Bijlage 6 Beeldkwaliteitsplan Westpoort

46

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

RRog

Verschillende typen Wadi Altijd asymmetrisch priofiel

Verschillende typen Wadi

beplanting obv ligging in plan, en obv oorspr

Altijd asymmetrisch priofiel Wadi met dotterbloemhooiland

beplanting obv ligging in plan, en obv oorsprong water

Principe opbouw van de wadi

(dotterbloem, echte koekoeksbloem, pinksterbloem Ligging: tegen noordelijke bos-struweelzone Oorsprong water: via infiltratie-kwel

erbloem

e

Wadi met zeggenmoeras (oeverzegge, gele lis, koninginnekruid) Ligging: tussen noordelijke en zuidelijke zones Oorsprong water: via oppervlakte instroom en kwel Wadi met Dotterbloemhooiland

Wadi met moerasspirea

nes en kwel

(moerasspirea, echte valerian, kruipwilg) Ligging: op overgang naar zuidelijke water-rietzone Oorsprong water: via oppervlakte instroom en kwel

Wadi met Zeggenmoeras

rietzone en kwel Wadi met Moerasspirea

Verschillende typen wadi’s Beeld: Smartland landscape architecture

52 / 08

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

47

RRog

5.5 Natuurinclusief bouwen en inrichten NATUURINCLUSIEF OP WIJKNIVEAU

• Een gedetailleerd groen-plan als onderdeel van het inrichtingsplan geeft vorm aan een gelaagde beplanting in aansluiting op de ecologische uitgangspunten. Er is een boomlaag, struiklaag en kruidlaag. Dit biedt de mogelijkheid voor flora en fauna op alle niveaus. • De inrichting van de wadi’s wordt gericht op het realiseren van de ecologische doelstellingen (zie principe profielen “ecologische advies Westpoort” van Smartland). • Er zijn natuurlijke oevers, er komen geen beschoeiingen. De oevers krijgen op de waterlijn een smalle plasberm met een natuurrol. • De doelsoorten per habitat zijn (zie “ecologische advies Westpoort” van Smartland).: water-oevermilieu: riet, kleine lisdodde, gele lis, kattenstaart, zwanenbloem, pijlkruid, watergentiaan, kruiden-tuinenmilieu: kruidenrijk grasland soorten van glanshaverhooiland, Gelderse roos, Spaanse aak, meidoorn, hazelaar Noorse esdoorn en walnoot, bos-parkmilieu: zomer eiken-essenbos, meidoorn, lijsterbes, hazelaar, fluitekruid, bosandoorn, dagkoekoeksbloem grote stekelvarken, zoete kers winterlinde.

NATUURINCLUSIEF OP GEBOUWNIVEAU • Nestplekken voor de huismus op noordoostgevels.

• Voor vleermuizen zijn er zomerverblijven op de zuidwestgevel en winterverblijven op de noordoostgevel. • Voor de boerenzwaluw zijn voorzieningen voor nestgelegenheid. • Voor de huiszwaluw zijn er nesten in de dakranden van de woningen en voor de gierzwaluw zijn er nestgelegenheden in de dakranden van garages. • Bij de inrichting van de groene ruimten wordt rekening gehouden met de aanvliegroutes. • Maatregelen op het vlak van natuurinclusief bouwen zijn onderdeel van de architectuuropgave en geen toevoeging achteraf. • Plaatsen van nestplekken voor vleermuiskraamkolonie. Opnemen van geïntegreerde inbouwkasten.

Voorbeeld van een nestkast in de gevel

48

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

RRog

5.6 Klimaat (Klimaatbeleid gemeente) Dijk en Waard heeft de ambitie om volledig waterrobuust en klimaatbestendig te zijn in 2050. Om dat te bereiken is klimaatbeleid op- en vastgesteld. Voor het volledige klimaatbeleid wordt verwezen naar het vastgestelde beleidsprogramma klimaatadaptatie voor Dijk en Waard. Hieronder zijn hoofdlijnen uit dat beleid weergegeven. Doelstellingen van het klimaatbeleid: • Het beperken van de overlast door hevige neerslag. • Het bieden van een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving tijdens hitte. • Het voorkomen van schade door langdurige droogte. • Het waar mogelijk beperken van schade die wordt veroorzaakt bij een eventuele overstroming. Om inhoud te geven aan waterrobuust en klimaatbestendig bouwen en inrichten hanteert de gemeente de “maatlat klimaatbestendige bouw” voor (her-) inrichten van wijken en locatie- en gebiedsontwikkelingen. Hierin zijn voor de klimaatthema’s wateroverlast, droogte, bodemdaling hitte, overstroming en natuurinclusiviteit en biodiversiteit doelen, normen, richtlijnen en voorkeursvolgorde uitgewerkt. De maatlat klimaatbestendige bouw bestaat naast de watertoets, aan beide dient te worden voldaan. De normen gaan uit van het verharde deel van privaat en openbaar terrein en stimuleren daarmee het realiseren van een groene leefomgeving.

Om succesvol te zijn is het van belang om het onderwerp klimaat gedurende het gehele ontwikkel- en ontwerpproces een integraal onderdeel van de opgave te maken. Na realisatie dienen maatregelen in stand te worden gehouden, zowel in openbaar gebied als privaat.

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

RRog

5.7 Circulariteit De ambitie voor het bouwen is het ontwikkelen, gebruiken en hergebruiken van bouwwerken, gebieden en infrastructuur zonder natuurlijke hulpbronnen onnodig uit te putten, de leefomgeving te vervuilen en ecosystemen aan te tasten. Dit betekent dat materialen of producten met een zo laag mogelijke milieu-impact over de hele levenscyclus van productie, toepassing, gebruiksfase worden toegepast inclusief de onderhoud-, hergebruik- en afvalfase. De gemeente Dijk en Waard werkt aan beleid voor circulair bouwen en inrichten. Het doel is om minder primaire grondstoffen te gebruiken en de bouwmaterialen uit sloop, herontwikkeling en renovatie, voor hoogwaardig hergebruik terugbrengen naar de materiaalketens. Net als bij de inrichting van de openbare ruimte, heeft de gemeente bij de (ver)bouw, renovatie en sloop van gemeentelijke eigendommen, het principe “circulair, tenzij…” voor ogen. De noodzaak om over te gaan naar een circulaire economie neemt ook in de regio toe. De gemeente heeft, net als andere bedrijven de opdracht om 50% minder grondstoffen te gebruiken in 2030 en 55% minder CO2 uit te stoten. Het wereldwijde gebruik van grondstoffen veroorzaakt 90% van het mondiale biodiversiteitsverlies, 90% van de waterschaarste en 50% van de broeikasgasemissies (zoals CO2 en stikstof).

De bouwsector neemt ongeveer 50% van het grondstoffenverbruik voor zijn rekening en is verantwoordelijk voor 38% van de globale CO2-uitstoot. Vanwege de urgentie om stappen te zetten naar een circulaire bouwsector is circulair bouwen onderdeel van de Woondeal NHN. Het gebruik van herbruikbare materialen maakt emissiearm bouwen mogelijk. Zeker als deze materialen bij sloop, renovatie en herontwikkeling in de regio geoogst worden en beschikbaar komen voor volgende bouwprojecten. Naast de milieu urgentie is er ook een regionaal economisch belang. We hebben ambitie om veel woningen toe te voegen en bouwmaterialen worden steeds schaarser. Dat heeft gevolgen voorde de beschikbaarheid van materialen en de prijzen. Op dit moment wordt in Nederland circa 4% van de materialen uit gesloopte gebouwen opnieuw ingezet in de bouwketen. Door het te kort aan bepaalde bouwmaterialen, te lange levertijden neemt de vraag naar gebruikte (secundaire) bouwmaterialen toe. Ook vanuit wet- en regelgeving wordt steeds meer gestuurd op het inzetten van secundaire bouwmaterialen in nieuwbouwprojecten. Dat kan alleen goed werken als er voldoende beschikbaar is. Ook secundaire bouwmaterialen zijn schaars. Het uitgangspunt is, ontwerp en produceer zoveel als mogelijk volgens de principes van de R-ladder, met een zo hoog mogelijke score.

De R-ladder geeft de mate van circulariteit aan en heeft zes 6 tredes (R1 tot en met R6) die verschillende strategieën van circulariteit weergeven. Strategieën hoger op de ladder, besparen meer grondstoffen. Hoe hoger een strategie op de R-ladder staat, hoe meer circulair de strategie is. Waarbij R1 de hoogste trede is. Hoe hoger op de R-ladder, hoe lager het grondstofgebruik

49

50

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

RRog

In het kort: Reduce, reuse, recycle. Reduce (R1 en R2) - Bovenaan de ladder staat het verminderen van consumptie en productie en het slimmer maken en gebruiken van producten. Re-use (R3 en R4) – In het midden staat levensduur van producten en onderdelen verlengen. Recycle (R5 en R6)- Onderaan staat het nuttig toepassen van materialen, die anders gestort zouden worden. R1. REFUSE EN RETHINK (AFWIJZEN EN HEROVERWEGEN)

Stap af van producten of materialen die u eigenlijk niet nodig hebt. Maak een product overbodig door van zijn functie af te zien, of die met een radicaal ander product te leveren. Intensiveer productgebruik (bijvoorbeeld door producten via platformen te delen of multifunctionele producten). R2. REDUCE (VERMINDEREN)

Grondstoffen efficiënter gebruiken door minder grondstoffenverbruik tijdens de productie en het gebruik van producten. R3. RE-USE (HERGEBRUIKEN)

Hergebruik van afgedankt nog goed product, in dezelfde functie door andere gebruiker. Denk bijvoorbeeld aan ontwerpen voor een langere levensduur. Er zijn diverse platforms die gebruikte producten een tweede leven geven. R4. REPAIR, REFURBISH, REMANUFACTURE EN REPURPOSE (REPAREREN, OPKNAPPEN, REVISEREN EN HERGEBRUIKEN)

Reparatie en onderhoud van een kapot product voor gebruik in zijn oude functie. Verleng zo de levensduur van producten. Opknappen en/of moderniseren van oud product. Maak nieuwe producten van oude producten. Onderdelen van afgedankt product gebruiken in nieuw product met dezelfde of andere functie. R5. RECYCLINGATERIALEN VERWERKEN TOT GRONDSTOFFEN MET DEZELFDE (HOOGWAARDIGE) OF MINDERE (LAAGWAARDIGE) KWALITEIT DAN DE OORSPRONKELIJKE GRONDSTOF.

Denk aan het verwerken en hergebruiken van grondstoffen en reststromen of afval, zoals gras, afvalhout en koffiedik. R6. RECOVER (TERUGWINNEN)

Verbranden van materialen met energieterugwinning. In een circulaire economie komen zo min mogelijk materialen bij deze stap terecht.

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

RRog

5.8 Mobiliteit Westpoort is een aantrekkelijke locatie binnen Dijk en Waard met een centrale ligging in de regio. Het stadshart van Heerhugowaard en de Provincialeweg N242 liggen nabij. Daarnaast ligt voor de recreatieve fietser en wandelaar het open landschap van de groene lopen op korte afstand. Vrijwel alle voorzieningen die je als toekomstige bewoner nodig hebt zijn op loop- of fietsafstand eenvoudig en veilig bereikbaar. Het mobiliteitsbeleid binnen de gemeente Dijk en Waard is gericht op het stimuleren van een actief gebruik van wandel- en fietspaden. Gezondheid en een gezonde leefomgeving zijn het uitgangspunt in de opzet van de wijk. Een groot deel van de wijk wordt autovrij en krijgt de voetganger en de fietser voorrang. Hierbij sluiten de wandel- en fietspaden direct aan op de fietspaden buiten het plangebied. Hierbij wordt in het bijzonder gekeken naar de aansluitingen naar de Abe Bonnemaweg. Deze weg wordt gezien als direct uitloopgebied van Westpoort. In de toekomst wordt een langzaamverkeersverbinding gemaakt onder het spoor door naar Vaanpark. Met deze verbinding worden Westpoort en Vaanpark direct verbonden waardoor zij gebruik kunnen maken van elkaars voorzieningen. Op deze manier wordt een actief gebruik van de openbare ruimte gestimuleerd.

De gehele opzet van Westpoort is gericht op het realiseren van een aantrekkelijk woonmilieu waarbij de auto niet dominant aanwezig is in het recreatieve gebruiksdeel van de openbare ruimte. Daarom is gekozen een belangrijk deel van de parkeerplaatsen aan te leggen binnen bouwblokken uit het zicht van de openbare ruimte. Westpoort ligt gunstig voor wat betreft het gebruik van het openbaar vervoer. De toekomstige bewoners van Westpoort maken gebruik van de bestaande busverbindingen langs de Westtangent.

51

52

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

RRog

5.9 Nutsvoorzieningen Kwaliteit in de openbare buitenruimte is van belang voor de leefomgeving maar staat door de vele opgaven en ambities onder druk. Zorgvuldig gekozen locaties en kwaliteit van gebouwde nutsvoorzieningen en inpassing dragen hierin bij. Om te kunnen sturen op geschikte locaties en kwaliteit van trafo’s en overige nutsbouwwerken werkt de gemeente aan nieuw beleid voor nutsbouwwerken. Voor zorgvuldige plaatsing is het van belang goede locaties te kiezen en eenduidig te materialiseren. De uitgangspunten van dit beleid zijn leidend bij de inpassing van de trafo’s en andere nutsbouwwerken in Westpoort.

VOOR NUTSBOUWERKEN GELDT DE VOLGENDE VOLGORDE VAN WENSELIJKHEID, VAN MEER NAAR MINDER WENSELIJK: • Bij een woongebouw alle nutsvoorzieningen inpandig oplossen.

• Bij woningblokken de trafo’s in de binnenhoven plaatsen. • Als dat niet kan de trafo los plaatsen. De trafo mag niet staan op prominente plekken in de open ruimte maar moet worden gesitueerd uit het zicht vanaf de hoofdstructuren in de openbare ruimte. • Een losstaande trafo dient zorgvuldig te worden ingepast. De trafo is niet zichtbaar en wordt met landschappelijke (groene) middelen uit het zicht gehouden.

REGELS KLEUR EN MATERIAALGEBRUIK:

• Kleur- en materiaalgebruik van de trafo van gevels, deuren en roosters afstemmen op het woongebouw of bouwblok waarin of waarnaast het geplaatst is. • Nutsbouwwerken hebben één duidelijke hoofdkleur voor de gevels, deuren en dakranden. • Los in de openbare ruimte geplaatste nutsbouwwerken (niet nabij een woongebouw) hebben dezelfde kleur, antraciet. • Benodigde verharding minimaliseren en afstemmen op verhardingsmateriaal dat in de directe omgeving wordt toegepast. • De nutsgebouwen bij voorkeur voorzien van een groen dak.

Beeldkwaliteitsplan

Westpoort Heerhugowaard

25/11/2024

RRog

53

Beeldkwaliteitsplan, 25/11/2024