Beantwoording aanvullende technische vragen fractie VVD inzake incidentele subsidie sportpark De Kabel
Tekst van het document
BEANTWOORDING TECHNISCHE VRAGEN Aan: Van: Datum commissie: Zaaknummer: Onderwerp:
Commissie De gemeenteraad Het college van burgemeester en wethouders 12 mei 2026 00001231153 Aanvullende incidentele subsidie Sportpark De Kabel bij niet toekennen BOSA-subsidie
Aanleiding Op 14 mei 2026 heeft het college technische vragen ontvangen van commissielid Csurka van de fractie VVD over de Aanvullende incidentele subsidie Sportpark De Kabel bij niet toekennen BOSA-subsidie. Dit onderwerp stond op de agenda van de commissie van 12 mei 2026. In dit bericht staan de antwoorden op deze vragen. Beantwoording Inleiding In 2024 is in de projectbegroting voor het nieuw te bouwen clubgebouw op sportpark De Kabel uitgegaan van het verkrijgen van een landelijke subsidie voor bouw en onderhoud van sportaccommodaties (BOSA). De BOSA-regeling is inmiddels zo populair dat deze structureel overvraagd wordt, waardoor het risico ontstaat dat de subsidie niet of slechts gedeeltelijk wordt toegekend. De gemeenteraad wordt gevraagd een aanvullende incidentele subsidie beschikbaar te stellen van € 790.000 indien de BOSA-subsidie onvoldoende of niet toereikend blijkt.
Antwoorden Inleiding Tijdens de commissievergadering van 12 mei jl. is gesproken over de informatievoorziening rondom project De Kabel. In aanvulling daarop vindt het college het van belang u nader te informeren en te reflecteren op de wijze waarop dit proces is verlopen. Ten behoeve van de volledigheid en transparantie neemt het college u daarom allereerst stap voor stap mee in het verloop van het project en de bijbehorende besluitvormingsmomenten en aansluitend neemt het college u mee in een reflectie op het geheel. Daarna volgt het antwoord op de vragen. 2022 Mede op initiatief van voetbalvereniging SVW’27 en handbalvereniging Tornado is in 2021-2022 een verkenning uitgevoerd naar de potentie van Sportpark De Kabel. Uit deze verkenning blijkt perspectief te zijn om het sportcomplex te transformeren naar een compacter, duurzaam en open sportpark. Ook is een deel van de huidige opstallen aan vervanging toe waardoor urgentie is ontstaan voor planontwikkeling. Het beoogd effect is een nieuw open sportpark De Kabel, inclusief een goede ruimtelijke inpassing in de bestaande omgeving met o.a. een verkeerskundige verbetering van de toegankelijkheid van het complex en goede verbindingen met het naastgelegen Rosariumpark. Tevens ontstaat een woningbouwlocatie.
In 2022 was de ambitie om met opbrengsten uit de te ontwikkelen woningbouwlocatie deze ontwikkeling budgetneutraal te realiseren. In bijlage 1 bij het raadsvoorstel, Kaders en aandachtspunten project De Kabel, wordt de budgetneutrale ambitie beschreven. Uit dezelfde bijlage kan afgeleid worden dat nog veel moest worden uitgezocht en de kaders nog niet volledig vastomlijnd waren. 2024 Tijdens de uitwerking van het project is gebleken dat een budgetneutraal scenario niet realistisch is. Daarnaast geldt dat de kosten voorafgaan aan de baten en dat de uiteindelijke grondopbrengsten pas zeker zijn op het moment van verkoop. De geraamde kosten kwamen in 2024 uit op een investering van € 4.900.000 excl. BTW voor een nieuw clubgebouw van circa 1.800 m2. Voor de terreininrichting bedraagt de investering circa € 4.500.000. Er is een voorzichtige inschatting gemaakt van de grondopbrengst van € 3.000.000. Dit maakt dat € 6.400.000 extra benodigd was, exclusief € 790.000 BTW voor het clubgebouw te verkrijgen via de compensatieregeling voor sportverenigingen (BOSA). Dit heeft ertoe geleid dat het college in 2024 heeft besloten de raad voor te stellen de benodigde middelen voor de herschikking van De Kabel op te nemen in de kadernota 2025 en de begroting 2025. Hierover is de raad geïnformeerd via het collegebericht over de herschikking van het sportpark (d.d. 28 mei 2024).
Met de vaststelling van de kadernota 2025 en de begroting 2025 heeft de raad over de financiële middelen besloten. In de kadernota zijn de volgende kapitaallasten voor de investeringen inclusief verwachting grondopbrengst opgenomen met tekstuele toelichting (Citaat kadernota):
Toelichting aanvraag (citaat kadernota) Er is een verkenning uitgevoerd naar de mogelijkheden die ontstaan door herschikking van Sportpark De Kabel tot een open sportpark. Hieruit is gebleken dat door een andere indeling van de sportvelden en door nieuwbouw van een clubhuis, de sportverenigingen met minder ruimte toekunnen. Hierdoor kan een deel van het huidige terrein benut worden voor woningbouw. Door het parkeerterrein voor het sportterrein nabij de Oosttangent te situeren neemt de verkeersveiligheid, zeker ook voor fietsers en voetgangers, toe. Tevens biedt het de kans om het sportpark breder dan alleen voor verenigingsleden toegankelijk te maken en te verbinden met het naastgelegen Rosariumpark. Dit sluit aan bij de gemeentelijke ambitie, geformuleerd in het beleidsplan harmonisatie buitensportaccommodaties, dat sport en bewegen in Dijk en Waard voor iedereen mogelijk en betaalbaar is, voor jong en oud, met of zonder een beperking. Tevens zet het coalitieakkoord sterk in op het realiseren van betaalbare woningen.
In de begroting zijn vervolgens de volgende bedragen opgenomen (citaat begroting):
2
<einde citaat kadernota en begroting> Binnen sportpark De Kabel is een duidelijke verdeling van taken en verantwoordelijkheden tussen de gemeente en de verenigingen. De verenigingen, verenigd in de Omnivereniging, realiseren een nieuw clubgebouw van circa 1.800 m2. Hiervoor ontvangen zij een eenmalige gemeentelijke subsidie van € 4.900.000 (exclusief btw) om de kosten te dekken (ontwerp, realisatie en alle bijkomende kosten, zoals leges, prijsstijgingen en onvoorzien). De verenigingen – met name SVW - zijn groeiend. SVW had in 2024 iets meer dan 800 leden en momenteel 980 met 79 teams. Tornado had 240 leden en verwacht een beperkte groei naar 280 leden. Voor de BTW die niet kan worden gecompenseerd, kan de Omnivereniging gebruikmaken van de BOSA-regeling in de jaren 2026, 2027 en 2028. Ten tijde van deze afspraken werd de BOSA als een betrouwbare regeling beschouwd; in 2024 werd het budget gedurende het jaar nog aangevuld om aan de verwachte aanvragen te kunnen voldoen. Daarmee kon BOSA in 2024 beschouwd worden als het BTW-compensatiefonds voor sportverenigingen en dus niet de loterij die het nu is. De gemeente is verantwoordelijk voor de inrichting van het terrein, waaronder de aanleg van de sportvelden voor voetbal en handbal. Hieronder wordt een overzicht gegeven van de daarmee samenhangende investeringen, zoals opgenomen in de begroting.
3
Overzicht investeringen inrichten terrein: Kunstgrasveld 1 inclusief toplaag Kunstgrasveld 2 inclusief toplaag Aanleg groen Aanleg wandel- en fietsbruggen Aanleg parkeervoorziening Bouwrijpmaken kavel Aanleg handbalvelden Aanleg verhardingen Aanleg wandel- en fietspaden
Jaar 2025 2026 2026 2026 2026 2026 2026 2026 2026
Totaal
Bedrag € 834.000 € 1.127.000 € 329.000 € 310.000 € 666.000 € 608.000 € 341.000 € 211.000 € 83.000 € 4.509.000
In onderstaand model is de geplande eindsituatie schematisch weergegeven.
Stand van zaken in 2026 In de afgelopen anderhalf jaar zijn de verschillende projectonderdelen nader uitgewerkt en is toegewerkt naar de realisatie. Door de gemeente is aan de Omnivereniging de subsidiebeschikking verstrekt. De betrokken verenigingen hebben, binnen de kaders van soberheid en doelmatigheid en met inachtneming van de richtlijnen van de KNVB en de NHV, gewerkt aan de uitwerking van het ontwerp van het nieuwe clubgebouw. De vergunningverlening hiervoor bevindt zich momenteel in de afrondende fase. Het ontwerptraject voor de buitenruimte is afgerond en met de realisatie van de twee kunstgrasvelden is inmiddels gestart. Deze velden worden na de zomer opgeleverd. Deze werkzaamheden hangen samen met de verduurzaming van de Waardergolf, waarbij een warmteleiding van HVC over het terrein van De Kabel wordt aangelegd. Door deze werkzaamheden te combineren wordt efficiëntie bereikt, overlast beperkt en de continuïteit voor zowel de verenigingen als het buitengymgebruik door de school gewaarborgd. Voor de herinrichting van de buitenruimte en het realiseren van de kunstgrasvelden is circa € 2.800.000,uitgegeven of in opdracht gegeven.
4
De eerstvolgende vervolgstap bestaat uit de opdrachtverstrekking door de Omnivereniging voor de realisatie van het clubgebouw, gevolgd door de aanbesteding door de gemeente voor de verdere inrichting van de buitenruimte van het sportpark. Ook is nu het moment om de werkzaamheden voor de ontwikkeling van de woningbouwlocatie te starten. Scenario zonder aanvullende middelen Indien de gemeenteraad niet besluit tot het verstrekken van een garantstelling voor de niet-compensabele BTW, dan kan de Omnivereniging geen opdracht geven voor de realisatie van een nieuw clubgebouw. Deze extra kosten zijn voor de verenigingen niet op te hoesten. In dat geval kan de herschikking van De Kabel niet conform plan worden uitgevoerd. De betrokken verenigingen blijven dan aangewezen op hun huidige accommodaties. Met name het gebouw van SVW is verouderd. Door het perspectief op verhuizing zijn de afgelopen jaren nauwelijks investeringen gedaan in het bestaande vastgoed. Daarnaast is door de verenigingen gespaard voor de bijdrage aan een nieuw clubgebouw, wat ten koste is gegaan van noodzakelijk onderhoud op de huidige locatie. Ook is het bestaande clubgebouw van SVW te klein voor het groeiende ledenaantal.
Het voortzetten van de huidige situatie leidt tot blijvend hoge exploitatielasten en draagt niet bij aan het realiseren van toekomstbestendige sportvoorzieningen voor de inwoners van Dijk en Waard. Als gevolg van het feit dat de verenigingen dan niet verhuizen, komt slechts een deel van de beoogde woningbouwlocatie vrij. Dit leidt tot een lager aantal te realiseren woningen. Omdat dit deel van de woningbouwlocatie niet direct aan de Parklaan (of een andere straat) grenst, is het lastig om een toegang te realiseren. Bovendien betekent fasering in de uitvoering een minder efficiënte realisatie, met risico op dubbel werk en hogere kosten. Reflectie Het college constateert dat het proces van het opstellen van de kadernota en de begroting heeft geleid tot te beknopte toelichtende teksten. Alhoewel de financiële middelen zijn verwerkt in de kadernota en in de begroting waarover de raad heeft besloten en het collegevoorstel met deze informatie openbaar was, was het beter geweest om duidelijker aan te geven dat werd afgeweken van het budgetneutrale uitgangspunt. Het college heeft inmiddels reeds besproken om dit leerpunt mee te nemen in de voorbereiding van de nieuwe kadernota en begroting. Op deze manier wordt u als raad nog beter in positie gebracht.
Daarnaast erkent het college dat als kanttekening de BTW-compensatie via de BOSA in het voorstel opgenomen had moeten worden en dat de raad eerder en actiever geïnformeerd had moeten worden over de gewijzigde omstandigheden omtrent de BOSA-regeling. Wethouder Does heeft dit in de commissievergadering van 12 mei reeds erkend en zijn excuses aangeboden.
1. Kan het college aangeven op welke momenten en in welke documenten de raad is geïnformeerd over de afhankelijkheid van de BOSA-subsidie, de hoogte van het hiermee gemoeide bedrag en de consequenties bij het uitblijven van deze subsidie?
5
Antwoord: De raad is niet expliciet geïnformeerd over de afhankelijkheid van BOSA-subsidie. Deze regeling was in 2024 een zekerheid, werd niet gezien als risico en is daarom niet expliciet benoemd. Zie verder onze inleiding hiervoor. 2. De wethouder gaf tijdens de commissiebehandeling aan dat de raad eerder geïnformeerd had moeten worden over het niet succesvol indienen van de BOSA-aanvraag. Welke lessen worden hieruit getrokken voor toekomstige informatievoorziening richting de raad? Antwoord: De belangrijkste les die het college geleerd heeft, is dat niet eerst wordt gewerkt aan een oplossing maar dat parallel de raad geïnformeerd wordt over de ontstane situatie. Bij nader inzien was het beter geweest om de raad met een tussentijdse update te informeren. 3. Was binnen het project De Kabel een scenario uitgewerkt voor het niet verkrijgen van de BOSA-subsidie? Zo ja, welke maatregelen of alternatieven waren daarbij voorzien? Antwoord: Nee. Het verkrijgen van de BOSA voor niet-compensabele BTW was op dat moment een zekerheid. De BOSA is in 2019 is ontstaan voor niet compensabele BTW voor sportverenigingen. Het is voor verenigingen gebruikelijk om een beroep op deze subsidie te doen. (NB: in 2024 werd gedurende het jaar het BOSA-budget opgehoogd om aan de verwachte aanvragen te kunnen voldoen). 4.
Bij welke andere recent afgeronde sportprojecten in de afgelopen vijf jaar was de financiële haalbaarheid mede afhankelijk van de BOSA? Graag inclusief projectnaam en bedrag. Antwoord: Sportverenigingen vragen zelfstandig BOSA aan. BOSA kan immers aangevraagd worden voor alle kosten die sportverenigingen maken die noodzakelijk zijn voor hun sportuitoefening. Dienst uitvoering Subsidies aan Instellingen (DUS-I), het overheidsorgaan die de aanvragen afhandelt, publiceert niet welke vereniging wel of geen BOSA heeft ontvangen waardoor deze informatie niet inzichtelijk is. Van een aantal verenigingen is het bekend dat zij de afgelopen jaren BOSA hebben ontvangen. Dit zijn de voetbalverenigingen LSVV en SV DTS voor renovatie / vervanging van de kunstgrasvelden en Roeivereniging Ossa voor de nieuwbouw van de kantine en kleedkamers. 5. Kan het college bevestigen dat er op dit moment geen andere lopende gemeentelijke projecten zijn waarbij de financiële haalbaarheid direct of indirect afhankelijk is van een nog niet toegekende BOSA-subsidie? Antwoord: Ja, dit kan het college bevestigen. 6. In het herschikkingsdocument uit 2024 is een aangepaste planning opgenomen voor de verdere ontwikkeling van De Kabel. Kan het college aangeven welke onderdelen nog op schema liggen, welke onderdelen vertraging hebben opgelopen en of hiervan een nieuwe geactualiseerde tijdlijn beschikbaar is?
6
Antwoord: Ten opzichte van de planning in het collegebericht (d.d. 28 mei 2024) zijn fase 1 en 2 samengevoegd in het kader van efficiency. Deze werkzaamheden zijn onlangs gestart. De omgevingsvergunning voor het clubgebouw is in de afrondende fase en de aanneemovereenkomst tussen de sportverenigingen en de aannemer is gereed voor ondertekening. Als deze overeenkomst nog in mei 2026 getekend kan worden, kan de bouw conform planning deze zomer starten. Met het opstellen van het verkavelingsplan en de stedenbouwkundige randvoorwaarden voor de vrijkomende woningbouwlocatie kan dit kwartaal volgens planning worden gestart. Dit is nog wel afhankelijk of ambtelijke capaciteit beschikbaar is. Dit wordt afgewogen ten opzichte van andere opgaven. 7. Kan het college nader toelichten op basis van welke financiële uitgangspunten werd gesproken over een budgettair neutrale ontwikkeling en met welke bedragen rekening is gehouden voor onder andere grondopbrengsten, subsidies, wegvallende onderhouds- of exploitatiekosten, afschrijvingen en andere vormen van dekking? Antwoord: Toen in 2022 het budgetneutrale uitgangspunt werd vastgesteld, was het de gedachte dat toekomstige grondopbrengsten van de woningbouwlocatie de investeringen in het gebied konden compenseren. Op dat moment waren er echter nog geen concrete financiële bedragen beschikbaar.
De kaders voor de herschikking die de gemeenteraad in 2022 heeft vastgesteld, zijn gebaseerd op de inzichten van dat moment. Daarom heeft de raad in 2022 een voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld, zodat het plan – inclusief de financiële onderbouwing – kon worden onderzocht en uitgewerkt. 8. Is er op dit moment nog steeds sprake van een budgettair neutrale ontwikkeling zoals bedoeld bij de besluitvorming in 2022? Zo ja, op basis van welke actuele financiële onderbouwing? Antwoord: Nee, zie de inleiding van de beantwoording.
Eventueel bijlagen) Bijlage 1: Raadsbesluit Sportpark de Kabel (d.d. 12 april 2022) Bijlage 2: Kaders en aandachtspunten project De Kabel (15 maart 2022, behorend bij raadsbesluit) Bijlage 3: Collegevoorstel Herschikking Sportpark De Kabel Heerhugowaard (28 mei 2024) Bijlage 4: Collegebericht Herschikking Sportpark De Kabel Heerhugowaard (28 mei 2024)
7