Bijlage 6 - Jaarrapportage UVO 2023 gemeente Diemen
Tekst van het document
Bezoekadres Ebbehout 31 1507 EA Zaandam EBBEHOUT 31, 1507 EA ZAANDAM
www.odnzkg.nl
Gemeente Diemen T.a.v. het college van burgemeester en wethouders Postbus 191 1110 AD Diemen
Betreft: Jaarrapportage van de Uitvoeringsovereenkomst 2023 Diemen en Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied
Contactpersoon Anne Vreeker E-mailadres anne.vreeker@odnzkg.nl
Geacht college, Hierbij bied ik u de jaarrapportage over het jaar 2023 aan. U heeft voor milieu-, bodem- en bouwtaken (een deel van) de vergunningverlening, toezicht en handhavingstaken (VTH) in mandaat opgedragen aan de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG). In de jaarrapportage verantwoordt de OD NZKG de inzet van middelen die opdrachtgever ter beschikking heeft gesteld en omschrijft de OD NZKG de bijdrage die geleverd is aan uw ambities op het gebied van bouw, milieu en bodem. Onze bijdrage De OD NZKG staat voor een duurzame, veilige en gezonde leefomgeving: een belangrijke missie in een dynamisch gebied waar veel verschillende en soms tegenstrijdige belangen spelen. In de huidige context van onder meer de enorme klimaatopgave, de stikstofcrisis en de nodige kwesties op het gebied van externe veiligheid doet VTH - gevraagd en ongevraagd – advies er meer toe dan ooit. Omdat we veel meldingen en zienswijzen krijgen van omwonenden én veel bij bedrijven komen, weet de OD NZKG als geen andere overheid wat er speelt in het werkgebied, dankzij de unieke combinatie van milieu, bodem, bouw, veiligheid, milieu gerelateerde gezondheid, duurzaamheid en energie. Onze deskundigheid zetten we in om de leefbaarheid te borgen en om bij te dragen aan grote opgaven als de energietransitie, de transformatie van gebieden en het verbeteren van de milieu gerelateerde gezondheid.
We vertalen beleidsmatige opgaven van gemeenteraden, provinciale staten en het parlement naar de praktijk van de bedrijven. Omgekeerd voeden we vanuit die praktijkervaring de beleidsmakers door het agenderen van knelpunten in wet- en regelgeving en beleid.
Bijlage(n) Jaarrapportage UVO 2023 gemeente Diemen Datum 04-04-2024
Groei Het jaar 2023 stond voor de OD NZKG en onze opdrachtgevers in het teken van groei. De versnelde energietransitie, de stikstofproblematiek, het tekort aan woningen in de regio en de nog steeds krappe arbeids- en inhuurmarkt zorgen voor een uitdagende situatie in Nederland en onze regio. Dit heeft er toe geleid dat een groot deel, maar niet de gehele voorgenomen groei is gerealiseerd. Voor onze dienst ervaren wij een toenemende vraag naar onze inzet en expertise over de hele breedte van ons werkdomein. Per saldo zien we deze vraag nog verder toenemen. Dit verlangt van ons dat we goed blijven anticiperen op behoeften, dat we de juiste keuzes maken en we een wendbare organisatie blijven. Knelpunten wet- en regelgeving Al vanaf 2022 voeren wij als OD NZKG met onze opdrachtgevers gesprekken over knelpunten in wet- en regelgeving en beleid waar wij soms tegenaan lopen, die maken dat wij de omgeving minder dan gewenst kunnen beschermen. Het gaat om beleidsopgaven op zeven milieuthema’s, te weten geur, geluid, externe veiligheid, luchtkwaliteit, duurzaamheid (energiebesparing), afval en bodem/grondwater. Vanaf het voorjaar 2024 zullen we deze samen met opdrachtgevers uitwerken langs de weg van regionale beleidstafels. Daarin worden op ambtelijk niveau afspraken gemaakt op welke wijze eventuele beleidskansen kunnen worden ingevuld en hoe OD NZKG hier verder aan kan bijdragen.
Regionale uitvoerings- en handhavingsstrategie 2024-2027 vastgesteld In 2023 hebben de omgevingsdiensten in Noord-Holland (OD IJmond, OD Noord-Holland Noord, OFGV en OD NZKG) gewerkt aan een gezamenlijke uitvoerings en handhavingstrategie. Deze samenwerking richt zich op het creëren van een gelijk speelveld voor bedrijven binnen de provincie en het versterken van de kennispositie bij nieuwe ontwikkelingen en maatschappelijke vraagstukken. Deze strategie is eind 2023 vastgesteld in colleges en bestuur. Hierin staat de eerste uitwerking van opgavegericht - en informatiegestuurd werken en advisering. Intern is een programma datagedreven werken van start gegaan, met aandacht voor het ontwikkelen van indicatoren op output en outcome. Binnen het programma Versterken ketentoezicht is het ketentoezicht op drie productstromen structureel ingebed in ons werk: asbest, e-waste en grondstromen. Omgevingswet In 2023 werd bekend dat de Omgevingswet per 1 januari 2024 in zou gaan. Dit heeft invloed op werkprocessen, procedures en trainingen. Ondanks dat de OD NZKG al geruime tijd bezig was met de voorbereidingen, is de inzet hierop in 2023 aanzienlijk geintensiveerd. Tot op het laatste moment is er met onze ketenpartners hard gewerkt om te zorgen dat we per 1 januari direct van start konden in de nieuwe realiteit.
Financieel resultaat 2023 Voor 2023 is er minder productie gerealiseerd, waardoor het uiteindelijke UVO bedrag in totaliteit € 42.303 lager is geworden ten opzichte van de initiële begroting. Dit wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt door de verminderde vraag naar milieu advies vanuit de gemeente. Ook zijn er minder uren gerealiseerd op het product Register Externe Veiligheid
(REV)/Impuls Omgevingsveiligheid (IOV). Tevens is er overeengekomen dat de gemeente Diemen constructief advies op bouwwerken zoveel mogelijk zelf uitvoert, waardoor deze post langzamerhand uitgefaseerd zal worden. Samenlevingsgericht werken Het werk van onze dienst staat volop in de aandacht van bewoners, belangengroepen, politiek en media. Dit gaat ook over de bedrijven waar veel om te doen is als het bijvoorbeeld gaat om overlast, externe veiligheid en milieu gerelateerde gezondheid. Het is belangrijk alle perspectieven en belanghebbenden goed te horen. In 2023 is het aantal bewonersbijeenkomsten gegroeid, een voorbeeld van het omgevingsmanagement van de OD NZKG, met onder andere actieve communicatie naar bewoners. In 2023 heeft de OD NZKG een nieuw team ingericht dat meldingen en vragen van inwoners uit ons werkgebeid onderzoekt en behandelt. Met deskundigheid werken aan een duurzame, veilige en gezonde leefomgeving doet ertoe. Er is in 2023 veel werk verzet op advisering en op de VTH-taken voor bedrijven die onder gemeentelijk of provinciaal gezag (Seveso) vallen, in open contact met belanghebbenden in de omgeving van die bedrijven. Vanzelfsprekend vooral dankzij de professionele en bevlogen inzet van inmiddels ruim 600 medewerkers. Met deze rapportage sluit ik 2023 af en hoop ik ook in 2024 en de daaropvolgende jaren op een prettige samenwerking. Hoogachtend,
Loes de Maat Algemeen Directeur Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied
Jaarrapportage 2023 Gemeente Diemen
4 april 2024 Anne Vreeker
Ebbehout 31 1507 EA Zaandam
accountmanagement@odnzkg.nl
www.odnzkg.nl
Inhoud 1
Bestuurlijke samenvatting .............................................................................................................3
2
Programma Milieu........................................................................................................................5
3
Programma Bouw ...................................................................................................................... 11
4
Programma Bodem .................................................................................................................... 13
5
Programma Randvoorwaardelijk/Programma-overstijgend ............................................................... 16
6
Bijlage VTH-UP tabellen ..............................................................................................................20
2
1 Bestuurlijke samenvatting De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) voert namens de gemeente Diemen wettelijke taken uit op het gebied van bouw, milieu en bodem. Naast deze taken adviseren we de gemeente ook op deze thema’s. Onze werkzaamheden worden elk jaar opgetekend in een uitvoeringsprogramma. De verplichting tot het vaststellen van een uitvoeringsprogramma volgt uit artikel 7.3 van het Besluit omgevingsrecht (Bor). Deze rapportage gaat over het jaar 2023 en geeft inzicht in de wijze waarop de OD NZKG uitvoering heeft gegeven aan de Uitvoeringsovereenkomst van 2023 (UVO 2023). In het Noordzeekanaalgebied en daarbuiten wordt het steeds drukker: meer industrie, meer mobiliteit en een forse woningbouwopgave. Al deze ontwikkelingen hebben een impact op de kwaliteit van de leefomgeving. Bewoners, werkgevers, werknemers en recreanten: iedereen heeft er baat bij dat de regio veilig en leefbaar is en blijft. Daarin heeft ieder een eigen verantwoordelijkheid, ook binnen de overheid. De OD NZKG heeft als belangrijkste taak het veilig en leefbaar houden van de leefomgeving, in opdracht van acht gemeenten en drie provincies. Afgelopen jaar hebben wij een meldingenapp geïntroduceerd, waarbij het heel laagdrempelig is geworden om overlastmeldingen aan ons door te geven.
Hiermee krijgen wij als organisatie een goed beeld van wat er in de omgeving speelt, waardoor wij in staat zijn om goed gebiedsgericht te werken. Kijk hiervoor op https://overlast.odnzkg.nl/. Belangrijkste ontwikkelingen Vergunningverlening & regulering Vergunningen zijn een instrument voor normering van milieubelastende activiteiten, waardoor de kans op overlast en veiligheidsrisico’s wordt beperkt. De gecombineerde jaarlijkse werklast wordt bepaald door vergunningaanvragen van bedrijven (de zogenaamde autonome vraag) en actualisatie van vergunningen als gevolg van de doorwerking van technologische ontwikkelingen, gewijzigde wetenschappelijke inzichten, ‘level playing field’, de politiek-maatschappelijke agenda, nieuwe wet- en regelgeving en (wereldwijde) ongevallen en incidenten e.a. Bij vergunningverlening is er al langere tijd sprake van een hoge werklast met betrekking tot de autonome vraag. Bij de zwaardere industrie werd dit effect versterkt door een relatief groot aantal aanvragen die ook MER-plichtig zijn, alsook aanvragen voor oprichtingsvergunningen. Dergelijke aanvragen zijn complex en tijdrovend. Het merendeel van deze aanvragen heeft een relatie met de energietransitie (CO2-afvang, productie van biobrandstoffen en/of waterstof).
Hoewel er nog steeds oprichtingsvergunningen in behandeling zijn, zien we ook dat er aan de kant van de bedrijven wordt getemporiseerd of zelfs wordt heroverwogen of nieuwe projecten doorgang moeten vinden. De gestegen bouwkosten worden hierbij genoemd als oorzaak. De hoge autonome vraag in combinatie met een krappe arbeidsmarkt zorgt er voor dat de actualisatie van vergunningen een aandachtspunt blijft. In 2022 kwam ook het vraaggestuurde werk onder druk te staan, waardoor in bepaalde gevallen de doorlooptijden toenamen. Deze trend heeft zich in 2023 voortgezet. De OD NZKG gaat in 2024 conform de regionale Uitvoerings- & Handhavingsstrategie, het systeem van risicogericht vergunnen toepassen.
3
In 2023 is bij de behandeling van vergunningaanvragen de aandacht voor een zo groot mogelijke bescherming van onze leefomgeving toegenomen. De pilot scherper vergunnen, die aanvankelijk gestart is voor de provincie NoordHolland, maar waarbij de resultaten ook gebruikt worden voor de overige opdrachtgevers, is in 2023 verder uitgevoerd. Deze pilot geeft op gestructureerde wijze inzicht in wat er nodig is om dit in de werkwijze te verankeren. Uitvloeisel hiervan is dat ook in andere vergunningentrajecten gestreefd wordt naar zo laag mogelijke normering in de vergunning. Financiële verantwoording op hoofdlijnen De begroting van de UVO 2023 was in eerste instantie € 314.715,-. Ten opzichte daarvan is de realisatie - € 26.591. Bij de 8-maands rapportage is de UVO 2023 begroting bijgesteld naar boven, naar € 330.428. Ten opzichte daarvan is de realisatie meer achtergebleven (- € 42.303). Dit komt met name door het regiepakket milieu. De vraag naar milieu advies vanuit de gemeente Diemen is achtergebleven en ook zijn er minder uren gerealiseerd op het product Register Externe Veiligheid (REV)/Impuls Omgevingsveiligheid (IOV). Tevens is er overeengekomen dat constructief advies op bouwwerken (lees: post regie bouw) een taak is die de gemeente Diemen liever zelf uitvoert. Om deze reden zijn er ook op deze post minder uren gevraagd en gerealiseerd.
In de bijlage (hoofdstuk 6) zijn tabellen te vinden over de realisatie op de specifieke producten in Diemen in 2023. Gemeente Diemen - Financiën 2023
Begroot (€) Realisatie (€)
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€)
Output Bodem Milieu en Brzo Output totaal
6.267 69.182 75.449
5.091 74.521 79.612
-1.176 5.339 4.163
6.339 74.521 80.860
Regie Bodem Bouw Milieu en Brzo Regie totaal
22.030 66.091 126.563 214.684
15.848 58.673 93.404 167.926
-6.182 -7.418 -33.159 -46.758
22.030 68.452 128.586 219.068
Randvoorwaardelijk Programma overstijgend Randvoorwaardelijk Randvoorwaardelijk totaal
13.376 24.772 38.148
13.713 24.728 38.441
337 -44 293
13.376 24.727 38.103
Subtotaal
328.281
285.978
-42.303
338.031
Programmabudget Bodem
€ 2.146
€ 2.146
0
€ 2.146
Eindtotaal
330.428
288.124
-42.303
340.176
4
2 Programma Milieu Door de uitvoering van de wettelijke vergunningverlening, toezicht en handhavingstaken (VTH-taken) voor milieu zorgt de OD NZKG dat bedrijfsprocessen kunnen worden gevoerd met een aanvaardbaar risico voor het milieu. Hiermee borgen wij dat, ondanks de aanwezigheid van de bedrijfsmatige activiteiten, onze leefomgeving schoon en leefbaar blijft, veilig is en wij de landelijke ambities tegen klimaatverandering volgen. Activiteiten vinden energiezuinig plaats en wij dwingen besparingen af. De OD NZKG behandelt de meldingen of vergunningaanvragen. Toezicht op de bedrijven vindt periodiek plaats. Bij de controles wordt gebruik gemaakt van een systematische aanpak, op basis van de verleende vergunningen of digitale checklists van Algemene Maatregelen van Bestuur. Hiermee is ook de inhoudelijke kwaliteit van het toezicht gewaarborgd en navolgbaar. Vergunningverlening en regulering Bij vergunningverlening is er al langere tijd sprake van een hoge werklast met betrekking tot de autonome vraag. De hoge autonome vraag in combinatie met een krappe arbeidsmarkt zorgt ervoor dat de actualisatie van vergunningen een aandachtspunt blijft. In 2023 kwam ook het vraaggestuurde werk onder druk te staan, waardoor in bepaalde gevallen de doorlooptijden toenamen.
Hoewel we in 2023 de inzet op oprichtingsvergunningen en MER-procedures iets zien teruglopen ten opzichte van de voorgaande jaren, is de verwachting dat dit in de komende jaren weer toeneemt. We staan in Nederland immers voor een grote opgaaf wat betreft energie en klimaat. Dit zal effect hebben op zowel de bestaande industrie in Nederland als het aantal nieuwe initiatieven. Ook deze ontwikkelingen hebben invloed op de werkdruk. De OD NZKG gaat in 2024 conform de regionale Uitvoerings- & Handhavingsstrategie, het systeem van risicogericht vergunnen toepassen. Programmatisch actualiseren Met het oog op de inwerkingtreding van de Omgevingswet, is er eind 2023 een extra impuls gegeven aan de reeds in behandeling zijnde actualisaties zodat deze nog onder de vigerende wetgeving tot 1 januari 2024 afgewikkeld kunnen worden. Zeer Zorgwekkende Stoffen In opdracht van de provincie heeft de OD NZKG een inventarisatie uitgevoerd naar uitstoot van zeer zorgwekkende stoffen (ZZS). Er is hiervoor contact gezocht met bedrijven om relevante gegevens aan te leveren. Bedrijven hebben hier gehoor aan gegeven en uitgebreide rapportages aangeleverd inclusief de benodigde vervolgacties. Met deze informatie heeft de OD NZKG inzicht gekregen in de emissies en immissies van ZZS en kan daarmee bepalen welke vergunningen aangepast moeten worden.
In de gemeente Diemen is er in 2023 één bedrijf hierop gecontroleerd. Een aantal bedrijven hebben vermijdings-en reductieprogramma’s (VRP’s) opgesteld en deze zijn/worden door de OD NZKG beoordeeld. De OD NZKG zal de maatregelen uit het VRP vastleggen in maatwerkbesluiten dan wel vergunning. Door de complexiteit van de regelgeving, de discussies met de branches zoals de Votob (Vereniging van onafhankelijke tankopslagbedrijven) en de Vereniging van Afvalbedrijven en het ontbreken van een beoordelingskader voor de VRP’s kost het veel tijd om deze te beoordelen. De beoordelingen zijn om deze reden nog niet afgerond en lopen door in 2024, dit is ook voor Diemen het geval.
Toezicht & Handhaving Met toezicht en handhaving hebben wij positief invloed op de milieukwaliteit en veiligheid van de fysieke leefomgeving. Wij verbeteren het naleefgedrag binnen de inrichtingen en bij activiteiten. 5
Toezicht De OD NZKG werkt informatie- en risico-gestuurd. In het kader van samenwerking in de regio wordt steeds meer gebiedsgericht gewerkt bij meldingen van overlast. Onder andere door bewoners er eerder, meer en sneller bij te betrekken. De introductie van de meldingenapp levert data op om toezicht meer gericht in te zetten. Bij toezicht maken we gebruik aan een breed pallet aan instrumenten om naleving bij bedrijven te stimuleren. Bedrijven zijn op basis van milieueffect ingedeeld in risicovolle bedrijven (Brzo en RIE4) of Branches. De bedrijven worden beoordeeld op verschillende thema’s: externe veiligheid, brandveiligheid, energiebesparing, afval, afvalwater, lucht, geur, geluid/licht, bodembescherming etc. Bij de risicovolle (Brzo en RIE4) bedrijven worden de genoemde thema’s op maat beoordeeld. Bij geconstateerde overtreding(en) zal inzet van handhaving plaatsvinden op basis van het meest geschikte instrument afhankelijk van de situatie beschreven in de vastgestelde VTH Strategie welke is afgeleid van de landelijke Handhavingsstrategie. In 2022 is een grote stap gemaakt in automatisering van de risicobenadering en prioriteitstelling binnen de branches. De analyse van milieubelang, naleefgedrag en bezoekfrequentie is geautomatiseerd. In 2023 zijn controles gepland op basis van deze prioritering en de inzichten van toezichthouders.
Deze planning is geëvalueerd en de inzichten zijn verwerkt in het proces van plannen met behulp van het risicomodel. Dit vraagt blijvend aandacht. In de tweede helft van 2023 voeren we naast de risicogeprioriteerde controles ook themacontroles uit in het kader van circulaire economie en ketentoezicht. Voor ketentoezicht sluiten we aan bij het provinciale programma. Ik het kader van Circulaire economie willen wij meer effect sorteren. We onderzoeken in een pilot hoe we met behulp van andere vraagstelling bij controles meer effect kunnen sorteren en de bereidheid tot afval scheiden kunnen vergroten. Het toezicht op thema’s Binnen het werkgebied Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied is er ook aandacht voor toezicht op thema’s in verband met bijvoorbeeld European Pollutant Release and Transfer Register (E-PRTR), Intensieve Handhaving, en Ondermijning. Binnen het werkgebied van de OD NZKG hebben de bedrijven, voor wie de E-PRTR van toepassing is, hun jaarlijkse rapportage bij de OD NZKG ingediend. Via een online module wordt gerapporteerd over de emissie naar de bodem, water, lucht, afgevoerde afvalstoffen en gas- en energieverbruik. Deze gegevens worden gebruikt door het ministerie I&W om te rapporteren aan de Europese Commissie die de data gebruikt om beleid te ontwikkelen en evalueren. Alle rapportages worden beoordeeld op geloofwaardigheid, consistentie en volledigheid.
De OD NZKG heeft beoordeeld op de thema’s lucht (emissie), afval en energie. Voor de onderdelen water, bodem en de lokale thema’s is alleen op geloofwaardigheid, consistentie en volledigheid beoordeeld. Overlast en meldingen De behandeling van overlastmeldingen heeft voortdurend onze aandacht. De opmerkingen hierover in het rapport van de Randstedelijke Rekenkamer, de opdracht van het bestuurlijk overleg industrie en gezondheid en onze ambitie om meer samenlevingsgericht te werken zijn hiervoor belangrijke prikkels. Het hier speciaal voor opgerichte team Informatie en Meldingen dat naar buiten is gericht, zorgt voor een efficiëntieslag door het combineren van frontoffice en backoffice. De OD NZKG werkt informatie- en risicogestuurd. In het kader van samenwerking in de regio wordt steeds meer gebiedsgericht gewerkt bij meldingen van overlast. Onder andere door bewoners er eerder, meer en sneller bij te betrekken. De uitrol van de meldingenapp (vorig jaar ontwikkeld voor Tata en nu over ons hele gebied), levert data op om toezicht meer gericht in te zetten. Bij toezicht maken we gebruik aan een breed pallet aan instrumenten om naleving bij bedrijven te stimuleren.
6
Indirecte lozingen In 2023 is, in samenwerking met HHNK en de 3 andere omgevingsdiensten in PNH, een pilot gedaan om meer zicht en grip te krijgen op indirecte lozingen bij bedrijven, met als doel om bij te dragen aan een betere waterkwaliteit. De evaluatie van de pilot volgt het eerste kwartaal 2024. Ondermijning Ondermijnend gedrag van ondernemers in de regio vraagt steeds meer aandacht. ODNZKG doet mee in diverse initiatieven van het Regionale Informatie- en Expertisecentra (RIEC). Zij ondersteunen partners bij de aanpak van georganiseerde criminaliteit en voert in opdracht van gemeenten of partners controles uit in samenwerking met ketenpartners. ODNZKG heeft geïnvesteerd in de samenwerking met Port of Amsterdam, Ondermijningsbrigade en ambtelijke relaties bij opdrachtgevers door ook bij Ondermijning gebiedsgericht te werken en directe contactpersonen per opdrachtgever aan te wijzen. In 2023 is ook de samenwerking met ODIJMOND opgestart om zo meer effectief en efficiënt te kunnen opereren in het gebied. Milieuadvies en milieu regie Er is minder gerealiseerd op de posten milieu advies en milieu regie. Dit komt onder andere doordat er minder milieu advies gevraagd is door de gemeente Diemen. Ook zijn er in 2023 extra uren voor Register Externe Veiligheid/Impuls Omgevingsveiligheid (IOV) toegevoegd, maar de verwachte uren hierop zijn niet volledig gerealiseerd.
De extra inzet hierop wordt naar verwachting doorgeschoven naar 2024. Tevens laat het product ketentoezicht, dat onder de post milieu regie valt een achterstand zien. Stapsgewijs wordt deze manier van toezicht houden steeds breder uitgerold binnen de OD NZKG, de realisatie is daarom nog achtergebleven maar door middel van pilots en evaluaties krijgt dit steeds meer vorm. Ketentoezicht In de aanpak van milieuovertredingen en -criminaliteit maakt ketentoezicht inzichtelijk welke wegen productgrond- of afvalstromen hebben doorlopen. Door dit verloop in samenhang te beschouwen worden veelplegers en ondermijnende activiteiten zichtbaar. De aanpak van ketentoezicht van afgelopen jaar bestaat uit gerichte pilots op de aanpak van bepaalde stromen (zoals plastic en autowrakken). De insteek van de pilots is vooral bedoeld om aan te geven of bepaalde stromen binnen het OD NZKG gebied kansrijk zijn, zowel in omvang als de naleving van de regels met betrekking tot veilig en verantwoord verwerking. De pilots Plastic en Autowrakken zijn geëvalueerd en worden verder uitgebreid. Energiebesparing bij bedrijven De focus van het toezicht is ook dit jaar gericht op het daadwerkelijk doorvoeren van de energiebesparende maatregelen. Ook wordt er vanuit het Energieakkoord van de Provincie Noord-Holland ingezet op het inventariseren van de nog onbekende bedrijven.
De OD NZKG is vanaf 1 januari 2023 aan de slag gegaan met een dedicated team Toezicht en Handhaving energiebesparing. Dit team voert zowel het toezicht vanuit het Bouwbesluit -BBL- als de Wet milieubeheer -BAL en BBL- en Waterwet -BAL- uit. Dit team wordt daarbij ondersteund door bijvoorbeeld data- en informatiespecialisten, concern controllers, juristen en energiespecialisten. Het eerste half jaar is er naast het uitvoeren van de energie werkzaamheden, hard gewerkt aan de werving en selectie van nieuwe medewerkers. Dit heeft geresulteerd in het aannemen van 7 nieuwe collega’s binnen het team TH Energiebesparing. Ook is er gestart met het opleiden van alle toezichthouders zodat ze vanuit een goede deskundigheid het werk kunnen uitvoeren. 7
Provinciaal Energie Akkoord (PEA) Output Er zijn in 2023 10 controles uitgevoerd. Bij het behalen van dit eindresultaat hebben onder andere de volgende zaken een rol gespeeld: • Het team bevond zich in 2023 nog in de ontwikkelfase; • De zogeheten VUE-controles (Versterkte Uitvoering Energiebesparings- en informatieplicht) zijn pas later in de eerste helft van 2023 van start gegaan; • Medio tweede helft van het jaar zijn de nieuwe Erkende Maatregelen van toepassing geworden. Omdat er geen overgangssituatie is, hebben wij intern maar ook samen met het Rijk onderzocht hoe we met de wijzigingen (vervallen EML, gewijzigde EML, strenger of juist soepeler enz.) om moeten gaan. Dit onderzoek loopt ook in 2024 nog door. • Om dit te compenseren zijn er in de tweede helft van het jaar waar nodig controles uitbesteed. Een deel van deze uitbestede controles is niet uitgevoerd door de externe partijen. • Een ander aandachtspunt was dat de berekeningen in de planningstool gebaseerd zijn op de tarieven van 2021. Deze tarieven zijn inmiddels hoger geworden en ook het uurtarief is in hoogte gewijzigd. Dit betekent dat er minder werkzaamheden/controles konden worden uitgevoerd uit het jaarlijks beschikbare budget. Dit heeft geresulteerd in een afname. In 2024 zal worden onderzocht/geëvalueerd wat de impact hiervan is op de door de provincie gestelde eindresultaten. • •
Bepaalde bedrijven hebben zich geconformeerd aan de Portefeuille Aanpak. Bij het PEA is voor de bepaling van het jaarlijks aantal uit te voeren (her)controles, van de CBS-data gebruik gemaakt. Vanwege het ontbreken van -een deel van- de energierelevante bedrijven die nog moeten volgen uit de inventarisatie en wetswijziging, kunnen de nu in PEA geplande producten niet worden uitgevoerd volgens de oorspronkelijke planning en verschuiven deze naar een later moment wanneer de informatie wel bekend is. Er kunnen immers pas dan controles verduurzaming energiegebruik bedrijven worden ingepland als de adressen van de energierelevante bedrijven bekend zijn. Genoemde punten hebben impact gehad op de uiteindelijke uitkomst. De uren zijn besteed maar de invulling was soms anders. Outcome In de tabel is de huidige stand van zaken van de grootgebruikers en middelgrote gebruikers weergegeven. Er zijn tot nu toe bij 35 middelgroot-, groot- en zeergrootgebruikers afspraken gemaakt over te nemen energiemaatregelen en zijn er in dezelfde periode bij 25 middelgroot-, groot- en zeergrootgebruikers maatregelen gerealiseerd of is er voldoende voortgang over de te nemen maatregelen. Vanuit de wijzigingen in wet- en regelgeving per 1 juli 2023 is het bedrijvenbestand vallend onder de OD NZKG toegenomen.
Dit heeft te maken met het feit dat de ETS bedrijven en de glastuinbouwbedrijven onder de energiebesparingsplicht zijn komen te vallen. Daarnaast is de energiebesparingstaak in het basistakenpakket van de omgevingsdiensten gebracht. Deze ‘nieuwe’ bedrijven zorgen voor een toename in het aantal bedrijven waar het besparingspotentieel nog niet is vastgesteld (rood).
8
De voortgangsindicatoren zijn: Voortgangsindicatoren
Voortgangsindicator 1
Voortgangsindicator 2
Voortgangsindicator 3
Totaal Totaal aantal bedrijven
betekenis
Van hoeveel bedrijven het besparingspotentieel nog niet is vastgesteld of nog onbekend is bij de omgevingsdienst (nog niet opgepakt). Van hoeveel bedrijven afspraken zijn gemaakt over energiebesparingsmaatregelen (opgepakt). Deelnemers Portefeuille-aanpak 2023 Voldoende voortgang over te nemen maatregelen Van hoeveel bedrijven de maatregelen zijn gerealiseerd. (doelstelling bereikt). n.v.t. door andere regelgeving (o.a. ETS, glastuinbouw)
Stand 31-12-2022
Stand per 31-12-2023
Groot gebruikers
Middelgroot gebruikers
Middelgroot gebruikers
Groot gebruikers
Zeer groot gebruikers
0
1
8
1
1
5
5
18
12
2
2
1
2
1
17
1
3
1
2
3
2
Nvt*
Nvt*
Nvt*
45
19 70
6
10
8 18
* In 2023 zijn de glastuinbouwbedrijven en de ETS bedrijven in het basistakenpakket gekomen. Er is geen aparte status meer.
Inventarisatie Vanuit het Energieakkoord van de Provincie Noord-Holland is ingezet op het inventariseren van de nog onbekende bedrijven. In 2023 heeft de eerste fase van de inventarisatie plaatsgevonden. Hierbij hebben wij ca. 4.800 bedrijven die in ons bedrijvensysteem staan waar geen energiegegevens van bekend zijn, verzocht hun energiegebruik op te geven. Van deze aangeschreven bedrijven heeft 33% gereageerd en ca. 27% van de bedrijven heeft de energiegegevens ingevuld. Dit heeft nog geen volledig beeld opgeleverd van het aantal energierelevante bedrijven in ons werkgebied. In dat kader zal er ook 2024 door worden gegaan met de inventarisatie. In 2023 hebben we hiervoor een andere aanpak ontwikkeld die we in 2024 gaan uitvoeren. In 2025 kunnen bij de dan nog te inventariseren bedrijven ook de gegevens gebruikt worden uit de aangepaste Energiewet welke in 2025 van toepassing wordt.
Uitbreiding basistakenpakket (van toepassing bij de gemeenten) Met de verbreding van de energiebesparingsplicht heeft het Rijk ervoor gekozen om het toezicht op de energiebesparingsplicht medio 2023 geheel bij de Omgevingsdiensten te beleggen door het in het basistakenpakket op te nemen. Om dit in goede banen te leiden heeft er afstemming met betrekking tot de overdracht plaatsgevonden. Hierbij werd onder andere onderzocht hoe en of de gemeente de bedrijven inzichtelijk kan maken die voor de uitvoering van deze taak onder de OD NZKG komen te vallen. In 2023 heeft de gemeente Diemen de bedrijven voor wat betreft de energiebesparingstaak aan de OD NZKG overgedragen.
9
Informatieplicht In 2023 is de nieuwe 4 jaars cyclus van toepassing waarbij alle informatieplichtige bedrijven zich opnieuw moeten melden. Voor de zomerperiode zijn de betrokken bedrijven, inclusief de bedrijven voortgekomen uit de inventarisatie, hier op aangeschreven in verband met het volgende. Op grond van de wet- en regelgeving 1 juli 2023 zouden bedrijven via het RVO-Loket van de rijksoverheid konden vanaf 1 juli 2023 de rapportages Informatieplicht en onderzoeksplicht ingediend worden. Dit loket heeft in 2023 niet gefunctioneerd voor zowel bedrijven als de omgevingsdiensten. Sinds 2024 werkt het Loket adequaat en kunnen de omgevingsdiensten de rapportages geautomatiseerd binnen halen en in behandeling te nemen. Vanwege deze vertraging hebben de omgevingsdiensten een achterstand in de beoordeling van de meldingen/rapportages. Deze problemen met het RVO Loket hebben een nadelig effect op de planning en aard van de werkzaamheden van de OD NZKG in 2023 én 2024.
Meldingen Informatieplicht Totaal aantal informatieplichtige bedrijven bekend bij de OD NZKG Totaal ontvangen meldingen (inclusief de
Stand van zaken
Stand van zaken
31-12-2022
31-12-2023
11
70
8
8
doorgestuurde meldingen)
Financiële tabellen
Programma Milieu Output Regie Totaal
69.182 126.563 195.745
Milieu - output A R&T Niet meldingsplichtige bedrijven B1 R&T Meldingspl bdrvn beperktere milieu-impact B2 R&T Meldingspl bdrvn zwaardere milieu-impact C R&T Vergunningplichtige bedrijven Totaal Milieu - regie B2 R&T Meldingspl bdrvn zwaardere milieu-imp Comp C R&T Vergunningplichtige bedrijven Compensatie Milieu Advies Milieu Regie Projecten Milieu/Brzo Totaal
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 74.521 5.339 74.521 93.404 -33.159 128.586 167.925 -27.820 203.107
Begroot (€) Realisatie (€)
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 506 169 506 4.013 4.013 19.827 -1.102 19.827 50.175 6.272 50.175 74.521 5.339 74.521
Begroot (€) Realisatie (€) 337 4.013 20.929 43.903 69.182
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 13.600 0 13.600 6.182 6.182 69.463 -21.694 91.156 4.046 -10.454 16.523 112 -1.012 1.124 93.404 -33.159 128.586 10
Begroot (€) Realisatie (€) 13.600 6.182 91.157 14.500 1.124 126.563
3 Programma Bouw Advies constructieve veiligheid De OD NZKG doet voor een klein deel nog constructief advies voor Diemen. Er is afgesproken deze post langzaam uit te faseren. Om deze reden is er minder afgenomen en wordt er in 2024 ook minder begroot. Asbest sloopmeldingen en bouw maatwerk De OD NZKG werkt met LAVS (Landelijk Asbest Volg Systeem) gestuurd afhandelen van asbestsloopmeldingen en het handhaven op overtreders. Het proces bestaat uit een melding en een toezichtszaak. De melding wordt afgedaan op het moment van binnenkomst. De toezichtszaak (bouw maatwerk) vindt plaats bij uitvoering van de asbestsanering. Dat kan een aantal maanden later plaatsvinden. In het geval van Diemen is dit aan de orde, waarom er op de post bouw maatwerk momenteel een kleine onderschrijding is. Deze wordt in 2024 rechtgetrokken. Implementatie nieuwe regelgeving – label C; keuringsverplichting EPBD III Label C - Bouwbesluit De OD NZKG is in 2023 van start gegaan met het opstarten en uitvoeren van nieuwe taken zoals het toezicht op de label C verplichting en de energiekeuringsverplichting van klimaatinstallaties. Voor beide verplichtingen is door de OD NZKG een dashboard ingericht. Voor de uitvoering van toezicht en handhaving is er voor Label C een handhavingsstrategie opgesteld en afgestemd met de opdrachtgevers. Het toezicht en handhaving is in volle gang en loopt nog door in 2024.
Eind 2023 zijn we in fase 2 aangeland. Deze fase omvat de beoordeling van verbeterplannen en het toezicht op de uitvoering daarvan. Daarnaast zijn er Lasten onder Dwangsom (LoD) opgesteld en uitgestuurd aan bedrijven die niet hebben gereageerd. Vanwege de inzet van de OD NZKG is het overgrote deel van de kantoren goed op weg met energielabel C. Maar liefst 93% van de kantoren in het Noordzeekanaalgebied heeft inmiddels energielabel C of hoger. Slechts 84 kantoren van de ruim 1.400 die onder de verplichting vallen, voldoen nog niet. In Diemen is de stand van zaken op het moment van rapporteren als volgt:
11
Toelichting Diemen heeft 46 kantoren • Op het moment van rapporteren voldeden hiervan geen kantoren waar de OD NZKG het mandaat heeft, niet aan de verplichting van Energielabel C. • In het jaar 2023 hebben de eigenaren van deze 18 kantoren een waarschuwingsbrief ontvangen. • Eén kantooreigenaar heeft per 31 december 2023 een voornemen van een Last onder dwangsom ontvangen van de OD NZKG. • De huidige stand van zaken is dat ze allemaal voldoen, dus er geen verdere handhaving hoeft plaats te vinden. EPBD Energiekeuring - Bouwbesluit De OD NZKG voert, bij de bedrijven waar zij het mandaat voor heeft, het toezicht uit op de energiekeuring van de klimaat installaties (EPBD). De keuring bestaat uit 1. een onderdeel voor verwarmingssystemen en 2. een onderdeel voor airconditioningsystemen. Bij de voorbereidingen in 2022 is gebleken dat het toezicht op de energiekeuring voor het onderdeel verwarmingsystemen nog niet mogelijk is op de manier waarop de wetgever de keuring heeft ingericht, omdat de noodzakelijke certificeringen van de verantwoordelijke keuringsinstanties nog niet op orde zijn. Dit bleek in 2023 nog steeds niet in voldoende mate te werken. Daardoor hebben we meer inzet kunnen plegen op Label C werkzaamheden, hetgeen het resultaat zeer ten goede kwam.
Financiële tabellen
Bouw - regie Advies Constructieve Veiligheid Bouw Maatwerk Ketenmelding Sloop/Asbest Label C/keuringsverplichting klimaat inst EPBD Totaal
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 17.984 -4.496 32.708 10.790 -5.283 14.275 18.883 0 12.814 11.015 2.360 8.655 58.673 -7.418 68.452
Begroot (€) Realisatie (€) 22.480 16.073 18.883 8.655 66.091
12
4 Programma Bodem Bodem en ondergrond vormen een belangrijk aandeel in de integrale aanpak van actuele vraagstukken. Op 25 november 2022 is de lang verwachte brief van het kabinet over ‘Water en Bodem Sturend’ naar de Tweede Kamer verzonden. Kern van de brief is dat: ‘Door water en bodem sturend te laten zijn in de ruimtelijke ordening, kunnen we in Nederland ook in de toekomst met een ander en grillig klimaat blijven leven, wonen en werken. In een veilige omgeving, met een gezonde bodem, voldoende en schoon water.’ Aanleiding voor de brief is dat de technische maakbaarheid van het water- en bodemsysteem steeds meer zijn grenzen bereikt.
Het veilig en leefbaar houden van ons werkgebied vraagt om een stevigere positie van water en bodem in de ruimtelijke planvorming en het is positief dat dit steeds breder wordt gedragen. Bodem levert de noodzakelijke inzet van expertise voor de aanpak en versnelling van de opgaven waar we de komende tijd voor staan. Terugblik en ontwikkelingen In 2023 heeft de OD NZKG vanuit het programma Bodem weer een belangrijke bijdrage geleverd aan verschillende beleidsbijdragen waaronder woningbouw, gezond leefklimaat, energiebesparing en -transitie, klimaatadaptatie en circulaire economie. De focus lag met name in de tweede helft van 2023 op het voorbereiden op de Omgevingswet. Pilot regionaal kennis schakelpunt De schakelpunten bodem en ondergrond zijn in Noord-Holland begin 2022 van start gegaan. Gefinancierd met een subsidie vanuit het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat heeft de regio Noordzeekanaalgebied – in samenspel met de provincie en gemeenten – gewerkt aan het opzetten van een schakelpunt, waarbij het doel was lessen op te halen hoe een duurzame kennisinfrastructuur voor bodem en ondergrond vraagstukken het beste ingericht kan worden.
13
Dit jaar is een structurele invulling geven aan het Regionaal Schakelpunt (RSP). Tijdens het Bodemberaad (ambtelijk en bestuurlijk) is gezamenlijk met gemeenten, provincie, waterschappen en OD’s gezocht naar een structurele financiering. Dit heeft er toe geleid dat het RSP vanaf 2024 in de UVO is opgenomen. Er is een website RSP in gebruik genomen en er zijn kenniswebinars georganiseerd. Bodeminformatiesysteem (BIS) Omgevingswet-proof Net zoals bij milieu betekent de komst van de Omgevingswet ook bij bodem sprake is van milieubelastende activiteiten. De regio Noordzeekanaalgebied (gemeenten, provincie en OD) heeft besproken welke aanpassingen nodig zijn in het BIS voor een soepele start bij aanvang van de Omgevingswet. Om het BIS Omgevingswet-proof te maken en is een verrijkingsslag noodzakelijk ten aanzien van de invoer en kwaliteit van de gegevens. Conform projectplan is de OD NZKG gestart met de werkzaamheden. In 2023 zijn 1/3 van de locaties verrijkt en voor 1/3 van de locaties is de verrijking gestart. In 2024 wordt het resterende deel van het project afgerond. Kwaliteitsverbetering Bodeminformatiesysteem en centrale invoer Op dit moment zijn er meerdere partijen (OD NZKG , gemeenten, provincie, Waternet) die data invoeren in het BIS. De controle op de data-invoer is beperkt en niet structureel.
Dit moet worden geprofessionaliseerd om ervoor te zorgen dat er met betrouwbare en gevalideerde bodemdata wordt gewerkt. Er is contact gezocht met een externe partij met jarenlange ervaring op het gebied van data-analyse en foutcontrole op BIS-datasets. Er is een plan van aanpak opgesteld waarin de professionalisering van de data-controle is uitgewerkt. Er is een voorstel gedaan aan de opdrachtgevers voor centrale invoer bij de OD NZKG om meer grip te krijgen op de datakwaliteit. Dit voorstel is geaccepteerd. Vanaf 2024 zal er op offerte basis centrale invoer gedaan worden door de OD NZKG. Bodemadvies/Omgevingswet Binnen Bodemadvies is een grote inzet gepleegd op de voorbereiding van taken onder de Omgevingswet, zoals het opstellen van het bodembeleidskader (inclusief omgevingsplanregels) onder de Omgevingswet voor alle gemeenten. Ook is in regioverband gesproken over de warme overdracht, grondwatertaken, maatwerkvoorschriften en kadastrale registratie. Daarnaast is er beleid opgesteld ten aanzien van PFAS (Poly- en Perfluoralkylstoffen).
Financiële tabellen
Programma Bodem Output Regie Totaal
6.267 22.030 28.297 Bodem - output
Bodemtoepassing beperkte impact Bodemtoepassing lichte impact Totaal
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 5.091 -1.176 6.339 15.848 -6.182 22.030 20.939 -7.358 28.369
Begroot (€) Realisatie (€)
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 4.653 -517 5.170 438 -659 1.169 5.091 -1.176 6.339
Begroot (€) Realisatie (€) 5.170 1.097 6.267
14
Bodem - regie Bodem Advisering IGH/Ketentoezicht/Surveillance Projecten Surveillance Totaal
Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 8.430 2.810 5.620 -2.810 2.810 4.046 -9.554 13.600 3.372 3.372 15.848 -6.182 22.030
Begroot (€) Realisatie (€) 5.620 2.810 13.600 22.030
15
5 Programma Randvoorwaardelijk/Programma-overstijgend In het randvoorwaardelijk pakket gaat het om werkzaamheden die voor de opdrachtnemer noodzakelijk zijn om de taken op een kwalitatief goed niveau uit te voeren, maar die niet direct gekoppeld kunnen worden aan de individuele producten voor de opdrachtgever. Uitgangspunt hierbij is dat deze randvoorwaardelijke taken bijdragen aan de kwaliteit van de uitvoering voor alle opdrachtgevers. Daarom dragen alle opdrachtgevers naar rato bij. Deze taken zijn onder te verdelen in: - Bestuurs- en beleidsondersteuning en accountmanagement; - Administratie en procesondersteuning; - Risico- en informatie-gestuurd werken, consignatiedienst, WOB. In het Algemeen Bestuur van de OD NZKG is afgesproken deze kosten gezamenlijk te dragen en te verdelen op basis van een verdeelsleutel (vastgelegd in de DVO 2019). Daarnaast is een aantal programma-overstijgende producten opgenomen: Omgevingswet, Verweer in bezwaar en beroep en Woo verzoeken. Deze producten worden op regiebasis afgerekend per opdrachtgever. Informatieanalyse en datakwaliteit Informatiegericht werken is één van de belangrijke opgaven uit de Strategische Agenda. De OD NZKG heeft de afgelopen jaren stevig geïnvesteerd in informatie- en data gestuurd werken en deed dat nog steviger in 2023.
Er wordt gewerkt aan beschrijvende, verklarende en voorspellende analyses waarmee we de VTH-taken van de OD NZKG (andere) inzichten en sturing geven. Samen met collega’s van soortgelijke (lokale) overheidsorganisaties en onderzoekspartijen bundelen we de beschikbare data. Door de data op een slimme en creatieve wijze te gebruiken en te analyseren vinden we patronen. Deze patronen zijn de bouwstenen voor het informatiegestuurd en risicogerichte werken vanuit OD NZKG. De resultaten van onze werkzaamheden hebben directe invloed op het werk van de collega’s bij vergunningverlening, toezicht en specialismen en dragen bij aan een efficiëntere en effectievere werkwijze. De focus voor Informatieanalyse zal zich de komende jaren, waar mogelijk, gaan verplaatsen in de richting van meer innovatieve en geavanceerde analyses. Dit zorgt niet alleen voor de belangrijke inzichten waar de organisatie de uitvoering op kan aanpassen, maar zorgt er ook voor dat er meer draagvlak gecreëerd wordt om te streven naar een data gedreven organisatie. Op dit moment lopen er projecten, zoals risicoprioritering branches en E-MJV tool die hieronder worden toegelicht: Risicoprioritering Branches Met behulp van de informatie uit dit ontwikkelde dashboard wordt de prioriteit bepaald in de volgorde van bedrijfsbezoeken door de inspecteurs.
Dit dashboard biedt inzicht in bedrijven met slecht naleefgedrag, de meeste milieu-impact en de noodzakelijke bezoekfrequentie. Op basis daarvan genereert het dashboard een lijst van bedrijven die met prioriteit gecontroleerd moeten worden. Toezichthouders bij OD NZKG plannen vanaf 2023 hun controles in op basis van deze prioritering. In 2023 is het risicomodel verder ontwikkeld op basis van de inzichten die de coördinatoren en de toezichthouders hebben gekregen door met het risicomodel te werken. Het risicomodel is geoptimaliseerd door o.a. de robuustheid van het risicomodel te verhogen, nieuwe indicatoren 16
toe te voegen, bestaande indicatoren te verbeteren en de gebruiksvriendelijkheid van het risicomodel te vergroten. Consignatiedienst De consignatiedienst staat het gehele jaar 24/7 klaar om onze expertise in te brengen bij incidenten, calamiteiten en crises voor de opdrachtgevers in ons werkgebied. Daarnaast brengen wij onze kennis in bij beleidstukken ten dienste van de veiligheidsregio’s in onze regio. De geconsigneerden zijn allen opgeleid en volgen jaarlijks de trainingen om goed voorbereid te zijn op de samenwerking met andere hulporganisaties binnen een crisis. De consignatiedienst behandelt (overlast)meldingen buiten kantoortijden en burgers weten ons hiervoor steeds beter en vaker te vinden. Ons meldingssysteem is ingericht om hier adequaat te kunnen reageren. Het aantal incidenten en ongewone voorvallen nemen jaar op jaar toe en dit zorgt ervoor de we meer uren maken dan begroot. De cijfers vanuit het gehele werkgebied OD NZKG over 2023; incidenten 71 (2022:66); 361 meldingen varend ontgassen; 23 drugs-gerelateerde dumps en 96 branden. Bezwaar en beroep De steeds intensievere menging van functies, de steeds mondigere inwoners, de toenemende aandacht van de pers en de toenemende juridisering bij procedures zorgt al jaren voor een toename van het aantal complexe bezwaar- en beroepzaken dat de OD NZKG behandelt.
Het toepassen van de zogenoemde ‘informele aanpak’ met als doel om in gesprek te gaan met de bezwaarmaker en een langdurige en onnodige juridische procedure te voorkomen, zorgt er juist voor dat er minder bezwaar- en beroepszaken hoeven te worden gevoerd. Wob/Woo en actieve openbaarmaking In 2023 is de OD gestart met het project om informatie actiever te gaan openbaren. Vanaf maart 2023 is een projectleider gestart en deze inventariseert alle lopende projecten en zal in samenhang daarmee gaan toewerken naar actieve openbaarmaking van documenten. Het proces rondom het realiseren van een cultuurverandering van de medewerkers wordt in dit plan meegenomen. Tevens wordt er druk gewerkt aan de ontwikkeling van de Woo-Straat welke begin 2024 wordt afgerond, waarbij meer handelingen automatisch kunnen worden afgehandeld en waarbij een geautomatiseerd overzicht van de documenten die onder het verzoek vallen, wordt opgeleverd. Dit zal de medewerkers veel tijdswinst opleveren. In 2023 zijn er 62 Woo-verzoeken binnengekomen bij de OD. Meer dan voorgaande jaren. Opvallend is dat men vaker na afhandeling van een Woo-verzoek, een nieuw verzoek indient. Tevens wordt er nog gewerkt aan omvangrijke verzoeken van voorgaande jaren. Gezien deze toenemende druk is het team uitgebreid en dusdanig verstevigd.
Omgevingswet 2023 bleek ten langen leste het laatste jaar voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Toen daarover in de herfst zekerheid kwam, verdubbelden de toch al aanzienlijke inspanningen bij de OD NZKG en onze ketenpartners. Een greep: Al onze medewerkers hebben eenof tweedaagse trainingen gevolgd. De werkprocessen en sjablonen zijn aangepast aan de nieuwe regelingen. Het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) is de steunpilaar voor de implementatie van de Omgevingswet. De OD NZKG is eraan gekoppeld en kan aanvragen en meldingen ontvangen. In 2023 hebben we met de ketenpartners vele ketentesten uitgevoerd. Het DSO blijkt nog heel veel aanvulling en verbetering te behoeven, zowel in de formulieren als wat betreft informatie en vergunningcheckers. Op het laatste moment (tot in 2024) moesten we nog aanpassingen doen, omdat het landelijke DSO tot eind december nog werd gewijzigd. We zijn begonnen met 17
het identificeren en opnemen van milieubelastende activiteiten in ons bedrijvenbestand. De ingewikkelde overdracht van bodemtaken van de provincie naar de gemeenten heeft veel inzet van ons gevraagd. We hebben gestimuleerd dat alle ketenpartners in het NZKG een gezamenlijke set samenwerkingsafpraken hebben gemaakt; het AB heeft in december hiermee ingestemd. Landelijk hebben we invloed uitgeoefend op de nieuwe regels, het DSO en op de financiële gevolgen voor de decentrale overheden van deze ingrijpende wijziging van het omgevingsrecht. Ook is gesproken over de herinvoering van leges voor milieuvergunningen, een extra inkomstenbron voor gemeenten en provincies. We gaan gezamenlijk uit van de landelijke modelverordening. We hebben een heffingsgrondslag bepaald en een in den lande breed gedragen tarieventabel aangereikt met daarbij enige nuanceringen. In 2023 hebben de opdrachtgevers de nieuwe legesverordeningen vastgesteld. Het Algemeen Bestuur van de OD NZKG heeft al in 2022 een Producten- en dienstencatalogus voor onder de Omgevingswet (PDC-Ow) vastgesteld en een methodiek voor begroten, afrekenen en valideren na inwerkingtreding. Deze is in 2023 herbevestigd. De interne voorbereiding op de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging wordt verantwoord in het product Nieuwe wet- en regelgeving.
De rechtstreekse inzet voor opdrachtgevers wordt individueel begroot en verantwoord in het programma-overstijgende product Omgevingswet. Daarbij legden deze voorbereidingen, net als vorige jaren, een onevenredig beslag op vele reguliere uren en budgetten, zoals die voor training en onderwijs en op het team Processen & Informatisering. Ook de uren op Omgevingswet zijn juiste de laatste maanden toegenomen met het oog op de inwerkingstredingsdatum. De impact van de Omgevingswet is te lezen bij alle genoemde onderwerpen in deze jaarrapportage MBA's Met de Omgevingswet wijzigt de grondslag van de milieuregulering van het begrip “inrichting” naar het begrip “milieubelastende activiteit (mba)”. De omzetting van de inrichtingen naar de mba’s wordt projectmatig opgepakt in de periode 2023 t/m 2025. Op basis van de ODNL-handreiking werd in 2023 een werkwijze ontworpen, in pilots getest en waar nodig bijgesteld. Vanaf de zomer 2023 werd de aanpak breed uitgezet in de organisatie.
In 2023 zijn: • voor 9.778 inrichtingen de mba’s semiautomatisch toegevoegd aan het bedrijvenbestand (branches, meldingsplicht); • 128 vergunningen gescreend en de mba’s zijn handmatig toegevoegd aan het bedrijvenbestand (branches vergunningplicht); • 67 vergunningen gescreend en de mba’s zijn handmatig toegevoegd aan het bedrijvenbestand (industrie vergunningplicht) Onder de Omgevingswet blijven eerder verleende vergunningen van kracht (overgangsrecht). Door capaciteitstekort verliep het project langzamer dan verwacht. In 2023 is in totaal 3.746 uur besteed aan het project. Deze kosten hiervoor bedroegen € 236K en zijn conform afspraak op basis van de werkelijke kosten onttrokken aan de bestemmingsreserve Omgevingswet. 18
Financiële tabellen
Randvoorwaardelijk Account Nieuwe wet- en regelgeving Procesondersteuning Risicobeheersing Totaal Programma overstijgend Omgevingswet Verweer in bezwaar en beroep Woo verzoeken Totaal
Realisatie (€) 6.654 4.569 9.485 4.063 24.772 Realisatie vs EJV HJ (€) Begroot (€) 13.600 2.360 11.240 -1.124 1.124 112 -899 1.012 13.713 337 13.376
Begroot (€) Realisatie (€) 11.240 1.124 1.012 13.376
19
6 Bijlage VTH-UP tabellen Bouw
Sloop/asbestmeldingen
Sloopmeldingen met asbest
Ontvangen Getoetst Nog in behandeling Akkoord na toetsing Niet akkoord na toetsing Niet voor ODNZKG
74 74 0 68 6 0
Meldingen brandveiliggebruik Ontvangen Getoetst
Sloopmeldingen Sloopmeldingen zonder asbest totaal 6 6 0 5 1 0
80 80 0 73 7 0
Ontvangen in 2023 1 1
Bodem Bodem categorie D2 E2
VTHUP product
Aantal ontvangen
Aantal afgekeurd
Aantal veld controles
Bodemtoepassing beperkte impact Bodemtoepassing lichte impact
9 3
1 0
4 2
Aantal locaties bezocht 2 0
% bezocht afgeronde werken 22% 0%
Milieu
Omgevingsvergunningen en meldingen Meldingen/kennisgevingen Wm Maatwerkbesluiten Omgevingsvergunningen milieu Waarvan actualisaties
Begroting 5 1 4 1
Aantal gerealiseerd 1 1 2 0
Aantal openstaand 2 0 4 0
20
Milieucontroles
Begroting
1e Controle 1e Controle voorgaande jaren wv integrale controle wv themacontrole wv digitaal toezicht
22 12
Aantal uitgevoerde controles 36 44 18 18 0
Branche
Begroting
(Verblijfs)gebouwen: kantoren, scholen, hotels, e.d. Afvalsector Agrarische sector Automotive Beton, asfalt en puinbrekers BIGS Bouw en hout Chemische sector (inclusief kunststof) Explosieven en schietbanen Groot- en detailhandel Horeca, sport en recreatie Installaties Metalectro OVERIG Scheepvaart en havens Tankstations Verf, drukkerijen, chemische wasserijen, e.d. Voedingssector Zorgsector
5 1 4 2 1 1 0 0 1 0 9 0 1 2 1 1 1 5 1 0
Handhaving
Resultaat controle
Handhaving Zienswijzebrief Conceptdwangsom Conceptbestuursdwang Waarschuwingsbrief Onbekend
2 0 0 0 10 1
Last onder dwangsom 0 0 0 0 0 0
Geen overtreding geconstateerd 26 40 10 16 0 Controles zonder overtreding 4 0 3 2 1 1 0 0 1 0 8 0 1 2 1 1 1 2 1 0
Last onder bestuursdwang 0 0 0 0 0 0
Geen overtreding geconstateerd % 72% 91% 56% 89% 0%
Aantal uitgevoerde hercontroles 10 7 8 2 0
Bij hercontrole in orde 8 6 6 2 0
Controles met overtreding
Totaal controles
Naleefpercentage
1 1 1 0 0 0 0 0 0 0 1 0 0 0 0 0 0 3 0 0
6 2 5 2 1 1 0 0 1 0 10 0 1 2 1 1 1 8 1 0
80% 0% 75% 100% 100% 100% 0% 0% 100% 0% 89% 0% 100% 100% 100% 100% 100% 40% 100% 0%
Gedoogbeslissing 0 0 0 0 0 0
21