Collegebericht reactie van het college op het Initiatiefvoorstel kabelgoot

COLLEGEBERICHT Informeren gemeenteraad Aan: Van: Datum: Zaaknummer: Onderwerp:

De gemeenteraad Het college van burgemeester en wethouders 23 december 2025 00001183286 Bestuurlijke reactie op het Initiatiefvoorstel kabelgoottegels

Het college heeft met belangstelling kennisgenomen van het initiatiefvoorstel Kabelgoottegels van de raadsleden Joke van Ruitenbeek, Quincy Naarden, Niek Hendriks, Sander Csurka en Floris de Boer. In overeenstemming met artikel 147a van de Gemeentewet maken wij hierbij onze wensen en bedenkingen kenbaar. Hierbij laten we de aanbiedingsbrief buiten beschouwing. 1. Kernboodschap Na zorgvuldige bestudering van het ingediende initiatiefvoorstel kabelgoottegels komt het college tot de conclusie dat er aanzienlijke bedenkingen bestaan ten aanzien van de uitvoerbaarheid, de financiële consequenties en de samenhang met bestaand beleid. Het college stelt voor dat de werkgroep met ambtelijke ondersteuning kijkt hoe een eventuele pilot vorm kan krijgen. 2. Algemeen Het college waardeert de inzet van de raad om mee te denken met bewoners die geen parkeerplaats op eigen erf hebben en daardoor zijn aangewezen op publieke laadpalen. Het initiatiefvoorstel laat zien dat de raad oog heeft voor de toegankelijkheid van de openbare ruimte, de transitie naar elektrisch vervoer, bewoners die hun auto willen opladen met eigen opgewekte zonne-energie en het kostenaspect voor deze groep bewoners.

Het voorstel biedt het college geen nieuwe aanknopingspunten om de eerder ingenomen lijn1 dat Verlengde Private Aansluitingen (VPA’s), waaronder een oplossing via kabelgoottegels of vergelijkbare doorvoeroplossingen, in de openbare ruimte niet wenselijk zijn - te herzien. 3. Bestuurlijke reactie op het initiatiefvoorstel Het college geeft de werkgroep in overweging om in samenwerking met de ambtelijke organisatie te werken aan het vormgeven van een proef, bijvoorbeeld met verschillende vormen voor het afdekken van laadkabels voor VPA’s. Deze proef zou via een evaluatie inzicht kunnen geven voor een eventueel vervolg en de gewenste vorm. Ter inspiratie: een actueel overzicht van (on)mogelijkheden in alle gemeenten is te vinden op de website Stoepladen, van De Groene Nerds. Hieronder vier voorbeelden: - Gemeente Castricum: proef van een half jaar, 15 deelnemers, kabelgoottegels; - Gemeente Zwolle: proef van 1 jaar, aantal deelnemers onbekend, kabelgoottegels; - Gemeente Almere: proef van 1 jaar, 2 wijken met 50 deelnemers, kabelgoottegels en kabelmatten; - Gemeente Groningen: proef van 2 jaar, 50 deelnemers, kabelgoottegels; - Gemeente Het Hogeland: proef van 1 jaar, 30 deelnemers, platte laadkabels.

1 Zie hiervoor onze argumenten in het collegebericht ‘Afhandeling motie Elektrisch laden auto in

openbare ruimte kabelgoottegel’ van 9 september 2024

Voor een verdere verkenning met de ambtelijke organisatie geven wij u de volgende punten mee. Inleiding ‘claimen‘ van parkeerplaatsen Uit praktijkervaring blijkt dat het claimen van een openbare parkeerplaats dichtbij eigen huis regelmatig voorkomt. Door het plaatsen van een kabelgoot wordt het gevoel dat het om een eigen parkeerplaats gaat, vergroot. Dit geldt niet alleen voor de gebruiker van de kabelgoot, maar ook richting omwonenden die in dezelfde straat parkeren. Voor het plaatsen van een publieke laadpaal is een verkeersbesluit nodig, waar omwonenden een zienswijze over kunnen indienen of bezwaar tegen kunnen maken. Bij een VPA hebben omwonenden die mogelijkheid helaas niet. Onderzoek en voortraject In het initiatiefvoorstel onder het kopje ‘onderzoek en voortraject’ geeft u aan dat een belangrijke basis voor uw initiatiefvoorstel het onderzoek is van een bewoner onder 102 gemeenten in Nederland. Een solide onderbouwing waarom het mogelijk maken van VPA’s via een kabelgoot voor inwoners en voor het publieke belang noodzakelijk is om in te voeren, halen we nog niet goed uit het initiatiefvoorstel. Het voorstel lijkt vooral voordelen te bieden aan een beperkte groep inwoners, terwijl de gemeente verantwoordelijk is voor het algemeen belang. Uitkomsten Veiligheid ontbreekt in het initiatiefvoorstel als belangrijk aspect dat stevige inzet van toezicht vraagt.

Daarbij gaat het ook over de installatieveiligheid. Er zijn strikte regels nodig voor een particuliere laadkabel die door de openbare ruimte loopt. Dat betekent in ieder geval een laadkabel die volledig conform is met NEN-1010 en IEC 62752. Ook moeten strenge eisen worden gesteld aan de particuliere laadpunten, stationaire beveiligingen en mechanische afscherming. Zonder deze maatregelen is het voorstel zowel juridisch (wet Wibon) als verzekeringstechnisch onhoudbaar. Beoogd effect en argumenten Onder het kopje ‘beoogd effect’ geeft u onder andere aan willekeur te willen voorkomen. Uw werkgroep heeft tijdens een extra sessie met de ambtelijke organisatie toegelicht dat de genoemde willekeur betrekking heeft op het onderscheid dat er nu is tussen inwoners mét en zonder eigen parkeerplaats. De kabelgoot is voor een beperkt aantal inwoners bereikbaar als mogelijkheid om vanuit huis te kunnen laden. Alleen in een situatie wanneer een inwoner een voetpad én een parkeerplaats direct voor de woning heeft, kan via een kabelgoottegel en alleen door die inwoner van een VPA gebruik gemaakt worden. Het initiatiefvoorstel creëert een nieuw onderscheid, namelijk tussen diverse groepen bewoners zonder eigen parkeerplaats. De in het voorstel genoemde brede toepasbaarheid en gelijke kansen, geldt wel bij de publieke laadpalen.

Juist om alle rijders van een elektrische auto, ongeacht hun woonsituatie, de mogelijkheid te geven om in hun buurt te kunnen laden, worden al sinds 2010 dezelfde voorwaarden gehanteerd. Met of zonder voetpad of parkeerplaats direct voor de woning: iedereen kan gebruik maken van de publieke laadpalen. Op dit moment worden alle publieke laadpalen gemonitord op gebruik en is ‘slim laden’ de standaard. Slim laden draagt bij aan het ontlasten van het energienetwerk op piekmomenten. De netbeheerder kan zelf afschalen als dit nodig is. Door het toestaan van kabelgoten en daarmee het opladen via de eigen meterkast is er voor de netbeheerder geen sturing mogelijk. Het

grootschalig toestaan van VPA’s verhoogt de kans op lokale piekbelasting op het stroomnet. Dit zou kunnen leiden tot spanningsproblemen of zelfs stroomstoringen. Bij de kabelgoot komen aanlegkosten en investeringen in een laadpunt en installatiewerk geheel voor rekening van de aanvrager. Hiervoor is een investering nodig van €350 tot €550 voor de aanlegkosten van de kabelgoottegels zelf en naar schatting €1.000 tot €3.500 aan investeringen in een laadpunt en installatiewerk. Dat is lang niet voor iedereen betaalbaar en draagt zo niet bij aan het creëren van gelijke kansen, terwijl publieke laadpalen kosteloos zijn aan te vragen. In 2022 is de Laadkaart 2027 vastgesteld. Op deze digitale kaart is op buurtniveau in kaart gebracht wat de meest geschikte locaties zijn voor het plaatsen van publiek toegankelijke Laadpalen voor personenvoertuigen van bewoners, bezoekers en forenzen. Inwoners kunnen sneller en kosteloos op vooraf beoordeelde locaties een laadpaal in hun buurt aanvragen. Het aantal publiek laadpalen groeit zo mee met de vraag2. Opnemen in de Verordening Fysieke Leefomgeving (VFL) en Algemene Plaatselijke Verordening (APV) Het opnemen van een artikel in de VFL is de juiste route voor het verankeren van de mogelijkheid voor het realiseren van een kabelgoot ten behoeve van een laadkabel.

Het gaat naast het aanleggen van een kabelgoot ook nog om de laadkabel die erin gelegd wordt. Dit moet onderdeel worden van artikel 2:10 van de APV (“voorwerpen op of aan de openbare weg”) en het daarop gebaseerde objectenbeleid. Deze juridische borging in het objectenbeleid met specifieke voorwaarden aan de kabel, de laadunit en de installatieveiligheid. Het gaat dus om meer dan alleen een aanpassing van de VFL. Het is ook noodzakelijk om de bevoegdheid om nadere regels vast te stellen, in een APV-artikel op te nemen. De APV wordt met een wijzigingsverordening gewijzigd of u dient een artikel in het initiatiefvoorstel op te nemen. Ook dient de Beleidsregel laadinfrastructuur Dijk en Waard 2022 aangepast te worden als het initiatiefvoorstel wordt aangenomen. De juridische houdbaarheid op aansprakelijkheid zal nader onderzocht moeten worden. Wij adviseren u de juiste formulering van de benodigde artikelen samen met de juridische afdeling op te pakken. Kantekeningen en risico’s In zowel het voorgestelde besluit als bij deze paragraaf staat dat moet worden toegestaan om kabelgoottegels in het voetpad aan te brengen. Om misverstanden te voorkomen: het is niet mogelijk dat bewoners zelf kabelgoten in het voetpad aanleggen. Een kabelgoot dient altijd door de gemeente aangelegd te worden. Het voetpad is namelijk openbare ruimte waar de gemeente aansprakelijk voor is.

De kosten hiervoor komen voor rekening van de aanvrager. 4. Financiële gevolgen Het opzetten van een (digitaal) loket, bijbehorende verordeningen aanpassen, aanvragen in behandeling nemen, de verwachte toename van klachten en meldingen (via mail, Fixi, etc.) behandelen en het toezicht houden zijn werkzaamheden die vragen om voldoende middelen en 2 Zie collegebericht ‘Laadvisie en laadkaart Dijk en Waard’ van 25 oktober 2022.

capaciteit. Deze zijn nu niet beschikbaar. Leges mogen alleen gebruikt worden voor de administratieve handelingen van de aanvragen. Voor overige aspecten ontbreekt dekking in het initiatiefvoorstel. 5. Uitvoerbaarheid Inzetten van bestaande capaciteit en middelen ten behoeve van individuele aanvragen gaat ten koste van onder andere de snelheid van het uitrollen van het publieke laadnetwerk of langere wachttijden voor aanvragers. Het voorgestelde tijdpad van drie maanden is niet haalbaar. In overleg met de ambtelijke organisatie kan tot een realistisch tijdpad gekomen worden, dat mede afhankelijk is van eventuele aanpassingen in het voorstel. 6. Conclusie en advies Op dit moment is er beleidsmatig één duidelijke lijn: alle vormen van VPA’s zijn niet toegestaan. Dit geeft helderheid voor inwoners en toezichthouders. Hoewel het college de intentie van de indieners begrijpt en de betrokkenheid van de werkgroep zeer waardeert, acht het college het voorstel in de huidige vorm niet wenselijk en niet uitvoerbaar. Het college wil de werkgroep faciliteren om samen met ambtelijke ondersteuning de mogelijkheid van een pilot te verkennen. Bijlagen 1. Initiatiefvoorstel kabelgoottegels