Concept Begroting 2024 GR OGZ Amstelland DEF.docx
Tekst van het document
Actualisatie 2023 en Begroting 2024 Concept 13.04.2023
Gemeenschappelijke Regeling Openbare Gezondheidszorg Amstelland
Inhoudsopgave Voorwoord Programma’s 1.1 Gezond leven (Epidemiologie en Gezondheidsbevordering) 1.2 Milieu en Gezondheid 1.3 Algemene infectieziekten, soa-aids en tuberculosebestrijding 1.3.1 Algemene infectieziekten 1.3.2 Tuberculosebestrijding 1.3.3 Soapolikliniek/Centrum voor seksuele gezondheid 1.4 Hygiëne en Inspectie 1.4.1 Inspectie Kinderopvang 1.4.2 Hygiënezorg en Legionella preventie 1.5 Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (Vangnet) 1.6 Beschikbaarheid lijkschouwing 1.7 Bedrijfsvoering 1.8 Algemene dekkingsmiddelen 1.8.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing 1.8.2 Solvabiliteitsratio 1.8.3 Netto schuldquote 1.8.4 Structurele exploitatieruimte 1.8.5 EMU-saldo 1.8.6 Onderhoud kapitaalgoederen 1.8.7 Financiering 1.8.8 Overhead 1.8.9 Wet normering topinkomens (WNT) 1.9 Baten en lasten 1.10 Meerjarenraming 2023 - 2027 1.11.1 Meerjarenraming per taakveld 1.11 Meerjarenbalans 2023 – 2027 1.12 Toelichtingen 1.12.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 1.12.2 Toelichting op de baten en lasten 1.12.3 Toelichting op de meerjarenbegroting 1.12.4 Toelichting op de meerjarenbalans
3 5 6 9 11 11 13 14 15 15 16 26 28 29 30 30 32 32 32 32 33 33 33 33 35 36 37 38 39 39 39 41 41
Bijlage 1 – Gemeentelijke bijdragen per taak
42
2
Voorwoord
Voor u ligt de actualisatie 2023 en de begroting 2024 van de Gemeenschappelijke Regeling Openbare Gezondheidszorg Amstelland (GR OGZ Amstelland), gebaseerd op de taken zoals beschreven in het productenboek en het basispakket Jeugdgezondheidszorg (JGZ), en de bestuurlijk gemaakte afspraken die daarbij horen. Actualisatie 2023 De actualisatie 2023 is gebaseerd op een nominale ontwikkeling met ingang van 1 januari voor de lonen in 2023 van 7,16%. Dit percentage is gebaseerd op de verwachte loonkostenstijgingen. Het begrote percentage voor 2023 was 2,5%. Paragraaf 4.2 van het convenant tussen de GR OGZ Amstelland en de gemeente Amsterdam, stelt dat er wordt geïndexeerd volgens de richtlijnen van de gemeente Amsterdam. Begroting 2024 Deze begroting is gebaseerd op een verdere stijging van de kosten met 5% (dit was 2%). Dit percentage is ingeschat. Voor de resterende jaren 2025 tot en met 2027 is meerjarig het indexeringspercentage niet opgenomen en wordt later bepaald. Het totaal bedrag in de begroting wordt over de deelnemende gemeenten verdeeld volgens de inwoneraantallen per 01-01-2022 van het CBS. De deelnemende gemeenten dragen naar rato bij aan de jaarlijkse kosten van GR OGZ Amstelland. Er wordt nog wel onderscheid gemaakt in taken die uitgevoerd worden voor alle gemeenten en enkele plustaken die slechts enkele gemeenten afnemen.
Plustaken worden uiteraard enkel in rekening gebracht bij de gemeenten die deze taken afnemen. In de afrekening wordt er vervolgens gerekend met de inwoneraantallen per 01-01-2024. De bedragen per basis- en/of plustaak worden met de GR afgerekend op basis van daadwerkelijke kosten. Gemeenten Aalsmeer Amstelveen Diemen Ouder-Amstel Uithoorn Totaal
Inwonersaantallen per 01/01-2022 32.452 92.331 31.822 14.212 31.018 201.835
Percentage 16,08% 45,75% 15,77% 7,04% 15,37% 100,00%
Bron: CBS
Wat het effect van de coronapandemie en de coronamaatregelen in 2024 zullen zijn, is op dit moment nog niet te voorspellen. De coronamaatregelen zijn in 2023 verder afgeschaald, per 1 juli 2023 wordt de meerkostenregeling beëindigd. In de begroting is hier vooralsnog geen rekening mee gehouden.
3
De meerjarenraming van de totale jaarbijdrage per deelnemende gemeenten is in onderstaand tabel weergegeven. GR OGZ Amstelland Aalsmeer Amstelveen Diemen Ouder-Amstel Uithoorn Totaal
Realisatie 2022 1.244.002 3.512.488 1.259.800 548.054 1.197.472 7.761.816
Begroting Geactualiseerde 2023 Begroting 2023 1.294.761 1.343.437 3.649.334 3.787.538 1.321.281 1.382.381 575.173 604.613 1.229.961 1.276.665 8.070.510 8.394.633
Begroting 2024 1.418.374 4.013.636 1.453.400 640.191 1.354.115 8.879.717
Begroting 2025 1.414.454 4.015.924 1.454.189 640.547 1.354.876 8.879.991
Begroting 2026 1.414.454 4.015.924 1.454.189 640.547 1.354.876 8.879.991
Begroting 2027 1.414.454 4.015.924 1.454.189 640.547 1.354.876 8.879.991
Voor een specificatie per taak verwijzen wij u naar Bijlage 1.
4
Programma’s
De GR OGZ Amstelland is er primair voor de uitvoering van de taken die door de dienst in het kader van de Wet publieke gezondheid (Wpg) standaard worden uitgevoerd voor alle gemeenten, zoals beschreven in het productenboek (vastgesteld op 5 april 2018) en het basispakket Jeugdgezondheidszorg. Daarnaast is het mogelijk voor de gemeenten om extra taken af te nemen, de zogenaamde plustaken. De Wpg bepaalt dat elke veiligheidsregio een GGD in stand moet houden en een aantal taken op het terrein van publieke gezondheid gezamenlijk uit moet voeren. Deze gezamenlijkheid is bedoeld om ook in tijden van een crisis een goed werkende organisatie op regionaal niveau te hebben, die gemeenten kunnen ondersteunen bij de aanpak van de crisis. De deelnemende gemeenten hebben deze gemeenschappelijke regeling opgericht met het doel de taken op het terrein van de publieke gezondheid in gezamenlijkheid uit te voeren om op die manier invulling te geven aan de artikelen 1 en 2 van de Wet publieke gezondheid. Er is daarbij sprake van de volgende onderscheidende activiteiten.
De basistaken zijn: • Epidemiologie & Gezondheidsbevordering • Leefomgeving Milieu & Gezondheid • Algemene Infectieziekten • Tuberculose bestrijding • SOA Polikliniek • Inspectie Kinderopvang • Legionella preventie & Technische Hygiënezorg • Jeugdgezondheidszorg • Crisisdienst (Vangnet & Advies) • Hygiënisch woningtoezicht • Lijkschouwing De plustaken zijn: • Thematisch onderzoek Technische Hygiënezorg (voor alle regiogemeenten) • Ondersteuning sociale teams Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn. • Pilot ‘Kind naar gezond(er) gewicht’ in Aalsmeer (2021-2023) • Plustaken JGZ: o Meten en Wegen Diemen o Opvoedkundig adviseur Diemen o Preventieve Logopedie Diemen o Gezond Gewicht Aalsmeer o Meten en Wegen Uithoorn o Opvoedkundig adviseur Ouder-Amstel o SMI Diemen o Logopedie Ouder-Amstel In de volgende paragrafen wordt per programma besproken: 1. “Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen?” 2. “Wat gaat het kosten?” 5
1.1 Gezond leven (Epidemiologie en Gezondheidsbevordering) Per 1 januari 2022 zijn de afdelingen Epidemiologie, Gezondheidsbevordering en Digitale Zorginnovatie en programma’s zoals Amsterdamse Aanpak Gezond Gewicht binnen de GGD samen gegaan in een nieuwe afdeling: Gezond Leven. De afdeling Gezond Leven zet in op preventie, het bevorderen en het beschermen de gezondheid (in de breedste zin van het woord) van alle Amstellanders. Gezond Leven is dé kennis-, advies- en innovatieafdeling van de GGD voor duurzame preventie en het creëren van gelijke kansen op gezondheid voor alle Amstellanders. Onder de afdeling vallen ook projecten als Gezonde School, rookvrije generatie/gemeenten, valpreventie en preventief drugsbeleid. Er is extra aandacht voor de meest kwetsbare groepen, waar de mogelijkheden voor het behalen van gezondheidswinst het grootst zijn. Er wordt vanuit verschillende disciplines samengewerkt, met positieve gezondheid als uitgangspunt, waarbij aangesloten wordt bij de leefwereld van de Amstellanders in al hun diversiteit. Met en voor inwoners wordt gewerkt aan een gezonde sociale-, fysieke- en zorgomgeving. De afdeling kent meerdere teams die vanuit eigen expertise en kennis bijdragen aan een project of programma. Hierbij is er ook focus op groepen die een extra steuntje in de rug (nodig) hebben.
En natuurlijk aandacht voor de omgeving, die een grote impact heeft op het individu. Werken vanuit het regenboogmodel Er wordt gewerkt vanuit het regenboogmodel van Dahlgren & Whitehead. In het regenboogmodel staat het individu (de inwoner) in het midden. De verschillende ringen eromheen ordenen de factoren die een rol kunnen spelen bij het ontstaan van gezondheidsverschillen.
6
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Epidemiologie Jeugdgezondheidsmonitor
Jeugdgezondheidszorg (JGZ) heeft verschillende contactmomenten met kinderen en jongeren om de ontwikkeling en groei te volgen. Deze gezondheidsgegevens worden anoniem gebruikt voor monitoring. Elk jaar presenteert de GGD op de website Gezondheid in Beeld de gezondheidsgegevens over kinderen op het basisonderwijs (5- en 10/11-jarigen) en op het voortgezet onderwijs (13/14-jarigen, klas 2, en 15/16jarigen, klas 4). Ook worden hier elk jaar overgewichtcijfers gepubliceerd voor 2- en 3-jarigen, 5- en 10/11jarigen, 13/14-jarigen (klas 2) en 15/16-jarigen (klas 4). Evenals cijfers over de vaccinatiegraad. Door de invoering van Zorg op Maat bij de JGZ worden niet meer alle kinderen en jongeren op dezelfde vaste contactmomenten gezien. Daardoor is het mogelijk dat we niet voor alle leeftijdsgroepen een volledig beeld hebben. Gegevens worden alleen op de website Gezondheid in Beeld gepubliceerd als deze een representatief beeld geven van de gezondheid van alle kinderen en jongeren.
Gezondheidsmonitor Jeugd 2023
In najaar 2023 wordt een uitvraag gedaan onder leerlingen van klas 2 en 4 van het voortgezet onderwijs, in het kader van de Gezondheidsmonitor Jeugd 2023. Deze monitor is onderdeel van de landelijke Gezondheidsmonitor Jeugd om de gezondheid en het welzijn van jongeren in kaart te brengen. Leerlingen uit klas 2 en 4 van de deelnemende scholen vullen een vragenlijst in. De scholen in regio Amstelland die met voldoende leerlingen hebben meegedaan, ontvangen in het voorjaar 2024 een schoolrapportage. In de zomer 2024 worden de resultaten op gemeenteniveau gepubliceerd.
Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2024
In het najaar van 2024 vindt de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen plaats, een grootschalige gezondheidsenquête. Er worden circa 20.000 inwoners van 18 jaar en ouder in de regio Amstelland (Aalsmeer, Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn) uitgenodigd om een vragenlijst in te vullen, op papier of digitaal. De doelstelling van de GM V&O 2024 is het verkrijgen van inzicht in de gezondheid en determinanten van de gezondheid van zelfstandig wonende volwassen inwoners. Alle GGD-en in Nederland voeren deze Gezondheidsmonitor in samenwerking met GGD GHOR, RIVM en CBS uit. In 2025 worden de uitkomsten gepubliceerd op de website van de GGD en het RIVM. Voor de uitvoering van het veldwerk in 2024 en de publicaties in 2025 zijn extra middelen opgenomen in de begroting voor 2024 en 2025.
Verdiepende onderzoeken op specifieke thema’s
In overleg kan verdieping plaatsvinden op bepaalde thema’s (bijvoorbeeld overgewicht, vaccinatiemotivatie). Op basis van de resultaten is het mogelijk om gericht te adviseren over in te zetten interventies op scholen, in wijken, of met JGZ om de vaccinatiegraad te verhogen.
Gezondheidsbevordering Gebiedsgericht werken Amstelland
Voor advisering over preventie en gezondheidsbevordering voor de Amstelland gemeenten is een Gezond Leven-adviseur actief. Deze is het eerste aanspreekpunt en adviseur voor de beleidsadviseurs in de betrokken gemeenten en denkt mee over de opgaven en de inzet op preventie en gezondheidsbevordering op basis van onder andere de periodieke gezondheidsonderzoeken en de lokale 7
beleidsprioriteiten. Ook maakt de adviseur de verbinding naar onderzoek, programma’s en projecten zoals valpreventie, gezonde omgeving, gezonde kansrijke start of mentale gezondheid.
Schoolgezondheidsprofiel en Gezonde School Voortgezet Onderwijs
De VO scholen in Amstelland ontvangen elk schooljaar een Schoolgezondheidsprofiel. Dit op maat gemaakte rapport geeft, op basis van de gegevens uit ‘Jij en Je Gezondheid’, een goed beeld van de gezondheidssituatie van de leerlingen op school. Onderwerpen die aan bod komen zijn onder andere angst, depressie, alcoholgebruik, roken, drugsgebruik, gamegedrag, pesten en (veilige en vrijwillige) seks. In het schoolgezondheidsprofiel staat ook aangegeven hoe de school het doet ten opzichte van andere scholen in de regio. Het Schoolgezondheidsprofiel speelt een belangrijke rol bij de keuzes die de school maakt bij de Gezonde School aanpak. Op alle scholen wordt de Gezonde School methode aangeboden. Afdeling Gezond Leven biedt de school ondersteuning, waarbij de school met de GGD structureel aan de slag gaat, of de school kiest voor een Helpdesk functie, waarbij de Gezonde School adviseur alleen beschikbaar is voor vragen en advies. Doelstelling van alle gemeenten is dat in 2024 alle VO scholen in Amstelland kiezen om te werken aan het behalen van een landelijk Vignet Gezonde School.
Extra (thematisch) onderzoek/projecten
Jaarlijks is er 10.000 euro beschikbaar voor extra ( thematisch) onderzoek/projecten. De GGD zal samen met de beleidsadviseurs per jaar bekijken waar behoefte aan is en voorstellen doen. Het bestuur van de GR bepaalt dan jaarlijks waar het thematisch onderzoek zich op richt.
Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
Epidemiologie & gezondheidsbevordering Gezondheidsmonitor
Realisatie
Begroting
2022
2023
Geactualiseerde Begroting 2023
272.162 0
286.141 0
299.150 0
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
2027
314.107 82.539
314.107 82.539
314.107 0
314.107 0
8
1.2 Milieu en Gezondheid Het team Milieu en Gezondheid houdt zich bezig met het voorkomen of verminderen van negatieve gezondheidseffecten door milieufactoren. Daarnaast levert de afdeling een bijdrage aan het bevorderen van positieve gezondheidseffecten bij mensen in het verzorgingsgebied. Denk daarbij aan luchtkwaliteit, bodem, geluid, hitte, binnenmilieu, elektromagnetische velden, biologische factoren, chemische stoffen en ziekteclusters. Er wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende taken: signaleren van ongewenste situaties, voorlichting en risicocommunicatie, behandelen van meldingen van burgers en adviseren aan de gemeente. Daarnaast verricht Milieu en Gezondheid, al dan niet in samenwerking met wetenschappelijke instituten, onderzoek op het gebied van milieu en gezondheid.
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Meldingen en adviezen Op het gebied van Milieu en Gezondheid voert de GGD in 2024 de volgende activiteiten uit: • Het onderhouden van het netwerk binnen de diverse gemeenten. • Het reageren op vragen en klachten van burgers. • Het volgen van actuele thema’s (regionaal en landelijk) in het werkveld. • Inhoudelijke ondersteuning en beleidsadvies op het gebied van milieu en gezondheid. Te denken valt aan de volgende onderwerpen: luchtkwaliteit, geluidsoverlast (waaronder laag frequent geluid), ruimtelijke ordening en de grote bouwopgave in de regio, houtrookoverlast, windturbines, Schiphol, de omgevingswet, elektromagnetische velden, chemische stoffen, waterkwaliteit, loden drinkwaterleidingen, bodemsaneringen, asbest, binnenmilieu in woningen en scholen, stilte, groen in de stad, MER-procedures, eikenprocessierups etc. • Het desgewenst leveren van een bijdrage aan projecten en beleidsplannen in de Amstellandgemeenten, zoals actieplannen luchtkwaliteit en geluid, een richtlijn gevoelige bestemmingen, projecten rond specifieke bouwplannen, de omgevingswet, enzovoorts. • Het op verzoek van een gemeente instellen van een onderzoek naar de kwaliteit van het binnenmilieu op een school of kinderdagverblijf. Ook bij vragen vanuit een school of kindercentrum adviseert het team Milieu en Gezondheid.
Algemene kennis en deskundigheid en onderzoek
De laatste jaren is er veel aandacht voor het onderwerp geluid. De geluidbelasting van windturbines en de zoektocht van gemeenten om windturbines te plaatsen, zorgden voor veel commotie. Ook de geluidbelasting van Schiphol krijgt veel aandacht. Daarnaast is er een gestaag groeiend aantal meldingen van hinder van laagfrequent geluid. Het onderwerp luchtkwaliteit staat ook in de belangstelling, zoals bijvoorbeeld het onderwerp houtstook. De afdeling werkt ook aan algemene onderwerpen zoals het hitteplan, rampenopvangplan, binnenmilieu, bodemzaken, elektromagnetische velden etc. Voor deze onderwerpen is de afdeling een kenniscentrum en adviseert op vraag gemeenten en inwoners. De afdeling informeert gemeenten over ontwikkelingen in het vakgebied.
9
Voor 2024 worden de onderstaande aantallen meldingen en adviezen verwacht, waarop de begroting grotendeels gebaseerd is:
Aantal meldingen Aantal adviezen
Totaal
Aalsmeer
Amstelveen
OuderAmstel
Uithoorn
Diemen
40 28
6 5
19 13
3 2
6 4
6 4
Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
Realisatie
Begroting
Milieu & Gezondheid
2022 72.061
2023 73.585
Geactualiseerde Begroting 2023 76.930
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 80.777
2025 80.777
2026 80.777
2027 80.777
10
1.3 Algemene infectieziekten, soa-aids en tuberculosebestrijding De doelstelling van de afdeling Infectieziekten is de bestrijding van infectieziekten. Dit gebeurt onder andere door screening van risicogroepen, onderzoek en behandeling van mensen met een seksueel overdraagbare aandoening en door bron- en contactonderzoek van patiënten en hygiëne adviezen. Deze screening wordt uitgevoerd door de teams Soa-polikliniek, TBC bestrijding, Algemene Infectieziekten en Hygiëne & Inspectie. De afdeling verricht, veelal in samenwerking met andere instellingen, ook wetenschappelijk onderzoek naar infectieziekten en verzorgt diagnostiek voor huisartsen en zorginstellingen in de regio en voor tbc en soa.
1.3.1 Algemene infectieziekten Conform de Wet Publieke Gezondheid worden meldingen van meldingsplichtige infectieziekten door artsen, laboratoria en instellingen verwerkt, vindt bron- en contactonderzoek plaats om verdere verspreiding te voorkomen, vindt uitbraakmanagement plaats en preventie-activiteiten in hoogrisicogroepen. Infectieziekte uitbraken, ook in het buitenland, leiden steeds vaker tot onrust. Verder hebben we te maken met een toenemende dreiging door antibioticaresistentie en dalende vaccinatiegraad. Algemene Infectieziekten heeft als taak o.a. huisartsen, ziekenhuizen, bestuurders en burgers van uniforme en betrouwbare informatie te voorzien. Daarnaast worden reizigers geadviseerd en beschermd tegen een infectie op reis door voorlichting, vaccinaties, chemoprofylaxe en overige beschermende maatregelen.
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? In het kader van de Wet publieke gezondheid is er een meldingsplicht voor laboratorium en behandelend arts om een patiënt met een meldingsplichtige infectieziekte te melden bij de GGD. De GGD gaat vervolgens na waar of wie de bron is van de Infectieziekte en wie van de contacten beschermd moeten worden door middel van vaccinatie of antibiotica of andere maatregelen zoals bv hygiënische maatregelen of wering van een kinderdagverblijf/school/werk . Daarnaast is er een meldingsplicht voor instellingen om een ongewoon aantal zieken te melden, zodat de GGD kan adviseren over diagnostiek en hygiëne- en overige beheersmaatregelen. Scholing van artsen en verpleegkundigen om deze taak goed te blijven uitvoeren is hierbij essentieel, ook met betrekking tot het management van uitbraken van Infectieziekten. Daarom zal hierin ook in 2024 weer geoefend worden. Tevens zal de intervisie voor verpleegkundigen en artsen regionaal georganiseerd blijven.
Het team algemene infectieziekte bestrijding voert de volgende kerntaken uit: • Bestrijden van infectieziekten en voorkomen van verdere verspreiding • Surveillance: het verzamelen, analyseren en interpreteren van infectieziektegegevens, om verheffingen/uitbraken tijdig te signaleren • Beleidsadvisering: Informeren en (gevraagd en ongevraagd) adviseren van beleidsmakers en bestuurders over nodige activiteiten die gericht zijn op het bestrijden van infectieziekten en voorkomen van verdere verspreiding, betrekking hebbend op alle kerntaken van de infectieziektebestrijding. • Informatievoorziening: proactief en reactief informatie verstrekken en kennis uitwisselen. Visievorming op het gebied van innovatie van preventieprogramma’s gericht op infectieziektebestrijding en infectiepreventie. En visievorming op samenwerkingsthema’s met andere public health professionals. 11
• • • •
Preventieactiviteiten: voorlichting aan risicogroepen, geven van preventieve vaccinaties en het aanbieden van profylaxe. Netwerk en Regie: Afstemmingsfunctie tussen de preventieve en curatieve gezondheidszorg, het onderhouden van een lokaal netwerk met huisartsen, verzorg- en verpleeghuizen, ziekenhuizen. Voorbereiding op grootschalig infectieziekte Kennis en onderzoek
Mpox
Mpox (apenpokken) is sinds 2022 een nieuwe meldingsplichtige infectieziekte waarbij we ook in 2024 alert moeten blijven op uitbraken. Cliënten met een verdenking op mpox worden getest. Indien positief getest, wordt er door het team Algemene Infectieziekten een bron- en contactonderzoek uitgevoerd waarbij nauwe contacten door middel van een postexpositie vaccinatie beschermd worden.
Scabiës (schurft)
Scabiës is een niet meldingsplichtige infectieziekte maar het aantal gevallen loopt sinds ruim 10 jaar op. Sinds oktober 2022 is er bij de afdeling Infectieziektebestrijding een speciaal scabiës spreekuur voor studenten. Het spreekuur is een aanvulling op de reguliere huisartsgeneeskundige zorg. Huisartsen kunnen doorverwijzen naar dit spreekuur bij complexe problematiek; bijvoorbeeld als de behandeling niet aan lijkt te slaan of er veel nauwe contacten zijn die mee behandeld moeten worden. Een belangrijke toegevoegde waarde van dit spreekuur is dat zowel het contactonderzoek als ook de groepsbehandeling door de afdeling Infectieziekte uitgevoerd wordt als er inderdaad sprake is van scabiës.
Pandemische paraatheid
Tijdens de corona pandemie is duidelijk geworden dat de infectieziektebestrijding bij de GGD’en versterkt moet worden om de kerntaken optimaal uit te voeren. Dit gebeurt in het kader van een landelijk programma “versterking infectieziekten en Pandemische Paraatheid. Het programma bevat concrete activiteiten die zijn ondergebracht in vijf pijlers, te weten: 1. 2. 3. 4. 5.
Kwetsbaarheden wegnemen ten behoeve van pandemische paraatheid Versterken van de boven(regionale) monitoring en surveillance Versterken van de wetenschappelijke kennisinfrastructuur infectieziektebestrijding Samenwerken op bovenregionaal niveau Slim en versneld opleiden
Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
Algemene infectieziekten
Realisatie
Begroting
2022 204.639
2023 209755
Geactualiseerde Begroting 2023 219.291
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 230.256
2025 230.256
2026 230.256
2027 230.256
12
1.3.2 Tuberculosebestrijding Het team tuberculosebestrijding richt zich op het bewaken, beschermen en verbeteren van de volksgezondheid ten aanzien van tuberculose. Hiertoe worden preventieve maatregelen genomen gericht op het tegengaan van transmissie, screenen van risicogroepen op infectie en behandelen en begeleiden tuberculose (infectie). Een belangrijk onderdeel hierbij is het bron- en contactonderzoek.
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Het team tuberculosebestrijding zet zich in voor de vroege diagnose, behandeling en preventie van tuberculose. De activiteiten waarmee dat wordt bereikt zijn: •
• • • •
Screening op tuberculose en tuberculose infectie, voornamelijk van risicogroepen als buitenlandse werknemers, immigranten, asielzoekers en reizigers naar risicolanden. Immigranten uit landen waar veel tuberculose voorkomt worden gescreend als zij langer dan 3 maanden in Nederland willen verblijven. Sinds 2020 vindt in deze groep ook screening op tuberculose infectie plaats. Preventie: voorlichting aan risicogroepen, het aanbieden van profylaxe en geven van een BCG vaccinatie aan pasgeborenen met ouders afkomstig uit risicolanden. Behandeling en begeleiding van patiënten die tuberculose of een tuberculose infectie hebben en medicijnen daartegen gebruiken. Bron- en contactonderzoek bij personen die mogelijk in contact zijn geweest met een persoon met een besmettelijke tuberculose. Waarbij het doel is om bij contacten die besmet zijn te voorkomen dat zij tuberculose krijgen. Surveillance: het verzamelen, analyseren en interpreteren van gegevens waarmee (landelijke) beleidsaanpassingen onderbouwd kunnen worden.
Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
TBC
Realisatie
Begroting
2022 127.080
2023 126.190
Geactualiseerde Begroting 2023 131.927
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 138.523
2025 138.523
2026 138.523
2027 138.523
13
1.3.3 Soapolikliniek/Centrum voor seksuele gezondheid De soapolikliniek/centrum voor seksuele gezondheid houdt zich bezig met de soa-bestrijding en het bevorderen van de seksuele gezondheid in Amsterdam en Amstelland en is regionaal coördinator van de landelijke regeling aanvullende seksuele gezondheid (ASG regeling). De afdeling verzorgt spreekuren curatieve soa-zorg, waarin er aandacht is voor testen, behandelen, partnerwaarschuwing en preventie. De laatste jaren is er extra aandacht besteed aan partnerwaarschuwing. Hier wordt in 2024 ook op inzetten. De groep “gewaarschuwden” blijft de groep met het hoogste percentage aan gevonden soa’s (tussen de 30-40%). Voor de publieke gezondheidszorg is dit een zeer belangrijke groep. Jongeren tot 25 jaar kunnen ook terecht op de seksualiteitsspreekuren, waar vooral veel hulpvragen over anticonceptie, seksueel geweld en rond zwangerschap worden besproken. De afdeling voert voor mannen die seks hebben met mannen en voor sekswerkers ook collectieve preventieprogramma’s uit, waarin voorlichting, outreachend werken en soa-testen worden geïntegreerd. Daarnaast verstrekt de afdeling PrEP aan mensen die geen hiv hebben, maar die wel een verhoogd risico lopen om geïnfecteerd te raken. PrEP is een pil die een hiv-infectie kan voorkomen. In aanvulling op het bestaande preventie aanbod, biedt PrEP een goede kans om de hiv-epidemie te stoppen.
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Het team voert de volgende activiteiten uit: • Surveillance: het verzamelen, analyseren en interpreteren van infectieziektegegevens (soa’s). • Preventie: voorlichting aan risicogroepen, geven van preventieve vaccinaties en het aanbieden van profylaxe. • Uitvoering landelijk PrEP-programma • Bron- en contactonderzoek. • Bieden van een mogelijkheid voor consulten soa en seksualiteit.
Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
SOA Poli
Realisatie
Begroting
2022 49.616
2023 50.856
Geactualiseerde Begroting 2023 53.169
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 55.827
2025 55.827
2026 55.827
2027 55.827
De financiering van consulten op de soa-poli vindt plaats vanuit een landelijke financiering. Via het ministerie van VWS ontvangt het RIVM hiervoor een bedrag wat verder verdeeld wordt over de coördinerende GGD-en in Nederland. De bron- en contactopsporing (als er een soa geconstateerd is, is de GGD wettelijk verplicht ook na te gaan of besmette contacten op te sporen zijn) is een taak die buiten de landelijke financiering valt en door gemeenten zelf gefinancierd moet worden en onderdeel is van deze GR.
14
1.4 Hygiëne en Inspectie In het kader van de GR OGZ Amstelland voert het team Hygiëne en Inspectie twee taken uit: • Toezicht op kinderopvang (kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang, gastouderbureaus, gastouders) en tatoeage- en piercingstudio’s. • Advies in het kader van de Wet publieke gezondheid om de hygiëne en infectiepreventie bij diverse instellingen en collectieve voorzieningen te verbeteren.
1.4.1 Inspectie Kinderopvang
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? De inspectie Kinderopvang inspecteert jaarlijks alle kinderdagcentra en gastouderbureaus. Van de gastouders wordt tenminste50% geïnspecteerd. Handhaving is een gemeentelijke taak die niet is ondergebracht in de GR OGZ Amstelland. Als het team Inspectie Kinderopvang bij een inspectie constateert dat (eventueel na herstelaanbod) kwaliteitseisen worden overtreden, geeft zij een advies handhaven aan de betreffende gemeente. De gemeente treedt handhavend op volgens het eigen Toezichts-en Handhavingsbeleid en geeft als nodig de Inspectie Kinderopvang opdracht om de naleving te onderzoeken. 2022 was een overgangsjaar voor de invoering van de flexibele inspectieactiviteit. In 2023 wordt dit verder ontwikkeld. De flexibele inspectieactiviteit houdt grofweg in dat per locatie wordt bekeken welke inspectie-eisen worden beoordeeld en dat er geen sprake meer is van een verplichte set aan inspectieeisen die bij elke locatie wordt beoordeeld. Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
Inspectie kinderopvang
Realisatie
Begroting
2022 397.081
2023 490.079
Geactualiseerde Begroting 2023 512.360
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 537.978
2025 537.978
2026 537.978
2027 537.978
15
1.4.2 Hygiënezorg en Legionella preventie
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? Op basis van de Wet publieke gezondheid voert Hygiëne & Inspectie de volgende taken uit: Legionella preventie Dit betreft bronopsporing bij patiënten met legionellose en het geven van advies aan instellingen/bedrijven als een verhoogde concentratie legionellabacteriën in hun leidingwater is aangetroffen. Algemene technische hygiënezorg (THZ) De GGD functioneert als vraagbaak op het gebied van hygiëne en infectiepreventie. Zorginstellingen en publieke voorzieningen moeten te allen tijde een vraag over hygiëne en infectiepreventie aan de GGD kunnen stellen. De deskundige infectiepreventie van de GGD kan de voorziening van een antwoord of advies op maat voorzien. In coronatijd is dit zeer actueel en nuttig gebleken. Om zicht te hebben op de publieke voorzieningen en de eventueel aanwezige risico’s op het gebied van technische hygiënezorg, wordt een lijst van dergelijke instellingen bijgehouden. Daarnaast wordt er ondersteuning aan collectieve voorzieningen geboden bij een uitbraak van infectieziekten. Dit is een wettelijke taak van gemeenten met als doel de verdere verspreiding van een infectieziekte te voorkomen. Het team Hygiëne & Inspectie geeft ook advies over de te nemen hygiënemaatregelen om toekomstige uitbraken te voorkomen.
Er worden locaties bezocht, er wordt meegekeken en geadviseert en er wordt indien nodig een voorlichting gegeven aan de medewerkers. Inspelen op actuele ontwikkelingen en thematisch onderzoek In de post-corona-periode is de vraag naar ondersteuning groter geworden. Niet alleen zorginstellingen, maar ook scholen, horeca, retail en bedrijven hebben veel vragen en behoefte aan ondersteuning (ook als er geen uitbraak is). Elk jaar wordt een voorstel voor een thematisch onderzoek gedaan. Hiermee kan bijvoorbeeld gekeken worden waar de zwakke plekken zitten en waar extra aandacht nodig is. De GR en de GGD komen gezamenlijk tot een onderwerp waar het thematisch onderzoek zich op richt. Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
Algemene THZ Legionella preventie Thematische onderzoek THZ
Realisatie
Begroting
2022 21.437 12.534 19.123
2023 21.973 12.847 19.544
Geactualiseerde Begroting 2023 22.972 13.431 20.432
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 24.121 14.103 21.454
2025 24.121 14.103 21.454
2026 24.121 14.103 21.454
2027 24.121 14.103 21.454
16
De Jeugdgezondheidszorg (JGZ) van de GGD Amsterdam is er voor alle (ongeboren) kinderen, jongeren tot 18 jaar en hun ouder(s) /verzorger(s) in Amstelland. De JGZ volgt preventief de ontwikkeling en gezondheid van kinderen en jongeren, geeft vaccinaties en ondersteunt ouders bij lichte opvoedvragen. Daarnaast monitort JGZ de gezondheid van groepen jeugdigen. Op basis van data en trends wordt gekeken wat er speelt en geadviseerd wat nodig is. Er wordt nauw samen gewerkt met de sociale wijkteams. JGZ is een netwerkorganisatie en werkt op individueel en collectief niveau samen met onze partners uit het sociale-, medische- en Publieke Gezondheidsdomein en uit de sociale basis. Samen met onze partners wil de JGZ verschil maken in het leven van kinderen en gezinnen. In 2022 heeft de JGZ geïnvesteerd in die kinderen, gezinnen, wijken en scholen die onze zorg en ondersteuning het hardste nodig hadden. Juist door ongelijk te investeren, dus extra aandacht te geven aan die gezinnen die dit het hardste nodig hebben, dragen we bij aan het verkleinen van gezondheidsverschillen. En vergroten daarmee gelijke kansen op gezondheid voor elk kind.
Ontwikkelingen die de JGZ raken Er speelt een aantal landelijke en lokale ontwikkelen die van invloed zijn op de Jeugdgezondheidszorg en op de begroting voor 2024.
Het basispakket Jeugdgezondheidszorg (JGZ) Het basispakket Jeugdgezondheidszorg beschrijft de activiteiten die de JGZ aanbiedt aan kinderen, jongeren en gezinnen in Nederland. De activiteiten zijn gericht op zowel het individu als het collectief. Het basispakket voor Amstelland is opgesteld in opdracht van de regiogemeenten voor de periode 2019 tot 2023. Vanwege de landelijke en lokale ontwikkelingen in onder andere het jeugdstelsel, (gezondheids-) beleid en het feit dat het basispakket is vastgesteld tot 2024, gaat de JGZ in 2023 in afstemming met de regiogemeenten het basispakket actualiseren. Rijksvaccinatieprogramma Er spelen veel ontwikkelingen rondom het Rijksvaccinatieprogramma (RVP). Er komen nieuwe vaccins op de markt, de kennis over vaccinaties neemt toe en soms komt er een nieuwe infectieziekte in beeld. In de komende jaren worden er nieuwe vaccinaties aan het Rijksvaccinatieprogramma toegevoegd. De volgende ontwikkelingen zijn relevant voor 2024: • In 2021 zagen we landelijk en ook in Amstelland een daling in de vaccinatiegraden onder kinderen en jongeren. Dit is zorgelijk, een daling betekent meer risico voor de volksgezondheid. Het relatief grote aantal Oekraïners in Amstelland, die bij aankomst over het algemeen minder vaak gevaccineerd en beschermd zijn tegen infectieziekten, vergroten de kans op een uitbraak.
De JGZ merkt dat zij steeds meer inspanningen moet doen om (ouders van) kinderen en jongeren die zich niet laten vaccineren te bereiken. Dit komt doordat vaccineren voor mensen minder vanzelfsprekend is geworden. Daarnaast hebben Corona en het afnemend vertrouwen in de overheid impact gehad en ervoor gezorgd dat het percentage gevaccineerde kinderen en jongeren gedaald is. De verwachting is dat er de komende jaren extra inspanningen nodig zijn om de vaccinatiegraden binnen de streefnorm van de WHO te houden. De JGZ ziet kansen in meer voorlichting en gesprekken over vaccineren, het betrekken van netwerkpartners bij het verhogen van de vaccinatiegraden en flexibeler te zijn in afspraken voor vaccinaties, bijvoorbeeld in het weekend en in de avonduren. • In 2022 heeft VWS op advies van de Gezondheidsraad besloten om de Rota virus vaccinatie toe te voegen aan het Rijksvaccinatieprogramma. Het streven is om deze vaccinatie vanaf begin 2024 aan te bieden aan alle baby’s in Nederland. • In 2022 heeft VWS op advies van de Gezondheidsraad besloten om vanaf het najaar 2023 gezonde zwangeren vanaf 22 weken zwangerschap in aanmerking te laten komen voor de 17
•
jaarlijkse griepprik. De maternale griepvaccinatie is geen onderdeel van het Rijksvaccinatieprogramma, maar van het Nationaal Programma Grieppreventie. De uitvoering ligt hoogstwaarschijnlijk bij de JGZ. De voorbereidingen zijn in volle gang. Op verzoek van de staatssecretaris van VWS heeft de Gezondheidsraad het schema van het RVP geëvalueerd. De raad constateert dat alle vaccinaties bijdragen aan de doelen van het programma en adviseert dan ook ze allemaal te behouden. Wel kunnen een aantal vaccinatiemomenten beter verschoven worden. Met de voorgestelde verschuivingen wordt volgens de raad een optimaal vaccinatieprogramma bereikt. Verder adviseert de raad om sommige vaccinaties die niet in het RVP zitten, maar die voor individuen gezondheidswinst kunnen opleveren, beter bekend en toegankelijk te maken. Tot slot adviseert de raad om het nut te onderzoeken van inhaalvaccinaties voor jongvolwassenen die vaccinaties uit het RVP hebben gemist, zoals nu al met de vaccinatie tegen HPV gebeurt. VWS moet hier nog een besluit over nemen. De verschuivingen in het schema hebben grote impact op organisatie en uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma. Als VWS het advies overneemt, zullen de voorbereidingen hiervoor in 2024 plaatsvinden en wordt het gewijzigde schema in 2025 uitgevoerd.
Bestaanszekerheid Armoede en schulden veroorzaken veel stress in gezinnen en zijn belangrijke onderleggers voor gezondheidsproblemen. Door de hoge inflatie en de energiecrisis verwacht de JGZ meer armoede en schulden in gezinnen te signaleren en hier meer vragen over te krijgen. In 2024 wordt daarom ingezet op het breed signaleren van problemen, ouders te attenderen op (armoede)regelingen waar ze gebruik van kunnen maken. Indien nodig wordt tijdig geschakeld met de sociale wijkteams, zodat kleine zorgen en problemen niet groter worden en gaan leiden tot gezondheidsproblemen. Kansrijke Start: de eerste 1000 dagen aanpak In 2024 gaat de JGZ door met Kansrijke Start. Elk kind dat geboren wordt in een kwetsbare situatie heeft een achterstand in de ontwikkeling ten opzichte van een kind dat geboren wordt in een situatie zonder problemen. We willen dat alle kinderen en jongeren in Amstelland kansrijk opgroeien in een veilige, sociale en gezonde omgeving en dat zij zich optimaal kunnen ontwikkelen. De gemeenten in de regio Amstelland zijn actief in het uitdragen van het belang van Kansrijke Start. Samenwerking met partners in het publieke, sociale, medische en veiligheidsdomein is hierbij essentieel. De JGZ wil de samenwerking met partners verder versterken en uitbouwen.
De JGZ is een belangrijke partner in de geboortezorgketen en zorgt met de huisbezoeken tijdens de zwangerschap voor kwetsbare gezinnen (prenatale huisbezoeken) voor een doorgaande lijn pre- naar postnataal en daarmee voor continuïteit in zorg. In 2024 blijft de JGZ inzetten op interventies die bijdragen aan een Kansrijke Start, zoals Centering Parenting, het organiseren van oudercafés en Stevig Ouderschap. Digitalisering Binnen de JGZ wordt gewerkt aan digitalisering van de dienstverlening. Er komen steeds meer digitale innovaties voor slimme samenwerking tussen professionals en met gezinnen. Deze innovaties dragen bij aan een wendbare en efficiënte jeugdgezondheidszorg, die de juiste ondersteuning biedt daar waar het nodig is en onze preventieve kracht vergroot. Voorbeelden van ontwikkelingen zijn de implementatie van het volwassenendossier en het toevoegen van functionaliteiten aan het ouderportaal. Toename aantal nieuwkomers en vluchtelingen In de regio Amstelland komen relatief veel (arbeids)migranten wonen en zien we een toename in het aantal vluchtelingen en nieuwkomers. De JGZ heeft onderzocht hoe ze deze groep meer zorg op maat kan bieden. Nieuwkomers worden eerst telefonisch en/of per mail benaderd. Aan de hand van hun vragen, kennis van de Nederlandse (jeugd)gezondheidszorg en de vaccinatiegraad van de kinderen, wordt samen 18
bepaald waar, hoe, of en door wie de kinderen gezien worden. Niet alle nieuwkomers krijgen een nieuwkomersonderzoek. JGZ ziet die gezinnen die ondersteuning en zorg nodig hebben en besteedt in dat geval extra tijd aan het monitoren van de gezondheidstoestand en de vaccinatiegraad. Wanneer nodig worden vaccinaties gegeven. Ook wijst de JGZ gezinnen de weg in de Nederlandse gezondheidszorg, bijvoorbeeld naar de huisarts of de tandarts. Per gemeente wordt de JGZ op de hoogte gesteld van de beschikbare voorzieningen voor deze groep. De toename in het aantal nieuwkomers en vluchtelingen zorgt voor extra inspanningen voor de JGZ.
Arbeidsmarkt De JGZ wil een aantrekkelijke werkgever blijven. Professionals aantrekken, boeien en binden blijft een opgave in de krappe arbeidsmarkt. De JGZ blijft hierop inzetten. Ook wordt doorgegaan met het herverdelen van taken tussen beroepsgroepen (jeugdarts- jeugdverpleegkundig- en doktersassistent) en wordt gekeken hoe we slimmer kunnen samenwerken met onze partners, zodat de JGZ de benodigde zorg in de toekomst kan blijven bieden aan kinderen en gezinnen. Stelselwijzigingen In de gemeenten in Amstelland zijn de jeugdstelsels in ontwikkeling. De gemeenten zetten in op een sterke sociale basis en op tijdige en passende hulp dichtbij en op maat, binnen de beschikbare middelen. De JGZ signaleert, normaliseert, kijkt naar onderliggende factoren van gezondheidsproblemen en schakelt hulp in waar nodig. Helaas is er sprake van wachtlijsten voor het inschakelen van specialistische jeugdhulp. De periode die de JGZ in deze gevallen vaak overbrugt, zorgt voor extra druk op het werk van de JGZ. Aansturing JGZ professionals Het aantal kinderen onder zorg stijgt. Dit betekent een stijging in formatie die aangestuurd moet worden. Daarnaast hebben JGZ professionals in de praktijk meer te maken hebben met complexe problematiek (overbrugging wachtlijsten specialistische jeugdhulp, bestaanszekerheid, groepen die complexe problemen hebben na corona).
Om voldoende aandacht te kunnen blijven geven aan het welzijn van JGZ professionals en goed in te kunnen spelen op gemeentelijke ontwikkelingen breiden we in 2023 het middenmanagement uit. Hiermee sluiten we ook aan op de Amsterdamse norm voor span of control. De twee huidige teamleiders blijven de teams Amstelveen, Ouder-Amstel en Uithoorn aansturen. De nieuwe meewerkend teamleider biedt ondersteuning aan de JGZ teams in Aalsmeer en Diemen. Huisvesting JGZ Toekomstbestendige en optimale huisvesting van de JGZ in Amstelland is belangrijk. De locatie moet voor ouders en kinderen een prettige, laagdrempelige en goed bereikbare locatie zijn om naar toe te komen. Ook spelen er strategische vraagstukken en ontwikkelingen rondom huisvesting, bijvoorbeeld of de JGZ eventueel samen met een partner gehuisvest kan worden ter versterking van de samenwerking. Daarnaast hebben we te maken met een groeiend aantal inwoners in de regio. Er wordt gewerkt aan een gemeenschappelijk huisvestingsplan, onderbouwd met de juiste gegevens en met het oog op het groeiend aantal inwoners in de regio.
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? ▪
Actualiseren en continueren uitvoering basispakket JGZ en de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma: de JGZ heeft vrijwel alle kinderen in beeld, geeft vaccinaties en voert contactmomenten uit waarin de ontwikkeling en groei van kinderen gevolgd worden. De JGZ 19
▪
▪
▪
signaleert, normaliseert en betrekt aanvullende hulp indien nodig. Ook geeft de JGZ voorlichting en advies over opvoeden en opgroeien. Voor de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma zijn aanvullende maatregelen nodig om kinderen en ouders te bereiken en de vaccinatiegraden binnen de streefwaarden van de WHO te houden. Voorbeelden hiervan zijn nog meer aansluiten bij wijkgerichte en gemeentelijke activiteiten voor jongeren en ouders en het aanpassen en afstemmen van de communicatie(materialen) op diverse doelgroepen. Continueren belangrijke thema’s en interventies: de JGZ blijft, naast de uitvoering van het basispakket, inzetten op belangrijke thema’s zoals Kansrijke Start, het verhogen van de vaccinatiegraden, het tegengaan van overgewicht en obesitas, van schoolverzuim onder jongeren en digitalisering. De JGZ verwacht meer inspanningen rondom de thema’s bestaans(on)zekerheid en de zorg voor nieuwkomers en vluchtelingen. Versterken van outreachend, datagestuurd werken en het bieden van zorg op maat: de JGZ wil die gezinnen, groepen en scholen die ons het hardst nodig hebben nog beter bereiken door het datagestuurd en outreachend werken verder te versterken.
Hierbij is het van belang om beschikbare data te benutten om te onderbouwen welke gezondheidsvraagstukken er spelen per gemeente, om mede op basis daarvan effectieve preventie en zorg in te zetten, die aansluit op de vragen en omstandigheden van specifieke doelgroepen en gemeenten. De JGZ biedt meer zorg op maat aan kinderen, jongeren en ouders, door samen met ouders en jongeren de zorgbehoefte af te stemmen en afspraken te maken over een flexibele invulling van de contactmomenten. Versterken integrale blik: de JGZ richt zich in 2024 met name op het versterken van de samenwerking met de sociale wijkteams, huisartsen, de geboortezorgketen en de informele zorg. Ook de verbinding met de gemeenten wordt versterkt, omdat er meerdere beleidsterreinen te maken hebben met de maatschappelijke oorzaken van gezondheidsachterstanden die hier een bijdrage aan kunnen leveren. Een voorbeeld is Gezonde en Kansrijke Start, waar armoede en gebrek aan huisvesting vaak een belangrijke rol spelen.
Begroting De begroting is ingedeeld in vijf leeftijdsgroepen en drie aparte interventies. De leeftijdsgroepen zijn 0-4 jaar Baby/Peuter, 4-12 jaar Schoolkind, 12-18 jaar Adolescent, 0-18 jaar Speciaal Onderwijs en 0-18 jaar Jeugdigen. De aanvullende interventies zijn Stevig Ouderschap, Ziekteverzuim en JGZ op het MBO. In onderstaande tabellen staan de verwachte kindaantallen die zijn gebruikt voor de begrotingen van 2022, 2023 en 2024. Het gaat hier om de kinderen onder zorg, niet het aantal woonachtig in een gemeente. Het aantal kinderen is de basis voor de berekening van de wettelijke taak. Daarmee is het aantal kinderen onder zorg de variabele factor die een kostenstijging of -daling beïnvloedt. Tabel 1: Ontwikkeling kindaantallen Kinderen onder zorg 0-jarigen 1-4 PO (4 t/m 12) VO (11 t/m 18) SO Totaal
Begroting 2022 1.735 5.889 18.371 9.461 709 36.165
Begroting 2023 1.962 6.042 18.232 9.379 699 36.314
Begroting 2024 1.754 6.327 18.909 9.905 99 36.994
20
Het aantal kinderen 0-4 onder zorg is iets gestegen ten opzichte van 2022, net als het aantal 0-4 jarigen dat in de begroting 2023 is opgenomen. Het aandeel van de 0-jarigen in de begroting 2024 is echter gedaald ten opzichte van de begroting 2023. De geboortegolf uit 2021 als gevolg van corona is voorbij. Als de aantallen voor de begroting 2024 wordt vergeleken met de aantallen begroting 2022 en 2023, dan zien we dat het PO en VO hoger zijn, en het SO aanzienlijk lager. Dit komt omdat de SBO scholen en praktijkscholen die voorheen als SO geclassificeerd werden, nu als PO en VO aangemerkt worden. De SBO scholen ontvangen dezelfde dienstverlening als PO scholen met extra aandacht voor de meest kwetsbare leerlingen en de praktijkschool ontvangt dezelfde dienstverlening als de VO scholen, ook met extra aandacht voor de meest kwetsbaren. Hierdoor stijgen de leerlingaantallen op het PO en VO en daalt het aantal op het SO. Los daarvan zien we een stijging in de leerlingaantallen op het PO en VO in 2024 ten opzichte van 2023. Mogelijke verklaringen hiervoor zijn dat gezinnen vanuit de stad Amsterdam verhuizen naar de Amstelland gemeenten en de toename in het aantal nieuwkomers die zich in 2022 in Amstelland hebben gevestigd.
Wat gaat het kosten? Een belangrijke basis voor het opstellen van de begroting is het aantal kinderen onder zorg. In de vorige paragraaf is de ontwikkeling van de kindaantallen weergegeven en toegelicht. De veranderingen in kindaantallen hebben effect op de fte’s die we inzetten om het basispakket uit te voeren. Wijzigingen in aantallen kinderen veroorzaken verschuivingen in de fte’s van de verschillende functies. Voor de uitvoering van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) ontvangen gemeenten een vergoeding via de uitkering uit het Gemeentefonds. Daarnaast vergoedt het RIVM een deel van het RVP via een tarievenstelsel. Het gaat dan om bijvoorbeeld (relatief) nieuwe vaccinaties of inhaalcampagnes. Vaccinaties die via het tarievenstelsel worden vergoed, zijn niet opgenomen in de begroting. Voor 2024 gaat het om de maternale kinkhoestvaccinatie, griepvaccinatie zwangeren en rota-virus voor baby’s. De zorg die JGZ levert aan Oekraïense kinderen is niet in de begroting opgenomen. Enerzijds is het effect op de lasten onbekend/lastig in te schatten. Anderzijds is er onvoldoende zicht of er nog sprake is van oorlog in Oekraïne in 2024. In verband met de aansluiting met het jaarverslag 2022 zijn de cijfers 2022 wel opgenomen.
Tabel 2: Kosten Jeugdgezondheidszorg Wat gaat het kosten?
GR OGZ Amstelland
Totaal Waarvan: GR OGZ Amtelland RIVM Steunpakket VWS Corona Oekraïnse kinderen
Realisatie
Begroting
2022 5.095.828
2023 5.174.000
Geactualiseerde Begroting 2023 5.350.499
4.980.595 42.405 33.144 39.684
5.139.000 35000
5.315.499 35.000
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 5.700.450
2025 5.700.450
2026 5.700.450
2027 5.700.450
5.665.450 35.000
5.665.450 35.000
5.665.450 35.000
5.665.450 35.000
21
Specificatie begroting JGZ De begroting 2024 is ingedeeld in 5 leeftijdsgroepen en 3 aparte producten, conform het basispakket 2020-2024. Tabel 3: kosten JGZ voor het Basispakket
Basispakket leeftijdscatergorie 0-4 jaar Baby/Peuter 4-12 jaar Schoolkind 0-18 jaar Speciaal Onderwijs 0-18 jaar Jeugdigen MBO Stevig Ouderschap Ziekteverzuim Overige materiële lasten Subtotaal uitgaven Keuzeopties: Rijksvaccinatieprogramma Huisvesting Totaal uitgaven
2023 geact. 2024 Verschil x € 1.000 x € 1.000 x € 1.000 2.634 2.946 312 1.066 1.167 101 142 29 -112 33 36 3 57 61 4 103 101 -3 101 98 -4 662 654 -8 5.386 5.700 314
5.386
P.M. P.M. 5.700
P.M. P.M. 314
% stijging of daling 11,8% 9,4% -79,2% 7,9% 7,1% -2,5% -3,6% -1,1% 5,8%
5,8%
Toelichting wijzigingen Tabel 3 laat zien dat de begrote kosten 2024 van JGZ ten opzichte van de geactualiseerde begroting 2023 met € 302.000 zijn toegenomen. Deze stijging heeft de volgende oorzaken: -
Toename aantal kinderen
€ 35.000
-
Versterken aansturing JGZ professionals
€ 75.000
-
Nominale ontwikkeling 2024
€ 204.000
Totaal
€ 314.000
Toename aantal kinderen De toename van het aantal kinderen zorgt voor een stijging van de activiteiten voor het uitvoeren van het basispakket. Versterken aansturing JGZ professionals Het aantal fte Teamleiders wordt met 0,7 fte uitgebreid. Nominale ontwikkeling 2023 Deze nominale ontwikkeling betreft het verschil tussen de geschatte structurele stijging van de salarislasten 2023 die in de Begroting 2023 GR Amstelland is verwerkt en de huidige inschatting van de
22
gemeente Amsterdam ten aanzien van de salarislasten 2023. De indexatie voor geactualiseerde begroting 2023 is bepaald op 7,16%. Nominale ontwikkeling 2024 In de Begroting GR Amstelland 2024 is een indexatie van 5% gehanteerd voor de stijging 2024. Keuzeopties Rijksvaccinatiecampagne In 2024 wordt er geen inhaalcampagne HPV meer uitgevoerd, maar verwacht wordt dat de kosten in 2024 nog enigszins zullen doorlopen (€ 25.000). Verder is een bedrag opgenomen om activiteiten te kunnen nemen voor het verhogen van de vaccinatiegraad. Het gaat dan om de activiteiten die zijn genoemd in de paragraaf Rijksvaccinatieprogramma. Of JGZ deze activiteiten uit moet gaan voeren is uiteraard een keuze van de GR Amstelland. Overigens lobbyt JGZ op landelijk niveau voor verhoging van de inkomsten. Als dit succesvol is zal het begrote bedrag verlaagd worden. Plustaken Kosten van plusproducten zijn apart opgenomen onder ‘Plustaken’ en komen niet ten laste van de overige gemeenten. Afgesproken is wel dat afrekening van plusproducten via de GR OGZ Amstelland afrekening verloopt. De laatste jaren neemt het aantal plustaken dat JGZ op verzoek van de gemeenten betrokken bij de GR Amstelland uitvoert toe. Inmiddels gaat het om 9 plustaken. In onderstaand overzicht zijn deze gespecificeerd. Verder is er overleg met gemeente Ouder-Amstel om ook daar preventieve logopedie uit te voeren.
De gesprekken zijn nog niet afgerond.
1.333 31.321 10.395*** 9.451 1.333
Geact. begroting 2023 1.333 43.173 11.405* 9.451 1.333*
0
7.600*
7.600
0 0 53.833
2.116* ntb 75.078
2.116 ntb 63.759
Realisatie 2022
Plustaken JGZ Meten en Wegen gem Diemen Opvoedkundig adviseur gem Diemen Preventieve Logopedie gem. Diemen Gezond Gewicht gem. Aalsmeer Meten en Wegen gem Uithoorn Opvoedkundig adviseur gem OuderAmstel SMI gem Diemen Logopedie Ouder-Amstel
Begroting 2024 ** 1.333 35.246 11.405 4.726 1.333
Tabel 4: Kosten Plustaken
*) Bedragen zijn na het opstellen van de begroting 2023 via offertes geaccordeerd. **) Nog niet definitief afgesproken. Inschatting op basis van 2023. ***) Buiten de GR gefactureerd.
23
Wat gaat het kosten? GR OGZ Amstelland
Totaal Waarvan: GR OGZ Amtelland RIVM Steunpakket VWS Corona Oekraïnse kinderen
Realisatie
Begroting
2022 5.095.828
2023 5.174.000
Geactualiseerde Begroting 2023 5.350.499
4.980.595 42.405 33.144 39.684
5.139.000 35000
5.315.499 35.000
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 5.700.450
2025 5.700.450
2026 5.700.450
2027 5.700.450
5.665.450 35.000
5.665.450 35.000
5.665.450 35.000
5.665.450 35.000
Financiële Toelichting Een belangrijke basis voor het opstellen van de begroting is het aantal kinderen onder zorg. In de vorige paragraaf is de ontwikkeling van de kindaantallen weergegeven en toegelicht. Voor de uitvoering van het RVP ontvangen gemeenten een vergoeding via de uitkering uit het Gemeentefonds. Daarnaast vergoedt het RIVM een deel van het RVP rechtstreeks aan de GGD-en via een tarievenstelsel. Het gaat dan om bijvoorbeeld (relatief) nieuwe vaccinaties of inhaalcampagnes. Vaccinaties die via het tarievenstelsel worden vergoed, zijn niet opgenomen in deze begroting. Voor 2023 gaat het om de maternale kinkhoestvaccinatie en de inhaalcampagnes als gevolg van invoer van HPV voor jongens. Nominale ontwikkeling De berekening van de verwachte personele kosten is gebaseerd op de door de gemeente Amsterdam voorgeschreven salarisbedragen per schaal. De gehanteerde bedragen voor 2023 zijn met 7,16% geindexeerd (dit was 2,5%) Voor 2024 is een indexatie van 5% gehanteerd. Voor de opvolgende jaren 2025 tot en met 2027 is uitgegaan van nog geen stijging. Wijziging kinderpopulatie Bovenstaand is vermeld dat het verwacht aantal kinderen wijzigt. Met name de toename van het aantal 0jarigen leidt tot een stijging van de verwachte kosten. Aanpassingen uitvoering Rijksvaccinatieprogramma In de begroting 2022 is van volledig individueel vaccineren uitgegaan (i.v.m.
corona), mede op grond van het voorzichtigheidsbeginsel. Inmiddels is bekend dat er niet op grote schaal individueel zal worden gevaccineerd. Dit leidt voor deze begroting tot een besparing in de personele lasten en een stijging van de materiële lasten ten opzichte van de Begroting 2022. Per saldo is er sprake van een afname. Prenataal Huisbezoek Met de wetswijziging ‘Prenataal huisbezoek door de JGZ’ worden gemeenten per juli 2022 verplicht een prenataal huisbezoek aan zwangeren en/of gezinnen in een kwetsbare situatie aan te bieden. Dit wordt uitgevoerd door de JGZ. Het wetsvoorstel is erop gericht om al in een vroegtijdig stadium van de zwangerschap, na signalering door de verloskundige (of een andere professional), hulp en ondersteuning
24
door de jeugdverpleegkundige aan te bieden aan zwangere vrouwen en/of gezinnen in een kwetsbare situatie en samen tot de best passende aanpak te komen. Het uiteindelijke doel van het PHB JGZ is dat een zwangere in een kwetsbare situatie optimale zorg krijgt. Het Rijk stelt hiervoor structurele middelen beschikbaar aan de gemeenten.
Plustaken
Diemen: - Door de gemeente Diemen worden drie plusproducten ingekocht: 12 uur per week opvoedondersteuning, een extra weegmoment voor 8-jarigen en uitvoeren en pilot coördinatie van preventie Logopedie. Aalsmeer: - Door de gemeente Aalsmeer wordt één plusproduct ingekocht: de pilot ‘Kind naar gezond(er) gewicht’. Uithoorn: - De gemeente Uithoorn heeft aangegeven een extra weegmoment te willen inkopen. Dit moet (financieel) nog verder uitgewerkt/ geconcretiseerd worden met de JGZ. Kosten van plusproducten zijn apart opgenomen onder ‘Plustaken’ en komen niet ten laste van de overige gemeenten. Afgesproken is wel dat afrekening van plusproducten via de GR OGZ Amstelland afrekening verloopt.
Wat gaat het kosten? GR OGZ Amstelland
Realisatie 2022 Meten en Wegen gem Diemen 1333 Opvoedkundig adviseur gem Diemen 31321 Preventie Logopedie gem Diemen 10395 Gezond gewicht gem Aalsmeer 9451 Meten en Wegen gem Uithoorn 1333 Opvoedkundig adviseur gem Ouder-Amstel 0 SMI gem Diemen 0 Logopedie gem Ouder-Amstel 0
Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 1333 1333 43173 35246 11405 * 11405 * 9451 4726 1333 * 1333 * 7600 * 7600 * 2116 * 2116 * ntb ntb
Begroting 2026
Begroting 2027
25
1.5 Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (Vangnet) De afdeling Vangnet houdt zich vooral bezig met personen die zich in een sociaal maatschappelijke crisis bevinden. Het gaat hierbij om mensen met psychiatrische en/of psychosociale problematiek die hulp nodig hebben doordat zij overlast veroorzaken en/of hulpbehoevend zijn. De problematiek kan acuut zijn maar ook al lang bestaan. Deze OGGZ-cliënten mijden vaak zorg of hebben geen (adequate) hulpvraag.
Wat willen we bereiken en wat gaan we daarvoor doen? De Vangnet-taken die in de Amstelland-gemeenten zullen worden uitgevoerd in 2024 zijn: Beschikbaarheid 24/7 Crisisdienst (Amstelland-breed) Vangnet heeft een crisisdienst die voor alle regiogemeenten, 7 dagen per week, 24 uur per dag beschikbaar is om in acute gevallen direct op crises af te gaan. Het gaat hierbij om personen die in een psychische en/of maatschappelijke crisis verkeren waarbij acuut of direct gehandeld dient te worden. Deze 24-uursdienst zorgt ervoor dat er altijd een Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundige (SPV-er) beschikbaar is voor hulpvragen en voor outreachende zorg in de regio. De SPV-er beoordeelt de meldingen en bezoekt de cliënt als dat nodig is. Dat kan op verschillende locaties. Als het bijvoorbeeld om een arrestant gaat, zal het consult in het cellencomplex plaatsvinden. Meestal zijn meldingen afkomstig van de politie, die kan melden via de politiemeldkamer. Hygiënisch Woningtoezicht (Amstelland-breed) GGD Amsterdam verzorgt in de hele regio Amstelland het Hygiënisch Woningtoezicht (HWT). Als bij vervuilde of verrommelde woningen sprake is van gevaar voor de omgeving of gevaar voor de publieke gezondheid kunnen medewerkers van het team HWT ingrijpen. Dit gebeurt op basis van de Woningwet en de Omgevingswet. In het ergste geval kan dit leiden tot ontruiming van woningen.
De inspecteur HWT is belast met het opsporen, opruimen en ontruimen van vervuilde woningen. De huisbezoeken vinden regelmatig plaats samen met een SPV-er van de afdeling omdat vervuiling vaak gerelateerd is aan psychiatrische en/of verslavingsproblemen dan wel aan een sociaal maatschappelijk probleem. Ondersteuning sociale teams Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn Een SPV-er van Vangnet (Wijk GGD-er) is beschikbaar om de gemeenten Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn tijdens kantooruren te ondersteunen. De SPV-er sluit aan bij het sociaal team en Zorg & Signalen overleg en houdt zich bezig met casussen van Zorg en Overlast. Het gaat dan vooral om burgers bij wie vermoedens of signalen van sociaal-maatschappelijke of psychische problematiek bestaan en die niet eenvoudig zelf de weg naar hulp weten te vinden. De SPV-er sluit zo nodig aan bij casus overleggen en werkt samen met externe instanties waaronder de GGZ, verslavingszorg, woningcorporaties, Thuiszorg en politie. In Amstelveen en Aalsmeer wordt deze taak binnen kanturen uitgevoerd door het gemeentelijke sociaal team; buiten kantooruren door Vangnet. Daarnaast voert Vangnet per 1 januari 2020 een aantal gemeentelijke taken uit die voortvloeien uit de nieuwe Wet Verplichte GGZ (WVGGgz). Deze taken vallen niet onder de GR en vallen daarom buiten deze begroting. Verantwoording over deze taken vindt separaat plaats.
Eind 2020 is in samenspraak met de GR een verkenning gestart om te kijken of het wenselijk is de WVggz taken onderdeel te maken van de GR, maar hierover is nog geen uitsluitsel.
26
Wat gaat het kosten? GR OGZ Amstelland
Realisatie
Begroting
2022 120.623 38.815
2023 123.639 39.785
Geactualiseerde Begroting 2023 129.260 41.594
40.098
41.101
42.969
Crisisdienst Hygiënisch woningtoezicht Ondersteuning Zorg en Overlast (Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn)
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2024 135.723 43.673
2025 135.723 43.673
2026 135.723 43.673
2027 135.723 43.673
45.118
45.118
45.118
45.118
Financiële Toelichting De bedragen m.b.t. werkzaamheden voor de Wet Verplichte GGZ zijn niet in deze begroting opgenomen (zie ook hierboven). De plustaak Ondersteuning Zorg & Overlast wordt enkel door de gemeenten Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn afgenomen, en zal daarom enkel met deze drie gemeenten afgerekend worden.
27
1.6 Beschikbaarheid lijkschouwing De afdeling Forensische Geneeskunde en Medisch Advisering (FGMA) levert als onderdeel van de GGD Amsterdam medische zorg en advisering ten behoeve van gemeentelijke instanties, gemeenten, evenals burgers van de gemeenten en politie en justitie in de regio’s Amsterdam-Amstelland en provincie NoordHolland. FGMA functioneert op het scharnierpunt tussen overheid en zorg, waarbij de forensische geneeskunde (incl. verpleegkunde), zorg in penitentiaire instellingen en detentiecentra de hoofdactiviteiten zijn. De uitvoering van diverse wet- en regelgeving speelt hierbij een belangrijke rol.