

bijvoorbeeld denkbaar dat in de zieken­ huizen alleen nog ruimte is voor acute

zorg, zoals de COVID-zorg, hartinfarcten,

hersenbloedingen en trauma na een onge­ luk. De afkondiging van Fase 3 geldt dan

niet alleen voor de zorg in de ziekenhuizen, maar ook voor bijvoorbeeld de huisarts­ praktijken, de verpleeghuizen, de zelf­

standige behandelcentra, de wijkverpleging, de GGZ, de gehandicaptenzorg en de

ambulances. Fase 3 betreft de situatie dat de druk op de gehele zorg te groot is

geworden. Code Zwart betreft het scenario dat de IC’s in de ziekenhuizen overbelast

zijn en waarvoor vorig jaar een draaiboek is geschreven.

VACCINeren & testen ­

12

nummer 34 - 2 december 2021

Herstelbewijs na corona langer geldig

3

180, maar 365 dagen geldig in Nederland.

Is het herstelbewijs ook in het buitenland een jaar geldig?

Dat betekent dus langer een geldige QR-code

In het buitenland is het herstelbewijs niet een jaar,

Een herstelbewijs van corona is vanaf nu niet

als je naar de horeca, de bioscoop of naar een andere plek gaat waar een QR-code nodig is. Waarom is dat? En werkt de code dan ook in

maar 180 dagen geldig. “Het advies is niet in lijn met huidig Europees beleid”, schreef het OMT

begin oktober. Het leidt dus alleen in Nederland

buitenland? 4 vragen en antwoorden.

tot een geldige QR-code.

Waarom wordt het herstelbewijs verlengd?

Het herstelbewijs in Europa van 180 dagen is

Het herstelbewijs wordt verlengd op basis van een

Een positieve antigeentest is niet voldoende, in

advies van het OMT begin oktober. In dat

advies staat dat antistoffen tegen het coronavirus

bovendien alleen geldig na een positieve PCR-test. Nederland levert dat wel een geldige QR-code op.

een jaar na infectie bij 90 procent van de mensen

nog altijd aanwezig zijn. Ook bij een mild verlopen

Wat als je nu al een herstelbewijs hebt voor een halfjaar?

infectie werden antistoffen gevonden. “Hetgeen bescherming tegen ernstige ziekte suggereert”,

Mensen die nu al een herstelbewijs hebben

schreef het OMT.

kunnen die in de CoronaCheck-App verlengen. Die app haalt de positieve testuitslagen uit het

Het herstelbewijs wordt dus verlengd omdat een

eerdere infectie langer dan een half jaar beschermt tegen het virus. Uit een grote Deense studie bleek

systeem van de GGD en van andere aanbieders.

Je moet dus wel even opnieuw een bewijs uit de app halen.

dat het beschermende effect ten minste 7 maanden was. Dat zou ook langer kunnen zijn, maar de

Hoeveel kans heb je eigenlijk om opnieuw besmet te raken?

studie liep niet langer dan dat. Een aantekening daarbij: het onderzoek werd uitgevoerd in een

Er raken na verloop van tijd steeds meer mensen

periode voor de opkomst van varianten.

voor een tweede keer besmet, maar toch is dat slechts een klein deel van alle positieve testen.

Het OMT stelt ook dat de verlenging van de

termijn naar een jaar logisch is omdat mensen die beschermd zijn door vaccinatie voor onbepaalde tijd een geldige QR-code krijgen.

Het percentage herbesmettingen van alle

positieve tests is zo’n 1 tot 2 procent, schrijft het

RIVM op de website. “Mensen die opnieuw besmet raken, lijken over het algemeen minder ernstig ziek te worden.”

VACCINeren & testen

13

nummer 34 - 2 december 2021

Miljoenen zelftesten naar basisscholen Vanaf maandag 6 december ontvangen alle basisscholen en scholen voor speciaal basisonderwijs een eerste voorraad zelf­ testen voor hun leerlingen in groep 6, 7 en 8. Voor de kerstvakantie is er een tweede automatische levering. Hiermee kunnen leerlingen twee keer per week thuis een zelftest doen. Dat heeft minister Arie Slob (Basis- en Voortgezet

Onderwijs) laten weten aan alle 6700 scholen in het

Instructievideo

hangt af van het aantal leerlingen en leraren.

Sport koopt de zelftesten in, het ministerie van

primair onderwijs. Het aantal zelftesten per school

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en

In totaal bestaat de eerste levering uit 2,4 miljoen

Onderwijs, Cultuur en Wetenschap regelt dat de

zelftesten. Dat is voldoende voor alle leerlingen

in groep 6, 7 en 8 voor twee keer testen per week gedurende twee weken. Voor de kerstvakantie

zal er nog een tweede levering plaatsvinden die

genoeg voorraad geeft tot en met enkele weken na de kerstvakantie. Scholen hoeven hiervoor niet te betalen.

Thuis testen Voor leerlingen van groep 6, 7 en 8 van de

basisschool geldt dat ze thuis twee keer per week

zelftesten op scholen terechtkomen. Hiervoor

rijden busjes en vrachtwagens het hele land door. Scholen geven de zelftesten vervolgens via de

leerlingen mee naar huis. Voor leerlingen en hun ouders kan het even wennen zijn om wekelijks zelftesten af te nemen. Om hierbij te helpen hebben scholen instructievideo’s, flyers en

voorbeeldbrieven voor ouders of verzorgers

gekregen. Deze informatie is terug te vinden op www.zelftesteninhetonderwijs.nl.

een zelftest doen, zo nodig met behulp van ouders

Voortgezet onderwijs

leraren. Als de test positief is, gaan de leerling of

testen voor ongevaccineerde leerlingen en leraren.

of andere verzorgers. Dit geldt ook voor alle

Middelbare scholen kregen op aanvraag al zelf­

leraar en de rest van het gezin in quarantaine en

Inmiddels geldt het dringende advies dat álle

laten zich testen in de GGD-teststraat. Als de test negatief is, kan de leerling of leraar naar school.

Aanvraag Voor de groep leerlingen in het primair onderwijs zijn zo’n 1,2 miljoen zelftesten per week nodig. De eerste twee leveringen krijgen scholen

automatisch, zodat scholen hun leerlingen snel kunnen voorzien van zelftesten. Na de kerst­

vakantie kunnen scholen zelf - op basis van eigen inschatting van de voorraad - de benodigde

zelftesten kostenloos aanvragen via een speciaal programma. Dit voorkomt te grote voorraden in

het schoolgebouw. Scholen gebruiken dit systeem nu al om zelftesten voor leraren aan te vragen.

leerlingen en leraren in het voortgezet onder­wijs

twee keer per week een zelftest doen. Middelbare scholen kunnen deze testen op dezelfde manier aanvragen, als ze gewend zijn (via een speciaal

programma). Dit gebeurt ook massaal: sinds de maatregelen zijn

aangekondigd is het

aantal aanvragen meer

Zelftesten doe je zo!

dan verdubbeld. In het voortgezet onderwijs

Het doel van zelftesten in het Zelftesten is bedoeld voor (nog) nietprimair onderwijs is om Een persoon wordt als immuun ongemerkte immune mensen voor het Coronavirus beschouwd zonder coronaklachten. coronabesmettingen onder als deze: Stappen Lees • 14 dagen of langer geleden Deelname aan zelftesten de bijsluiter een vaccinatieserie heeft is altijd vrijwillig. leerlingen en onderwijspersoneel afgerond van Comirnaty (Pfizer), Spikevax van de test goed door. Volg Heb je klachten die kunnen (Moderna) of Vaxzevria wijzen op (AstraZeneca); OF • 14 dagen of langer geleden de stappen op die daarin een coronabesmetting, 1 dosis van een van deze staan. neem dan geen vaccins heeft gekregen na een doorgemaakte Er zijn zelftesten van verschilzelftest af, maar maak direct Corona-infectie; OF een afspraak • 28 dagen lende leveranciers goedgekeurd. of langer geleden het Janssen-vaccin voor een coronatest bij de GGD. heeft gekregen; OF • Minder dan 6 maanden De werkwijze kan onderling geleden Corona heeft gehad. Op hoofdlijnen gelden per test iets verschillen. de volgende zo snel mogelijk te signaleren en zo verspreiding van het coronavirus op school te beperken.

gaat het om circa

stappen

1 Zelftest uitpakken Pak de test uit en stal de onderdelen voor je uit op tafel.

1 miljoen leerlingen

en leraren, waarvoor 2 miljoen zelftesten

per week nodig zijn.

4 Druppelen • Leg de teststrip of testcassett e op een vlakke ondergrond. • Houd het buisje verticaal boven het ronde, gemarkeerde gebied (niet het rechthoekige resultaatvenster). • Laat precies 4 druppels op het veld vallen. Knijp hiervoor zo nodig voorzichtig in het buisje. • Wacht nu 15 minuten.

2 Uitstrijkje zelf afnemen • Kantel je hoofd licht naar achteren. • Steek het wattenstaafj e in een neusgat. • Duw het wattenstaafj e langzaam ongeveer 2 cm in de neus totdat je weerstand voelt (parallel aan het gehemelte – dus horizontaal naar achteren, niet naar boven). • Draai het wattenstaafj e 4 keer tegen de binnenkant van de neus (in totaal ongeveer 15 seconden). • Herhaal dit in het andere neusgat.

5 Uitkomst aflezen Lees na 15 minuten de uitslag af. De testuitslag is persoonlijk. Bekijk tijdens het wachten op de uitslag wat het betekent als de uitslag positief, dan wel negatief is. Zie hiervoor het kader ‘Uitkomst van de zelftest, wat nu?’

3 Monster oplossen in buisje vloeistof • Plaats het wattenstaafj e in een buisje met zogeheten extractiebuffer/testvloeistof. • Draai het wattenstaafj e rond. • Houd het wattenstaafj e net iets boven de vloeistof en knijp het wattenstaafje uit.

Uitkomst van de zelftest,

6 Afronding Gooi de testspullen in de prullenbak. Maak de tafel schoon met een vochtig doekje. Was je handen goed met water en zeep.

wat nu?

De uitslag is ongeldig

• als er alleen een streepje onderin staat. • als er geen enkel streepje opkomt. • als de uitslag niet na 15 min en binnen 30 min is afgelezen. In al deze gevallen moet je jezelf opnieuw testen met een nieuwe zelftest.

De uitslag is negatief • je kunt gewoon naar school. De uitslag is positief

• neem contact op met de GGD (www.coronates t.nl of 0800 1202) om een confi rmatietest te laten doen. • blijf thuis in isolatie. • licht je huisgenoten in dat je corona hebt en adviseer (nog) niet-immune huisgenoten direct in quarantaine te gaan. • meld op school dat je thuis blijft en online les volgt.

Je mag geen zelftest gebruiken als je • klachten hebt die passen bij corona; • een melding hebt gekregen van de CoronaMelder-a pp; • nauw contact of huisgenoot bent van iemand met corona en een quarantaineadvi es hebt gekregen; • terugkeert uit een hoogrisicogebied .

Meer informatie: www.zelftesteninhetonder wijs.nl

189.092_handreiking

zelftesten_Poster_BO_A3

_WT.indd 1

01-12-2021 12:19

VACCINeren & testen ­

14

nummer 34 - 2 december 2021

Nieuwe maatregelen voor scholen Vanaf 29 november gelden er nieuwe

Zelftesten

maatregelen op scholen (PO en V(S)O).

In het V(S)O kregen alle

Het gaat om de volgende maatregelen: • Voor leerlingen in de bovenbouw van het PO

(groep 6, 7 en 8) geldt een dringend advies om

bij verplaatsing binnen de school een mondneus­ masker te dragen. Dit geldt ook voor alle

medewerkers en professionals binnen de school.

• Voor leerlingen in het V(S)O geldt een verplich­ ting van het dragen van een mondneusmasker

bij verplaatsing binnen de school. Dit geldt ook voor alle medewerkers en professionals binnen de school.

• Het toepassen van cohortering binnen het PO

kinderen en medewerkers al

het advies om 2 keer per week een zelftest te doen. In het

PO werden zelftesten alleen

geadviseerd voor medewerkers. In de komende weken wordt het preventief zelftesten in

het onderwijs uitgebreid naar

kinderen van groep 6, 7 en 8.

Ook zij krijgen dan het advies om 2 keer per week een zelftest te doen.

en V(S)O, waarbij groepen en klassen zoveel

Informatie over het zelftesten

• Het gebruik van looproutes, gespreide pauzes

Zelftesten | Lesopafstand.

mogelijk van elkaar gescheiden blijven.

in het onderwijs is te vinden op

en zoveel mogelijk zelf naar school en naar huis gaan van leerlingen.

De Generieke kaders

voor niet-immune personen. Een belangrijke

onderwijs worden deze week aangepast op

• Het preventief zelftesten gold voorheen alleen wijziging is dat het preventief zelftesten nu voor zowel niet-immune als immune personen

(kinderen en medewerkers) wordt geadviseerd in zowel het PO als het V(S)O.

Kinderopvang en scholen en Voortgezet basis van bovenstaande maatregelen. De Kamerbrief is hier te lezen.

Handige websites voor meer informatie

Colofon

• RIVM

kan morgen weer zijn achterhaald. Daarom

• GGD GHOR Nederland • Landelijke Huisartsenvereniging • SNPG • Nederlandse GGZ

Ontwikkelingen rond het coronavirus volgen zich in snel tempo op. Een actualiteit van vandaag, kunnen aan deze VACCINATIE-UPDATE geen

rechten worden ontleend. Check bij ingrijpende besluitvorming daarom altijd de actuele stand van zaken bij de verantwoordelijke partij.

• VNG • Rijksoverheid

Aan- of afmelden

• Rijksoverheid Vaccinatie

Kent u professionals voor wie de infor­matie uit

• Rijksoverheid Vaccinatie Q&A

deze nieuwsbrief inte­res­sant is? Wilt u zelf liever

• Communicatietoolkit zorginstellingen

niet op de verzend­lijst staan? Laat het ons weten:

• Europees Medicijn Agentschap (EMA)

communicatie-corona@ggdhn.nl

• College ter Beoordeling van geneesmiddelen (CBG)

Samenstelling Communicatie GGD Hollands Noorden/ Harry Katstra en Jannelies Blommaert