2 RB2020104 Omgevingsprogramma Mobiliteit.PDF

Raadsvergadering: 16 feb 2021 Besluit: Unaniem aangenomen Stemverklaring: D66

Agendanr.: Voorstelnr.: Onderwerp: Programma: Wethouder(s): Portefeuille:

17 RB2020104 Omgevingsprogramma Mobiliteit 2020 Verkeer en Vervoer V. C.M. Stam mobiliteit

Reden van agendering: ter besluitvorming Aan de Raad, Heerhugowaard, 15 december 2020 Voorstel / besluit: 1. Het Omgevingsprogramma Mobiliteit 2020 vast te stellen, met de volgende ambities: - bereikbaarheid - duurzaamheid - verkeersveiligheid - leefbaarheid, waarbij de komende jaren meer dan voorheen wordt ingezet op lopen, fietsen en duurzaamheid. 2. Het college opdracht te geven uitvoering te geven aan de genoemde maatregelen uit het omgevingsprogramma, waarbij de uitvoering zowel inhoudelijk als qua planning kan wijzigen naar aanleiding van de keuzen die gemaakt gaan worden voor het sluitend maken van het meerjarenperspectief. Inleiding De Raadsagenda 2018 – 2022 bevat het verzoek aan het college van BenW om het Meerjarenplan verkeer en vervoer te actualiseren. Deze actualisatie heeft de vorm gekregen van het nu voorliggende omgevingsprogramma Mobiliteit, waardoor het programma omgevingswetproof is. Samen met de gemeente Langedijk wordt gewerkt aan een gezamenlijke omgevingsvisie voor de nieuwe gemeente Dijk en Waard. Het Omgevingsprogramma Mobiliteit vormt een uitwerking van de ambities uit de in ontwikkeling zijnde omgevingsvisie. Beoogd effect In combinatie met de concept omgevingsvisie voor Dijk en Waard vormt het Omgevingsprogramma Mobiliteit het kader voor de uitvoering van het mobiliteitsbeleid voor de komende jaren.

Argumenten 1.1 Het actualiseren van het Meerjarenplan verkeer en vervoer is een verzoek van de raad De Raadsagenda 2018-2022, Samen het verschil maken in Heerhugowaard, stad van kansen, waarover in mei 2018 is besloten, verzoekt het college om het Meerjarenplan verkeer en vervoer te actualiseren. De Programmabegroting 2020 vermeldt dat deze actualisatie in 2020 plaatsvindt. 1.2 Actualisatie van het verkeer en vervoerbeleid geeft antwoord op veranderingen Het verkeer- en vervoerbeleid van de gemeenten Langedijk en Heerhugowaard zijn zo’n tien jaar geleden vastgesteld. Sinds dat moment is er veel verandert. Het verkeer is drukker en complexer

2

geworden. Elektrische auto’s en fietsen deden hun intrede. Vooral de elektrische fiets maakte dat veel ouderen langer dan voorheen aan het verkeer blijven deelnemen. De verkeersveiligheid verbeterde nauwelijks. Na de crisisperiode ontstonden nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen: meer woningen en transformatie van werklocaties naar woon-werkgebieden. En meer woningen betekent meer verplaatsingen. De economische groei leidde tot een toename aan bedrijvigheid met meer (internationaal) transport van producten als gevolg. De focus in Langedijk op het museum en Oosterdel vergrootte het aantal toeristen. Door de toename van webwinkels en online aankopen nam het aantal koeriersdiensten toe en daarmee het aantal bestelbusjes in woonwijken. Ontwikkelingen dat mensen langer thuis blijven wonen heeft effect op de inrichting van de openbare ruimte. 1.3 Mobiliteit is per definitie een integraal vraagstuk Mensen verplaatsen zich omdat verschillende (economische) functies gespreid zijn. Producten worden elders gemaakt en worden in lokale winkels verkocht. Woningopgaven en dan met name de locatie leiden ontegenzeggelijk ook tot mobiliteitsvraagstukken. Concentratie van onderwijsvoorzieningen of van bedrijven in glastuinbouwgebieden veranderen verkeersstromen.

Het opstellen van het Omgevingsprogramma Mobiliteit is afgestemd op de kaders uit de Retailvisie Dijk en Waard, de visie op werklocaties, het Masterplan Stationsgebied, en het kernenbeleid. 1.4 Eén omgevingsprogramma voor twee gemeenten Het Omgevingsprogramma Mobiliteit sorteert voor op de bestuurlijke fusie per 1 januari 2022. Het omgevingsprogramma beschouwt Langedijk en Heerhugowaard samen. Om die reden heeft het programma ook de titel Duurzaam onderweg in Dijk en Waard gekregen. Bij de totstandkoming van het programma zijn dan ook inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen uit beide gemeenten betrokken En tijdens een gezamenlijke bijeenkomst van beide raden in oktober 2020 is de richting van de kaders geformuleerd. 1.5 Het Omgevingsprogramma Mobiliteit is ‘omgevingswetproof’ Langedijk en Heerhugowaard werken samen aan het opstellen van een omgevingsvisie. Het Omgevingsprogramma Mobiliteit is een uitwerking van de ambities zoals die in de concept omgevingsvisie zijn verwoord. Op het moment dat de Omgevingswet van kracht wordt (nu voorzien voor 1 januari 2022) voldoet het Omgevingsprogramma Mobiliteit aan de voorwaarden passend bij een uitwerkingsplan. In omgevingswettermen betreft het een ‘onverplicht of vrijwillig programma’. Het Omgevingsprogramma Mobiliteit voldoet hiermee aan art 3.5 Omgevinsgwet.

Het programma vormt een uitwerking van het beleid voor ontwikkeling en gebruik van de fysieke leefomgeving. Ook bevat het omgevingsprogramma maatregelen om de doelstellingen te bereiken. 1.6 Het omgevingsprogramma is tot stand gekomen in samenspraak met de samenleving Hoe dat de samenleving aan kijkt tegen het functioneren van mobiliteit in Langedijk en Heerhugowaard was bekend. Zo is bij de gesprekken over de gezamenlijke omgevingsvisie informatie opgehaald over hoe inwoners zich verplaatsen. Bij het opstellen van de Retailvisie en de visie op werklocaties hebben ondernemers aangegeven welke knelpunten ze ervaren bij infrastructuur. Veilig Verkeer Nederland en de Fietsersbond zijn betrokken en hebben gereageerd op de concept versie van het omgevingsprogramma. Het overzicht van meldingen over verkeer en verkeerssituaties biedt inzicht wat inwoners belangrijk vinden. Aanvullend op al deze informatie is er in juni en juli 2020 een online enquête geweest. Deze enquête is door maar liefst 3.200 mensen uit Langedijk en Heerhugowaard ingevuld. 1.7 Het omgevingsprogramma vormt basis voor het aanvragen van provinciale en rijksbijdragen Het Omgevingsprogramma Mobiliteit vormt het kader waarbinnen de komende jaren gewerkt wordt aan het verbeteren van infrastructuur.

Met omgevingsprogramma laten we als gemeente zien welke koers we varen als het gaat om verkeersveiligheid, bereikbaarheid en het stimuleren duurzame mobiliteit. Hiermee ontstaat een solide basis om bijdragen te verkrijgen van de

3

provincie en het rijk op het gebied van verkeersveiligheid, fietsen, doorstroming openbaar vervoer en op mogelijke toekomstige regelingen op het terrein van duurzame mobiliteit. 1.8 Het omgevingsprogramma sluit aan op nationale en regionale plannen Er vinden veel ontwikkelingen op het terrein van verkeer en vervoer plaats buiten de gemeente. Zo is er het Strategisch Plan Verkeersveiligheid en de bijbehorende investeringsimpuls. We werken mee aan het opstellen van het Regionale Mobiliteitsprogramma, als uitwerking van het hoofdstuk Mobiliteit uit het Klimaatakkoord. Het omgevingsprogramma loopt synchroon met het in 2019 opgestelde Ontwikkelbeeld Mobiliteit regio Alkmaar en de daaruit voortkomende Strategische agenda. Ook sluit het programma aan op de mobiliteitsvisie voor Noord-Holland Noord, waarover we in het eerste kwartaal 2021 u zullen informeren. Kanttekeningen 1.1 Het omgevingsprogramma is niet morgen gerealiseerd De uitvoering van de maatregelen uit het omgevingsplan vragen tijd. In de loop van de uitvoeringsperiode ontstaan meekoppelmomenten, die nu nog niet voorzien kunnen worden. De flexibiliteit die het programma heeft biedt de mogelijkheden prioriteiten te stellen als kansen zich voordoen. 1.2 Effecten van corona zijn nu nog niet in te schatten Dat corona effect heeft op mobiliteit behoeft geen discussie.

Over de vraag welke effecten beklijven lopen opvattingen uiteen. De algemene verwachting is dat thuiswerken meer gemeengoed zal worden dan voorheen het geval was. En dat leidt waarschijnlijk tot afzwakking van de spitsen. Een tweede verwachting is dat de toename van het gebruik van de fiets voor een deel zal blijven. De herstelperiode voor het openbaar vervoer wordt ingeschat op vier tot vijf jaar Financiële gevolgen Het Omgevingsprogramma Mobiliteit bevat (infrastructurele) maatregelen en acties. De inzet daarbij is om te komen tot een toekomstbestendig functioneren van het mobiliteitssysteem, waarbij veiligheid, bereikbaarheid, duurzaamheid en leefbaarheid kernbegrippen zijn. Aan de uitvoering van het omgevingsprogramma zijn kosten verbonden, die in de meerjarenbegroting zijn opgenomen, onder andere via de Nota Bovenwijkse Kosten (NBK1). De uitvoering kan (zowel inhoudelijk als qua planning) wijzigen naar aanleiding van de keuzes die gemaakt gaan worden voor het sluitend maken van het meerjarenperspectief. Nieuwe budgetten of investeringen doorlopen het reguliere proces van de begroting, waarbij de gemeenteraad een integrale financiële afweging maakt. Voor specifieke projecten kan er sprake zijn van cofinanciering, waardoor de omvang van de uiteindelijke kosten nu niet helder is. Bij nagenoeg alle infrastructurele maatregelen bestaat de mogelijkheid van bijdragen van derden.

Zo bestaan er momenteel de investeringsimpuls verkeersveiligheid (rijksbijdrageregeling) en provinciale bijdrageregelingen op het gebied van verkeersveiligheid, openbaar vervoer en het bevorderen van fietsen. Waar mogelijk maken we gebruik van deze regelingen om projecten mee te financieren. Daarnaast proberen we in het kader van regulier onderhoud aan het wegennet verbeteringen aan te brengen in het kader van verkeersveiligheid en bereikbaarheid (werk met werk). \ Preventief toezicht

 Ja  Nee Communicatie Het omgevingsprogramma Mobiliteit zal na vaststelling gepubliceerd worden op de gemeentelijke websites van Heerhugowaard en Langedijk. Er wordt een persbericht verstuurd Uitvoering

4

Het Omgevingsprogramma Mobiliteit is een actualisatie van het bestaande verkeers- en vervoersbeleid. Vanuit deze actualisatie zullen we de projecten uitvoeren. Monitoring/Evaluatie De wereld van mobiliteit verandert snel, ook de komende jaren. Binnen de kaders van het programma is er voldoende flexibiliteit tot bijstelling als dit noodzakelijk en gewenst is. Over vijf jaar wordt nagegaan in hoeverre en op welke wijze het omgevingsprogramma Mobiliteit aangepast zou moeten worden. Bijlagenr. PRO032188

Titel/Onderwerp Omgevingsprogramma Mobiliteit 2020, Duurzaam onderweg in Dijk en Waard

Burgemeester en wethouders van Heerhugowaard, de secretaris,

de burgemeester,

Advies commissie Stad en Ruimte d.d. 2 februari 2021 RB2020104 Omgevingsprogramma Mobiliteit :

Bespreekstuk

Voor Tegen

Nr.: RB2020104

Allen ---

de Raad van de gemeente Heerhugowaard; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 15 december 2020; gelet op het advies van de commissie Stad en Ruimte d.d. 2 februari 2021; gelet op: de aankomende omgevingswet en de in ontwikkeling zijnde omgevingsvisie Dijk en Waard; besluit 1. Het Omgevingsprogramma Mobiliteit 2020 vast te stellen, met de volgende ambities: - bereikbaarheid - duurzaamheid - verkeersveiligheid - leefbaarheid, waarbij de komende jaren meer dan voorheen wordt ingezet op lopen, fietsen en duurzaamheid. 2. Het college opdracht te geven uitvoering te geven aan de genoemde maatregelen uit het omgevingsprogramma, waarbij de uitvoering zowel inhoudelijk als qua planning kan wijzigen naar aanleiding van de keuzen die gemaakt gaan worden voor het sluitend maken van het meerjarenperspectief.

Heerhugowaard, 16 februari 2021 De Raad voornoemd, de griffier, G.J. de Graaf

de voorzitter, A.B. Blase