Bijlage 2 Uitgangspunten en Onderbouwing PvE
Tekst van het document
PROGRAMMA VAN EISEN UITGANGSPUNTEN EN ONDERBOUWING Bijlage van : Technisch Programma van Eisen nieuw zwem- en sportcentrum Duran Datum : 3 november 2026
Pagina : 2 Inhoud 1. Inleiding ........................................................................................................................................................4 1.1 Aanleiding ...........................................................................................................................................4 1.2 Doel en status van dit document .....................................................................................................4 1.3 Participatie ..........................................................................................................................................4 1.4 Leeswijzer ...........................................................................................................................................4 2.
Visie op het toekomstige zwem- en sportcentrum ............................................................................5 2.1 Een centrale sportvoorziening voor Diemen ..................................................................................5 2.2 Toekomstbestendig en multifunctioneel .........................................................................................5 2.3 Zwemvaardigheid als publieke verantwoordelijkheid ...................................................................5 2.4 Sport en bewegen voor een gezond en actief Diemen ...............................................................5 2.5 Ontmoeting, inclusie en verbinding .................................................................................................6 2.6 Regie op maatschappelijke doelen .................................................................................................6 3.
Onderbouwing functionaliteiten PvE ....................................................................................................7 3.1 Zwembadconfiguratie ........................................................................................................................7 3.1.1 Huidig gebruik en knelpunten ......................................................................................................7 3.1.2 Bezetting en animocijfer ...............................................................................................................7 3.1.3 Scenarioanalyse ............................................................................................................................8 3.1.4 Conclusie ........................................................................................................................................9 3.2 Diepte van het wedstrijdbad ...........................................................................................................10 3.2.1 Functie en maatschappelijke betekenis ...................................................................................10 3.2.3 Scenarioanalyse ..........................................................................................................................10 3.2.4 Conclusie
......................................................................................................................................11 3.3 Binnensport (zaalsport) ...................................................................................................................11 3.3.1 Functie en maatschappelijke betekenis ...................................................................................11 3.3.2 Huidig gebruik binnensportaccommodaties ............................................................................12 3.3.3 Relevante ontwikkelingen ..........................................................................................................12 3.3.4 Toekomstig gebruik .....................................................................................................................13 3.3.5 Financiën ......................................................................................................................................14 3.3.6 Conclusie ......................................................................................................................................14 3.4 Permanente opstelling turnen ........................................................................................................15 3.4.1 Functie en maatschappelijke betekenis ...................................................................................15
3.4.2 Ruimtelijke en functionele inpasbaarheid ................................................................................15 3.4.3 Bezoek en gebruik ......................................................................................................................15 3.4.4 Financiën ......................................................................................................................................16 3.4.5 Conclusie ......................................................................................................................................16 3.5 Horeca ...............................................................................................................................................16 3.5.1 Functie en maatschappelijke betekenis ...................................................................................16 3.5.2 Scenarioanalyse horeca .............................................................................................................16 Pagina : 3 3.5.3 Conclusie ......................................................................................................................................17 3.6 Vergroten Recreatiemogelijkheden ...............................................................................................18 3.6.1 Functie en maatschappelijke betekenis
...................................................................................18 3.6.2 Recreatieve mogelijkheden .......................................................................................................18 3.6.3 Zwemrecreatie .............................................................................................................................19 3.6.4 Financiën ......................................................................................................................................20 3.6.5 Conclusie ......................................................................................................................................20 3.7 Schietbaan ........................................................................................................................................20 3.7.1 Functie en maatschappelijke betekenis ...................................................................................21 3.7.2 Milieukundige randvoorwaarden ...............................................................................................21 3.7.3 Scenarioanalyse schietbaan ......................................................................................................21 3.8 Racketsport .......................................................................................................................................23 3.8.1
Functie en maatschappelijke betekenis ..................................................................................23 3.8.2 Huidig gebruik squashbanen ....................................................................................................23 3.8.3 Scenarioanalyse racketsport .....................................................................................................24 3.8.4 Conclusie ......................................................................................................................................24 3.9 Zelfstandige wellnessvoorziening ..................................................................................................25 3.9.1 Functie en maatschappelijke betekenis ...................................................................................25 3.9.2 Scenarioanalyse zelfstandige wellnessvoorziening ...............................................................25 3.9.3 Conclusie ......................................................................................................................................25 4. Conclusie ...................................................................................................................................................27 Pagina : 4 1.
Inleiding 1.1 Aanleiding Op 24 oktober 2024 besloot de gemeenteraad om te starten met de ontwikkeling van een nieuw zwem- en sportcentrum. Aanleiding hiervoor is de verouderde staat van het huidige Wethouder F.B. Duran Sportcentrum, in combinatie met een veranderende en groeiende vraag naar sport- en zwemvoorzieningen. 1.2 Doel en status van dit document Dit document vormt de inhoudelijke, beleidsmatige en financiële onderbouwing van het Programma van Eisen (PvE) voor het nieuwe zwem- en sportcentrum. Het document beschrijft de afwegingen, analyses en scenario’s die ten grondslag liggen aan de keuzes die in het PvE zijn vastgelegd. De inhoud van dit document is bedoeld om inzichtelijk te maken waarom bepaalde functies worden opgenomen of juist worden uitgesloten en hoe maatschappelijke, financiële, ruimtelijke en juridische belangen daarbij zijn afgewogen. 1.3 Participatie Voor het opstellen van het PvE is een gericht participatietraject doorlopen met belanghebbenden. De opgehaalde inzichten vormen een belangrijke basis voor de ontwikkeling van het toekomstige zwem- en sportcentrum. Het participatieproces bestond uit: • Een inventarisatie van wensen en knelpunten voor het gebruik en de functionaliteit van het centrum.
Deze punten zijn opgehaald tijdens meerdere gesprekken met de huidige en potentiële toekomstige gebruikers van het zwem- en sportcentrum, zoals individuele sportverenigingen, scholen, ondernemers en de sportraad; • Gesprekken met onder andere de kinderraad, jongerenraad, basisschool De Ark, Berkenstede en Wmo-raad; • Participatiemomenten in het kader van de gebiedsvisie, waarbij de wensen en aandachtspunten van gebruikers, bezoekers, omwonenden en andere belangstellenden voor het nieuwe zwem- en sportcentrum zijn opgehaald; • Een terinzagelegging van het concept-PvE, waarbij ingediende reacties zijn beoordeeld en, waar relevant, verwerkt. In bijlage ‘Participatie Programma van Eisen nieuwe Duran’ is een overzicht opgenomen van de opgehaalde informatie. In bijlage reactienota zijn de opgehaalde reacties te lezen van de terinzagelegging. 1.4 Leeswijzer Hoofdstuk 2 beschrijft de visie op het toekomstige zwem- en sportcentrum en de maatschappelijke rol die het centrum vervult binnen Diemen. Daarbij wordt ingegaan op de bijdrage aan sport, bewegen, gezondheid, ontmoeting en een toekomstbestendig voorzieningenaanbod. Hoofdstuk 3 bevat de inhoudelijke onderbouwing van de verschillende onderdelen van het PvE.
Per thema worden de functionele behoeften, de maatschappelijke meerwaarde, de financiële gevolgen, de uitkomsten van de participatie en eventuele alternatieven of scenario’s beschreven. Op basis daarvan wordt per onderdeel een afgewogen voorstel gedaan voor opname in het PvE. Pagina : 5 2. Visie op het toekomstige zwem- en sportcentrum 2.1 Een centrale sportvoorziening voor Diemen Het toekomstige zwem- en sportcentrum vormt één van de belangrijkste sportieve en maatschappelijke voorzieningen van Diemen. Het centrum is meer dan een accommodatie; het is een plek waar sport, bewegen, gezondheid, ontmoeting en voorzieningen samenkomen en elkaar versterken. Daarmee levert het zwem- en sportcentrum een belangrijke bijdrage aan een aantrekkelijk en toegankelijk voorzieningenniveau voor inwoners. De ontwikkeling van het zwem- en sportcentrum sluit aan bij de ambities uit het gemeentelijke sportbeleid. Het centrum ondersteunt een leven lang sporten en bewegen, draagt bij aan het vaardig opgroeien van kinderen en biedt ruimte aan verenigingen, scholen en maatschappelijke organisaties. 2.2 Toekomstbestendig en multifunctioneel Het nieuwe zwem- en sportcentrum wordt ontwikkeld als een duurzame, toekomstbestendige en multifunctionele voorziening.
Uitgangspunt is een accommodatie waarin functies elkaar versterken, ruimten flexibel kunnen worden ingezet en de beschikbare ruimte zo efficiënt mogelijk wordt benut. Met het zwem- en sportcentrum wordt ingespeeld op de huidige en toekomstige behoeften van inwoners, verenigingen, scholen en maatschappelijke organisaties en op ontwikkelingen in sport, bewegen, gezondheid en vrije tijd. Door verschillende functies onder één dak samen te brengen, ontstaat een levendige voorziening die gedurende de dag intensief wordt gebruikt door uiteenlopende doelgroepen. Waar mogelijk worden ruimten gedeeld en multifunctioneel ingericht. Hierdoor blijft het zwem- en sportcentrum ook op de lange termijn doelmatig en aantrekkelijk. 2.3 Zwemvaardigheid als publieke verantwoordelijkheid In Diemen moet iedereen veilig kunnen leren zwemmen. Daarom blijft zwemonderwijs een kerntaak van het nieuwe zwem- en sportcentrum. Zwemvaardigheid draagt bij aan veiligheid, zelfredzaamheid en gezondheid en is onmisbaar in een waterrijke omgeving als de onze.
Ten aanzien van het zwemaanbod zien wij de volgende ambities als richtinggevend: • Alle inwoners van Diemen kunnen minimaal zwemdiploma A behalen; • Zwemlessen zijn veilig, kwalitatief en pedagogisch verantwoord; • Wachttijden worden zoveel mogelijk beperkt; • Zwemactiviteiten blijven betaalbaar voor alle inwoners; • Er is genoeg ruimte voor doelgroepen met extra ondersteuningsbehoeften; • Niet-sportende inwoners uit Diemen worden gestimuleerd om te gaan bewegen in het zwembad; • Scholen en verenigingen beschikken over passende zwemwatercapaciteit. Het nieuwe centrum biedt voldoende ruimte om ook in de toekomst een breed en toegankelijk zwemaanbod voor Diemen in stand te houden. 2.4 Sport en bewegen voor een gezond en actief Diemen Sport en bewegen leveren een belangrijke bijdrage aan gezondheid, welzijn, ontmoeting en sociale participatie. Het nieuwe zwem- en sportcentrum ondersteunt inwoners om hun hele leven actief te blijven, ongeacht leeftijd, achtergrond of niveau. Daarnaast draagt het centrum Pagina : 6 bij aan het voorkomen en verkleinen van beweegachterstanden door een laagdrempelig en gevarieerd aanbod voor verschillende doelgroepen. Het centrum biedt daarom genoeg ruimte voor onderwijs, verenigingssport, vrij bewegen, recreatie en activiteiten voor specifieke doelgroepen.
Daarmee sluit het aan bij de manier waarop inwoners tegenwoordig sporten en bewegen: georganiseerd waar mogelijk en flexibel waar gewenst. Bij de inrichting en programmering wordt rekening gehouden met inwoners die extra ondersteuning nodig hebben. Bij de inrichting van het centrum staat veelzijdig bewegen centraal. Door een divers sport- en beweegaanbod worden inwoners gestimuleerd om verschillende vormen van sport en beweging te ontdekken. De voorziening ondersteunt daarmee een actieve leefstijl voor alle inwoners. 2.5 Ontmoeting, inclusie en verbinding Het nieuwe zwem- en sportcentrum is meer dan een sportvoorziening. Het wordt een plek waar inwoners elkaar ontmoeten en waar verenigingen, scholen en maatschappelijke organisaties samenkomen. Door verschillende functies onder één dak te combineren, ontstaat een levendige voorziening die dagelijks door uiteenlopende groepen inwoners wordt gebruikt. Hierdoor ontmoeten sporters, bezoekers, ouders, vrijwilligers en andere gebruikers elkaar op een natuurlijke manier. Dit versterkt de sociale samenhang, vergroot de betrokkenheid bij sport en bewegen en draagt bij aan een inclusieve gemeenschap waarin inwoners van verschillende leeftijden, achtergronden en mogelijkheden samenkomen. Ook de verblijfsruimten en horecavoorzieningen spelen hierin een belangrijke rol.
Zij bieden ruimte voor ontmoeting, verblijf en informeel contact vóór, tijdens en na activiteiten. Daarmee wordt Duran niet alleen een plek om te sporten en bewegen, maar ook een gastvrije ontmoetingsplek waar inwoners graag verblijven. 2.6 Regie op maatschappelijke doelen Bij de ontwikkeling van het nieuwe zwem- en sportcentrum staat maatschappelijke meerwaarde voor inwoners centraal. Daarom hecht de gemeente aan publieke regie op de maatschappelijke functies van het centrum. De exploitatie wordt momenteel uitgevoerd door het gemeentelijk Sportbedrijf. Hierdoor kan de gemeente direct sturen op programmering, toegankelijkheid en maatschappelijke doelstellingen, zoals zwemvaardigheid, sportdeelname en samenwerking met verenigingen, scholen en maatschappelijke partners. Pagina : 7 3. Onderbouwing functionaliteiten PvE 3.1 Zwembadconfiguratie 3.1.1 Huidig gebruik en knelpunten Het wethouder F.B. Duran sportcentrum beschikt over een wedstrijdbassin (25m x 15m) en een doelgroepenbassin (15m x 10m), dit resulteert in 510m2 badwater. Hierin biedt het een breed activiteitenprogramma, waaronder banenzwemmen, recreatief zwemmen, zwemlessen, doelgroepactiviteiten en schoolzwemmen. Daarnaast maken zwemvereniging De Meeuwen, zwemschool De Druppel en de Onderwatervereniging Diemen intensief gebruik van de accommodatie.
Uit de participatie blijkt dat de beschikbare zwemwatercapaciteit onvoldoende is om aan de huidige en toekomstige vraag te voldoen. Zowel Sportbedrijf Diemen als de huurders hebben behoefte aan extra uren voor banenzwemmen, zwemlessen, doelgroepactiviteiten en verenigingsgebruik, maar hiervoor ontbreekt ruimte in het rooster. Daarnaast beperkt de omvang en diepte van het huidige doelgroepenbassin de mogelijkheden om beter aan te sluiten op de wensen van bezoekers. Hierdoor ontstaan knelpunten in zowel de capaciteit als de functionaliteit van de zwemaccommodatie. 3.1.2 Bezetting en animocijfer Het animocijfer van een zwembad geeft aan hoe vaak een inwoner van het verzorgingsgebied gemiddeld jaarlijks het zwembad bezoekt. Het laat daarmee zien in hoeverre het zwembad in staat is om het potentiële bezoek in daadwerkelijk bezoek om te zetten. Daarmee vormt het een belangrijke indicator van de verhouding tussen vraag en aanbod. Het benchmarkcijfer voor een goede verhouding tussen bezoek en zwemwater ligt op 250 bezoeken per m². Tabel: bezetting en animocijfer Duran De analyse laat zien dat het zwembad F.B. Duran intensief wordt gebruikt en dat de vraag naar zwemwater groter is dan het beschikbare aanbod. Ondanks de beperkte capaciteit voor banenzwemmen ligt de deelname aan recreatief zwemmen, banenzwemmen en zwemlessen boven de landelijke benchmark.
Tegelijkertijd is het gebruik van doelgroepactiviteiten relatief laag en beperkt de huidige inrichting van het doelgroepenbassin de mogelijkheden om het aanbod verder uit te breiden. Met 122.000 bezoekers per jaar op 510 m² zwemwater wordt de beschikbare capaciteit vrijwel volledig benut. In combinatie met de ervaren roosterdruk bevestigt dit dat sprake is van een tekort aan functioneel en flexibel inzetbaar zwemwater.
Pagina | : 8 Het hoge animocijfer wordt mede verklaard doordat een aanzienlijk deel van de bezoekers van buiten de gemeente Diemen komt. Dit hangt samen met het tekort aan zwemwater in de regio, met name in Amsterdam. De realisatie van nieuwe zwemwatercapaciteit op Zeeburgereiland kan invloed hebben op het toekomstige gebruik van Duran. Tegelijkertijd groeit de bevolking van Diemen en de omliggende regio de komende jaren verder. Per saldo wordt verwacht dat de vraag naar zwemwater in de regio hoog blijft. Op basis van het inwoneraantal van enkel de gemeente Diemen is er een theoretische zwemwaterbehoefte van 435m². Hoewel de theoretische behoefte op basis van inwonertal lager ligt, blijkt uit het huidige gebruik, de hoge bezoekersaantallen, de ervaren roosterdruk, de regionale functie van Duran en de wens om doelgroepactiviteiten uit te breiden dat de feitelijke behoefte aan functioneel zwemwater groter is dan uit de normatieve berekening volgt. 3.1.3 | Scenarioanalyse ➢ | Scenario 1 – Huidig geoptimaliseerd (510m2 badwater) Kenmerken: • | Het zwembad richt zich theoretisch primair op de inwoners van de eigen gemeente. • | Een zesbaans 25-meterbassin, met een vaste diepte van 250 centimeter over de helft van het bassin en een beweegbare bodem over de andere helft met een diepte van maximaal 200 centimeter.
• | Een doelgroepenbassin van 15 bij 10 meter, met een beweegbare bodem over het hele zwembassin en een diepte van maximaal 200 centimeter. • | Ten opzichte van de huidige situatie wordt in dit scenario met het toevoegen van een beweegbare bodem in het doelgroepenbassin een functionele verbetering doorgevoerd. ➢ | Scenario 2 – Twee functionele baden (635 m2 badwater) Kenmerken: • | Het zwembad richt zich op een groter verzorgingsgebied (eigen gemeente plus regio functie) • | Het totaal aantal m² zwemwater stijgt naar 635m² (+25%). Er wordt ingezet op vergroting van het functioneel bruikbare zwemwater door het doelgroepenbad te vergroten naar 25 meter. Hierdoor zal het zwemwateraanbod multifunctioneel te gebruiken zijn. • | Een zesbaans 25-meterbassin, met een vaste diepte van 350 centimeter over de helft van het bassin en een beweegbare bodem over de andere helft met een diepte van maximaal 200 centimeter. • | Een doelgroepenbassin van 25 meter, vier banen breed, met een beweegbare bodem over het hele zwembassin en een diepte van maximaal 200 centimeter. Ook zal er een hellingbaan worden toegevoegd voor toegankelijkheid. Het doelgroepenbassin is hierbij geschikt voor recreatief banenzwemmen en een deel van het verenigingsgebruik. Financiën: Meerkosten scenario 2 t.o.v.
scenario 1: circa + €2.500.000; • | Jaarlijkse extra exploitatielasten circa €118.000; • | Extra inkomsten dekken naar verwachting de jaarlijkse exploitatielasten. Pagina : 9 ➢ Scenario 3 – Nationale wedstrijdaccommodatie (762 m² badwater) Kenmerken: • Dit scenario bouwt voort op scenario 2 en voorziet in een uitbreiding van het wedstrijdbad van zes naar acht banen. Met scenario 3 neemt het totale oppervlak aan zwemwater toe van 510 m² naar 762 m². Dit betreft een uitbreiding van 252 m², oftewel circa 50% meer zwemwater ten opzichte van de huidige situatie. • Het wedstrijdbad wordt vergroot van 25 x 15,4 meter naar circa 25 x 20,5 meter. • Het doelgroepenbad blijft gelijk aan scenario 2. • De uitbreiding sluit aan bij de wens van zwemvereniging De Meeuwen om meer ruimte te creëren voor wedstrijdzwemmen, waterpolo, synchroonzwemmen en gelijktijdig verenigingsgebruik. • De extra breedte biedt meer flexibiliteit voor trainingen, wedstrijden en evenementen en vergroot de mogelijkheden voor het organiseren van activiteiten op een hoger competitief niveau. Financiën: Meerkosten scenario 3 t.o.v. scenario 2: circa + €2.300.000; • Jaarlijkse extra exploitatielasten circa €100.000; • Extra inkomsten ten opzichte van scenario 2 nihil.
3.1.4 Conclusie Op basis van de analyse van het huidige gebruik, de geconstateerde capaciteitsknelpunten, de verwachte bevolkingsgroei en de ontwikkelingen in Amsterdam heeft scenario 2 de voorkeur. Met een wedstrijdbad van 25 x 15,4 meter en een doelgroepenbad van 25 x 10 meter ontstaat 125 m² extra zwemwater, een uitbreiding van 25% ten opzichte van de huidige situatie. Belangrijker is dat beide baden multifunctioneel inzetbaar zijn, waardoor het beschikbare zwemwater flexibeler kan worden geprogrammeerd en beter aansluit op de uiteenlopende behoeften van gebruikers. Door het doelgroepenbad uit te breiden naar een volwaardig 25-meterbassin kunnen activiteiten beter worden gespreid over beide baden. Hierdoor ontstaat meer ruimte binnen het (avond)rooster en neemt de druk op het wedstrijdbad af. Daarnaast biedt het grotere doelgroepenbad meer mogelijkheden voor recreatief banenzwemmen, zwemlessen, doelgroepactiviteiten en een deel van het verenigingsgebruik. Scenario 3 biedt aanvullende mogelijkheden voor wedstrijdzwemmen, waterpolo, synchroonzwemmen en het gelijktijdig gebruik door meerdere verenigingsgroepen. De extra breedte zorgt voor meer flexibiliteit bij trainingen en wedstrijden en sluit aan bij de wens van zwemvereniging De Meeuwen.
Tegelijkertijd voldoet het in scenario 2 opgenomen wedstrijdbad van 25 x 15,4 meter reeds aan de eisen voor een KNZB C-accommodatie en biedt het voldoende capaciteit voor het beoogde gebruiksniveau van het nieuwe zwem- en sportcentrum. De aanvullende functionele meerwaarde van een 8-baansbad is daardoor beperkt en richt zich voornamelijk op het wedstrijd- en verenigingsgebruik. Daartegenover staan aanzienlijke meerkosten van circa € 2,3 miljoen in de investering en ongeveer € 100.000 aan extra jaarlijkse exploitatielasten. Gelet op de beperkte aanvullende maatschappelijke en sporttechnische meerwaarde in verhouding tot deze extra kosten, wordt een uitbreiding naar een 8-baans wedstrijdbad niet doelmatig geacht. Scenario 2 biedt daarmee de beste balans tussen functionaliteit, capaciteit, flexibiliteit en financiële haalbaarheid. Met twee volwaardige en multifunctioneel inzetbare baden wordt voorzien in de behoefte aan zwemlessen, doelgroepactiviteiten, verenigingssport en recreatief zwemmen, terwijl tegelijkertijd ruimte ontstaat om toekomstige groei in het gebruik op te vangen. Pagina : 10 Naast de omvang van de zwembaden zijn er ook expliciete keuzes gemaakt over de recreatieve zwemelementen voor kinderen en jeugd. Deze worden nader toegelicht in paragraaf 3.6.
3.2 Diepte van het wedstrijdbad Voor het diepe gedeelte van het wedstrijdbad zijn drie varianten verkend: 2,5 meter, 3,5 meter en 5,0 meter diepte. De verschillen tussen deze varianten zitten niet in het reguliere gebruik van het zwembad, maar vooral in de mogelijkheden voor specifieke activiteiten zoals duiksport, synchroonzwemmen en de mogelijkheid voor een duikplank. 3.2.1 Functie en maatschappelijke betekenis Het wedstrijdbad vervult primair een publieke functie voor zwemonderwijs, banenzwemmen en verenigingssport. Voor deze functies is een diepte van 2,5 meter voldoende. Extra diepte voegt vooral waarde toe voor specifieke activiteiten, zoals duiksport en plankduiken, en heeft daardoor een beperkter maatschappelijk bereik dan de basisfuncties van het zwembad. 3.2.3 Scenarioanalyse Het huidige wedstrijdbad heeft een diepte van 3,5 meter. Hierdoor zijn naast de basisfuncties ook activiteiten zoals duiksport en plankduiken mogelijk. Bij de ontwikkeling van het nieuwe wedstrijdbad is daarom onderzocht in hoeverre deze mogelijkheden behouden of uitgebreid moeten worden.
Mede op verzoek van de Onderwatersport Vereniging Diemen (circa 35 leden, waarvan 61-80% uit Diemen), die een voorkeur heeft uitgesproken voor een diepte van 5 meter, zijn drie dieptevarianten onderzocht: ➢ Scenario 1 – 2,5 meter diepte Kenmerken: • Voldoende diepte voor zwemlessen, banenzwemmen en wedstrijdzwemmen; • Voor synchroonzwemmen een vlak van 12x12 m1 met deze diepte voldoende; • Geen mogelijkheden voor duiken of duikplanken; • Duiksport en duikmogelijkheden in beperkte mate mogelijk; • Sluit aan bij gangbare normen voor wedstrijdzwemmen en algemeen gebruik; • Betekent een beperking ten opzichte van de huidige situatie, waarin een diepte van 3,5 meter beschikbaar is; • Beperkte eisen aan toezicht. ➢ Scenario 2 – 3,5 meter diepte Kenmerken: • Behoudt de huidige gebruiksmogelijkheden van het zwembad; • Meer mogelijkheden voor de duikvereniging t.o.v. 2,5 meter; • Mogelijkheid voor een lage duikplank (circa 1 meter); • Vergt van personeel duiken tot 3,5 meter en passend toezicht te houden. Financiën: • Meerkosten t.o.v. scenario 1: circa €350.000 exclusief btw; • Jaarlijkse extra eigenaarslasten circa €18.000; • Geen extra inkomsten te verwachten.
➢ Scenario 3 – 5,0 meter diepte Kenmerken: • Sluit aan bij de wens van de duikvereniging om duiksport te optimaliseren; • Mogelijkheid voor hogere duikplanken (tot minimaal 3 meter); • Geen meerwaarde voor andere gebruikersgroepen; Pagina | : 11 • | Geen relevante groei in bezoekers verwacht; • | Zware eisen aan toezicht (redden tot grotere diepte). Financiën: • | Meerkosten t.o.v. scenario 1: circa €950.000 exclusief btw; • | Jaarlijkse extra eigenaarslasten circa €49.000; • | Geen extra inkomsten te verwachten. 3.2.4 | Conclusie Op basis van de afweging tussen functionaliteit, maatschappelijke meerwaarde en kosten wordt gekozen voor een diepte van 3,5 meter. Met een diepte van 3,5 meter blijft de huidige functionaliteit van het zwembad behouden voor onder andere duiksport en plankduiken. Een diepte van 2,5 meter is voor de kernfuncties van het zwembad weliswaar voldoende, maar betekent een beperking ten opzichte van de huidige situatie. Een diepte van 5,0 meter biedt vooral meerwaarde voor een beperkte doelgroep, terwijl de investerings- en exploitatiekosten aanzienlijk toenemen. Een diepte van 3,5 meter biedt daarmee de beste balans tussen multifunctioneel gebruik, maatschappelijke meerwaarde en kosten.
3.3 | Binnensport (zaalsport) In deze paragraaf beschrijven we de functie, het huidige gebruik en de toekomstige behoefte aan binnensportaccommodaties binnen het nieuwe zwem- en sportcentrum. Daarbij vergelijken we twee varianten voor de binnensportvoorziening: • | Sportzaal: Twee zaaldelen van 29 x 24 meter (696 m² speeloppervlakte); • | Sporthal: Drie zaaldelen van 26 x 44,2 meter (1.144 m² speeloppervlakte). 3.3.1 | Functie en maatschappelijke betekenis Binnensport is een centrale voorziening binnen het nieuwe zwem- en sportcentrum. Goede binnensportaccommodaties dragen bij aan gezondheid, ontmoeting en sociale samenhang. De accommodatie vervult een functie voor: • | Bewegingsonderwijs; • | Verenigingssport; • | Vrij en ongeorganiseerd sporten; • | Maatschappelijke en incidentele niet-sportieve activiteiten. Diemen beschikt momenteel over twee sporthallen, één sportzaal en vier gymzalen. Deze accommodaties hebben elk een eigen functie binnen het netwerk van binnensportvoorzieningen. Gymzalen en sportzalen worden vooral gebruikt voor bewegingsonderwijs en trainingen. Sporthallen zijn daarnaast geschikt voor wedstrijden en voor sporten die een grotere sportvloer nodig hebben. Daarmee vervullen sporthallen een bredere en robuustere functie binnen het geheel van binnensportaccommodaties.
Tabel: Kenmerken binnensportaccommodaties Type | Toelichting | Afmeting | Wedstrijdmogelijkheden binnensport Gymzaal | 1 zaaldeel | 14 x 22 x 5,5 | Gymnastiek, turnen, vechtsport, tafeltennis Sportzaal | 2 gekoppelde | 28 x 24 x 7 | + Volleybal, basketbal, zaaldelen | badminton Sporthal | 3 of meer | 26 x 44,2 x 7 | + Handbal, hockey, korfbal, gekoppelde | zaalvoetbal zaaldelen Pagina | : 12 Overdag worden binnensportaccommodaties vooral gebruikt voor bewegingsonderwijs. Het beschikbaar stellen van voldoende ruimte hiervoor is een wettelijke taak van de gemeente. Daarnaast maken ook andere organisaties, zoals welzijns- en kinderopvangorganisaties, overdag gebruik van de accommodaties. In de avonduren maken vooral sportverenigingen gebruik van de binnensportaccommodaties, vooral tussen 17.00 en 23.00 uur. Dit gebeurt ongeveer 40 weken per jaar. In de weekenden worden met name de sporthallen ingezet voor wedstrijden. 3.3.2 | Huidig gebruik binnensportaccommodaties Onderstaande tabel geeft de structurele bezetting weer van de binnensportaccommodaties in Diemen. Daaruit blijkt dat de bezetting per accommodatie verschilt. Met name de Groene Sporthal wordt in de avonduren intensief gebruikt. De Witte Sporthal en de Duran Sportzaal kennen nog enige restcapaciteit.
Tabel: Absolute uren en bezettingsgraad binnensportaccommodaties op jaarbasis (april 2026) Overdag | Overdag | Avond | Avond Zaal | (uren) | (bezetting) | (uren) | (bezetting) Witte sporthal | 840 | 23% | 782 | 65% Groene sporthal | 1.200 | 38% | 1.005 | 84% Sportzaal Duran | 920 | 44% | 775 | 65% Gymzaal Schoolstraat | 0 | 0% | 1.562 | 68% (boven) Gymzaal Schoolstraat | 860 | 83% | 1.782 | 78% (beneden) Gymzaal Diemen Noord | 760 | 73% | 1.419 | 62% Gymzaal OBS het Atelier | Eigen | Eigen | 60 | 8%. beheer | beheer De cijfers betreffen jaargemiddelden en geven daardoor slechts een beperkt beeld van de feitelijke beschikbaarheid voor verenigingen. De vraag naar binnensportruimte concentreert zich namelijk sterk in de avonduren en tijdens het winterseizoen. Om de feitelijke druk op de accommodaties te beoordelen, is daarom ook gekeken naar de bezetting tijdens de piekweken. Op basis van de piekweekbelasting ontstaat een ander beeld dan uit de jaargemiddelden. Tijdens de drukste weken zijn de Witte en Groene Sporthal volledig bezet. Ook de Duran Sportzaal kent in deze periode een bezetting van circa 72%. Hierdoor is tijdens de voor verenigingen belangrijkste gebruiksperiode nauwelijks ruimte beschikbaar voor uitbreiding van activiteiten, nieuwe gebruikers of het opvangen van verschuivingen binnen het accommodatienetwerk.
Verschillende sportverenigingen geven aan dat uitbreiding van activiteiten of het vinden van alternatieve zaalruimte in de praktijk lastig is. Dit bevestigt het beeld dat de beschikbare capaciteit tijdens de piekmomenten beperkt is, ondanks de aanwezige restcapaciteit in de jaargemiddelden. 3.3.3 | Relevante ontwikkelingen De onderstaande ontwikkelingen zijn meegenomen in de sporthalbehoefte: • | Bevolkingsontwikkeling: De bevolking van Diemen blijft de komende decennia groeien. Rekening houdend met verschillende prognosemodellen en de bekende Pagina : 13 woningbouwcapaciteit van Diemen wordt uitgegaan van een bandbreedte van circa 36.000 tot 39.000 inwoners in 2040 en 37.000 tot 40.000 inwoners in 2050. Daarnaast worden in de directe omgeving grote woningbouwontwikkelingen gerealiseerd, waaronder Amstelvoorde en IJburg. Hierdoor neemt het aantal potentiële gebruikers van de sport- en beweegvoorzieningen in het verzorgingsgebied verder toe. • Veranderende leeftijdsopbouw: Het aantal ouderen neemt de komende decennia toe. Tegelijkertijd blijft behoefte bestaan aan sport- en beweegvoorzieningen voor kinderen, jongeren en gezinnen. Dit vraagt om een accommodatie die flexibel inzetbaar is voor uiteenlopende doelgroepen en activiteiten. • Veranderend sportgedrag: De manier waarop inwoners sporten en bewegen verandert.
Naast verenigingssport groeit het gebruik van ongeorganiseerde en commerciële sport- en beweegactiviteiten. Daarbij gaat het zowel om kleinschalige activiteiten als om commerciële sportprogramma's en clinics. • Toename maatschappelijke activiteiten en evenementen: De vraag naar tijdelijk gebruik van binnensportaccommodaties voor maatschappelijke activiteiten en evenementen neemt toe. Sportaccommodaties worden steeds vaker ingezet voor activiteiten die vanwege hun omvang niet of moeilijk kunnen worden ondergebracht in andere maatschappelijke voorzieningen. Voorbeelden hiervan zijn voorstellingen van musicalvereniging EDOG, de sinterklaasintocht en vaccinatielocaties van de GGD. • Vitale sportverenigingen: De gemeente stimuleert sportverenigingen om toekomstbestendig te blijven en zich verder te ontwikkelen. Vitale verenigingen zijn belangrijk voor sportdeelname, gezondheid en sociale samenhang. • Mogelijke ontwikkelingen vastgoedportefeuille: Voor de komende jaren zijn diverse relevante ontwikkelingen en strategische keuzes voorzien die van invloed zijn op de sportaccommodaties, waaronder een nieuwe basisschool in het Duran-gebied. Daarnaast vraagt de verouderde staat van de gymzaal aan de Schoolstraat om een heroverweging ten aanzien van renovatie, vervanging of herontwikkeling.
3.3.4 Toekomstig gebruik 3.3.4.1 Toekomstig gebruik overdag Overdag wordt de Duran Sportzaal voornamelijk gebruikt voor bewegingsonderwijs. Ieder zaaldeel kan maximaal 26 uur bewegingsonderwijs per week faciliteren. Een sportzaal (twee zaaldelen) biedt daarmee ruimte voor circa 52 uur per week, terwijl een sporthal (drie zaaldelen) ruimte biedt voor 78 uur per week. Op basis van de huidige aannames groeit de toekomstige vraag voor bewegingsonderwijs naar circa 52,5 uur per week. Hierbij is rekening gehouden met: • De groei van basisschool De Ark (20 uur per week); • De mogelijke komst van een nieuwe basisschool in Diemen-Zuid (26 uur per week); • Overloop van OBS Het Atelier (circa 6,5 uur per week). De toekomstige vraag sluit dus nagenoeg aan op de beschikbare capaciteit van een sportzaal. In het Programma van Eisen vergroten we de huidige sportzaal naar een sporthal. Hiermee zorgen we ervoor dat deze breder inzetbaar wordt en klaar is voor de toekomst. Een sporthal zou meer flexibiliteit bieden bij toekomstige groei, roosterwijzigingen en overig gebruik overdag. Overigens is overdag ook ruimte beschikbaar in de Witte en Groene Sporthal. Deze accommodaties hebben echter een minder gunstige ligging ten opzichte van de scholen uit Diemen-Zuid en Holland Park.
Pagina | : 14 3.3.4.2 Toekomstig gebruik avond In de huidige situatie wordt in de avonduren circa 2.562 uur gebruikgemaakt van de drie grote binnensportaccommodaties: de Witte Sporthal, de Groene Sporthal en de Duran Sportzaal. Op basis van de verwachte bevolkingsgroei kan dit oplopen naar: Tabel: Toekomstig gebruik avonduren 2050, drie grotere sportzalen gecombineerd Scenario | Uren avondgebruik | Gemiddelde bezetting Huidig gebruik (2026) | 2.562 uur | 71% Lage groeivariant (+11%) | 2.846 uur | 79% Hoge groeivariant (+20%) | 3.077 uur | 85% De gemiddelde bezetting van de drie grotere accommodaties stijgt daarmee richting circa 85% in de hoge groeivariant. Daarbij geldt dat de bestaande sporthallen tijdens de piekweken al volledig bezet zijn. De toekomstige groei komt daardoor boven op een situatie waarin de capaciteit tijdens de meest gevraagde momenten al vrijwel volledig wordt benut. Dit bevestigt de noodzaak voor een sporthal. Vanuit de terinzage ligging komt de wens vanuit de verenigingen naar voren om de sporthal voor flexibiliteit extra te verbreden naar 48 x 28 meter of 48 x 30 meter. Een vergroting naar 48 × 28 meter leidt naar verwachting tot circa € 1,5 miljoen aan extra kosten en tot een extra complexiteit in de inpassing en het ontwerp.
Gelet op de beperkte aanvullende maatschappelijke en sporttechnische meerwaarde in verhouding tot deze extra kosten, wordt een uitbreiding niet doelmatig geacht. In het PvE wordt daarom vastgehouden aan een 44,2 x 26 m maatvoering. 3.3.5 | Financiën Scenario | Investering | Jaarlasten | Opbrengsten Sporthal | €2.700.000 | €170.000 | + €20.000 - €60.000 exclusief btw. De weergegeven bedragen tonen het aanvullende financiële effect van een sporthal ten opzichte van een sportzaal en komen bovenop de bedragen die voor een sportzaal gelden. Opbrengsten Een sporthal biedt financieel meer potentie dan een sportzaal. De grotere capaciteit maakt het mogelijk om meer verenigingen te faciliteren en bestaande gebruikers ruimte te bieden voor uitbreiding. Daarnaast is een sporthal geschikt voor wedstrijden, competities, toernooien en evenementen, waardoor de bezetting en daarmee ook de opbrengsten kunnen toenemen. 3.3.6 | Conclusie Op basis van maatschappelijke meerwaarde, multifunctionaliteit, flexibiliteit en toekomstwaarde heeft een sporthal de voorkeur boven een sportzaal. Deze voorkeur is vooral gebaseerd op vier overwegingen: • | Een sporthal biedt meer mogelijkheden voor multifunctioneel gebruik. Door de grotere ruimte en flexibiliteit kunnen trainingen, wedstrijden, bewegingsonderwijs, maatschappelijke activiteiten en evenementen gelijktijdig plaatsvinden.
Daarnaast trekt een sporthal meer sporters, vrijwilligers, ouders en bezoekers naar één locatie. Hierdoor ontstaat meer ontmoeting, meer levendigheid en een sterkere sociale functie binnen het zwem- en sportcentrum. • | Een sporthal biedt meer ruimte om toekomstige groei en piekdruk op te vangen. De vraag naar binnensport concentreert zich vooral in de avonduren en tijdens het Pagina : 15 winterseizoen. Juist op deze momenten ervaren verenigingen beperkte uitbreidingsmogelijkheden en blijft sport daardoor minder toegankelijk. Daarnaast blijft Diemen groeien en vinden binnen het verzorgingsgebied omvangrijke woningbouwontwikkelingen plaats. Een sporthal biedt meer mogelijkheden om toekomstige groei, nieuwe doelgroepen en veranderende sportbehoeften op te vangen. • Een sporthal biedt meer flexibiliteit binnen het accommodatienetwerk Een sporthal maakt het accommodatienetwerk minder kwetsbaar. Trainingen en wedstrijden kunnen eenvoudiger tussen locaties worden verschoven en de gemeente houdt meer ruimte voor toekomstige keuzes binnen de vastgoedportefeuille. Wanneer op termijn een gymzaal of andere binnensportaccommodatie wordt gerenoveerd, herontwikkeld, samengevoegd of mogelijk vervalt, kunnen activiteiten eenvoudiger worden opgevangen.
• Een sporthal biedt meer waarde gedurende de levensduur van het gebouw Het nieuwe zwem- en sportcentrum wordt ontwikkeld voor meerdere decennia. Een sportzaal kan voorzien in de minimale ruimtebehoefte, maar biedt beperkt ruimte voor groei, piekbelasting, multifunctioneel gebruik en toekomstige ontwikkelingen. Uitbreiding op een later moment is complex en kostbaar. Een sporthal biedt gedurende de levensduur van het gebouw meer gebruiksmogelijkheden en flexibiliteit en levert daardoor langdurig maatschappelijke meerwaarde op. Hierbij geldt wel de randvoorwaarde dat de gemeente actief stuurt op passende programmering en benutting van de extra capaciteit. Dit kan mede door het vergroten van de recreatiemogelijkheden (zie 3.5). 3.4 Permanente opstelling turnen Voor het nieuwe zwem- en sportcentrum is onderzocht of een permanente turnopstelling moet worden opgenomen in het PvE. Hiervoor is circa 200 m² extra zaalruimte nodig, inclusief een landingskuil en een vaste turnvloer van 12 x 12 meter. Deze voorziening vraagt daarnaast om specifieke bouwkundige randvoorwaarden, zoals extra vrije hoogte en een verdiept vloerontwerp. 3.4.1 Functie en maatschappelijke betekenis Een permanente turnopstelling biedt voordelen voor de turnsport doordat toestellen niet voor iedere training hoeven te worden opgebouwd en afgebroken.
Daarnaast kunnen specifieke voorzieningen, zoals een landingskuil, worden toegepast. Dergelijke voorzieningen zijn met name relevant voor wedstrijdturners en voor sporters die trainen op een hoger technisch niveau. Mede daarom heeft de Diemer Gymnastiek Vereniging verzocht om een permanente turnopstelling met landingskuil op te nemen in het nieuwe zwem- en sportcentrum. De vereniging geeft aan dat de huidige gymzalen hiervoor onvoldoende mogelijkheden bieden. 3.4.2 Ruimtelijke en functionele inpasbaarheid De permanente turnopstelling is ruimtelijk lastig inpasbaar binnen de gekozen gestapelde bouw. De benodigde landingskuil en afwijkende vloerconstructie maken een vlakke en uniforme sportvloer op de verdieping niet mogelijk en leiden tot extra constructieve eisen. Dit past niet binnen het uitgangspunt van compact bouwen en flexibel ruimtegebruik. 3.4.3 Bezoek en gebruik De Diemer Gymnastiek Vereniging telt circa 175 leden, waarvan het merendeel kinderen. Het grootste deel van de leden (circa 81–100%) is afkomstig uit Diemen. De vereniging maakt momenteel voornamelijk gebruik van de gymzalen in de Schoolstraat. Pagina : 16 3.4.4 Financiën Investering • De meerkosten voor het realiseren van een permanente turnopstelling worden geraamd op €1.200.000 exclusief btw. • Deze kosten zijn gebaseerd op een situatie waarbij de sporthal op de begane grond wordt gerealiseerd.
• Bij gestapelde bouw is een permanente turnopstelling niet mogelijk. • De extra eigenaarslasten worden geschat op €75.000 per jaar. Opbrengsten Naar verwachting leidt een permanente opstelling niet tot extra inkomsten. 3.4.5 Conclusie We nemen de permanente turnopstelling niet op in het Programma van Eisen. Een permanente turnopstelling biedt duidelijke voordelen voor de turnsport, maar legt circa 200m² langdurig vast voor één specifieke functie en beperkt daarmee de mogelijkheden voor gedeeld en multifunctioneel gebruik. Daarnaast is de voorziening bouwkundig niet inpasbaar binnen de gekozen opzet (gestapelde bouw) en vraagt zij om een substantiële extra investering. Turnen blijft onderdeel van het sportaanbod. De binnensportaccommodaties blijven geschikt voor reguliere turn- en gymnastiekactiviteiten met verplaatsbare toestellen. 3.5 Horeca Bij de ontwikkeling van het nieuwe zwem- en sportcentrum is onderzocht op welke wijze horeca onderdeel moet uitmaken van het PvE. Hierbij zijn drie varianten vergeleken: • Sportondersteunende horeca; • Zelfstandige horeca als integraal onderdeel van het zwem- en sportcentrum; • Volledig zelfstandige horeca.
3.5.1 Functie en maatschappelijke betekenis De horecafunctie binnen het huidige zwem- en sportcentrum vervult een belangrijke rol in het versterken van de verblijfskwaliteit, ontmoeting en sociale cohesie binnen het centrum en heel Diemen Zuid. Horeca bij sportvoorzieningen draagt bij aan: • Het verlengen van de verblijfsduur van bezoekers; • Het bieden van een plek voor sporters, ouders en bezoekers vóór en na activiteiten; • Het ondersteunen van verenigingsleven en informeel gebruik; • Het versterken van het sportcentrum als maatschappelijke ontmoetingsplek. De bestaande horecavoorziening (Wapen van Diemen) heeft zich ontwikkeld tot een laagdrempelige ontmoetingsplek voor sporters, omwonenden en verenigingen, en heeft daarmee een bredere functie dan uitsluitend sportondersteunende horeca. Gezien het beperkte horeca-aanbod in Diemen-Zuid draagt deze functie ook bij aan de leefbaarheid en levendigheid van het gebied. 3.5.2 Scenarioanalyse horeca Omdat horeca zowel een ondersteunende functie voor sporters kan hebben als een bredere ontmoetingsfunctie voor het gebied, is verkend welke vorm het beste past bij het nieuwe zwem- en sportcentrum. Pagina | : 17 ➢ | Scenario 1 – sportondersteunende horeca In dit scenario wordt horeca uitsluitend ingericht als ondersteunende voorziening voor gebruikers van het zwem- en sportcentrum, zonder zelfstandige functie.
Kenmerken: • | Geen eigen entree; • | Beperkte omvang en openingstijden; • | Gericht op sporters (kantinefunctie); • | Programma: circa 150 m² en ± 60 zitplaatsen. ➢ | Scenario 2 – Zelfstandige horeca als integraal onderdeel In dit scenario wordt horeca gerealiseerd als volwaardige functie binnen het zwem- en sportcentrum, met een zelfstandige uitstraling en gebruiksmogelijkheid, maar ruimtelijk geïntegreerd in het centrum. Kenmerken: • | Eigen entree en zichtbaarheid vanaf de openbare ruimte; • | Huidige omvang en eigen openingstijden; • | Combinatie van sportgerelateerde en zelfstandige exploitatie; • | Programma: circa 320 m² en ±150 zitplaatsen. ➢ | Scenario 3 – Volledig zelfstandige horeca (los van sport) In dit scenario wordt horeca ontwikkeld als autonome horecavestiging met beperkte relatie tot het zwem- en sportcentrum. Kenmerken: • | Sterke zelfstandige positionering; • | Mogelijk afwijkende openingstijden en doelgroep; • | Minder directe relatie met sportgebruik. • | Programma: circa 320 m² en ±150 zitplaatsen. 3.5.3 | Conclusie Op basis van maatschappelijke meerwaarde, ontmoeting, gebiedsfunctie en ruimtelijke inpasbaarheid wordt gekozen voor een zelfstandige horecafunctie als integraal onderdeel van het zwem- en sportcentrum (scenario 2).
Een sportondersteunende horecavoorziening sluit functioneel goed aan op het sportgebruik, maar draagt beperkt bij aan ontmoeting, verblijfskwaliteit en de levendigheid van Diemen- Zuid. Een volledig zelfstandige horecavestiging biedt meer commerciële mogelijkheden, maar heeft minder relatie met het zwem- en sportcentrum en sluit daardoor minder goed aan bij de publieke functie van de accommodatie. Een zelfstandige horecafunctie als integraal onderdeel van het centrum biedt de beste balans tussen beide varianten. Deze voorziening ondersteunt het verenigingsleven, verlengt de verblijfsduur van bezoekers en versterkt de functie van het zwem- en sportcentrum als plek voor sport, ontmoeting en verblijf. Daarnaast vormt zij een passende aanvulling op het beperkte horeca-aanbod in Diemen-Zuid. In het Programma van Eisen wordt dit vertaald naar: • | Een casco horecaruimte van circa 320 m² op begane grond; • | Minimaal 150 zitplaatsen; • | Een zelfstandige entree en zichtbare ligging; • | Mogelijkheid tot onafhankelijk gebruik van het zwem- en sportcentrum; • | Zicht op de sportactiviteiten; • | Ruimte voor een terras. Pagina : 18 3.6 Vergroten Recreatiemogelijkheden In deze paragraaf kijken we naar de rol die recreatieve voorzieningen kunnen spelen binnen het nieuwe zwem- en sportcentrum.
Daarbij onderzoeken we of de basisvoorzieningen voldoende zijn of dat een extra recreatieve toevoeging voor kinderen, jongeren en gezinnen meerwaarde biedt. Hiervoor zijn twee mogelijkheden uitgewerkt: • Basisvoorziening zonder extra recreatieve voorzieningen; • Basisvoorziening met een gerichte recreatieve impuls. 3.6.1 Functie en maatschappelijke betekenis De manier waarop inwoners sporten en bewegen verandert. Sport vindt steeds vaker plaats buiten verenigingsverband en inwoners maken meer gebruik van flexibele, informele en laagdrempelige sport- en beweegmogelijkheden. Hierdoor neemt de behoefte toe aan voorzieningen die ruimte bieden voor recreatie, vrij bewegen en ontmoeting naast het traditionele aanbod van verenigingssport, zwemonderwijs en bewegingsonderwijs. Juist op jonge leeftijd ontwikkelen kinderen hun motorische basisvaardigheden, plezier in bewegen en vertrouwen in het water. Een aantrekkelijk en laagdrempelig aanbod draagt bij aan zwemvaardigheid, een brede motorische ontwikkeling en vormt een belangrijke basis voor blijvende sport- en beweegdeelname op latere leeftijd. Vooral oudere kinderen en jongeren geven aan dat er weinig aanbod voor hen is. Zo houden we informeel bewegen en zwemmen langer leuk. Deze ontwikkeling komt ook naar voren uit de participatie rond de nieuwe Duran.
Er is behoefte aan meer recreatieve mogelijkheden voor kinderen, jongeren en gezinnen, zoals een glijbaan, tijdelijke speel- en hinderniselementen en recreatieve activiteiten voor oudere jeugd. Tegelijkertijd geven deelnemers aan dat het nieuwe zwembad in de basis een functioneel zwembad moet blijven en geen grootschalig recreatiebad hoeft te worden. Ook voor de sporthal zien we kansen om recreatieve elementen toe te voegen. Deze moeten geschikt zijn voor allerlei doelgroepen en mogen niet ten koste gaan van de multifunctionaliteit. Recreatieve voorzieningen kunnen daarmee bijdragen aan een groter doelgroepbereik en een aantrekkelijker aanbod voor kinderen, jongeren en gezinnen. 3.6.2 Recreatieve mogelijkheden ➢ Scenario 1 – Basisvoorziening In dit scenario wordt het zwem- en sportcentrum ingericht voor de kernfuncties zwemonderwijs, banenzwemmen, verenigingssport, bewegingsonderwijs en doelgroepenactiviteiten. Er worden geen aanvullende recreatieve voorzieningen gerealiseerd. Kenmerken: • Geen aanvullende investering; • Maximale inzetbaarheid voor zwemlessen, onderwijs en verenigingssport; • Beperkte recreatieve aantrekkingskracht voor kinderen en jongeren; • Sluit niet aan bij de wens voor meer recreatieve elementen.
➢ Scenario 2 – Basisvoorziening met recreatieve impuls In dit scenario worden aanvullende voorzieningen opgenomen die relatief beperkt ruimte vragen, multifunctioneel inzetbaar zijn en aansluiten bij de behoefte van verschillende doelgroepen. Pagina : 19 3.6.3 Zwemrecreatie Het recreatieve zwemaanbod wordt gericht vormgegeven en sluit aan bij de behoefte aan laagdrempelig gebruik, met name voor gezinnen en kinderen. Daarbij wordt bewust gekozen voor kleinschalige en functionele voorzieningen: • Een brede familieglijbaan; • Tijdelijke speeltoestellen voor kinderen; • Een ninja-hindernisbaan over het bad; • Mogelijkheden voor activiteiten zoals discozwemmen. Veelzijdig bewegen (Athletic Skills Model) Daarnaast wordt de sporthal ingericht volgens de principes van het Athletic Skills Model (ASM). ASM richt zich op het ontwikkelen van brede motorische vaardigheden door verschillende beweegvormen centraal te stellen, zoals klimmen, klauteren, balanceren, springen, rollen, gooien en vangen. De reguliere sportbelijning en functionaliteit van de sporthal blijven volledig behouden. Aanvullend worden interactieve ASM-elementen toegevoegd aan de wanden en inrichting van de sporthal. Denk hierbij aan interactieve targets, beweeg- en reactiespellen, klim- en klauterelementen en andere speelse toepassingen die uitnodigen tot veelzijdig bewegen.
Ook in en rondom het doelgroepenbad worden ASM-principes toegepast. Hierbij wordt gedacht aan interactieve speelelementen, beweegopdrachten en reactiespellen die kinderen uitdagen om spelenderwijs motorische vaardigheden te ontwikkelen en vertrouwd te raken met bewegen in het water. De ASM-inrichting kan worden ingezet voor verschillende leeftijdsgroepen. Voor kinderen en jongeren ligt de nadruk op motorische ontwikkeling, plezier in bewegen en veelzijdig sporten. Voor volwassenen en ouderen biedt de inrichting extra mogelijkheden voor coördinatie-, balans- en beweegprogramma’s, bijvoorbeeld als onderdeel van gezondheids- of valpreventieactiviteiten. Daarnaast kunnen de voorzieningen worden gebruikt voor bewegingsonderwijs, verenigingssport, naschoolse activiteiten, vrij gebruik en welzijnsprogramma’s. Figuur: ASM-hal ter inspiratie en is indicatief. In de nieuwe situatie voegen we ASM-elementen toe aan de reguliere belijning. Zo is de hal geschikt voor allerlei soorten gebruik. De uitwerking vindt plaats in een volgende fase.
Pagina : 20 3.6.4 Financiën Investering De kosten van de recreatieve impuls zijn afhankelijk van de definitieve uitwerking. Vooralsnog wordt uitgegaan van een aanvullende investering van circa €1,7 miljoen exclusief btw. Onderdeel van deze investering zijn onder andere: • Recreatieve zwemelementen, zoals een familieglijbaan en een ninja-hindernisbaan; • ASM-inrichting sporthal; • ASM-inrichting doelgroepenbad; • Overige recreatieve voorzieningen en technische aanpassingen. De exacte invulling en de daarbij behorende investeringen worden in een vervolgfase nader uitgewerkt. De extra jaarlasten worden geschat op €115.000. Opbrengsten De recreatieve voorzieningen zullen naar verwachting leiden tot extra bezoekers en aanvullende inkomsten uit recreatief gebruik. Vooralsnog wordt uitgegaan van recreatieve programmering in weekenden, vakanties en tijdens speciale activiteiten. De extra inkomsten worden indicatief geraamd op circa €10.000 tot €30.000 per jaar. Daar staan extra personeels- en toezicht kosten tegenover. 3.6.5 Conclusie Op basis van de maatschappelijke meerwaarde, de uitkomsten van de participatie en de ambitie om een toekomstbestendig zwem- en sportcentrum te realiseren, wordt gekozen voor scenario 2: een basisvoorziening met een gerichte recreatieve impuls.
Deze variant sluit aan bij de geuite behoefte aan meer recreatieve mogelijkheden voor kinderen, jongeren en gezinnen, zonder dat wordt gekozen voor een grootschalig recreatiebad. Tegelijkertijd wordt invulling gegeven aan de wens voor multifunctionele en toekomstbestendige sportvoorzieningen. De combinatie van kleinschalige zwemrecreatie en een ASM-inrichting van de sporthal en het doelgroepenbad draagt bij aan zwemvaardigheid, motorische ontwikkeling en een leven lang sporten en bewegen. Daarnaast zorgt deze inrichting voor een grotere aantrekkingskracht van het sportcentrum, een bredere inzetbaarheid van de accommodatie en meer mogelijkheden voor flexibel gebruik door verschillende doelgroepen. 3.7 Schietbaan In deze paragraaf beschrijven we of een schietbaan onderdeel moet uitmaken van het nieuwe zwem- en sportcentrum. In de kelder van het huidige Duran sportcentrum bevindt zich een schietbaan die wordt gebruikt door schietsportvereniging SSV De Vrijheid. Omdat het huidige sportcentrum wordt gesloopt, is onderzocht of deze functie moet worden teruggebracht in de nieuwe situatie. Hierbij zijn drie scenario’s beschouwd: • Opname van de schietbaan in het nieuwe sportcentrum; • Verplaatsing van de schietbaan naar een andere locatie binnen de gemeente; • Het niet faciliteren van een schietbaan binnen de gemeente Diemen.
Pagina : 21 3.7.1 Functie en maatschappelijke betekenis Schietsportvereniging SSV De Vrijheid is al jaren gevestigd in het sportcentrum en vervult een rol binnen het lokale verenigingsleven. De vereniging biedt haar leden een plek voor sport, ontmoeting en sociale verbinding. Schietsport is bovendien een activiteit die ook op hogere leeftijd beoefend kan worden en daarmee toegankelijk blijft voor een brede leeftijdsgroep. De vereniging telt circa 110 leden. Ongeveer 23% van de leden woont in Diemen en circa 47% komt uit Amsterdam. Daarnaast geeft de vereniging aan een wachtlijst van ongeveer 30 personen te hebben. De huidige schietbaan wordt gemiddeld circa 17 uur per week gebruikt. Uit gesprekken met de vereniging blijkt dat zij tevreden is met de huidige locatie. De ligging in de kelder wordt als prettig ervaren vanwege de aanwezige voorzieningen en de geschiktheid voor de schietsport. De vereniging heeft de wens uitgesproken om ook in de toekomst binnen Diemen actief te blijven en ziet bij voorkeur een schietvoorziening terug op of nabij de huidige locatie. Uit een inventarisatie blijkt dat in de regio meerdere schietsportverenigingen aanwezig zijn, onder andere in Amsterdam, Weesp, Halfweg en Aalsmeerderbrug. Daarmee is sprake van een regionaal aanbod van schietsportvoorzieningen.
Tegelijkertijd verschillen deze voorzieningen in capaciteit, beschikbaarheid en gebruiksmogelijkheden, waardoor zij niet altijd één-op-één aansluiten op de behoeften van SSV De Vrijheid. Uitwijken naar een andere locatie is daarmee niet vanzelfsprekend, maar vormt wel een mogelijke oplossingsrichting. 3.7.2 Milieukundige randvoorwaarden Voor het realiseren van een (nieuwe of verplaatste) schietvoorziening is beoordeeld welke milieueffecten deze functie met zich meebrengt. Het belangrijkste milieuaspect daarbij is geluid, aangezien schietactiviteiten een relatief hoge en specifieke geluidsemissie veroorzaken. Bij de beoordeling is aangesloten bij de VNG-handreiking Activiteiten en milieuzonering (2024), waarin maatwerk centraal staat en waarbij een akoestisch onderzoek in beginsel nodig kan zijn om de geluidbelasting en mogelijke maatregelen te bepalen. In de basis moet er dan wel een geschikte locatie voorhanden zijn. Als eerste stap is daarom gekeken naar de indicatieve richtafstand uit de VNG-handreiking Bedrijven en milieuzonering (2009). Voor binnen-schietinrichtingen geldt daarin een richtafstand van circa 200 meter tot geluidsgevoelige functies. Deze afstand is gebruikt als eerste toets om mogelijke knelpunten te signaleren. Mede op basis van deze gegevens is een locatiestudie uitgevoerd.
3.7.3 Scenarioanalyse schietbaan Voor de toekomstige situatie zijn drie scenario’s verkend. ➢ Scenario 1 – Opname in het nieuwe sportcentrum In dit scenario wordt de schietbaan opnieuw gerealiseerd als onderdeel van het nieuwe zwem- en sportcentrum. Hiervoor wordt binnen het project circa 300 m² extra vloeroppervlak toegevoegd, inclusief de benodigde nevenruimten en een eigen ontsluiting. Hierdoor kan de schietsportvoorziening binnen het sportcentrum behouden blijven, maar neemt het ruimtebeslag van het gebouw toe. Kenmerken: • Schietvoorziening blijft behouden binnen het sportcentrum. • Extra ruimtebeslag binnen het project. • Monofunctionele voorziening voor een relatief beperkte doelgroep. Pagina : 22 • Ruimte kan niet of beperkt worden ingezet voor andere sport- en beweegactiviteiten. • Complexe inpassing vanwege geluidseisen en milieukundige randvoorwaarden. • Specifieke maatregelen nodig op het gebied van geluid en ruimtelijke inpassing. • Beperkt realiseerbaar binnen de compacte opzet van het nieuwe zwem- en sportcentrum en de omliggende woningbouw. Financiën: • Investering: circa €1,3 miljoen. • Structurele eigenaarslasten: circa €84.000 per jaar. • Huuropbrengst: circa €10.000 per jaar, gebaseerd op de huidige huuropbrengst.
➢ Scenario 2 – Realisatie op een andere locatie binnen Diemen In dit scenario wordt de schietbaan gerealiseerd op een andere locatie binnen de gemeente, buiten de ontwikkeling van het zwem- en sportcentrum. Dit valt daarmee buiten de scope van het huidige project. Kenmerken: • Realisatie van een schietbaan op een andere locatie binnen Diemen; • Geen onderdeel van de ontwikkeling van het nieuwe zwem- en sportcentrum; • Uit de locatiestudie blijkt dat alternatieve locaties binnen de gemeente geen reëel perspectief bieden; • Daarbij spelen meerdere factoren een rol, waaronder de benodigde afstand tot woningen en andere geluidsgevoelige functies; • Ook beperkingen door ondergrondse infrastructuur en strijdigheid met geldende beleidskaders voor werklocaties en het buitengebied spelen hierbij een rol; • Verplaatsing van de schietbaan binnen Diemen is daarmee op dit moment niet haalbaar. Financiën: • Investering: circa €950.000 (exclusief locatiekosten); • Structurele eigenaarslasten: circa €55.000 tot €65.000 per jaar; • Huuropbrengst: circa €10.000 per jaar; • Er is sprake van een structureel tekort, doordat de huuropbrengsten de kosten niet dekken. ➢ Scenario 3 – Op zoek naar alternatieve mogelijkheden In dit scenario wordt geen schietbaan opgenomen in het Programma van Eisen en wordt geen nieuwe gemeentelijke voorziening gerealiseerd.