Document · PDF

Inkomenseffect Rapportage gemeente 2023 Dijk en Waard

Commissie Trouwzaal 20 mei 2025, gemeente Dijk en WaardBij agendapunt: Pilot Armoedebeleid - Portefeuillehouder Rep11.940 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Inkomenseffect Rapportage Zaffier Gemeente Dijk en Waard

Opdrachtgever Gemeente XXXX

Opdrachtgever Gemeente Dijk en Waard Datum Juli 2024 Auteurs Michelle Ellens Marijke Bos KWIZ Stavangerweg 23 - 5 9723 JC Groningen 050 - 5252473 contact@kwiz.nl Uitgave Deze publicatie is een uitgave van KWIZ. Het overnemen van cijfers en/ of teksten is toegestaan, mits de bron duidelijk wordt vermeld. Niets uit deze publicatie mag worden verveelvoudigd en/ of openbaar gemaakt worden in welke vorm dan ook zonder voorafgaande toestemming van KWIZ.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Inhoudsopgave Inleiding ......................................................................................................................................... 2 Samenvatting................................................................................................................................. 3 1. Inkomenseffecten ...................................................................................................................... 5 1.1. Introductie op de inkomenseffecten .................................................................................... 5 1.1.1. Voorbeeldhuishoudens ................................................................................................ 5 1.1.2. Opbouw totaal inkomen ............................................................................................... 5 1.1.3. Uitgaven ....................................................................................................................... 7 1.1.4. Uitgangspunten ............................................................................................................ 7 1.1.5. Kanttekening ................................................................................................................ 9 1.2. Resultaten inkomenseffecten ........................................................................................... 10 1.2.1.

Alleenstaande ............................................................................................................ 10 1.2.2. Alleenstaande met zorgvraag .................................................................................... 12 1.2.3. Alleenstaande ouder met kinderen van 3 en 5 jaar ................................................... 13 1.2.4. Alleenstaande ouder met kinderen van 5 en 14 jaar ................................................. 14 1.2.5. Alleenstaande ouder met kinderen van 14 en 16 jaar ............................................... 15 1.2.6. Paar zonder kinderen ................................................................................................. 16 1.2.7. Paar met kinderen van 3 en 5 jaar ............................................................................. 17 1.2.8. Paar met kinderen van 5 en 14 jaar ........................................................................... 18 1.2.9. Paar met kinderen van 14 en 16 jaar ......................................................................... 19 1.2.10. Alleenstaande AOW-leeftijd ..................................................................................... 21 1.2.11. Alleenstaande AOW-leeftijd met zorgvraag ............................................................. 22 1.2.12.

Paar AOW-leeftijd .................................................................................................... 23 Bijlage 1. Overzicht minimaregelingen ........................................................................................ 24 Bijlage 2. Financieel maandoverzicht .......................................................................................... 25 Bijlage 3. Uitsplitsing gemeentelijke bijdragen ............................................................................ 37

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Inleiding Gemeenten hebben de zorgplicht om de leefsituatie en het toekomstperspectief van kwetsbare inwoners die in armoede verkeren, te verbeteren. Daarnaast hebben zij de taak en het belang om inwoners te stimuleren om zoveel mogelijk zelfstandig hun levensonderhoud te voorzien. Inwoners van de gemeente Dijk en Waard met een laag inkomen kunnen van verschillende lokale – naast de landelijke – regelingen gebruikmaken. Samenwerkingsverband Zaffier heeft KWIZ gevraagd om de effecten te onderzoeken die deze regelingen hebben op de inkomens van minima voor alle zes gemeenten. Het voorliggende rapport geeft inzicht in de gemeente Dijk en Waard. Inkomenseffect Rapportage (IER) We berekenen voor twaalf verschillende voorbeeldhuishoudtypen met zes verschillende inkomensniveaus hoeveel zij maandelijks aan gemeentelijke regelingen en landelijke toeslagen kunnen ontvangen. Het gaat om inkomens van 100, 110, 120, 130 en 150 procent van het Wettelijk sociaal minimum (Wsm), en voor langdurige minimahuishoudens. Meer specifiek gaat het om de effecten van het vergaren van meer inkomen (bijv. vanuit een bijstandssituatie). Met behulp van landelijke inkomensnormen, landelijke toeslagen en informatie over gemeentelijke regelingen is per huishoudtype het inkomen bepaald. Voor de vaste uitgaven is uitgegaan van cijfers en normen van het Nibud1.

Voor de andere uitgaven is waar mogelijk gebruikgemaakt van lokale tarieven (zoals huur en waterschapsbelasting). Tenslotte worden de gemeentelijke regelingen omgezet in een maandbedrag. Op die manier ontstaat per huishoudtype een overzicht van de inkomsten en uitgaven per maand. Leeswijzer In de samenvatting worden de belangrijkste bevindingen uiteengezet. Hoofdstuk 1 van deze rapportage geeft inzicht in de inkomenseffecten; de invloed van het landelijke en gemeentelijke beleid op de inkomenssituatie van minimahuishoudens. In bijlage 1 staat een overzicht van de gemeentelijke regelingen. In de tweede bijlage worden de volledige begrotingen getoond. De laatste bijlage geeft inzicht in de maandelijkse gemeentelijke bijdrage voor de verschillende regelingen per huishouden bij een (langdurig) inkomen van 100 procent Wsm.

1 Het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud) is een onafhankelijke stichting die informeert en

adviseert over financiën van huishoudens.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Samenvatting In de samenvatting staan de belangrijkste bevindingen vanuit de Inkomenseffect Rapportage weergegeven. Effect van (maximaal) gebruik gemeentelijke regelingen Huishoudens die van alle gemeentelijke regelingen gebruikmaken waar zij recht op hebben, hebben daardoor logischerwijs een groter budget over aan het einde van de maand dan huishoudens die van geen enkele regeling gebruikmaken. Dit effect is het grootst voor gezinnen; door de samenstelling van hun huishouden kunnen zij namelijk de meeste vergoedingen vanuit de regelingen ontvangen. Een aantal voorbeeldhuishoudens uit deze rapportages zouden zonder de maximale bijdrage van de gemeente, maandelijks geld tekort komen na het doen van alle uitgaven (dat wil zeggen: zowel de basisuitgaven als een bedrag dat wordt uitgegeven aan sociale participatie). Dit geldt op bijstandsniveau voor alleenstaanden met een zorgvraag (zowel niet-AOW als AOWgerechtigden), paren zonder kinderen en paren met kinderen van 5 en 14 of 14 en 16 jaar. Het valt verder op dat alleenstaanden met een zorgvraag (niet-AOW), bij zowel een inkomen van 100 als bij een inkomen van 110 procent Wsm, mét alle gemeentelijke regelingen niet voldoende inkomen hebben om alle uitgaven te bekostigen.

Alle overige voorbeeldhuishoudens, bijvoorbeeld de huishoudens met AOW’ers, hebben bij elk inkomen voldoende budget om zowel de basis- als de participatie uitgaven te bekostigen. Huishoudens die langdurig een minimuminkomen hebben tot 120 procent Wsm, kunnen onder voorwaarden gebruik maken van de individuele inkomenstoeslag. Dit betekent dat het budget voor de voorbeeldhuishoudens onder de AOW-leeftijd op 100, 110 en 120 procent Wsm in sommige gevallen verruimd kan worden, afhankelijk van het type huishouden, met € 40 tot € 56 per maand. Overigens is het zo dat het maximale bedrag dat minima vanuit de toeslagen van het Rijk kunnen ontvangen (onder andere huurtoeslag, zorgtoeslag, kindgebonden budget) hoger is dan het maximale bedrag van de gemeentelijke regelingen. Dit is ook in andere gemeenten het geval. Conclusie De gemeentelijke regelingen bieden (extra) financiële bestedingsruimte. Voor sommige huishoudens is dat noodzakelijk om maandelijks rond te kunnen komen. Daarnaast is het belangrijk dat minima ook van de landelijke toeslagen gebruikmaken waar zij recht op hebben. Voor deze rapportage is verder de aanname gedaan dat de huishoudens gebruikmaken van alle gemeentelijke regelingen. In de praktijk is echter de ervaring dat huishoudens van enkele, of soms van geen, regelingen gebruikmaken.

Het is belangrijk om te realiseren dat het budget na alle uitgaven in werkelijkheid vaak lager zullen uitvallen dan in deze rapportage is weergegeven. Financiële verschillen tussen inkomen op bijstandsniveau of een hoger inkomen tot 150% Wsm In hoeverre loont het financieel gezien om (meer) te gaan werken? Dit hangt van een aantal factoren af: huishoudsamenstelling, de nieuwe inkomenshoogte en daarmee het (verliezen van het) recht op gemeentelijke regelingen en de eventuele afname van landelijke toeslagen. In de volgende punten worden deze effecten verduidelijkt: • Voor de gemeentelijke regelingen geldt dat bij een inkomen boven 100 procent Wsm, het recht op kwijtschelding vervalt. Bij een inkomen hoger dan 120 procent Wsm vervalt het recht op collectieve zorgverzekering, de DijkenwaardPas, de vergoeding van de ouderbijdrage en het Jeugdfonds Sport en Cultuur (inclusief zwemlesregeling). Van hoe meer regelingen een huishouden gebruik kan maken, hoe groter het bedrag is dat het huishouden kan ‘verliezen’ indien het inkomen stijgt. • Voor de landelijke toeslagen geldt dat deze afnemen bij een hoger inkomen, behalve bij alleenstaande ouders. De toeslagen dalen bij paren (met en zonder kinderen) eerder én sneller in vergelijking met alleenstaanden.

Bij alleenstaande ouders met kinderen tot en met 12 jaar zien we dat het bedrag aan landelijke toeslagen toeneemt door belastingvoordeel. 3

Gemeente Dijk en Waard

•

Versie 0.2

Tenslotte krijgen huishoudens die vanuit de bijstand aan het werk gaan, te maken met werkgerelateerde kosten, waardoor hun uitgaven iets stijgen. Voor alleenstaande ouders komen hier de kosten voor kinderopvang bij (al krijgen ze daar via de kinderopvangtoeslag weer een (groot) deel van terug).

In combinatie met elkaar zorgen bovenstaande ontwikkelingen ervoor dat: • Werken er altijd voor zorgt dat het maandelijkse budget hoger is dan in de bijstand, met uitzondering van alleenstaanden, alleenstaanden met een zorgvraag, alleenstaande ouders met kinderen van 3 en 5 jaar en 14 en 16 jaar. Bij deze huishoudtypes is het budget lager bij een inkomen van 110 procent Wsm dan bij een inkomen tot 100 procent Wsm. • Bij het niet gebruiken van de gemeentelijke regelingen: alle huishoudens een hoger maandelijks budget overhouden, bij elke inkomensstijging (van 110 tot 150 procent Wsm). In dit geval zorgt een hoger inkomen altijd voor een hoger maandbudget, hoewel paren met kinderen van 5 en 14, paren met kinderen van 14 en 16 en alleenstaanden met een zorgvraag nog steeds geld te kort komen. • Bij het gebruiken van alle gemeentelijke regelingen: de meeste huishoudens zónder kinderen (uitgezonderd alleenstaande en alleenstaande met zorgvraag niet AOW) houden een hoger maandelijks budget over, bij elke inkomensstijging (van 110 t/m 150 procent Wsm). Bij de alleenstaande ouders en paren met kinderen zien we daarentegen dat het maandelijkse budget niet altijd toeneemt bij een hoger inkomen.

Bij enkele huishoudens is hier sprake van wanneer het inkomen van 100 naar 110 procent stijgt (de alleenstaande ouder met kinderen van 3 en 5 jaar en alleenstaande ouders met kinderen van 14 en 16 jaar). Bij de paren met kinderen zien we dat het maandelijkse budget afneemt ten opzichte een inkomen van 120 procent Wsm, wanneer het inkomen stijgt naar 130 procent Wsm. Dit is tevens het moment waarop de huishoudens het recht op de meeste gemeentelijke regelingen verliezen. Voor huishoudens met kinderen geldt dus dat een hoger inkomen niet altijd zorgt voor een hoger maandbudget. Conclusie Wanneer huishoudens alle gemeentelijke regelingen ontvangen, loont werken tegen een hoger inkomen niet altijd zoals in bovenstaand punt beschreven. Door het wegvallen van het recht op gemeentelijke regelingen, al dan niet in combinatie met een afname van toeslagen vanuit het Rijk, loont het voor huishoudens met kinderen niet altijd om te gaan werken tegen een hoger loon2. Tot slot is het zo dat bijna alle huishoudens die vanuit de bijstand gaan werken tegen een loon van 110, 120, 130 of 150 procent Wsm maandelijks voldoende budget hebben om zowel de basisuitgaven als de uitgaven voor sociale participatie te bekostigen, met én zonder de gemeentelijke regelingen.

De enige uitzonderingen hierop zijn de alleenstaanden (onder de AOW-leeftijd) met een zorgvraag; ondanks het gebruik van de gemeentelijke regelingen komen zij nog steeds geld te kort (zowel bij 100 als 110 procent Wsm).

2 Dit geldt voor vijf van de zes huishoudtypes met kinderen (uitgezonderd alleenstaande ouders met kinderen

van 5 en 14).

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1. Inkomenseffecten 1.1. Introductie op de inkomenseffecten In deze paragraaf bespreken we de onderzoeksmethode en aannames van de Inkomens Effectrapportage (IER). Hierbij geven we een overzicht van de verschillende inkomsten en uitgaven die worden onderscheiden in dit rapport.

1.1.1. Voorbeeldhuishoudens We berekenen de inkomenseffecten van het lokale en landelijke beleid in 2024 voor de volgende twaalf huishoudtypen: Huishoudtypen Niet AOW-gerechtigden: • alleenstaande; • alleenstaande met een zorgvraag; • alleenstaande ouder met twee kinderen (3 en 5 jaar); • alleenstaande ouder met twee kinderen (5 en 14 jaar); • alleenstaande ouder met twee kinderen (14 en 16 jaar); • paar zonder kinderen; • paar met twee kinderen (3 en 5 jaar); • paar met twee kinderen (5 en 14 jaar); • paar met twee kinderen (14 en 16 jaar). AOW-gerechtigden: • alleenstaande; • alleenstaande met een zorgvraag; • paar. Inkomenshoogte We brengen de inkomenseffecten in beeld voor huishoudens met inkomens van 100, 110, 120, 130 en 150 procent wettelijk sociaal minimum (Wsm). Daarnaast berekenen we de inkomenseffecten voor huishoudens die al langer dan drie jaar een inkomen van 100 procent Wsm hebben (langdurige minima).

1.1.2. Opbouw totaal inkomen Het totale inkomen van de minimahuishoudens is opgebouwd uit: • •

•

netto-inkomen inclusief vakantietoeslag; bijdrage Rijk: o huurtoeslag; o zorgtoeslag; o kinderbijslag; o kindgebonden budget; o combinatiekorting. gemeentelijke minimaregelingen.

Gebruik en effect van gemeentelijke minimaregelingen In deze rapportage berekenen wij de inkomenseffecten van de verschillende huishoudens wanneer zij gebruikmaken van alle beschikbare gemeentelijke regelingen. In de praktijk is de ervaring echter dat huishoudens niet of gedeeltelijk gebruik maken van de regelingen. In werkelijkheid zal het budget na alle uitgaven waarschijnlijk vaak lager uitvallen. Ter vergelijking geven wij daarom ook de inkomenseffecten weer wanneer de voorbeeldhuishoudens van geen enkele gemeentelijke regeling gebruikmaken.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Specificatie gemeentelijke minimaregelingen 3 In onderstaande tabel is weergegeven welke regelingen in de begrotingen van de voorbeeldhuishoudens zijn verwerkt. Tabel 1.1.1 Gemeentelijke minimaregelingen 2024 Regelingen opgenomen in begrotingen

Inkomensgrens 2024

Kwijtschelding gemeentelijke belastingen

100% Wsm

Individuele inkomenstoeslag

Drie jaar of langer 120% Wsm

Collectieve zorgverzekering

120% Wsm

DijkenwaardPas

120% Wsm

Vergoeding ouderbijdrage

120% Wsm

Jeugdfonds Sport en Cultuur

120% Wsm

Vergoeding Zwemles

120% Wsm

Regelingen niet opgenomen in begrotingen Bijzondere bijstand

100/120/150% Wsm4

Studietoeslag

Specifieke doelgroep

Computerregeling voor kinderen

120% Wsm op datum aanvraag

Een aantal regelingen wordt niet opgenomen in de begrotingen en bij de inkomenseffecten: • De bijzondere bijstand is niet meegenomen in de berekeningen omdat deze vorm van bijstand wordt verstrekt voor noodzakelijke onvermijdbare individuele uitgaven en dit niet maandelijks bij iedereen voor komt. • De studietoeslag is niet opgenomen in de begrotingen omdat deze regeling een specifieke doelgroep kent, namelijk studenten met een lichamelijke of psychische beperking, die niet in staat zijn naast hun studie te werken. • De computerregeling voor kinderen is niet meegenomen in de begrotingen omdat deze regeling eens per vijf jaar kan worden aangevraagd en het geen structurele bijdrage is. Om inzichtelijk te maken in hoeverre de opbouw van gemeentelijke bijdrage verschilt per huishouden, is in bijlage 3 per huishouden weergegeven welke en hoeveel gemeentelijke vergoedingen zij maandelijks kunnen ontvangen bij een inkomen op 100 procent Wsm.

3 In bijlage 1 staan de voorwaarden en vergoedingen per regeling beschreven. 4 Voor verschillende kostensoorten worden verschillende inkomensgrenzen gehanteerd.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.1.3. Uitgaven De uitgaven zijn gecategoriseerd naar: • • • • •

vaste lasten. Dit zijn uitgaven die regelmatig terugkomen. Voorbeelden zijn huur, energiekosten5 en verzekeringen; reserveringsuitgaven. Dit zijn uitgaven die niet regelmatig voorkomen en waarvan de hoogte vooraf niet bekend is. Voorbeelden zijn kosten voor inventaris, kleding en het eigen risico voor de zorgverzekering; huishoudelijke uitgaven. Dit zijn terugkerende uitgaven aan voeding, persoonlijke verzorging en dergelijke; werkgerelateerde uitgaven. Dit zijn uitgaven die gemaakt worden als een persoon werkt. Voorbeelden zijn de kosten van woon-werkverkeer en werkkleding; kosten voor sociale participatie. Dit kan worden uitgegeven aan sociale en recreatieve activiteiten (bijvoorbeeld een keer naar de bioscoop of naar het terras), met andere woorden: dit is het bedrag waardoor mensen mee kunnen doen6.

Voor de uitgaven is waar mogelijk uitgegaan van lokale tarieven. Voorbeelden hiervan zijn de huur en lokale heffingen. De andere bedragen zijn gebaseerd op normbedragen en berekeningen van het Nibud. Deze zijn terug te vinden in de begrotingen per huishoudtype in bijlage 2.

1.1.4. Uitgangspunten Voor de inkomenseffecten doen we de volgende aannames. Algemeen • De huishoudens maken van alle lokale regelingen gebruik en ontvangen daarvoor het maximale bedrag. Eveneens ontvangen ze alle landelijke toeslagen waar ze recht op hebben. Daarnaast doen we de aanname dat huishoudens geen schulden hebben. • Voor de uitgaven wordt uitgegaan van gemiddelden per huishoudtype. Dit betekent dat een ongunstige situatie, bijvoorbeeld een hogere huurprijs of een slecht geïsoleerd huis, direct gevolgen kan hebben voor de inkomenseffecten zoals in dit rapport zijn weergegeven. • Het vermogen van de huishoudens ligt binnen de grenzen van de Participatiewet 7; • De voorbeeldhuishoudens wonen in een huurwoning. We gaan uit van € 609 kale huur per maand voor een alleenstaande en € 680 kale huur per maand voor een meerpersoonshuishouden. Deze bedragen zijn gebaseerd op huurtoeslaggegevens van de Rijksoverheid over de gemeente Dijk en Waard. • We gaan er vanuit dat de voorbeeldhuishoudens geen recht hebben op de individuele inkomenstoeslag omdat zij geen langdurige minima zijn. Om inzicht te geven in de situatie wanneer huishoudens wél langdurig een minimuminkomen hebben, geven we zowel in het resultatenhoofdstuk als in de bijlage de bijdragen van de individuele inkomenstoeslag weer in de tabellen.

• Huishoudens met een inkomen van 110 procent Wsm of hoger hebben te maken met werkgerelateerde kosten. Huishoudens met een inkomen gelijk aan de bijstandsnorm, en huishoudens die de AOW-leeftijd hebben bereikt maken, gezien hun situatie, deze kosten niet. Gemeentelijke regelingen • Voor de collectieve zorgververzekering is gerekend met gebruik van het Univé Gemeentepakket Compleet, waar (onder andere) het eigen risico en de eigen bijdrage

5 De kosten voor water zijn gebaseerd op de tarieven van PWN. Gegevens over het gemiddelde gebruik per

huishoudtype zijn afkomstig van Waternet. De kosten voor gas en elektriciteit zijn gebaseerd op de tarieven van maatschappij Engie, Nederlandse Groene Stroom en CO2-gecompenseerd Gas 1 jaar Vast Actie. 6 Voor deze kosten is eveneens uitgegaan van het normbedrag dat het Nibud per huishoudtype hanteert. 7 Die vermogensgrens is € 15.150 voor paren, een gezin of alleenstaande ouder en € 7.575 voor een alleenstaande.

Gemeente Dijk en Waard

•

• •

•

Versie 0.2

voor huishoudelijk hulp in wordt vergoed. Dit is het meest gekozen pakket binnen de collectieve zorgverzekering in de gemeente. De DijkenwaardPas biedt verschillende vergoedingen voor de participatie van inwoners. De maximaal te ontvangen vergoedingen van deze regeling zijn berekend per huishoudtype. De volgende vergoedingen zijn hierin opgenomen: o Kinderen 4 t/m 11 jaar: € 150 tegoed om te besteden aan sport of leuke uitjes. o Kinderen 12 t/m 17 jaar: € 300 tegoed om te besteden aan sport of leuke uitjes. o Volwassenen: € 85. Pensioenleeftijd: € 300. Voor de vergoeding zwemles is de aanname gedaan dat een kind van 5 jaar een jaar lang zwemles heeft bij zwembad Duikerdel. Dit wordt vergoed vanuit het Jeugdfonds Sport en Cultuur. Vanuit het Jeugdfonds Sport en Cultuur zijn er verschillende vergoedingen beschikbaar voor culturele en sportieve activiteiten. Voor kinderen (0 t/m 17 jaar) is gekozen om de vergoedingen voor sport door te rekenen, aangezien dit in de gemeente veruit het meest wordt gekozen (ten opzichte van cultuur) 8. We rekenen met het maximale bedrag van € 225 voor sport. Echter is het niet mogelijk om zowel zwemles als sport/cultuur vanuit Jeugdfonds te vergoeden. Daarom is voor kinderen van 5 jaar alleen gerekend met een bedrag voor de vergoeding van zwemles en geen vergoeding sport/cultuur.

Ouders met kinderen kunnen aanspraak maken op een vergoeding voor de ouderbijdrage. Wij rekenen voor kinderen € 49 (maximaal vergoedt de gemeente € 55) door als vergoeding, omdat dit de ouderbijdrage is die we standaard verrekenen in methode. Ouders met kinderen op de middelbare school ontvangen een vergoeding van € 110.

Opvang, BSO en peuterspeelzaal • Alleenstaande ouders met een inkomen gelijk aan de bijstandsnorm werken niet of zitten in een traject waarbij de kinderopvang wordt vergoed. Voor alleenstaande ouders met een inkomen van 110 procent Wsm of hoger zal het 3-jarig kind naar de dagopvang gaan en het 8-jarige kind naar de BSO zodat de ouder kan werken. Daarbij gaan we uit van de volgende uren en tarieven: o Inkomen van 110 en 120 procent Wsm: 20 uur dagopvang per week (3-jarige) tegen een tarief van € 10,25 (maximum uurtarief volgens de VNG 2024), twee dagdelen van 4 uur BSO per week voor het 8-jarig kind tegen een tarief van € 9,12 (maximum uurprijs 2024). o Inkomen van 130 en 150 procent Wsm: 30 uur dagopvang per week (3-jarige) tegen een tarief van € 10,25 (maximum uurtarief volgens de VNG 2024), drie dagdelen van 4 uur BSO per week voor het 8-jarig kind tegen een tarief van € 9,12 (maximum uurprijs 2024). • Bij een paar met twee kinderen met een inkomen hoger dan 100 procent Wsm werkt slechts één van beide partners. Anders is het huishoudinkomen hoger. We gaan ervan uit dat deze huishoudens geen dagopvang en BSO nodig hebben, omdat één van beide partners thuis is voor de kinderen. Dit is eveneens waarom een paar met kinderen geen combinatiekorting krijgt bij werkaanvaarding.

• Voor de 3-jarige kinderen die niet naar de dagopvang gaan, gaan we ervan uit dat hij/zij twee ochtenden per week (2*4 uur) naar de peuterspeelzaal gaat voor sociale ontwikkeling. Dit geldt dus voor de kinderen uit een eenoudergezin met een huishoudinkomen van 100 procent Wsm, en voor alle 3-jarige kinderen in een gezin met twee volwassenen. De ouderbijdrage wordt bepaald per inkomensniveau, de prijzen van de VNG worden gehanteerd. Zorgkosten9 • Bij de personen die een zorgvraag hebben, zijn extra kosten doorgerekend voor reiskosten naar het ziekenhuis of specialist, de maximale eigen bijdrage voor medicatie én reserveringskosten voor onder andere maaltijdvoorziening (alleen voor 8 Het is in Dijk en Waard mogelijk om zowel sport als cultuur te gebruiken. Voor het meest realistisch beeld

is in dit rapport alleen het bedrag van sport doorgerekend. 9 Het is mogelijk om via de Inkomstenbelasting gebruik te maken van de Tegemoetkoming specifieke zorgkosten. In dit rapport is hier geen rekening mee gehouden.

Gemeente Dijk en Waard

•

Versie 0.2

alleenstaanden), dieetkosten, waskosten en personenalarmering. Huishoudelijke hulp wordt vergoed vanuit de (collectieve) zorgverzekering; Voor de personen die geen gebruik (kunnen) maken van de collectieve zorgverzekering (huishoudens met een inkomen boven 120 procent Wsm), doen we de aanname dat ze een reguliere zorgverzekering hebben afgesloten, waarbij we een gemiddelde voor het premiebedrag nemen van zes grote zorgverzekeraars. Voor de AOW’ers en personen met een hoge zorgvraag maken we de aanname dat zij een uitgebreider zorgpakket afsluiten dan de andere voorbeeldhuishoudens, waarbij eveneens met een gemiddeld premiebedrag wordt gerekend. In deze verzekering wordt de eigen bijdrage Wmo vergoed. Het eigen risico is niet meeverzekerd.

1.1.5. Kanttekening Bij een doorrekening die gestoeld is op een aantal aannames, behoort ook een kanttekening. De uitgaven betreffen de minimale bedragen die huishoudens nodig hebben om in bepaalde kosten te kunnen voorzien. Het is mogelijk dat een huishouden maandelijks meer (of minder) uitgeeft dan de (norm)bedragen waarmee in deze rapportage wordt gerekend, bijvoorbeeld omdat het huishouden een ander bedrag per maand reserveert voor onregelmatige uitgaven. Individuele situaties kunnen daarom afwijken van de begrotingen zoals opgenomen in deze rapportage.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2. Resultaten inkomenseffecten In deze paragraaf gaan we per voorbeeldhuishouden in op het effect van inkomensverhoging; wat gebeurt er als iemand vanuit de bijstand gaat werken? Daarbij kijken we naar het budget dat maandelijks overblijft na het doen van de basisuitgaven en uitgaven voor participatie. Daarnaast is de invloed van het gebruik van gemeentelijke regelingen te zien. In bijlage 2 staan de volledig begrotingen per voorbeeldhuishouden.

1.2.1. Alleenstaande

Budget na uitgaven: alleenstaande Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 800 € 533 € 533

€ 600 € 346 € 346

€ 400 € 189

€ 200 €0

€ 105 €2 100% Wsm

€ 60

€ 231

€ 102

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Alleenstaanden hebben na hun basisuitgaven voldoende geld over om uit te geven aan participatie; als zij gebruikmaken van alle regelingen én ze besteden maandelijks het normbedrag van € 117 aan participatie dan hebben zij € 105 over (excl. IIT). Zonder het gebruik van gemeentelijke regelingen hebben zij € 2 over na alle uitgaven, inclusief participatie uitgaven. Verder zorgt werken vanuit de bijstand tegen een loon van 110 procent Wsm en het gebruik van de gemeentelijke regelingen voor een afname van € 3 in het maandelijkse budget. Dit komt door de hogere uitgaven (werkgerelateerde uitgaven) en het wegvallen van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. Bij een hoger inkomen van 110 procent Wsm stijgt het maandelijkse budget van alleenstaanden. Hier is zowel sprake van wanneer alleenstaanden geen regelingen gebruiken, als wanneer zij alle regelingen gebruiken. Leeswijzer tabel: het huishouden heeft inkomsten uit uitkering of werk, aangevuld met maximale landelijke toeslagen en gemeentelijke regelingen. Hiervan trekken we de uitgaven af; basisuitgaven en uitgaven voor sociale participatie. Dit leidt uiteindelijk tot een resterend maandbudget. De onderste regel laat zien hoeveel budget overblijft als het huishouden van geen enkele gemeentelijke regeling gebruikmaakt.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen10 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen 10 Exclusief IIT.

100% 1.284 485 103 40 1.650 117 105 145

110% 1.412 485 42 40 1.720 117 102 142

120% 1.541 485 42 40 1.720 117 231 271

130% 1.669 481 0 0 1.687 117 346 346

150% 1.926 411 0 0 1.687 117 533 533

189

346

533

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Uitgelicht: voorbeeldcasus van een alleenstaande Bijstandsuitkering Hilda is alleenstaand. Zij krijgt een bijstandsuitkering, wat neerkomt op een netto-inkomen van € 1.284 per maand (dit is inclusief vakantietoeslag). Zij heeft maandelijks recht op € 485 aan toeslagen van het Rijk. Voor Hilda bestaat dit uit huurtoeslag en zorgtoeslag. Tot slot kan Hilda rekenen op een financiële bijdrage vanuit de gemeente van € 103 per maand. Dit bestaat uit de kwijtschelding voor gemeentelijke belastingen, korting op de collectieve zorgverzekering, individuele inkomenstoeslag en een vergoeding vanuit de DijkenwaardPas. Naast deze inkomsten heeft zij natuurlijk verschillende uitgaven; basisuitgaven van € 1.650 per maand en uitgaven voor participatie van € 117 per maand. Als alle inkomsten binnen zijn en de uitgaven zijn gedaan dan houdt zij maandelijks nog € 105 over (excl. IIT). Stel dat Hilda langdurig een inkomen heeft op 100 procent Wsm, dan kan zij ook de vergoeding uit de individuele inkomenstoeslag ontvangen. In dat geval houdt zij aan het eind van de maand € 145 over. Maakt zij echter van geen enkele gemeentelijke regeling gebruik, dan heeft ze minder te besteden; Hilda houdt dan € 2 over in haar maandbegroting. 110 procent Wsm Als Hilda werk krijgt tegen een loon van 110 procent Wsm, dan stijgt haar netto-inkomen naar € 1.412 per maand.

Zij houdt recht op huurtoeslag en zorgtoeslag en deze bedragen blijven onveranderd, dus € 485 per maand. Het recht op de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen vervalt, maar Hilda behoudt het recht op de andere regelingen. Haar uitgaven stijgen licht door werkgerelateerde kosten die zij nu moet maken. In totaal houdt zij, na alle uitgaven, maandelijks € 102 over (excl. IIT). Dit is € 3 minder dan op bijstandsniveau. Stel, Hilda maakt helemaal geen gebruik van de gemeentelijke regelingen, dan houdt zij € 60 per maand over.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.2. Alleenstaande met zorgvraag

Budget na uitgaven: alleenstaande chronisch ziek niet AOW Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 600

€ 356 € 356

€ 400 € 169 € 169

€ 200 € 45

€ 87

€€ -39 € -200

€ -83

€ -41

€ -142 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Alleenstaanden met een zorgvraag hebben tot en met een inkomen van 110 procent Wsm onvoldoende budget om alle maandelijkse uitgaven (incl. uitgaven op het gebied van participatie) te kunnen betalen. Ook het gebruiken van alle gemeentelijke regelingen (excl. IIT) waar de alleenstaande recht op heeft, zorgt er niet voor dat hij rond kan komen. Dit heeft te maken met de extra kosten waar dit huishouden mee te maken krijgt, vanwege de zorgvraag die de alleenstaande heeft. Een alleenstaande met een zorgvraag en een inkomen tussen 110 en 150 procent Wsm heeft een hoger budget na het doen van alle uitgaven dan in de bijstandssituatie. Hoewel de landelijke toeslagen dalen, de gemeentelijke regelingen wegvallen en de uitgaven (werkgerelateerde kosten) toenemen is dit niet zodanig dat dit dus leidt tot een lager budget. Het maandelijkse budget blijft toenemen tussen 110 en 150 procent Wsm. Vanaf een inkomen van 120 procent Wsm is het budget toereikend genoeg om alle basisuitgaven en participatie uitgaven te doen.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen11 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

11 Exclusief IIT.

100% 1.284 485 103 40 1.794 117 -39 1

110% 1.412 485 42 40 1.864 117 -41 -1

120% 1.541 485 42 40 1.864 117 87 127

130% 1.669 481 0 0 1.864 117 169 169

150% 1.926 411 0 0 1.864 117 356 356

-142

-83

169

356

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.3. Alleenstaande ouder met kinderen van 3 en 5 jaar

Budget na uitgaven: alleenstaande ouder (3 en 5) Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 1.200 € 940 € 940

€ 1.000 € 800 € 600 € 400

€ 525 € 324

€ 515

€ 649

€ 671 € 671

120% Wsm

130% Wsm

€ 525

€ 391

€ 200 €0 100% Wsm

110% Wsm

150% Wsm

Een alleenstaande ouder met twee kinderen van 3 en 5 jaar heeft zowel met als zonder het gebruik van gemeentelijke regelingen, maandelijks voldoende geld om alle uitgaven inclusief uitgaven op het gebied van participatie te kunnen doen. Een bijstandsgerechtigde die van alle gemeentelijke regelingen gebruikmaakt, heeft € 201 meer te besteden dan een bijstandsgerechtigde die van geen enkele gemeentelijke regeling gebruikmaakt. Voor alleenstaande ouders met twee kinderen loont het bij gebruik van de gemeentelijke regelingen op 110 procent Wsm niet om te gaan werken (€ 10 lager budget). Dit komt voornamelijk door het wegvallen van de kwijtschelding gemeentelijke belastingen in combinatie met een stijging van de uitgaven (met name door de werkgerelateerde kosten). Bij elk inkomen hoger dan 110 procent Wsm hebben alleenstaande ouders meer te besteden. De landelijke toeslagen stijgen door belastingvoordeel. Waar een alleenstaande ouder op bijstandsniveau € 1.414 van het Rijk ontvangt, is dat bij 150 procent Wsm € 1.479.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen12 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

12 Exclusief IIT.

100% 1.284 1.414 201 51 2.149 225 525 575

110% 1.412 1.455 124 51 2.251 225 515 565

120% 1.541 1.461 124 51 2.251 225 649 700

130% 1.669 1.467 0 0 2.240 225 671 671

150% 1.926 1.479 0 0 2.240 225 940 940

324

391

525

671

940

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.4. Alleenstaande ouder met kinderen van 5 en 14 jaar

Budget na uitgaven: alleenstaande ouder (5 en 14) Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 1.000 € 783 € 783

€ 800 € 600 € 377

€ 366

€ 400

€ 511

€ 515 € 515

120% Wsm

130% Wsm

€ 353

€ 219 € 200

€ 132

€0 100% Wsm

110% Wsm

150% Wsm

Een alleenstaande ouder met kinderen van 5 en 14 jaar heeft na de basisuitgaven nog voldoende budget over voor participatie uitgaven van € 250. Wanneer hij van alle gemeentelijke regelingen gebruikmaakt houdt hij dan nog € 366 over in de bijstandssituatie (excl. IIT). Zonder de gemeentelijke regelingen is dat € 132, een verschil van € 235. In alle voorbeeldsituaties loont het voor dit huishoudtype om vanuit de bijstand te gaan werken tegen een loon van 110 procent Wsm of hoger. Er is een minimale stijging te zien tussen een inkomen tot 120 procent (budget € 511) en 130 procent (budget € 514). Op dit punt wordt het wegvallen van de gemeentelijke regelingen net voldoende gecompenseerd door de toename in het inkomen.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen13 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

13 Exclusief IIT.

100% 1.284 1.511 235 51 2.414 250 366 417

110% 1.412 1.552 158 51 2.495 250 377 427

120% 1.541 1.558 158 51 2.495 250 511 561

130% 1.669 1.564 0 0 2.468 250 515 515

150% 1.926 1.575 0 0 2.468 250 783 783

132

219

353

515

783

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.5. Alleenstaande ouder met kinderen van 14 en 16 jaar

Budget na uitgaven: alleenstaande ouder (14 en 16) Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 1.000 € 768 € 768

€ 800 € 600 € 388

€ 400 € 200

€ 163

€ 369

€ 497

€ 511 € 511

120% Wsm

130% Wsm

€ 349

€ 221

€0 100% Wsm

110% Wsm

150% Wsm

Een alleenstaande ouder met kinderen van 14 en 16 jaar heeft na de basisuitgaven nog voldoende budget over voor participatie uitgaven van € 250. Wanneer de alleenstaande ouder van alle gemeentelijke regelingen gebruikmaakt, houdt hij nog € 388 over in de bijstandssituatie (excl. IIT). Zonder het gebruik van gemeentelijke regelingen is dat € 163. Een alleenstaande ouder met kinderen van 14 en 16 jaar is dus niet afhankelijk van de gemeentelijke regelingen. Bij gebruik van gemeentelijke regelingen loont het voor de alleenstaande ouder niet om te gaan werken tegen een inkomen tot 110 procent Wsm. Het inkomen loopt dan namelijk terug van € 388 naar € 369. In de andere situaties loont het voor dit huishoudtype wel om vanuit de bijstand te gaan werken. De landelijke toeslagen blijven al die tijd gelijk; de toeslagen (€ 1.619) zijn bij een inkomen van 100 procent Wsm net zo hoog als bij een inkomen van 150 procent Wsm.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen14 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

14 Exclusief IIT.

100% 1.284 1.619 225 51 2.490 250 388 438

110% 1.412 1.619 148 51 2.560 250 369 420

120% 1.541 1.619 148 51 2.560 250 497 548

130% 1.669 1.619 0 0 2.526 250 511 511

150% 1.926 1.619 0 0 2.526 250 768 768

163

221

349

511

768

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.6. Paar zonder kinderen

Budget na uitgaven: paar zonder kinderen Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 600 € 416 € 416 € 400 € 287 € 287 € 228 € 200

€ 144 € 51

€0

€ -200

€ 87 €3

€ -111 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Paren zonder kinderen hebben na de basisuitgaven genoeg geld over om te voldoen aan het normbedrag voor de uitgaven van participatiekosten (€ 191) als zij van alle gemeentelijke regelingen gebruik zouden maken. Als dit huishouden in een bijstandssituatie van geen enkele regeling gebruik zou maken dan leidt dit tot een tekort van € 111 per maand na het doen van zowel basis als participatie uitgaven. De gemeentelijke regelingen zijn dus essentieel voor deze huishoudens indien zij alle kosten willen bekostigen in de bijstandssituatie. Werkaanvaarding vanuit de bijstand tegen een loon van 110 procent Wsm en hoger levert het paar extra geld op. Het dalen van de toeslagen, wegvallen van de gemeentelijke regeling en de stijging van de uitgaven (dit zijn de werkgerelateerde kosten) worden voldoende gecompenseerd door de inkomensstijging.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen15 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

15 Exclusief IIT.

100% 1.834 625 161 56 2.379 191 51 107

110% 2.017 625 84 56 2.449 191 87 143

120% 2.201 583 84 56 2.449 191 228 285

130% 2.384 476 0 0 2.382 191 287 287

150% 2.751 238 0 0 2.382 191 416 416

-111

144

287

416

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.7. Paar met kinderen van 3 en 5 jaar

Budget na uitgaven: paar met kinderen (3 en 5) Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 800

€ 566 € 566

€ 600

€ 504

€ 400

€ 363

€ 326

€ 480 € 480

€ 338

€ 197

€ 200 € 83 €0 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Een paar met twee kinderen van 3 en 5 jaar heeft in alle voorbeeldsituaties maandelijks geld over na het doen van de basis- en participatie uitgaven. Logischerwijs leidt het gebruiken van de gemeentelijke regelingen tot een hoger maandbudget dan het niet gebruiken van de regelingen. Dit verschil loopt op tot € 243 op bijstandsniveau. Werken vanuit de bijstand levert ook steeds een hoger budget op voor deze huishoudens. Werken tegen een loon van 120 procent Wsm levert echter meer budget op dan werken tegen 130 procent Wsm, als een paar met twee kinderen van 3 en 5 jaar gebruikmaakt van alle regelingen. Het toegenomen inkomen uit werk compenseert op dit moment niet voldoende voor het wegvallen van de gemeentelijke regelingen. Het maandbudget tussen 120 en 130 procent Wsm neemt af met € 24. Als dit huishouden van geen enkele gemeentelijke regelingen gebruik zou maken, dan levert (meer) werken stapsgewijs ook meer budget op.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen16 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

16 Exclusief IIT.

100% 1.834 1.237 243 56 2.688 300 326 382

110% 2.017 1.237 166 56 2.758 300 363 419

120% 2.201 1.195 166 56 2.758 300 504 560

130% 2.384 1.087 0 0 2.691 300 480 480

150% 2.751 825 0 0 2.710 300 566 566

197

338

480

566

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.8. Paar met kinderen van 5 en 14 jaar

Budget na uitgaven: paar met kinderen (5 en 14) Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 600

€ 400

€ 384 € 384

€ 336 € 279 € 279 € 195

€ 159

€ 200

€ 137

€0 € -5 € -200

€ -118 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Paren met twee kinderen van 5 en 14 jaar hebben na hun basisuitgaven voldoende geld over om uit te geven aan participatie. Als zij gebruikmaken van alle regelingen én ze besteden maandelijks het normbedrag van € 325 aan participatie, dan hebben zij op bijstandsniveau € 159 over. Zonder het gebruik van gemeentelijke regelingen komt dit huishouden € 118 te kort in de bijstandssituatie. In dit geval zijn zij dus afhankelijk van de gemeentelijke regelingen om maandelijks rond te komen. Hetzelfde is te zien bij een inkomen tot 110 procent Wsm; zonder het gebruik van gemeentelijke regelingen komt dit huishouden € 5 tekort. Zij kunnen tot en met een inkomen van 110 procent Wsm niet volledig alle basis- en participatie uitgaven betalen. Omdat dit huishouden bij een inkomen van 110 en 120 procent Wsm € 200 kan ontvangen vanuit de gemeente, merken zij ook het effect als deze bijdrage wegvalt. Wanneer dit huishouden een inkomen krijgt van 130 procent Wsm, dan levert dit een lager budget op dan werken tegen 120 procent Wsm (indien dit huishoudens dus gebruikmaakt van alle gemeentelijke regelingen). Tegelijkertijd levert werken tegen een inkomen van 130 procent Wsm wél meer op dan het hebben van een bijstandsuitkering voor dit huishouden.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen17 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

17 Exclusief IIT.

100% 1.834 1.334 277 56 2.962 325 159 215

110% 2.017 1.334 200 56 3.032 325 195 251

120% 2.201 1.292 200 56 3.032 325 336 393

130% 2.384 1.184 0 0 2.965 325 279 279

150% 2.751 923 0 0 2.965 325 384 384

-118

-5

137

279

384

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.9. Paar met kinderen van 14 en 16 jaar

Budget na uitgaven: paar met kinderen (14 en 16) Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 600 € 394 € 394

€ 400

€ 313

€ 200

€ 171

€ 135

€ 265 € 265

€ 123

€0 € -19 € -200

€ -132 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Bij een paar met twee kinderen en 14 en 16 is opnieuw een duidelijk verschil te zien tussen het volledig gebruik van gemeentelijke regelingen en het niet gebruiken van gemeentelijke regelingen. Bij het volledig gebruiken van de regelingen heeft dit huishouden € 135 aan budget over in een bijstandssituatie. Als dit huishouden echter geen enkele regeling gebruikt, maar wél alle basisuitgaven en participatie uitgaven doet dan komt hij maandelijks € 132 in het rood. Bij de hogere inkomenscategorieën worden de verschillen stapsgewijs kleiner. Omdat dit huishouden in de bijstandssituatie maximaal € 267 kan ontvangen vanuit de gemeente, merkt het paar ook het effect als deze bijdrage wegvalt (bij een inkomen van 130 procent Wsm). Werken tegen een hoger loon, levert niet altijd stapsgewijs meer budget op voor huishoudens die het maximale gemeentelijke bedrag ontvangen. Het budget is wél voor ieder hoger inkomen (tot 150 procent Wsm) hoger dan in de bijstandssituatie. Voor de huishoudens die van geen enkele gemeentelijke regeling gebruikmaken, en dus dit bedrag ook niet ‘verliezen’ ziet het plaatje er anders uit; voor hen levert werken tegen een hoger loon wél stapsgewijs meer budget op. Tegelijkertijd hebben de huishoudens die geen gebruik maken van de regelingen bij de laagste inkomens (100 en 110 procent Wsm) te weinig budget om rond te komen.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen18 Individuele inkomenstoeslag Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven (excl. IIT) Budget na alle uitgaven (incl. IIT) Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen 18 Exclusief IIT.

100% 1.834 1.419 267 56 3.059 326 135 191

110% 2.017 1.419 190 56 3.129 326 171 227

120% 2.201 1.377 190 56 3.129 326 313 369

130% 2.384 1.269 0 0 3.062 326 265 265

150% 2.751 1.031 0 0 3.062 326 394 394

-132

-19

123

265

394

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Uitgelicht: voorbeeldcasus van een paar twee kinderen (14 en 16 jaar) Bijstandsuitkering Sam en Rosanne hebben twee kinderen van 14 en 16 jaar en ze krijgen een bijstandsuitkering, wat neerkomt op een netto-inkomen van € 1.834 per maand (dit is inclusief vakantietoeslag). Ze hebben maandelijks recht op € 1.419 aan toeslagen van het Rijk, bestaande uit huurtoeslag, zorgtoeslag, kindgebonden budget en kinderbijslag. Tot slot kunnen ze een financiële bijdrage vanuit de gemeente van € 267 per maand. Dit bestaat uit de kwijtschelding voor gemeentelijke belastingen, de korting op de collectieve zorgverzekering, de vergoeding vanuit de DijkenwaardPas, vergoeding ouderbijdrage en het Jeugdfonds Sport en Cultuur. Naast deze inkomsten hebben zij natuurlijk verschillende uitgaven: basisuitgaven van € 3.059 per maand en uitgaven voor participatie van € 326 per maand. Als alle inkomsten binnen zijn en de uitgaven zijn gedaan dan houden zij maandelijks € 135 over. Maakt dit gezin echter van geen enkele gemeentelijke regeling gebruik, dan komen zij € 132 te kort. 120 procent Wsm Als Sam of Rosanne werk krijgt tegen een loon van 120 procent Wsm, dan stijgt het nettoinkomen van het huishouden naar € 2.201 per maand. De landelijke toeslagen zijn gedaald naar € 1.377 aan toeslagen van het Rijk per maand.

Het recht op de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen is vervallen, maar ze behouden het recht op de andere minimaregelingen, een totaalbedrag van € 190 per maand. De uitgaven stijgen licht door werkgerelateerde kosten die zij nu moeten maken. In totaal houdt dit voorbeeldhuishouden, na alle uitgaven, maandelijks € 313 over (excl. IIT). Maakt dit gezin van geen enkele gemeentelijke regeling gebruik, dan houden zij maandelijks € 123 over. 130 procent Wsm Als Sam of Rosanne weer een hoger inkomen krijgt, in dit geval van 130 procent Wsm, dan stijgt het netto-inkomen van het huishouden naar € 2.384. De landelijke toeslagen dalen verder en komen uit op € 1.269 per maand. Het gezin kan daarbij geen aanspraak meer maken op de gemeentelijke regelingen. Aan het eind van de maand heeft het gezin in deze situatie een budget van € 265. Dit is lager dan bij een inkomen tot 120 procent Wsm die gebruik maakt van alle gemeentelijke regelingen.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.10. Alleenstaande AOW-leeftijd

Budget na uitgaven: alleenstaande AOW-leeftijd Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 800

€ 562 € 562

€ 600 € 439 € 400

€ 333 € 252

€ 200

€ 462 € 462

€ 379

€ 273

€ 131

€0 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Een alleenstaande die de AOW-leeftijd heeft bereikt, heeft in alle voorbeeldsituaties maandelijks geld over na het doen van de basis- en participatie uitgaven. Logischerwijs leidt het gebruiken van de gemeentelijke regelingen tot een hoger budget dan het niet gebruiken van de regelingen, dit verschil loopt op tot € 121 op bijstandsniveau. Een alleenstaande AOW’er met een inkomen tussen 110 en 150 procent Wsm heeft een hoger budget na het doen van alle uitgaven dan een alleenstaande AOW’er met een inkomen van 100 procent Wsm. Hoewel de landelijke toeslagen (en de gemeentelijke regelingen) dalen is dit niet zodanig dat dit dus leidt tot een lager budget dan in de bijstand.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

100% 1.426 487 121 1.671 111 252

110% 1.568 487 60 1.671 111 333

120% 1.711 450 60 1.671 111 439

130% 1.853 390 0 1.671 111 462

150% 2.139 205 0 1.671 111 562

131

273

379

462

562

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.11. Alleenstaande AOW-leeftijd met zorgvraag

Budget na uitgaven: alleenstaande chronisch ziek AOW-leeftijd Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 600 € 418 € 418 € 400 € 190

€ 200

€ 108

€ 295

€ 318 € 318

120% Wsm

130% Wsm

€ 235

€ 130

€€ -13 € -200 100% Wsm

110% Wsm

150% Wsm

Een alleenstaande AOW’er met een zorgvraag maakt meer zorgkosten dan een alleenstaande AOW’er zonder zorgvraag. Bij een inkomen van 100 procent Wsm heeft een alleenstaande met zorgvraag dan ook niet voldoende budget voor het bekostigen van de basisuitgaven en de uitgaven voor participatie zonder het gebruik van gemeentelijke regelingen (€ 13 te kort). Een inkomen van 110 procent Wsm of hoger leidt voor deze huishoudens tot een groter budget dan in een bijstandssituatie. De afname van het bedrag aan gemeentelijke regelingen en landelijke toeslagen is kleiner dan het verschil in inkomsten/uitkering. Daarnaast heeft dit huishouden in al deze gevallen aan het eind van de maand budget over.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

100% 1.426 487 121 1.815 111 108

110% 1.568 487 60 1.815 111 190

120% 1.711 450 60 1.815 111 295

130% 1.853 390 0 1.815 111 318

150% 2.139 205 0 1.815 111 418

-13

130

235

318

418

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

1.2.12. Paar AOW-leeftijd

Budget na uitgaven: paar AOW-leeftijd Geen gebruik gemeentelijke regelingen

Volledig gebruik gemeentelijke regelingen (excl. IIT)

€ 800 € 660 € 660 € 600

€ 400

€ 303 € 204

€ 200

€ 445

€ 440 € 440

120% Wsm

130% Wsm

€ 325

€ 183

€7 €0 100% Wsm

110% Wsm

150% Wsm

Paren die de AOW-leeftijd hebben bereikt, hebben op bijstandsniveau voldoende inkomsten om alle maandelijkse uitgaven (incl. uitgaven op het gebied van participatie) te kunnen betalen. Als zij van geen enkele gemeentelijke regeling gebruikmaken dan houden zij maandelijks nog € 7 over. Wanneer paren met AOW-leeftijd gebruikmaken van alle gemeentelijke regelingen, dan is er tussen 120 procent Wsm en 130 procent Wsm een (minimale) daling in het maandbudget van € 5. In dit geval wordt de daling van de landelijke toeslagen en gemeentelijke regelingen niet voldoende gecompenseerd door een stijging in het inkomen.

Inkomsten uitkering of werk Landelijke toeslagen en regelingen Gemeentelijke regelingen Basisuitgaven Uitgaven participatie Budget na alle uitgaven Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

100% 1.932 641 197 2.387 179 204

110% 2.126 624 120 2.387 179 303

120% 2.319 572 120 2.387 179 445

130% 2.512 494 0 2.387 179 440

150% 2.898 327 0 2.387 179 660

183

325

440

660

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Bijlage 1. Overzicht minimaregelingen Tabel B1.1 Gemeentelijke minimaregelingen in Dijk en Waard Inkomensgrens t.o.v. Wsm 2024

(Maximaal) bedrag

Kwijtschelding gemeentelijke belastingen

100% Wsm

Tarieven afvalstoffenheffing, waterschapsbelasting en rioolheffing zijn gedeeltelijk afhankelijk van huishoudgrootte.

Bijzondere bijstand

100/120/150% Wsm

Situatieafhankelijk

Individuele inkomenstoeslag

Drie jaar of langer tot 120% Wsm

Alleenstaande: € 479 Alleenstaande ouder: € 607 Paren: € 673

Collectieve zorgverzekering

120% Wsm

Univé Compleet Premie: € 230,45 Bijdrage gemeente: € 35 Kosten: € 195,45

Regeling

Kinderen 4 t/m 11 jaar: € 150 Kinderen 12 t/m 17 jaar: € 300 DijkenwaardPas

120% Wsm

Volwassenen (tot pensioenleeftijd): € 85 Pensioenleeftijd: € 300

Ouderbijdrage school

120% Wsm

Basisonderwijs: € 55 Voortgezet: € 110

Computerregeling schoolgaande kinderen

120% Wsm

Computer (eens per 3 jaar)

Jeugdfonds sport en cultuur

120% Wsm

Het maximale bedrag voor een sportvergoeding is € 225 en voor cultuur € 425.

Zwemles (onderdeel van JF)

120% Wsm

€ 480,05 voor zwembad De Waardergolf. € 555 voor zwembad Duikerdel.

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Bijlage 2. Financieel maandoverzicht In deze bijlage staat per huishoudtype het financieel maandoverzicht. De tabellen geven een overzicht van de maandelijkse inkomsten en uitgaven, bij gebruikmaking van alle landelijke en lokale regelingen. De bedragen die horen bij de huishoudelijke uitgaven en reserveringsuitgaven zijn afkomstig van het Nibud. Tabel B2.1 Alleenstaande, niet AOW-gerechtigd 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Langdurige minima 100% Wsm

Inkomsten Netto-inkomen incl. VT

1.284

1.412

1.541

1.669

1.926

1.284

Bijdragen Rijk Huurtoeslag Zorgtoeslag Totaal bijdragen Rijk

362 123 485

358 123 481

288 123 411

362 123 485

Totaal inkomsten

1.769

1.897

2.026

2.150

2.337

1.769

Uitgaven Huur Gas, water, elektra Telefoon, internet en televisie Gemeentelijke belastingen (Collectieve) zorgverzekering Overige verzekeringen Vervoer Reserveringsuitgaven Huishoudelijke uitgaven Werkgerelateerde uitgaven Totaal uitgaven

609 156 63 61 230 23 20 183 305 0 1.650

609 156 63 61 230 23 20 183 305 70 1.720

609 156 63 61 165 23 20 215 305 70 1.687

609 156 63 61 230 23 20 183 305 0 1.650

119

177

306

463

650

119

35 0 7 103

35 0 7 42

0 0 0 0

35 40 7 143

Budget inclusief regelingen gemeente

222

219

348

463

650

262

Normbedrag sociale participatie Budget na alle uitgaven

117 105

117 102

117 231

117 346

117 533

117 145

189

346

533

Categorie

Budget exclusief regelingen gemeente Regelingen gemeente Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Korting collectieve zorgverzekering Individuele inkomenstoeslag DijkenwaardPas Totaal regelingen gemeente

Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Tabel B2.2 Alleenstaande met zorgvraag, niet AOW-gerechtigd 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Langdurige minima 100% Wsm

Inkomsten Netto-inkomen incl. VT

1.284

1.412

1.541

1.669

1.926

1.284

Bijdragen Rijk Huurtoeslag Zorgtoeslag Totaal bijdragen Rijk

362 123 485

358 123 481

288 123 411

362 123 485

Totaal inkomsten

1.769

1.897

2.026

2.150

2.337

1.769

Uitgaven Huur Gas, water, elektra Telefoon, internet en televisie Gemeentelijke belastingen (Collectieve) zorgverzekering Overige verzekeringen Vervoer Medicijnen Reserveringsuitgaven Huishoudelijke uitgaven Werkgerelateerde uitgaven Totaal uitgaven

609 156 63 61 230 23 35 21 291 305 0 1.794

609 156 63 61 230 23 35 21 291 305 70 1.864

609 156 63 61 198 23 35 21 323 305 70 1.864

609 156 63 61 230 23 35 21 291 305 0 1.794

-25

162

286

473

-25

35 0 7 103

35 0 7 42

0 0 0 0

35 40 7 143

Budget inclusief regelingen gemeente

204

286

473

118

Normbedrag sociale participatie Budget na alle uitgaven

117 -39

117 -41

117 87

117 169

117 356

117 1

Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

-142

-83

169

356

-142

Categorie

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Tabel B2.3 Alleenstaande ouder met kinderen van 3 en 5 jaar, niet AOW-gerechtigd 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Langdurige minima 100% Wsm

1.284

1.412

1.541

1.669

1.926

1.284

Kinderbijslag Kindgebonden budget Totaal bijdragen Rijk

409 123 0 186 696 1.414

409 123 41 186 696 1.455

409 123 47 186 696 1.461

409 123 52 186 696 1.467

409 123 64 186 696 1.479

409 123 0 186 696 1.414

Totaal inkomsten

2.698

2.867

3.001

3.136

3.404

2.698

Uitgaven Huur Gas, water, elektra Telefoon, internet en televisie Gemeentelijke belastingen (Collectieve) zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs en peuterspeelzaal BSO en dagopvang Kosten zwemles Vervoer Reserveringsuitgaven Huishoudelijke uitgaven Werkgerelateerde uitgaven Totaal uitgaven

680 252 63 77 230 29 17 0 54 32 267 448 0 2.149

680 252 63 77 230 29 4 45 54 32 267 448 70 2.251

680 252 63 77 165 29 4 67 54 32 299 448 70 2.240

680 252 63 77 230 29 17 0 54 32 267 448 0 2.149

Budget exclusief regelingen gemeente

549

616

750

896

1.165

549

Regelingen gemeente Kwijtschelding gemeentelijke belastingen Korting collectieve zorgverzekering Individuele inkomenstoeslag DijkenwaardPas Vergoeding ouderbijdrage Jeugdfonds Sport en Cultuur Zwemles Totaal regelingen gemeente

77 35 0 20 4 19 46 201

0 35 0 20 4 19 46 124

0 0 0 0 0 0 0 0

77 35 51 20 4 19 46 251

Budget inclusief regelingen gemeente

750

740

874

896

1.165

800

Normbedrag sociale participatie Budget na alle uitgaven

225 525

225 515

225 649

225 671

225 940

225 575

Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

324

391

525

671

940

324

Categorie Inkomsten Netto-inkomen incl. VT Bijdragen Rijk Huurtoeslag Zorgtoeslag Combinatiekorting

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Tabel B2.4 Alleenstaande ouder met kinderen van 5 en 14 jaar, niet AOW-gerechtigd 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Langdurige minima 100% Wsm

1.284

1.412

1.541

1.669

1.926

1.284

Kinderbijslag Kindgebonden budget Totaal bijdragen Rijk

409 123 0 226 753 1.511

409 123 41 226 753 1.552

409 123 47 226 753 1.558

409 123 52 226 753 1.564

409 123 64 226 753 1.575

409 123 0 226 753 1.511

Totaal inkomsten

2.795

2.964

3.098

3.233

3.501

2.795

Uitgaven Huur Gas, water, elektra Telefoon, internet en televisie Gemeentelijke belastingen (Collectieve) zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs BSO Kosten zwemles Vervoer Reserveringsuitgaven Huishoudelijke uitgaven Werkgerelateerde uitgaven Totaal uitgaven

680 252 75 77 230 29 74 0 54 53 306 583 0 2.414

680 252 75 77 230 29 74 12 54 53 306 583 70 2.495

680 252 75 77 165 29 74 18 54 53 338 583 70 2.468

680 252 75 77 230 29 74 0 54 53 306 583 0 2.414

Budget exclusief regelingen gemeente

382

469

603

765

1.033

382

77 35 0 45 13 19 46 235

0 35 0 45 13 19 46 158

0 0 0 0 0 0 0 0

77 35 51 45 13 19 46 285

Budget inclusief regelingen gemeente

616

627

761

765

1.033

667

Normbedrag sociale participatie Budget na alle uitgaven

250 366

250 377

250 511

250 515

250 783

250 417

Budget bij geen gebruik gemeentelijke regelingen

132

219

353

515

783

132

Categorie Inkomsten Netto-inkomen incl. VT Bijdragen Rijk Huurtoeslag Zorgtoeslag Combinatiekorting

Gemeente Dijk en Waard

Versie 0.2

Tabel B2.5 Alleenstaande ouder met kinderen van 14 en 16 jaar, niet AOW-gerechtigd 100% Wsm

110% Wsm

120% Wsm

130% Wsm

150% Wsm

Langdurige minima 100% Wsm

1.284

1.412

1.541

1.669

1.926

1.284

Kindgebonden budget Totaal bijdragen Rijk

409 123 266 821 1.619

Totaal inkomsten

2.903

3.031

3.159

3.288

3.544

2.903

Uitgaven Huur Gas, water, elektra Telefoon, internet en televisie Gemeentelijke belastingen (Collectieve) zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Vervoer Reserveringsuitgaven Huishoudelijke uitgaven Werkgerelateerde uitgaven Totaal uitgaven

680 252 87 77 230 29 140 56 296 642 0 2.490

680 252 87 77 230 29 140 56 296 642 70 2.560

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=DijkenWaard&id=cbcc5031-99e3-40b5-9b34-1a5b21f87f2f