Notitie behoefteonderzoek zwemwater Diemen
Tekst van het document
notitie
behoefteonderzoek zwemwater Gemeente Diemen
datum
opdrachtgever
versie / status
30 augustus 2023
Gemeente Diemen
1.0 / concept
geschreven door
aantal pagina’s
ons kenmerk
Treem
44
n2023.201.001
inhoudsopgave
inhoudsopgave 1
inleiding ..................................................................................................... 3
2
huidige situatie ......................................................................................... 6
3
beleid en ontwikkeling ........................................................................... 14
4
ervaringen van gebruikers ..................................................................... 18
5
vraag naar zwemwater .......................................................................... 22
6
conclusies en aanbevelingen ................................................................. 31
colofon ............................................................................................................. 37 bijlagen ............................................................................................................ 38 voetnoten ........................................................................................................ 43
2/44
1
inleiding
1.1
aanleiding
1.2
planningsinstrument zwemwater
1.3
leeswijzer
inleiding
1 1.1
inleiding aanleiding
In de gemeente Diemen zijn twee zwembaden gevestigd: het F.B. Duran zwembad en het AGO bad. Het F.B. Duran zwembad maakt onderdeel uit van een sportcentrum en beschikt over twee binnenbaden, namelijk een wedstrijdbad en een doelgroepenbad. Het AGO bad staat op grond van de gemeente Diemen, maar is eigendom van de gemeente Amsterdam. Het beschikt over één instructiebad. Beide zwembaden gelden als belangrijke basisvoorziening voor de inwoners van de gemeente. Het AGO bad zal echter naar verwachting binnen enkele jaren sluiten. Het F.B. Duran zwembad is ruim 40 jaar oud en nadert het einde van zijn levensduur. In het coalitieakkoord 2022-2026 “Diemen met elkaar en voor elkaar” is het voornemen opgenomen om te onderzoeken op welke wijze blijvend kan worden voorzien in een duurzame en financieel haalbare zwemvoorziening in de gemeente, met name gericht op zwemles en verenigingen. Momenteel staat de gemeente aan het begin van dat onderzoeksproces. In deze fase van het onderzoeksproces is meer informatie gewenst ten aanzien van de verhouding tussen aanbod van en behoefte aan zwemwater, zodat op basis daarvan een besluit genomen kan worden over het toekomstige aanbod van overdekt zwemwater in Diemen.
4/44
De gemeente Diemen heeft Treem gevraagd om de behoefte aan overdekt zwemwater in Diemen in kaart te brengen. Het gaat daarbij om de behoefte voor de huidige en toekomstige situatie (2030, 2040, 2050). In het onderzoek wordt rekening gehouden met aspecten zoals de huidige zwemwatercapaciteit van de accommodaties, recente bezoekaantallen, ervaringen van gebruikers, de bevolkingsontwikkeling, de diverse zwemfuncties en relevante trends en ontwikkelingen.
1.2
planningsinstrument zwemwater
In dit behoefteonderzoek naar zwemwater in de gemeente Diemen wordt gebruikgemaakt van het planningsinstrument voor zwembaden. Met behulp van dit planningsinstrument kan bepaald worden in welke mate het beschikbare zwemwater aansluit bij de behoefte. De resultaten van dit onderzoek kunnen als onderbouwing gebruikt worden bij het beleid aangaande zwemwater in Diemen. Een belangrijk uitgangspunt van het planningsinstrument is dat onderscheid wordt gemaakt naar vijf hoofdactiviteiten. Dit is vanwege het feit dat zwemwater veelal wordt ingezet ten behoeve van verschillende verschijningsvormen met steeds een eigen karakter en daarmee steeds andere eisen aan zwemwater (functionaliteit, fysieke vorm, watertemperatuur e.d.).
inleiding
In het planningsinstrument wordt onderscheid gemaakt naar: -
banenzwemmen;
-
sport;
-
doelgroepactiviteiten;
-
zwemonderwijs (zwemles en schoolzwemmen);
-
recreatief zwemmen (overdekt).
Aan de hand van het planningsinstrument wordt inzichtelijk gemaakt hoeveel zwemwater in de huidige situatie nodig is en wat de behoefte, uitgezet naar 2030, 2040 en 2050 zal zijn.
1.3
leeswijzer
In hoofdstuk twee van dit behoefteonderzoek wordt de huidige situatie ten aanzien van zwemwater in de gemeente Diemen toegelicht. Daarbij wordt ingegaan op de voorzieningen van het F.B. Duran bad en het AGO bad, het activiteitenaanbod en de huidige bezoekaantallen van beide zwembaden. Tevens wordt inzichtelijk gemaakt of het beschikbare zwemwater geschikt is voor de vijf gedefinieerde activiteiten. Het derde hoofdstuk gaat in op het gemeentelijk beleid en behandelt de demografische ontwikkeling van Diemen. In hoofdstuk vier wordt de ervaring van enkele gebruikers van het F.B. Duran zwembad beschreven. In het vijfde hoofdstuk wordt de vraag naar zwemwater voor de huidige en toekomstige situatie uiteengezet. Tot slot wordt in hoofdstuk zes de belangrijkste conclusies en aanbevelingen benoemd.
5/44
2
huidige situatie
2.1
zwembaden in Diemen
2.2
F.B. Duran zwembad
2.3
AGO bad
2.4
beschikbare capaciteit van zwemwater
2.5
zwembaden in de omgeving en effect op zwembad Diemen
huidige situatie
2
huidige situatie
7/44
kaart locaties zwembaden gemeente Diemen
Dit hoofdstuk gaat in op de huidige situatie in Diemen. Daarbij worden de bestaande zwembaden nader beschreven. Dit gebeurt aan de hand van de aanwezige voorzieningen, de openstelling en het activiteitenaanbod en de jaarlijkse bezoekaantallen. Tot slot wordt inzichtelijk gemaakt of het aanwezige zwemwater geschikt is voor de gedefinieerde activiteiten van het planningsinstrument.
2.1
zwembaden in Diemen
Zoals in § 1.1 is benoemd, richt dit onderzoek zich op de zwemwaterbehoefte in Diemen. In de gemeente zijn twee zwemaccommodaties gevestigd. Het gaat daarbij om: 1.
het F.B. Duran zwembad;
2.
het AGO bad.
Het F.B. Duran zwembad wordt geëxploiteerd door de gemeente Diemen. Het AGO bad ligt op grondgebied van de gemeente Diemen, maar wordt geëxploiteerd door de gemeente Amsterdam. Op de volgende kaart zijn beide zwembaden in de gemeente weergegeven.
1: F.B. Duran Zwembad, 2: AGO bad.
huidige situatie
2.2
8/44
Tijdens de openingstijden is het wedstrijdbassin nagenoeg continu in
F.B. Duran zwembad
Het F.B. Duran zwembad is ruim 40 jaar oud en beschikt over twee bassins: een 6-baans wedstrijdbad van 25x15 meter en een doelgroepenbad van 15x9 meter.
bezet. Eventueel aanvullend gebruik van het wedstrijdbassin is nog maar beperkt mogelijk, bijvoorbeeld op maandag- en woensdagochtend. Het zwembad heeft daar momenteel al een optie voor uitstaan.
Het wedstrijdbassin kent een diepteverloop van 1.80 meter tot 3.45 meter. Het bassin heeft een beweegbare bodem met een oppervlakte van 15x10 meter en een watertemperatuur van circa 27 °C. Het doelgroepenbad kent een maximale diepte van 1.40 meter en heeft een watertemperatuur van circa 31 °C. 2.2.1
gebruik. Alleen op enkele uren in de middag is het bassin niet (volledig)
De bezetting van het doelgroepenbad ligt iets lager, maar ook ruim 80 uur ‘geopend’ (van eerste tot laatste activiteit). Daarvan is het zo’n 70 uur in gebruik met georganiseerde activiteiten. Aanvullend is het doelgroepenbad op een aantal uur in de week als tweede bassin beschikbaar tijdens activiteiten van het wedstrijdbad (bijvoorbeeld tijdens een aantal uren banenzwemmen). Uitbreiding van het activiteitenaanbod is nog mogelijk,
openstelling en activiteitenaanbod
Het zwembad is zo’n 95 uur per week geopend. De openingstijden zijn weergegeven in de volgende tabel.
bijvoorbeeld op dinsdag- en woensdagavond of op donderdagochtend. Vanuit het zwembad is aangegeven dat er veel vraag naar (extra)
wedstrijdbad
doelgroepenbad
maandag
09:30-22:30
09:30-20:45
dinsdag
07:00-22:30
08:45-18:45
woensdag
09:00-22:30
09:00-19:30
donderdag
07:00-22:00
07:00-22:00
vrijdag
08:00-22:30
08:00-21:15
zaterdag
07:00-22:00
07:00-18:00
dat dan niet door verenigingen wordt gebruikt, op andere manieren
zondag
10:00-20:15
09:00-20:00
ingezet. Een aandachtspunt bij het verder uitbreiden van het
totaal
96,75 uur
82 uur
zwemwater is. Momenteel wordt al vaak gekeken naar optimalisatiemogelijkheden van de programmering, om zo het activiteitenaanbod uit te breiden en groepen passend water op passende tijden te bieden. Vanuit het zwembad is veel aandacht voor ‘seizoensprogrammering’. Zo wordt bijvoorbeeld in de zomerperiode het zwemwater
activiteitenaanbod is de personeelsbezetting en -capaciteit (toezicht / instructie) en de schoonmaakmomenten van / rondom de bassins.
huidige situatie
9/44
wedstrijdbad
In het zwembad worden diverse activiteiten georganiseerd, zoals: -
banenzwemmen;
-
recreatief zwemmen (zoals familiezwemmen en Aqua Disco);
-
diverse doelgroepactiviteiten, zoals: o
aquasporten (aquaFit, aquajoggen, aquaSalsa);
o
zwangerschapszwemmen en baby-peuterzwemmen;
o
conditietraining en techniekverbetering;
o
zwemles voor volwassenen
o
Meer Bewegen voor Ouderen;
doelgroepenbad
banenzwemmen
25,5
-
recreatief zwemmen
7,0
11,0
doelgroepactiviteiten
2,0
14,0
zwemles
9,0
23,0
schoolzwemmen
8,0
4,0
verenigingen
24,0
2,0
verhuur (zwemles)
12,0
12,5
84,5 uur
66,5 uur
totaal
-
zwemles (door exploitant alsook middels verhuur aan zwemscholen);
-
schoolzwemmen;
2.2.2
-
verhuur aan verenigingen voor meerdere zwem(sport)activiteiten:
Het F.B. Duran zwembad maakt onderdeel uit van een sportcentrum, met
bezoekaantal
o
wedstrijdzwemmen;
een totaal bezoek van circa 230.000 per jaar. Hiervan is circa 130.000
o
waterpolo;
bezoeken per jaar gerelateerd aan het zwembad. In onderstaande tabel is
o
synchroonzwemmen;
het bezoekaantal voor het zwembad per activiteit weergegeven.
o
triathlon;
o
duiken.
Het wedstrijdbassin wordt met name ingezet voor de activiteiten banenzwemmen, sport en zwemles (de categorie verhuur is in het F.B. Duran
2018
2019
2020
2021
2022
banenzwemmen
27.200
30.000
14.100
9.100
23.200
recreatief zwemmen
inclusief
inclusief
inclusief
inclusief
inclusief
doelgroepactiviteiten
6.900
8.500
2.500
2.000
6.700
zwemles F.B. Duran
18.400
20.300
14.900
19.700
23.900
zwembad voornamelijk verhuur aan een commerciële zwemschool). Het
zwemles verhuur
25.000
25.000
15.000
20.000
35.000
doelgroepenbad wordt met name ingezet voor de activiteit zwemles (circa
schoolzwemmen
14.000
13.800
13.500
8.000
12.800
35 uur per week). Daarnaast wordt dat bad ook veel ingezet voor allerlei
verenigingen
25.000
25.000
15.000
20.000
28.000
totaal
116.500
122.600
75.000
79.800
129.600
doelgroepactiviteiten. De volgende tabel toont het aantal uur per week per activiteit:
huidige situatie
Het bezoekaantal in de jaren 2020 en 2021 is niet representatief, vanwege langdurige sluiting door de Covid-pandemie. Het bezoek voor de activiteiten banenzwemmen en recreatief zwemmen wordt niet separaat geregistreerd, maar op basis van de programmering en het gebruik is ingeschat dat circa 85% gerelateerd is aan banenzwemmen. De activiteit
10/44
2.3
AGO bad
Het AGO bad beschikt over één instructiebad van 25x10 meter. De watertemperatuur is 33 °C en het bassin heeft een diepte tot maximaal 2 meter.
zwemles heeft het grootste aandeel in het totale bezoekaantal en bevat
2.3.1
zwemles dat gegeven wordt door de gemeente, door de zwemvereniging en
In totaal wordt het AGO bad circa 75 uur per week gebruikt. Gedurende de
door commerciële zwemscholen. De geregistreerde bezoeken in de categorie verenigingen betreft ook deels bezoekaantal gerelateerd aan de activiteit zwemles. Het weergegeven bezoek van deze categorie is een inschatting op basis van het werkelijk
openstelling en activiteitenaanbod
openingstijden, is het zwembad nagenoeg continu bezet. Er is maar beperkt ruimte beschikbaar tijdens de openingstijden. Uitbreiding van activiteitenaanbod is nog mogelijk op bijvoorbeeld dinsdagavond of woensdag- en donderdagochtend.
gebruik, omdat registratie van deze activiteit niet altijd plaatsvindt.
instructiebad maandag
08:30-21:30
De activiteiten banenzwemmen is in het eerste half jaar van 2023 verder
dinsdag
09:00-20:30
toegenomen. Naar verwachting komt het totale bezoek voor deze categorie
woensdag
10:30-21:15
over heel 2023 uit op ongeveer 30.000 bezoeken.
donderdag
10:00-21:30
vrijdag
09:00-21:00
zaterdag
08:30-15:30
zondag
08:45-19:00
totaal
76 uur
Het zwembad is een instructiebad dat vooral ingezet wordt voor zwemles en specifieke doelgroepen. Zo wordt het zwembad veel gebruikt door verzorgingshuizen, stichtingen voor mensen met een beperking en fysiotherapiepraktijken. Daarnaast wordt banenzwemmen aangeboden,
huidige situatie
11/44
speciaal voor mensen met medische klachten, zoals spier- of
Ook voor het AGO bad geldt dat het bezoekaantal in de jaren 2020 en 2021
gewrichtsklachten, die graag in warmer water zwemmen. De onderstaande
niet representatief is, vanwege langdurige sluiting door de Covid-pandemie.
tabel toont het aantal uur per week per activiteit:
De categorie banenzwemmen is speciaal voor mensen met medische klachten, die graag in warmer water zwemmen. Onder
instructiebad banenzwemmen recreatief zwemmen
-
doelgroepactiviteiten
1,0
zwemles
26,5
schoolzwemmen
2,0
verenigingen
categorie verhuur betreft verhuur aan de verzorgingshuizen, stichtingen voor mensen met een beperking en fysiotherapiepraktijken. 2.3.3
33,0
totaal
68,5 uur
toekomst AGO bad
Zoals al in de aanleiding benoemd, zal het AGO-bad naar verwachting
-
verhuur
2.3.2
doelgroepactiviteiten wordt het baby- en peuterzwemmen verstaan. De
6,0
binnen enkele jaren sluiten. De gemeente Amsterdam is bezig met de uitbreiding en vernieuwing van het Flevoparkbad. Onderdeel van deze vernieuwing is de realisatie van een 20x10 meter doelgroepen- / zorgbassin.
bezoekaantal
Hiermee wordt specifiek ingezet op activiteiten die nu nog in het AGO-bad
In 2022 had het AGO bad circa 45.000 geregistreerde bezoeken. In
plaatsvinden. Naar verwachting zal het AGO bad vanaf 2027 gesloten zijn.
onderstaande tabel is het bezoekaantal per activiteit weergegeven. 2018
2019
2020
2021
2022
banenzwemmen
6.200
7.100
2.800
2.900
5.500
recreatief zwemmen
6.800
6.500
1.500
-
-
doelgroepactiviteiten
2.500
2.700
1.400
300
2.400
zwemles
20.200
21.900
16.200
18.000
20.900
schoolzwemmen
1.500
1.500
900
900
1.400
verhuur
18.500
18.400
7.500
5.800
14.800
totaal
55.700
58.100
30.300
27.900
45.000
2.4
beschikbare capaciteit van zwemwater
In het onderzoek wordt de verhouding tussen vraag naar en aanbod van zwemwater in kaart gebracht. De twee accommodaties hebben samen drie bassins, met in totaal 760 vierkante meter zwemwater. Niet elk bassin is geschikt voor elke activiteit. Aan de hand van een definitie per activiteit is bepaald of het beschikbaar zwemwater ook daadwerkelijk geschikt is (bijlage 2). In de volgende tabel is per type activiteit inzichtelijk gemaakt hoeveel zwemwater geschikt c.q. beschikbaar is.
huidige situatie
12/44
watertemperatuur wordt dit bassin niet meegerekend voor alle activiteiten, bassins
beschikbaar zwemwater in m²
totaal
3
760
banenzwemmen
1
375
sport
1
375
doelgroepactiviteiten
3
760
zwemonderwijs
3
760
recreatief zwemmen
2
510
waarvan geschikt voor:
Op basis van de gestelde definitie is het wedstrijdbassin van het F.B. Duran zwembad geschikt voor banenzwemmen en sportactiviteiten. Daarmee is voor beide activiteiten 375 m² zwemwater beschikbaar. Voor recreatief zwemmen kunnen beide bassins van het F.B. Duran zwembad worden ingezet. De beschikbaarheid voor deze activiteit is 510 vierkante meter. Voor doelgroepactiviteiten en zwemonderwijs zijn de bassins van het F.B. Duran zwembad en het AGO bad geschikt. Er is daarmee 760 vierkante meter zwemwater geschikt. Hoewel het AGO bad een afmeting heeft van 25x10 meter en daarmee wat betreft vorm geschikt kan zijn voor banenzwemmen en sport (en recreatief zwemmen), is de watertemperatuur van dit bassin circa 33 °C. Dit is aan de hoge kant. Het bassin vervult hiermee een specifieke doelgroep (met name zwemles en zorgactiviteiten, zie ook § 2.3). Vanwege de hoge
maar is het alleen geschikt voor de categorieën zwemles en doelgroepactiviteiten. Naar verwachting zal het AGO bad binnen enkele jaren sluiten. Dat betekent dat na sluiting voor doelgroepactiviteiten en zwemonderwijs 510 m² zwemwater beschikbaar is.
huidige situatie
2.5
zwembaden in de omgeving
De gemeente Diemen is nagenoeg volledig omringd door de gemeente Amsterdam (en sluit enigszins aan op de gemeente Ouder-Amstel). In de buurt van beide zwembaden in Diemen, zijn ook andere overdekte publieke zwembaden gevestigd. Op onderstaande kaart zijn de dichtstbijzijnde publieke overdekte zwembaden weergegeven:
13/44
In Amsterdam, en meer specifiek in Amsterdam-Oost, is sprake van een tekort aan overdekt zwemwater, waardoor het relevant is te benoemen dat inwoners uit Diemen maar in beperkte mate terecht kunnen in de Amsterdamse zwembaden. Bovendien geldt dat inwoners uit Amsterdam door het tekort in Amsterdam-Oost daardoor ook gebruikmaken van de zwembaden in Diemen. Daarbij speelt mee dat bij het F.B. Duran zwembad, in vergelijking met de zwembaden uit de omgeving, sprake is van lage tarieven en gratis parkeren. Ook dit zijn aspecten op basis waarvan mensen een keuze maken waar te gaan zwemmen. Onder de bezoekers van de Diemense zwembaden zijn dan ook veel mensen die buiten de gemeente Diemen woonachtig zijn.
1: F.B. Duran Zwembad, 2: AGO bad, 3: buitenbad Flevoparkbad (waarbij vanaf 2027een overdekt zwembad beschikbaar komt, 4: Sportfondsenbad-Oost, 5: het De Mirandabad, 6, Bijlmer Sportcentrum Zuid-Oost, 7: Victoriabad Weesp.
3
beleid en ontwikkeling
3.1
gemeentelijk beleid
3.2
bevolkingsontwikkeling
3.3
trends en ontwikkelingen
beleid en ontwikkeling
3
beleid en ontwikkeling
In dit hoofdstuk wordt ingegaan op het gemeentelijk beleid. Vervolgens wordt de demografische ontwikkeling van Diemen tot 2050 toegelicht en wordt ingegaan op enkele algemene trends en ontwikkelingen. Een veranderende bevolkingssamenstelling en / of relevante trends en ontwikkelingen kunnen van invloed zijn op de veranderende vraag naar zwemwater.
3.1
gemeentelijk beleid
15/44
Daarnaast is opgenomen dat de gemeente het belangrijk vindt dat op de basisscholen een goed aanbod is van bewegingsonderwijs en dat de inzet van gemeentelijke bijdragen ten behoeve van onder andere het schoolzwemmen wordt gecontinueerd. 3.1.2
sportakkoord Diemen
In navolging van het Nationale Sportakkoord heeft de gemeente Diemen in 2020 een lokaal sportakkoord opgesteld. Het sportakkoord is opgesteld door inwoners en organisaties uit Diemen die dagelijks met sport en bewegen bezig zijn.
De gemeente Diemen heeft sport, bewegen en gezondheid verankerd in haar beleid. Dat geldt ook concreet voor de zwemsport en
In het lokale sportakkoord is een drietal ambities beschreven, namelijk:
zwemvoorzieningen in de gemeente. Hierna wordt op basis van twee
1.
een leven lang sporten en bewegen voor iedereen;
gemeentelijke documenten beknopt ingegaan op het gemeentelijke beleid
2.
een duurzame sportinfrastructuur;
aangaande zwemmen en zwemvoorzieningen.
3.
vitale sport- en beweegaanbieders.
3.1.1
coalitieakkoord 2022-2026
Het coalitieakkoord 2022-2026 “Diemen met elkaar en voor elkaar” beschrijft op welke wijze de gemeente in de komende periode aan de slag wil. In het collegeakkoord staat beschreven dat de gemeente veel waarde hecht aan voldoende mogelijkheden om te sporten. Daarnaast is het voornemen opgenomen om te onderzoeken op welke wijze blijvend kan worden voorzien in een duurzame en financieel haalbare zwemvoorziening in de gemeente, met name gericht op zwemles en verenigingen.
De toekomstbestendigheid van het bestaande zwembad vormt een uitdaging voor de gemeente. Het belang van een zwemvoorziening, onder andere voor schoolzwemmen, ouder- en kindzwemmen, zwemles en verenigingszwemmen wordt nadrukkelijk benoemd in het lokale sportakkoord.
beleid en ontwikkeling
3.2
16/44
Alle drie de leeftijdsgroepen nemen in absolute zin toe. Naar verwachting
demografische ontwikkeling
krijgt Diemen te maken met een vergrijzing, gezien deze leeftijdsgroep
In hoofdstuk twee is de huidige situatie ten aanzien van de zwemaccommodaties in kaart gebracht (aanbod). Om een antwoord te kunnen geven op de vraag of er (ook) in de toekomst een balans is tussen vraag naar en aanbod van zwemwater, is het relevant om verwachte ontwikkelingen te schetsen die van invloed kunnen zijn op de veranderende vraag naar zwemwater (effect op bezoekaantal / -potentieel). Hierna wordt ingegaan op de demografische ontwikkeling van de gemeente Diemen tot 2050. In de afgelopen decennia heeft de gemeente Diemen een bevolkingsgroei meegemaakt van circa 24.000 inwoners in 2000 tot circa 31.000 inwoners in 2020. Naar verwachting zal het inwoneraantal in de komende jaren toenemen, tot circa 40.700 in 2050. Dit is een toename van 9.700 inwoners. Als meer specifiek gekeken wordt naar de verdeling naar leeftijdsgroepen, dan ziet de ontwikkeling voor de gemeente er als volgt uit: leeftijdsgroep
2000
2010
2020
2030
2040
2050
0-19 jaar
5.600
5.600
6.400
7.700
8.800
8.400
20-64 jaar
15.300
15.700
19.700
19.500
19.800
20.300
65 jaar en ouder
2.900
3.500
4.700
6.800
8.100
8.700
totaal
23.800
24.800
30.800
34.000
36.700
37.400
relatief als enige toeneemt. leeftijdsgroep
2000
2010
2020
2030
2040
2050
0-19 jaar
23,5%
22,6%
20,8%
22,6%
24,0%
22,5%
20-64 jaar
64,3%
63,3%
64,0%
57,4%
54,6%
54,3%
65 jaar en ouder
12,2%
14,1%
15,3%
20,0%
22,1%
23,3%
totaal
100%
100%
100%
100%
100%
100%
noot:
het verschil in het genoemde aantal inwoners voor 2050 (40.700 om 37.400) is vanwege twee verschillende bronnen, namelijk vanuit de provincie en vanuit het Centraal Bureau voor de Statistiek. In de doorrekening van het planningsinstrument is uitgegaan van een bevolkingsgroei tot 40.700 inwoners in 2050.
beleid en ontwikkeling
3.3
trends & ontwikkelingen
Sport vormt een belangrijk onderdeel van de samenleving. Niet alleen vanuit vrijetijdsbesteding, maar ook vanuit een gezonde levensstijl. Hierna wordt ingegaan op enkele algemene trends- en ontwikkelingen. er is veel vraag naar ‘gewoon’ banenzwemmen. Het is een activiteit dat veelal individueel wordt beoefend en is vaak gericht op het in standhouden van / bevorderen van de conditie; er is veel behoefte aan het goed aanleren van zwemtechnieken, met name de borstcrawl. Steeds meer mensen volgen hiervoor een (borstcrawl)cursus; de triathlonsport, waar ook het zwemmen een onderdeel van is, groeit, met als gevolg dat triathlonverenigingen meer zwemwater nodig hebben voor trainingen; we zien een afname van de vraag naar het klassieke recreatief zwemmen, evenals een heroverweging bij veel gemeenten ten aanzien van de vraag of / in welke mate zij daarin willen investeren. Dit komt mede door de verbreding van het vrijetijdsaanbod; in Nederland besteden we meer aandacht voor NL zwemveilig, waardoor steeds meer gemeenten zich ten doel stellen om 100% van de kinderen uit de gemeente een zwemlesdiploma te laten behalen, dit zorgt voor meer benodigd zwemwater voor zwemles en schoolzwemmen, tevens kan worden betoogd dat (faciliteiten voor) recreatief zwemmen een rol kunnen spelen in het onderhouden van de opgedane zwemvaardigheid;
17/44
er ontstaat dan ook meer behoefte om de zwemvaardigheid van kinderen met een migratieachtergrond op peil te krijgen; er ontstaat meer vraag naar zwemles voor volwassenen, specifiek volwassenen met een migratieachtergrond; het survivalzwemmen is in opkomst, waarbij kinderen na het behalen van de zwemlesdiploma’s met verschillende activiteiten in het water in aanraking kunnen komen; er is een ontwikkeling gaande waarbij georganiseerde gebruikers steeds minder vaak tot ’s avonds 23:00 uur van het zwembad gebruik willen maken. Dit zorgt voor meer druk op de prime-time uren tot ongeveer 21:30 uur. er is steeds meer aandacht voor een goede monitoring van bezoekaantallen van sportaccommodaties.
4
ervaringen van gebruikers
4.1
zwemvereniging De Meeuwen
4.2
onderwatersport vereniging Diemen
4.3
zwemschool De Druppel
ervaringen van gebruikers
4
ervaringen van gebruikers
19/44
4.1
zwemvereniging De Meeuwen
De vereniging biedt diverse activiteiten aan, te weten: In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de ervaringen van een enkele gebruikers
wedstrijdzwemmen;
van het F.B. Duran bad. Het doel hiervan is om meer informatie te krijgen
waterpolo;
over de huidige situatie van het zwembad. Daarnaast is aan de gebruikers
synchroonzwemmen;
gevraagd hoe zij aankijken tegen de gewenste situatie met betrekking tot
triathlon;
de beschikbaarheid van zwemwater in de gemeente.
leszwemmen voor kinderen; sterrenplan (activiteit voor kinderen na behalen zwemlesdiploma).
Er is een vragenlijst uitgezet waarin de volgende onderwerpen waren opgenomen:
In totaal heeft de vereniging circa 455 leden, waarvan ongeveer 310
gebruikersinformatie huidige situatie;
jeugdleden en 145 volwassen. In de afgelopen periode is het ledenaantal
beschikbaarheid van zwemwater in de huidige situatie;
van de vereniging toegenomen. Circa 160 leden wonen in Diemen. Leden
beschikbaarheid van zwemwater in de gewenste situatie;
zijn ook afkomstig uit de omgeving, zoals Amsterdam en Duivendrecht.
breedte- en topsport; toekomstvisie van de gebruiker op het zwemwater in Diemen.
De vereniging heeft op dit moment een wachtlijst bij de afdeling wedstrijdzwemmen. Enkele leeftijdsgroepen zitten vol. De belangrijkste
De vragenlijst is uitgezet bij de volgende gebruikers: zwemvereniging De Meeuwen;
reden voor de wachtlijst is dat de vereniging onvoldoende beschikbaarheid van zwemwater ervaart.
onderwatersport vereniging Diemen; zwemschool De Druppel.
De vereniging maakt het gehele seizoen (40 weken per jaar) ongeveer 20 uur per week gebruik van het wedstrijdbad en circa 4 uur per week van het
Hierna wordt per gebruiker een beschrijving gegeven van de ingevulde
doelgroepenbad. Beide bassins zijn geschikt voor de activiteiten van de
vragenlijst.
vereniging. Wel geeft de vereniging aan dat een dieper bassin voor synchroonzwemmen wenselijk is.
ervaringen van gebruikers
Daarnaast is aangegeven dat er behoefte is aan meer tribunecapaciteit tijdens de wedstrijden. Uit de ingevulde vragenlijst blijkt dat de vereniging voor alle afdelingen meer zwemwater wil gebruiken. Een inschatting is dat het hierbij gaat om zo’n 10 tot 20 uur per week. Dit is om zowel het aanbod voor de huidige leden te optimaliseren, alsook om te kunnen groeien met het ledenaantal. Het ervaren tekort aan zwemwater is met name tijdens avonduren van 17:00 uur tot en met 21:00 uur. De vereniging ervaart hierdoor onvoldoende mogelijkheden om te kunnen groeien. Mede door de ervaren tekorten aan zwemwater, ervaart de vereniging ook onvoldoende mogelijkheden om bij enkele afdelingen op topsport niveau actief te zijn. De Meeuwen wil de zwemsportvereniging in Diemen (en omgeving) zijn en ook meegroeien met de groei van de gemeente. De vereniging ziet graag mogelijkheden om meerdere teams / afdelingen tegelijk te laten trainen. De vereniging geeft aan dat daarvoor meer zwemwater gewenst is en dat goede wedstrijdfaciliteiten (voor wedstrijdzwemmen, waterpolo en synchroonzwemmen) van belang zijn.
20/44
4.2
onderwatersport vereniging Diemen
De vereniging maakt twee uur per week gebruik van het wedstrijdbad. Het activiteitenaanbod van de vereniging bestaat uit duiken en snorkelen. De vereniging heeft momenteel 42 leden. De leden komen voornamelijk uit Diemen en een deel komt uit de omgeving van Diemen, zoals Amsterdam en Nieuw-Vennep. In de afgelopen drie jaar is het ledenaantal met ongeveer tien leden toegenomen. De vereniging verwacht ook in de komende jaren verder te groeien. De vereniging traint het gehele jaar in het zwembad en combineert dit met duikactiviteiten in het open water. De vereniging geeft aan dat het wedstrijdbad niet volledig voldoet aan de wensen. De lengte, breedte en watertemperatuur is goed, maar het bad is voor de onderwatersport activiteiten niet diep genoeg. De wens van de vereniging is een zwembad met een diepte van 5 meter, om de techniek beter te kunnen oefenen. Op deze manier kunnen (startende) duikers het duiken goed aanleren, voordat men in het (donkere en koudere) buitenwater gaat. Verder geeft de vereniging aan dat idealiter eerder gestart wordt met de training. Het liefst van 20:00 uur tot 21:30 uur, in plaats van 21:30 uur als aanvang van de training. Door eerder te kunnen starten, hoopt de vereniging ook jongere leden aan de vereniging te binden.
De vereniging beschikt graag over een goed toegankelijke en afsluitbare bergruimte voor het opbergen van duikmateriaal en een compressor voor het vullen van de duikflessen.
ervaringen van gebruikers
4.3
zwemschool de Druppel
Zwemschool de Druppel organiseert zwemles in het F.B. Duran bad en heeft in totaal circa 850 tot 1.000 leskinderen. Dit is in de afgelopen periode toegenomen. Circa 60% van de kinderen woont in de gemeente Diemen. De zwemschool is ook actief in het Sloterparkbad in Amsterdam, waar een groot deel van de kinderen zwemles volgt. Op dit moment heeft de zwemschool een wachtlijst van ongeveer 100-150 kinderen. Het duurt gemiddeld zo’n twee tot zes maanden voordat kinderen kunnen starten met zwemles. De zwemschool geeft aan de wachtlijst nodig is, omdat onvoldoende zwemwater in Diemen beschikbaar is. Het doelgroepenbad voldoet voor hen niet aan de wensen, omdat het als te klein bassin wordt ervaren om gelijktijdig meerdere zwemlessen te kunnen aanbieden. De zwemschool geeft zo’n 46 weken per jaar zwemles in het F.B. Duran zwembad. Het huurt ruim 10 uur per week het wedstrijdbad en het doelgroepenbad. Dit is op woensdag-, zaterdag- en zondagmiddag. De zwemschool wil graag zo’n drie tot zes uur per week meer zwemwater huren, om zo meer zwemles te kunnen aanbieden. Hiermee kan de wachtlijst worden verkort of het activiteitenaanbod worden uitgebreid.
21/44
5
vraag naar zwemwater
5.1
toelichting planningsinstrument
5.2
banenzwemmen
5.3
sport
5.4
doelgroepactiviteiten
5.5
zwemonderwijs
5.6
recreatief zwemmen
verhouding vraag en aanbod zwemwater
5
verhouding vraag en aanbod zwemwater
In de voorgaande hoofdstukken is ingegaan op de huidige situatie ten aanzien van het zwemaanbod in de gemeente, is benoemd hoe Diemen zich wat betreft inwoneraantal kan gaan ontwikkelen en is aangegeven wat de ervaringen van gebruikers van het F.B. Duran zwembad zijn. In dit hoofdstuk wordt nader ingegaan op de verhouding tussen vraag en aanbod van zwemwater, zowel voor de huidige situatie alsook tot en met 2050. Als eerste wordt de toepassing van het planningsinstrument toegelicht. Vervolgens is per activiteit inzichtelijk gemaakt wat de verhouding tussen vraag en aanbod van zwemwater is, nu en in de toekomst.
5.1
toelichting planningsinstrument
Het planningsinstrument maakt onderscheid tussen vijf verschillende zwemactiviteiten, omdat iedere activiteit verschillende kenmerken kent en verschillende eisen stelt aan zwemwater en de programmering ervan. De activiteiten die worden onderscheiden, zijn: banenzwemmen; sport; doelgroepactiviteiten; zwemonderwijs (zwemles en schoolzwemmen); recreatief zwemmen.
23/44
Voor de vijf activiteiten is een definitie opgesteld, zodat beoordeeld kan worden of de huidige bassins geschikt zijn om de activiteiten te kunnen organiseren. Dit resulteert in een uitkomst in geschikte vierkante meters zwemwater per activiteit (beschreven in § 2.4). Op basis van de (verwachte) demografische ontwikkeling, het huidig bezoekaantal en een aantal specifieke uitgangspunten per activiteit, wordt in dit hoofdstuk inzichtelijk gemaakt wat het benodigd zwemwater is om te voorzien in de (toekomstige) behoefte. Voor de toekomstige situatie (2030, 2040 en 2050) is als uitgangspunt gehanteerd dat de zwemdeelname gelijk blijft. Dat houdt in dat het bezoekaantal per activiteit een gelijke ontwikkeling kent als de demografische ontwikkeling. Hierbij wordt rekening gehouden met de diverse leeftijdscategorieën per type activiteit. De huidige programmering en het gerealiseerde bezoekaantal gelden als belangrijke input voor de uitkomst van de behoefteberekeningen. Met andere woorden: er wordt geen rekening gehouden met mogelijk latent aanwezige zwemwaterbehoefte onder mensen die willen zwemmen, maar geen zwemwater beschikbaar zien op de door hen gewenste tijden (aanbod creëert vraag).
verhouding vraag en aanbod zwemwater
24/44
Voor banenzwemmen, sport, doelgroepactiviteiten en zwemonderwijs
te vergroten en de activiteit banenzwemmen goed te organiseren. Om te
wordt de huidige en toekomstige behoefte in kwantitatieve zin in kaart
bepalen welk zwemwater geschikt is voor banenzwemmen, worden de
gebracht. De daarbij gehanteerde uitgangspunten zijn toegesneden op de
volgende criteria gehanteerd1 :
huidige situatie. De activiteit recreatief zwemmen wordt alleen in kwalitatieve zin
definitie zwemwater geschikt voor banenzwemmen lengte: 25 of 50 meter
uitgewerkt, omdat de behoefte aan zwemwater voor deze activiteit relatief
breedte:
veelvoud van 2,5 meter
onregelmatig en onvoorspelbaar is. Pieken in bezoek wijken daardoor vaak
oppervlakte:
-
sterk af van de ‘basisbehoefte’, waardoor de keuze voor een bepaalde
diepte:
tenminste 1,10 meter
capaciteit aan recreatief zwemwater eerder een beleidsmatige is ten aan-
temperatuur:
27˚C tot 29˚C
zien van het investerings-/exploitatiebudget dat beschikbaar wordt gemaakt. Hierna wordt de vraag naar zwemwater voor de huidige en
Op basis van deze definitie is alleen het wedstrijdbassin van F.B. Duran
toekomstige situatie nader toegelicht.
zwembad geschikt voor banenzwemmen. Het gaat hierbij om 375 m² zwemwater. Het AGO bad beschikt ook over een lengte van 25 meter en
5.2
banenzwemmen
Banenzwemmen wordt veelal individueel beoefend en is vaak gericht op het in standhouden van / bevorderen van de conditie. Banenzwemmen wordt op diverse niveaus beoefend. Zowel op een laagdrempelige manier waarbij mensen ook (of grotendeels) komen zwemmen voor het sociale aspect, als op een meer sportieve manier, waarbij mensen niet zelden meerdere keren per week matig tot intensief bewegen. Banenzwemmen kan het beste worden beoefend in een wedstrijdbassin van 25 of 50 meter. Bovendien leent een bassin dat is ingedeeld in zwembanen (van voldoende breedte) zich goed om de capaciteit (in aantal zwemmers)
wordt tevens banenzwemmen aangeboden, maar van dit bassin is de watertemperatuur te hoog voor het reguliere banenzwemmen. Het aanbod is specifiek voor mensen met medische klachten, zoals spier- of gewrichtsklachten, die graag in warmer water zwemmen. Het bassin wordt daarom niet meegenomen in de berekening van het beschikbare zwemwater voor banenzwemmen. Voor de behoefteberekening van banenzwemmen wordt in dit onderzoek verder uitgegaan van de volgende uitgangspunten: -
er is gerekend met een gemiddelde capaciteit van vier personen per baan in een 25-meterbad;
-
er is uitgegaan van een gemiddelde duur van 45 minuten per bezoek;
verhouding vraag en aanbod zwemwater
25/44
-
er is gerekend met de leeftijdscategorie van 20 jaar en ouder;
-
op basis van de huidige programmering wordt uitgegaan van een aan-
5.3
bod van 880 uur per jaar (20 uur per week en 44 weken per jaar); -
voor banenzwemmen wordt gerekend met een bezoekaantal van circa 33.000 bezoeken per jaar (exclusief recreatief zwemmen bezoek).
voor banenzwemmen. Rekening houdend met de toename van de bevolking en daarmee verwachte toenemende vraag, zal het tekort verder oplopen. In 2050 gaat het om circa 200 m².
disciplines onder vallen. In het kader van dit onderzoek verstaan we onder sport: zwemsporten en bewegingsactiviteiten in georganiseerd verband, name – maar niet uitsluitend – bestaande uit activiteiten met een competitief karakter waarop door derden opgestelde sporttechnische eisen van toepassing zijn. Daartoe worden dus ook gerekend: wedstrijd- en trimzwemmen, waterpolo, onderwatersporten, schoonspringen of synchroonzwemmen.
verhouding vraag en aanbod zwemwater - banenzwemmen
Het is daarbij van belang dat zwemwater ten behoeve van sport voldoet
2022
2030
2040
2050
benodigd
439
508
536
562
beschikbaar
375
375
375
375
overschot/tekort
-64
-123
-161
-187
-17%
-36%
-43%
-50%
Bij deze behoefteberekening is geen rekening gehouden met mogelijk latent aanwezige zwemwaterbehoefte onder mensen die willen zwemmen, maar geen zwemwater beschikbaar zien op de door hen gewenste tijden (aanbod creëert vraag).
De categorie (zwem)sport betreft een verzameling waar meerdere
uitgevoerd door een voor het zwembad externe organisatie. Het betreft met
Op basis van deze uitgangspunten is in Diemen op dit moment al een tekort
overschot/tekort (% huidige aanbod)
sport
aan de geldende sporttechnische eisen, zodat wedstrijden – maar ook trainingen – op een goede manier kunnen worden afgewerkt. De sporttechnische eisen variëren uiteraard per sport, maar alles bij elkaar genomen kunnen toch de volgende criteria worden geformuleerd2: definitie zwemwater geschikt voor sport lengte: 25, 35 of 50 meter breedte:
tenminste 12,5 meter
oppervlakte:
tenminste 312,5 m²
diepte:
tenminste 2 meter
temperatuur:
25˚C tot 28˚C
verhouding vraag en aanbod zwemwater
Ook voor de activiteit sport geldt dat alleen het wedstrijdbassin van het F.B.
26/44
-
Duran zwembad geschikt is, waardoor gerekend is met een beschikbaarheid van 375 m² zwemwater. Voor de behoefteberekening van
op basis van de huidige programmering wordt uitgegaan van een aanbod van 800 uur per jaar (20 uur per week en 40 weken per jaar);
-
voor sport is gerekend met een bezoekaantal van 30.000 bezoeken per
sport wordt in dit onderzoek uitgegaan van een aantal sport-specifieke
jaar (totaal geregistreerd sport bezoek gecorrigeerd voor
uitgangspunten, waarbij deze steeds gelden voor het 6-baans 25-
zwemlesdeelname).
meterbad: -
voor wedstrijdzwemmen is gerekend met een gemiddelde capaciteit
Dit resulteert voor de activiteit sport in de huidige situatie in een tekort aan
van zes personen per baan;
zwemwater van 200 m². Op basis van de demografische ontwikkeling en een
voor trimzwemmen is gerekend met een gemiddelde capaciteit van vijf
gelijkblijvende zwemdeelname, zal het tekort in 2050 toenemen tot circa
personen per baan;
350 m².
voor waterpolo is gerekend met een gemiddelde capaciteit van zestien zwemmers per bassin;
-
verhouding vraag en aanbod zwemwater - sport
voor synchroonzwemmen is gerekend met een gemiddelde capaciteit
2022
2030
2040
2050
van veertien zwemmers per bassin;
benodigd
578
668
704
739
voor onderwatersport is gerekend met een gemiddelde capaciteit van
beschikbaar
375
375
375
375
tien personen per bassin;
overschot/tekort
-203
-293
-392
-364
-
voor elke activiteit geldt een gemiddelde duur van één uur;
overschot/tekort (% huidige aanbod)
-54%
-78%
-88%
-97%
-
er is gerekend met een standaard verdeling voor deze vijf sport-
-
activiteiten: wedstrijdzwemmen 35%, waterpolo 35%, trimzwemmen 10%, synchroonzwemmen 10%, onderwatersport, 10%. Daarnaast zijn de volgende algemene uitgangspunten gehanteerd: -
(zwem)sport wordt (overwegend) beoefend in de leeftijdscategorie van 5 tot en met 54 jaar;
verhouding vraag en aanbod zwemwater
5.4
doelgroepactiviteiten
Doelgroepzwemmen is een verzamelnaam voor zwemactiviteiten die doorgaans groepsgewijs worden beoefend met als primair doel om in beweging te blijven c.q. de conditie op peil te houden. Aan doelgroepzwemmen is meestal geen competitief karakter verbonden, zoals dat bij sport wel het geval is. Typische voorbeelden van
27/44
van het AGO-bad, zal vanaf 2030 nog 510 vierkante meter zwemwater beschikbaar zijn. Voor de behoefteberekening van doelgroepactiviteiten wordt in dit onderzoek uitgegaan van de volgende uitgangspunten: -
gerekend met een gemiddelde capaciteit en gemiddelde duur per
doelgroepactiviteiten zoals deze ook in Diemen plaatsvinden, zijn
activiteit. Daarnaast is op basis van de huidige programmering
activiteiten zoals Aquasporten, zwangerschapszwemmen, Baby-, peuter-,
gerekend met een standaard verdeling tussen deze activiteiten over de
kleuterzwemmen, zwemles voor volwassenen, Meer Bewegen Voor Ouderen en conditietrainingen. Vanwege de diversiteit van deze activiteiten, kan de gewenste temperatuur en diepte van het bassin soms sterk verschillen.
verschillende bassins; -
weging is gebaseerd op de huidige programmering; -
definitie zwemwater geschikt voor doelgroepactiviteiten lengte: >= 7 meter
de gemiddelde capaciteit, duur van de activiteit en weging is voor elk bassin bepaald (wedstrijdbad, doelgroepenbad en instructiebad). De
Criteria waar zwemwater voor doelgroepactiviteiten aan moet voldoen, zijn daardoor vrij ruim3:
voor de diverse doelgroepactiviteiten die worden aangeboden, is
doelgroepzwemmen wordt beoefend in de leeftijdscategorie van 0 tot 100 jaar;
-
op basis van de huidige programmering wordt uitgegaan van een aanbod van 440 uur per jaar (10 uur per week en 44 weken per jaar);
breedte:
>= 7 meter
oppervlakte:
tenminste 100 m²
diepte:
variabel: 0 tot 2 meter
aantal van 9.000 bezoeken per jaar (bezoeken F.B. Duran & AGO bad
temperatuur:
28˚C tot 32˚C
samen).
-
voor doelgroepactiviteiten wordt gerekend met het huidige bezoek-
Beide bassins van het F.B. Duran zwembad en het AGO bad zijn geschikt
In Diemen is voldoende zwemwater beschikbaar voor doelgroepactiviteiten.
voor dit type activiteiten. In totaal is daarmee op dit moment 760 vierkante
Dit geldt zowel voor de huidige situatie inclusief het AGO bad, alsook voor
meter zwemwater geschikt. Indien rekening wordt gehouden met de sluiting
de toekomstige situatie exclusief het AGO bad. Dat wordt mede veroorzaakt door de ruime definitie van geschikt zwemwater.
verhouding vraag en aanbod zwemwater
28/44
verhouding vraag en aanbod zwemwater – doelgroepactiviteiten
De twee bassins van het F.B. Duran zwembad en het AGO bad zijn geschikt
2022
2030
2040
2050
voor zwemles. In totaal is daarmee 760 m² zwemwater beschikbaar. Als al
benodigd
107
136
144
151
rekening wordt gehouden met de sluiting van het AGO bad, is vanaf 2030
beschikbaar
760
510
510
510
nog 510 m² beschikbaar.
overschot/tekort
653
374
366
359
overschot/tekort (% huidige aanbod)
86%
73%
72%
70%
3
Voor zwemonderwijs geldt een andere benadering bij het bepalen van het overschot / tekort dan voor de activiteiten banenzwemmen, sport en doel-
5.5
groepactiviteiten. In de behoefteberekening voor zwemonderwijs wordt
zwemonderwijs
De activiteit zwemonderwijs gaat in dit onderzoek in op het zwemonderwijs voor kinderen. Voor deze activiteit geldt dat het doel is om kinderen zwemvaardig te maken, zodat zij zich vrij en zelfstandig in het water kunnen bewegen. Daarbij wordt rekening gehouden met zwemles voor kinderen in beide zwembaden en schoolzwemmen. Voor de activiteit zwemonderwijs is de volgende definitie vastgesteld voor de bepaling van geschikt zwemwater:
rekening gehouden met het potentieel aan kinderen dat een zwemdiploma kan halen, beschikbare cijfers ten aanzien van diplomabezit en de (landelijk) gemiddelde zwemlesduur. Daarnaast wordt bij de behoefteberekening rekening gehouden met het verband dat bestaat tussen de benodigde capaciteit voor zwemonderwijs en de manier waarin deze capaciteit wordt ‘opgevangen’ (d.w.z. door middel van zwemles en schoolzwemmen in F.B. Duran zwembad en zwemles in het AGO bad). Dit wordt gezamenlijk meegenomen.
definitie zwemwater geschikt voor zwemonderwijs lengte: n.v.t.
5.5.1
breedte:
n.v.t.
In dit onderzoek wordt voor de behoefteberekening voor zwemonderwijs
oppervlakte:
160 m²
zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd:
diepte:
minimaal 0,8 meter diep
-
temperatuur:
zwemles
voor het behalen van een zwemdiploma wordt het Nederlands
en over een oppervlakte
gemiddelde gehanteerd:
van 40 m² minimaal 1,80
o
48 uur voor het A-diploma;
meter diep.
o
12 uur voor het B-diploma;
27˚C of hoger
o
12 uur voor het C-diploma.
verhouding vraag en aanbod zwemwater
29/44
-
er wordt uitgegaan van 40 weken per jaar zwemles;
5.5.3
-
kinderen hebben ongeveer 10 m² zwemwater nodig tijdens de zwemles;
-
voor het potentieel aan kinderen dat zwemles volgt, wordt uitgegaan
Er is in Diemen in beginsel voldoende zwemwater beschikbaar voor
-
zwemles. In de huidige situatie is iets meer dan 215 m² benodigd. Rekening
van het aantal vijfjarigen in Diemen;
houdend met de demografische prognose, zal richting 2050 rekening
er is rekening gehouden met het aanbod zwemles, op basis van de
gehouden moeten worden met een toename van de zwemwaterbehoefte
huidige programmering, te weten:
voor zwemles. Dan komt de behoefte uit op bijna 300 m².
o
circa 17 uur per week in het wedstrijdbad (F.B. Duran);
o
circa 30 uur per week in het doelgroepenbad (F.B. Duran);
o
circa 25 uur in het instructiebad (AGO).
5.5.2
schoolzwemmen
Naast de 'reguliere’ zwemles speelt ook het schoolzwemmen een nadrukkelijke rol in het bevorderen van de zwemvaardigheid. De gemeente Diemen biedt het schoolzwemmen aan op dinsdag-, woensdag- en donderdagochtend. Op dinsdagochtend is het schoolzwemmen voor kinderen uit groep 5 (of voor diegenen uit groep 6 tot en met 8 die nog geen zwemlesdiploma hebben). Op woensdag en donderdag is het schoolzwemmen voor groep zes tot en met acht om zo te zwemvaardigheid op peil te houden. De specifieke uitgangspunten ten aanzien van schoolzwemmen voor de berekening, zijn als volgt: -
verhouding vraag en aanbod zwemonderwijs
er is rekening gehouden met 11,5 uur per week voor schoolzwemmen, gebaseerd op de huidige programmering;
In de huidige situatie is sprake van een overschot van meer dan 500 m². Vanaf 2030 is nog steeds sprake van een overschot, al zal dit zijn teruggelopen tot circa 200-250 m², omdat het AGO bad dan naar verwachting dicht zal zijn. Het overschot aan capaciteit voor zwemles wordt met name verklaard doordat veel uren zwemles wordt aangeboden, terwijl dat niet alleen voor inwoners van de gemeente Diemen is. In beide zwembaden wordt zwemles gegeven aan kinderen buiten Diemen. Het huidig aantal zwemlesuren per week is - vanuit behoefteperspectief bekeken - voor inwoners uit Diemen niet noodzakelijk. Het benodigd aanbod, rekening houdend met de demografische ontwikkeling kan lager zijn dan het aantal uren dat in de huidige situatie wekelijks wordt georganiseerd. verhouding vraag en aanbod zwemwater – zwemonderwijs 2022
2030
2040
2050
benodigd
215
269
283
297
beschikbaar
760
510
510
510
overschot/tekort
545
241
227
213
overschot/tekort (% huidige aanbod)
72%
47%
44%
42%
verhouding vraag en aanbod zwemwater
5.6
recreatief zwemmen
De laatste activiteit waar in het planningsinstrument naar wordt gekeken, is het recreatief zwemmen. Onder recreatief zwemmen wordt het klassieke vrij zwemmen verstaan waarbij mensen, veelal kinderen, in het water spelen. Voor recreatief zwemmen is de volgende definitie geformuleerd. definitie zwemwater geschikt voor recreatief zwemmen lengte: n.v.t.
30/44
andere activiteiten, maar tijdens de verblijfstijd verblijft men veelal ook langere perioden aan de kant of in de horecaruimte. In het F.B. Duran bad wordt vijf dagen per week recreatief zwemmen georganiseerd. Op maandag-, dinsdag-, donderdag- en vrijdagmiddag is recreatief zwemmen mogelijk. Dit wordt gecombineerd met banenzwemmen. Op vrijdagavond vindt er discozwemmen plaats en op zondagmiddag is er een blok familiezwemmen
breedte:
n.v.t.
oppervlakte:
n.v.t.
Het F.B. Duran zwembad registreert het bezoekaantal voor recreatief
diepte:
minimaal 0,20 meter
zwemmen gezamenlijk met het banenzwemmen. Er is geen separate
temperatuur:
28˚C of hoger
registratie beschikbaar. Naar inschatting zal circa 20% van het geregistreerde bezoek verbonden zijn aan het recreatief zwemmen.
Beide bassins van het F.B. Duran zwembad zijn in beginsel geschikt voor recreatief zwemmen, waarmee het beschikbare zwemwater 510 m² is. Het
Indien de vraag naar recreatief zwemmen toeneemt, kan naar
AGO bad wordt niet meegerekend, omdat dit zwembad gericht is op
uitbreidingsmogelijkheden binnen de bestaande programmering worden
zwemles en specifieke doelgroepen. Er vindt dan ook geen recreatief
gezocht. Dit zal dan met name in het weekend zijn.
zwemmen plaats. Voor deze activiteit wordt de behoefte aan zwemwater niet in kwantitatieve zin inzichtelijk gemaakt, omdat deze activiteit een dusdanig ander karakter heeft, dat dit niet eenvoudig in cijfers is uit te drukken. De recreatieve uitstraling en voorzieningen van een accommodatie zijn van invloed op de keuze of men recreatief komt zwemmen. Daarnaast geldt dat de verblijfstijd bij deze activiteit vaak sterk verschillend en langer is dan bij de
6
conclusies en aanbevelingen
6.1
conclusies
6.2
aanbevelingen
conclusies en aanbevelingen
6
conclusies en aanbevelingen
32/44
Het inwoneraantal van Diemen is momenteel circa 32.000. Dit zal naar verwachting tot en met 2050 toenemen tot 40.700 inwoners. Wat betreft de
In dit onderzoek is de huidige situatie met betrekking tot het zwemaanbod
verschillende leeftijdsgroepen, zal de grootste groei plaatsvinden in de
in de gemeente Diemen in kaart gebracht. Er is inzichtelijk gemaakt wat de
groep 65+. De demografische ontwikkeling kan van invloed zijn op een
verwachte demografische ontwikkeling tot en met 2050 zal zijn en de
toenemende en veranderende vraag naar zwemwater.
ervaringen van gebruikers zijn beschreven. Daarnaast is de verhouding tussen vraag naar en aanbod van zwemwater in Diemen berekend.
In de omgeving van Diemen is een aantal Amsterdamse zwembaden
Op basis van de voorgaande hoofdstukken wordt hierna ingegaan op de
gevestigd. In Amsterdam-Oost is sprake van een tekort aan zwemwater. Dit
conclusies en aanbeveling.
belemmert de mogelijkheden voor Diemense inwoners om van zwembaden buiten de eigen gemeente gebruik te maken. Bovendien maken relatief veel
6.1
conclusies
In de gemeente Diemen zijn twee zwembaden gevestigd: het F.B. Duran zwembad en het AGO bad. Het F.B. Duran zwembad heeft twee bassins, namelijk een wedstrijdbassin en een doelgroepenbassin. Het zwembad wordt geëxploiteerd door de gemeente. Het AGO bad staat op grond van de gemeente Diemen, maar wordt geëxploiteerd door de gemeente Amsterdam. Deze accommodatie beschikt over één instructiebassin. Dit zwembad is met name gericht op zwemles en specifieke doelgroepactiviteiten. Het AGO bad zal naar verwachting op korte termijn sluiten en het F.B. Duran zwembad nadert het einde van zijn levensduur. De toekomstbestendigheid van een zwembad in Diemen is voor de gemeente een aandachtspunt. De gemeente hecht waarde aan het behoud van een duurzame en financieel haalbare zwemvoorziening.
mensen van buiten de gemeente Diemen gebruik van de Diemense zwembaden, hetgeen onder meer (mede) zichtbaar wordt in het aantal uren dat het F.B. Duran zwembad in gebruik is en het aantal zwemleskinderen dat in Diemen zwemles volgt. Het wedstrijdbad is zo’n 95 uur per week geopend, waarvan 90 uur daadwerkelijk in gebruik. Er is maar zeer beperkt ruimte voor uitbreiding van het activiteitenaanbod. Het doelgroepenbad is minder in gebruik, namelijk circa 65 uur per week. Het AGO bad is circa 70 uur per week in gebruik. Uit de bevraging van gebruikers van het F.B. Duran zwembad is naar voren gekomen dat de gebruikers in meer of mindere mate een tekort aan zwemwater ervaren of dat het zwemwater niet op passende tijdstippen beschikbaar is.
conclusies en aanbevelingen
33/44
Zwemvereniging De Meeuwen wil de zwemsportvereniging in Diemen (en
6.1.1
omgeving) zijn en ook meegroeien met de groei van de gemeente. De
Er wordt geconcludeerd dat in Diemen op dit moment onvoldoende
vereniging maakt nu zo’n 20 uur per week gebruik van het F.B. Duran
banenzwemmen
zwemwater voor banenzwemmen beschikbaar is. Het tekort zal rekening
zwembad en biedt een breed activiteitenaanbod aan. Er is meer
houdend met de toename van de bevolking en daarmee verwachte
zwemwater gewenst, vooral op maandag tot en met vrijdag in het tijdsblok
toenemende vraag, verder oplopen. In 2050 gaat het om een tekort van
tussen 17:00 uur tot 21:00 uur. Dit is om zowel het aanbod voor de huidige
circa 200 m².
leden te optimaliseren, alsook om te kunnen groeien met het ledenaantal. Onderwatersport vereniging Diemen maakt circa twee uur per week gebruik van het zwembad. De vereniging geeft aan dat zwemwater niet beschikbaar is op de voor hen gewenste tijdstippen (tussen 20:00 uur en 21:00 uur).
benodigd
2022 439
2030 508
2040 536
2050 562
beschikbaar
375
375
375
375
overschot/tekort overschot/tekort (% huidige aanbod)
-64
-133
-161
-187
-17%
-36%
-43%
-50%
Zwemschool de Druppel is actief in Diemen en in Amsterdam. Het biedt veel
6.1.2
sport
zwemlessen aan in het F.B. Duran zwembad. In totaal huurt de zwemschool
Vastgesteld wordt dat er sprake is van een tekort aan zwemwater voor
ruim 10 uur per week het wedstrijd- en doelgroepenbad. De zwemschool
sportactiviteiten. Dit tekort is al in de huidige situatie aanwezig en is zo’n
geeft aan dat er momenteel een wachtlijst is van circa twee tot zes
200 vierkante meter. Dat is niet eenvoudig door aanpassingen in de
maanden. De zwemschool wil graag meer zwemwater huren.
programmering (meer uren sport) te verhelpen. Het tekort zal naar verwachting verder oplopen tot zo’n 350 m² in 2050.
Voor de vijf hoofdactiviteiten (banenzwemmen, sport, doelgroepactiviteiten, zwemonderwijs en recreatief zwemmen) is voor vier van de vijf de zwemwaterbehoefte in kwantitatieve zin in kaart gebracht.
benodigd
2022 578
2030 668
2040 704
2050 739
beschikbaar
375
375
375
375
overschot/tekort
-203
-293
-392
-364
overschot/tekort (% huidige aanbod)
-54%
-78%
-88%
-97%
conclusies en aanbevelingen
34/44
Het tekort aan zwemwater wordt tevens ervaren door enkele gebruikers van
dan het AGO bad en dat na sluiting van dit zwembad effect zal hebben voor
het F.B. Duran zwembad, zoals zwemvereniging De Meeuwen en
de specifieke zorgdoelgroepen die nu van het AGO bad gebruikmaken.
onderwatersport vereniging Diemen. 6.1.3
6.1.4
doelgroepactiviteiten
zwemonderwijs
Voor zwemonderwijs (zwemles en schoolzwemmen) is op dit moment
Er is in Diemen veel zwemwater beschikbaar voor de categorie
voldoende zwemwater in Diemen beschikbaar. Dit is op basis van de huidige
doelgroepactiviteiten. Het aanbod is divers en ruim. In het F.B. Duran
programmering (aanbod) en demografische gegevens (kinderen in
zwembad vinden diverse ‘reguliere’ doelgroepactiviteiten plaats. Het AGO
Diemen). Ook in de toekomst is met het huidig aanbod voldoende
bad is, mede vanwege de hoge(re) watertemperatuur en toegankelijkheid
zwemwater beschikbaar.
uitermate geschikt voor specifieke doelgroepen. Zo wordt het zwembad veel gebruikt door verzorgingshuizen, stichtingen voor mensen met een benodigd
2023 215
2030 269
2040 283
2050 297
beschikbaar
760
510
510
510
Er is voldoende zwemwater beschikbaar. Dat geldt zowel voor de huidige
overschot/tekort
545
241
227
213
als toekomstige situatie.
overschot/tekort (% huidige aanbod)
72%
47%
44%
42%
beperking en fysiotherapiepraktijken.
benodigd
2022 107
2030 136
2040 144
2050 151
Een belangrijke kanttekening is dat het aanbod zwemlesuren (door
beschikbaar
760
510
510
510
exploitant, vereniging en commerciële zwemschool) niet alleen wordt
overschot/tekort
653
374
366
359
ingezet ten behoeve van kinderen woonachtig in Diemen, maar ook voor
overschot/tekort (% huidige aanbod)
86%
73%
72%
70%
kinderen buiten Diemen. Het aantal uren zwemles is weliswaar ruim voldoende om kinderen uit Diemen zwemles te kunnen geven, maar
Er blijft, ook na een mogelijke sluiting van het AGO bad, voldoende
desondanks wordt druk op capaciteit voor zwemles ervaren. Zo ervaart
zwemwater voor doelgroepactiviteiten beschikbaar. Wel geldt dat het
zwemschool De Druppel een tekort aan zwemwater, is er een wachtlijst en
doelgroepenbad van het F.B. Duran zwembad een ander karakter heeft
wil de zwemschool meer uren gebruiken.
conclusies en aanbevelingen
35/44
Geconcludeerd wordt dat het aantal uren zwemles vanuit behoefte-
Op basis van de analyse van de huidige situatie, de kwalitatieve input van
perspectief niet nodig is, maar dat het vanuit exploitatieperspectief kan
gebruikers en de doorrekening van de zwembadbehoefte wordt vastgesteld
bijdragen aan een gezonde exploitatie van het zwembad.
dat het zwembad veel gebruikt wordt en dat er sprake is van een
6.1.5
recreatief zwemmen
aanvullende behoefte aan zwemwater voor (met name) de activiteiten banenzwemmen en sport. Daarnaast wordt geconcludeerd dat er een grote
Voor recreatief zwemmen kan geen kwantitatieve berekening worden
wisselwerking is met het beschikbare zwemwater in Amsterdam: Door het
gemaakt, omdat deze activiteit een ander karakter heeft, waarbij niet
tekort aan zwemwater in Amsterdam komen relatief veel mensen van buiten
alleen het beschikbare zwemwater een rol speelt, maar juist ook de
de gemeente naar de Diemense zwembaden en is er voor Diemense
recreatieve voorzieningen en faciliteiten van de accommodatie.
inwoners maar in beperkte mate alternatief zwemaanbod beschikbaar.
Beide bassins van het F.B. Duran zwembad zijn geschikt en worden ingezet
6.2
voor recreatief zwemmen. Dit vindt vijf dagen per week plaats. Op maandag-, dinsdag-, donderdag- en vrijdagmiddag is recreatief zwemmen mogelijk en wordt het gecombineerd met banenzwemmen. Eén keer per maand is er op vrijdagavond discozwemmen en op zondagmiddag is er een blok familiezwemmen.
Op basis van de resultaten van hoofdstuk twee tot en met vijf en de conclusies van de vorige paragraaf, worden hierna de volgende aanbevelingen gedaan: 1.
Er wordt aanbevolen om een toekomstvisie op te stellen met betrekking
omdat de registratie niet separaat van het banenzwemmen wordt
tot zwemmen in de gemeente Diemen.
uitgevoerd. Indien de vraag naar recreatief zwemmen toeneemt, kan naar gezocht. Dit zal dan met name in het weekend kunnen zijn.
De toekomstige beschikbaarheid van zwemwater is, door mogelijke sluiting AGO bad en einde levensduur F.B. Duran zwembad, onzeker.
Het is niet exact duidelijk hoeveel recreatieve bezoeken er jaarlijks zijn,
uitbreidingsmogelijkheden binnen de bestaande programmering worden
aanbevelingen
2.
Werk bij deze toekomstvisie de wensen, doelstelling en randvoorwaarden van de gemeente uit.
3.
Houdt bij de verdere optimalisering van de programmering rekening met de resultaten uit het behoefteonderzoek, zodat bijvoorbeeld het
conclusies en aanbevelingen
36/44
tekort aan zwemwater voor banenzwemmen en sport enigszins kan
zwembadconfiguratie rekening te houden met het tekort aan
worden beperkt en / of het toekomstige tekort voor banenzwemmen
zwemwater voor de activiteiten banenzwemmen en sport.
kan worden verholpen. 8. 4.
Voor dit onderzoek is op basis van een definitie (fysieke criteria) van de
Beleids- of bedrijfsdoelstellingen (bijvoorbeeld vergroten
aanwezige bassins bepaald of geschikt zijn voor de diverse activiteiten.
bewegingsdeelname, aantal zwemdiploma’s, onderhouden van
Er wordt geadviseerd om bij eventuele nieuwbouw van een
zwemvaardigheden) zijn nu niet meegenomen en kunnen leiden tot een
zwemaccommodatie de gestelde definities voor zwemwater als basis
hogere benodigde capaciteit. Wanneer deze een rol spelen, dan is het
te hanteren voor de eigenschappen van het nieuw te realiseren
wenselijk deze doelstellingen naar de vijf activiteiten te kwantificeren
zwemwater.
(in beoogde bezoekaantallen) en te verwerken in het instrument / bij de toekomstvisie.
In dit onderzoek is gebruikgemaakt van een planningsinstrument. De gehanteerde cijfers en uitgangspunten zijn op basis van huidige inzichten.
5.
Betrek de georganiseerde gebruikers bij de toekomstvisie op zwemmen
Indien sprake is van significante wijzigingen (ten aanzien van demografie /
en de beschikbaarheid van zwemwater in Diemen.
prognoses, gerealiseerd bezoekaantal, programmering, etc.) wordt geadviseerd om de berekeningen ten aanzien van het benodigd zwemwater
6.
De bezoekregistratie van het F.B. Duran zwembad sluit niet volledig
te herhalen / actualiseren. Daarmee kan geverifieerd worden welke invloed
aan bij het werkelijke bezoekaantal per activiteit. Zo wordt onder meer
de wijzigingen hebben op de vraag naar zwemwater.
geen onderscheid gemaakt tussen banenzwemmen en recreatief zwemmen. Daarnaast bevat het bezoekaantal van verenigingen ook zwemles-gerelateerd bezoek. Er wordt aanbevolen om de bezoekregistratie te optimaliseren, zodat beter inzicht wordt verkregen in het werkelijke bezoekaantal van de diverse activiteiten. 7.
Indien vervanging van het bestaande F.B. Duran zwembad wordt overwogen, wordt het advies meegegeven om bij de toekomstige
Dit is een notitie opgesteld door TREEM b.v. adres
Molensteyn 60 3454 PT De Meern Nederland
telefoon
+31 (0)85 30 33 418
info@treem.nl
internet
www.treem.nl
kvk
64704521
De in document afgebeelde/opgenomen gegevens, waaronder begrepen teksten, berekeningen, producten, foto’s, illustraties, grafisch materiaal, (handels)namen, woordmerken en logo’s worden beschermd door auteursrecht, merkenrecht en/of enig ander intellectueel eigendomsrecht. Het gebruik of registratie van intellectuele eigendomsrechten van Treem bv is voorbehouden aan Treem bv en is in geen enkele situatie toegestaan tenzij Treem bv daarvoor uitdrukkelijke toestemming heeft verleend.
colofon
colofon
© Treem bv, 30 augustus 2023
bijlagen 1
toelichting planningsinstrument
2
definitie van geschikt zwemwater per activiteit
bijlagen
39/44
bijlage 1 – toelichting planningsinstrument
o
de huidige beschikbaarheid van zwemwater is onder meer gebaseerd op basis van een gemiddeld aantal uren op jaarbasis; in