Raadsmededeling Ontwerp omgevingsvisie 23-10-2025

RAADSMEDEDELING Onderwerp Nummer Team

ontwerp omgevingsvisie 2025-848 DEV-RE-RO

Portefeuillehouder Datum

Wethouder Wijnhoud, 21-10-2025

Inleiding Op 9 juli 2025 besloot de raad over het Koersdocument Omgevingsvisie. Daarmee gaf de raad kaders waarbinnen een (ontwerp) omgevingsvisie kan worden uitgewerkt. Tijdens de behandeling van het koersdocument zijn er enkele aandachtspunten voor uitwerking meegegeven in de vorm van moties en amendementen. Nu ontvangt de raad van het college de ontwerp omgevingsvisie om vrij te geven voor zienswijzen. In deze raadsmededeling gaan we in op hoe de toezeggingen en moties zijn verwerkt daarin. Kader Omgevingswet Uitgangspunten en scope opstellen omgevingsvisie d.d. 22 januari 2025 Koersdocument Omgevingsvisie d.d. 9 juli 2025 Motie Deventer zonder beperkingen in het fysieke domein d.d. 9 juli 2025 Motie Deventer toont meer ambitie voor gezondheid en zorg d.d. 9 juli 2025 Motie Wonen boven/achter winkels d.d. 9 juli 2025 Kern van de boodschap Aan de meeste toezeggingen en moties heeft het college in de ontwerp omgevingsvisie kunnen voldoen. Enkele onderwerpen vragen nadere uitwerking in omgevingsprogramma’s en enkele worden verder uitgewerkt ten behoeve van de definitieve omgevingsvisie (najaar 2026).

Nadere toelichting Motie Deventer zonder beperkingen in het fysieke domein De raad draagt het college van B&W op: • In de verdere uitwerking van de omgevingsvisie nadrukkelijker uit te werken op welke wijze we een toegankelijke gemeente behouden voor individuen met en zonder zichtbare beperking; • Dat hierbij nadrukkelijk in wordt gegaan op hoe de balans wordt gevonden in het fysieke domein voor enerzijds een toegankelijke gemeente en anderzijds onze ambities voor meer bewegen en minder auto; • Hierbij te kijken naar meetbare aspecten waar toekomstige ontwikkelingen aan kunnen worden getoetst; • Waar mogelijk daarvoor in gesprek te gaan met de raad, inwoners en belangenverenigingen. • De raad te informeren over de voortgang in Q4 2025. Beantwoording: We streven naar een gastvrije en leefbare binnenstad die autoluw is, en de balans houdt tussen: • het verbeteren van de leefomgeving; • gerechtvaardigd belang van autogebruik • veranderende mobiliteitsbehoeftes in sommige levensfasen en bij fysieke beperkingen. De inrichting van de stedelijke buitenruimte sluit naadloos aan op het STOMP-principe wat betekent dat we nog meer prioriteit geven aan ‘Stappen', ‘Trappen’, ‘Openbaar vervoer’ en ‘Mobility as a Service’ (bijvoorbeeld deelmobiliteit) ten opzichte van de

‘Personenauto’. Daarbij ligt de nadruk niet op het uitsluiten van autoverkeer, maar op het ordenend inzetten van ruimte: het juiste vervoermiddel op de juiste plek. De samenleving verandert, en zo ook de manier waarop er naar mobiliteit wordt gekeken. Vanuit deze blik evenals een kostenperspectief verschuift de nadruk van bezit van een voertuig naar het gebruikmaken van een voertuig (Mobility as a Service). Als gemeente faciliteren we deze wenselijke ontwikkeling door onder andere plaatsen te reserveren voor deelauto’s in onze wijken en dorpen en ons hard te maken voor een kwalitatief deeltweewieleraanbod. We streven naar een samenleving waarin iedereen mee kan doen ongeacht of beperking. We streven naar toegankelijke voorzieningen en openbare ruimte voor al onze inwoners. Dat doen we door de voorzieningen te toetsen door onze belangenverenigingen zoals stichting Fooruit. Recente voorbeelden hiervan zijn de sporthal Marke. Hierdoor blijven onze voorzieningen toegankelijk. In samenwerking met (zorg)partners en belangenverenigingen wordt ook de openbare ruimte getoetst. Een recent voorbeeld hiervan is het dementievriendelijke voetpad in Colmschate Zuid van Huize Salland naar de Flora.

Motie Deventer toont meer ambitie voor gezondheid en zorg De raad draagt het college van B&W op: • In Q1 2026 via een consulterende sessie met (commerciële) zorgpartners en de gemeenteraad op te halen op welke wijze we in Deventer gezondheid en zorg op kunnen nemen als concrete ambitie in onze omgevingsvisie; • Daarbij niet alleen te kijken naar partners in het sociale domein, maar nadrukkelijk daarvoor ook zorgpartijen uit te nodigen zoals langdurige zorg, huisartsen, medisch specialistische zorg; • Met deze partijen ten minste te bekijken wat nodig is in het fysieke domein om zorg ook in de toekomst toegankelijk te houden voor de inwoners van onze gemeente; • De uitkomsten van deze consulterende sessie en de wijze waarop de concrete ambitie wordt vertaald in de omgevingsvisie in een raadsmededeling naar de raad te sturen ruim voordat de raad de Omgevingsvisie ter besluitvorming voorgelegd krijgt. Op deze motie komen we in Q1 2026 terug Motie Wonen boven/achter winkels De raad vindt het volgende: • ‘Wonen boven en achter winkels’ een belangrijke bijdrage kan leveren aan zowel de bestrijding van de woningnood als de leefbaarheid en levendigheid van de binnenstad. • In het Koersdocument dit onderwerp niet nadrukkelijk is opgenomen. • Het onderwerp beleidsmatig nog steviger moet worden uitgewerkt en verankerd om met name wonen achter winkels ook nadrukkelijk mogelijk te maken.

Beantwoording In de ontwerp omgevingsvisie is opgenomen: De laatste jaren worden er door transformatie en wonen-boven-winkels steeds meer appartementen en veel (met name particuliere) huurwoningen toegevoegd. Over de uitwerking en inbedding daarvan wordt de raad geïnformeerd middels omgevingsprogramma’s. Toezeggingen ten tijde van behandeling van het Koersdocument Omgevingsvisie (26 juni 2025) In de Ontwerp Omgevingsvisie wordt de vraag verder uitgewerkt: Gezien de vergrijzing, hoe blijven we langer gezond thuis wonen?

Beantwoording: In de ontwerp omgevingsvisie is onder andere opgenomen: • Daarnaast zorgen we voor voldoende en toegankelijke zorg, zodat mensen langer thuis kunnen blijven wonen. Een passende woning en woonomgeving met ruimte voor ontmoeting en mogelijkheden voor (pré-)mantelzorg zijn essentieel. • Een belangrijk uitgangspunt van de Woonvisie is de ‘ongedeelde en inclusieve samenleving’. Dit betekent een gemengde bevolkingssamenstelling naar leeftijd en sociaaleconomische status op wijk- en dorpsniveau. We streven naar een samenleving waarin iedereen naar eigen vermogen mee kan doen en elkaar kan ontmoeten. Een gevarieerd woningaanbod maakt het mogelijk om binnen de eigen wijk of dorp een wooncarrière op te bouwen. • We streven naar een dekkend en nabij voorzieningenniveau die meegroeit met de groei van de gemeente. • Hierdoor zorgen we dat er voldoende voorzieningen zijn en dat ze in de omgeving van (kwetsbare) inwoners zijn. Door ontmoeten, bewegen, recreëren te faciliteren in de nabijheid van inwoners helpt dat om langer thuis te wonen.

In de Ontwerp Omgevingsvisie wordt de vraag verder uitgewerkt: Hoe blijven we bereikbaar voor mensen met zichtbare en onzichtbare beperkingen? Beantwoording: In de ontwerp omgevingsvisie is onder andere opgenomen: We streven naar een gastvrije en leefbare binnenstad die autoluw is, en de balans houdt tussen: • het verbeteren van de leefomgeving; • gerechtvaardigd belang van autogebruik • veranderende mobiliteitsbehoeftes in sommige levensfasen en bij fysieke beperkingen. De inrichting van de stedelijke buitenruimte sluit naadloos aan op het STOMP-principe wat betekent dat we nog meer prioriteit geven aan ‘Stappen', ‘Trappen’, ‘Openbaar vervoer’ en ‘Mobility as a Service’ (bijvoorbeeld deelmobiliteit) ten opzichte van de ‘Personenauto’. Daarbij ligt de nadruk niet op het uitsluiten van autoverkeer, maar op het ordenend inzetten van ruimte: het juiste vervoermiddel op de juiste plek. In de verdere uitwerking in de Ontwerp Omgevingsvisie wordt de term duurzaam verder uitgewerkt. Onder duurzaam wordt ook verstaan: een toegankelijke en toekomstbestendige leefomgeving Beantwoording: In de ontwerp omgevingsvisie is onder andere opgenomen: • Deventer is circulair in de manier waarop we onze leefomgeving inrichten, (ver) bouwen en leven. • We richten de woongebieden zo in dat er meer menging ontstaat tussen de verschillende doelgroepen.

Dit komt tot uiting in woningtypen, voorzieningen en de inrichting van de openbare ruimte, met voldoende plekken om elkaar te ontmoeten en te bewegen in een groene omgeving. Ontmoeting vormt de basis voor een prettige samenleving: het brengt mensen samen en stimuleert wederzijdse hulp, bijvoorbeeld tussen jong en oud. • Woonbuurten en de openbare ruimte zijn schoon, veilig, toegankelijk, uitnodigend en goed onderhouden. Zo voelen mensen zich verbonden en gestimuleerd om mee te doen, te bewegen, te ontspannen en elkaar te ontmoeten. De inrichting van de woonomgeving is ook van invloed op de herkenbaarheid en identiteit van buurten. Daarom zoeken we actief naar wat bewoners en generaties verbindt om de binding van bewoners met de buurt te versterken en uit te nodigen tot deelname aan de samenleving. Naast het stimuleren van ontmoeting en bewegen in de openbare ruimte gaan we preventief sturen op gezonde keuzes.

Toezeggingen ten tijde van behandeling van de Notitie Reikwijdte en Detailniveau (26 februari 2025) In de raadsvergadering van 26 februari 2025, bij de bespreking van het raadsvoorstel Notitie Reikwijdte en Detail, doet de wethouder (Wijnhoud) de toezegging om de commissie MER, die wordt gevraagd om een tussentijds advies op de Notitie Reikwijdte en Detail, ontwerp Omgevings Effect Rapportage (OER) en ontwerp Omgevingsvisie te vragen ook te kijken naar manieren om de indicatoren, te bereiken doelstellingen en ambities concre(e)t(er) en ((meer) SMART) te formuleren. Beantwoording: Er is focus aangebracht in de doelstellingen en ambities per deelgebied. Kwantitatieve monitoring is in de ontwerp omgevingsvisie nog beperkt uitgewerkt. In de definitieve omgevingsvisie zal deze verder uitgewerkt worden.