29572 Initiatiefvoorstel Verkabeling Hoogspanning - GroenLinks-VVD
Tekst van het document
Initiatiefvoorstel Onderwerp
: Verkabeling Diepenveen/Platvoet en Deventer/Colmschate
Voorstelnummer Ingediend door Ingediend op
: : Tjeerd van der Meulen (GroenLinks) en Bas Donkers (VVD) : 26 januari 2022
Voorstel 1. In te stemmen met de keuze voor alternatief 1 in combinatie met 4 voor Diepenveen/Platvoet en voor alternatief 3 voor Deventer/Colmschate op basis van de bijgevoegde haalbaarheidsonderzoeken. 2. Een basisontwerp voor verkabeling door Tennet te laten opstellen voor de traces van de hoogspanningskabels Diepenveen/Platvoet en Deventer/Colmschate en hiervoor het gereserveerde bedrag van €260.000 in de begroting van 2022-2025 vrij te geven. 3. Het college te verzoeken op basis van de meest recente inzichten over meekoppelkansen (financiële opbrengsten door minder beperkingen grondgebruik) een raming te maken van de financiële voordelen. 4. Het college te verzoeken om de financiële bijdragen van de provincie inzichtelijk te maken en daarbij een inspanning te leveren om deze vanuit de omgevings- en bewonersvoordelen te maximaliseren. 5. Het college op te dragen zo mogelijk bij de begroting 2023 op basis van de gekozen alternatieven en actuele inzichten (zie 3 en 4) een voorstel te doen voor reservering van middelen. Inleiding Met de aangenomen motie op 11 november 2020 heeft de raad het college opgedragen een haalbaarheidsstudie te laten uitvoeren door Tennet naar de mogelijkheden voor verkabelen van hoogspanningslijnen en daarbij gevraagd om de ontwikkelmogelijkheden voor woningbouw, toerisme & recreatie en openbaar groen in beeld te brengen.
Tennet heeft een haalbaarheidsstudie opgeleverd voor de twee in aanmerking komende tracés (respectievelijk Diepenveen/Platvoet en N348/Snippeling) in Deventer. Daarnaast is door de ambtelijke organisatie een notitie over koppelkansen opgesteld. Op 25 januari 2021 vond een technische presentatie door de gemeente en TenneT plaats. Deze stukken treft u aan als bijlagen 1,2,3 en 4 bij dit initiatiefvoorstel. In de raadsmededeling van 30 september 2021 heeft het college aangegeven dat het college geen vervolg wenst te geven aan dit project, omdat de investering volgens het college niet opweegt tegen de verbetering van de leefomgeving. Bij de bespreking van begroting op 11 november 2021 is bij amendement besloten om middelen te reserveren voor een basisontwerp (bijlage 5). Het amendement vraagt om het inrichten van een zorgvuldig vervolgproces begin 2022, in dit proces spreekt de raad over de kosten/baten, inrichtingsalternatieven en de wensen van de stakeholders. Na de behandeling in de raad kan de gereserveerde decentrale bijdrage van €260.000 worden vrijgegeven voor het basisontwerp van beide tracés. Het uitvoeren van een basisontwerp is mede afhankelijk van de prioriteitstelling bij TenneT en neemt enige tijd in beslag. Op basis van het uitgevoerde basisontwerp kan een nauwkeurige schatting van de kosten worden gegeven.
In het gunstigste geval kan bij de behandeling van de begroting 2023 een voorstel worden gedaan voor reservering. Beoogd resultaat Overeenstemming over het nemen van een volgende stap bij het ondergronds brengen van hoogspanningskabels van de traces Diepenveen en Deventer/Colmschate. Het doel van de verkabeling is het vergroten van de beleving van de leefomgeving, de natuur- en recreatie-ontwikkeling en een bijdrage aan het woongenot van de bewoners in de omgeving van de hoogspanningskabels. Kader • Elektriciteitswet artikel 22a/ Wet versnelling energietransitie (VET) / Energiewet; • Ministeriële regeling, met aangewezen tracés in Deventer die voor verkabeling in aanmerking kunnen komen;
/2
• • • •
Besluit van Provinciale Staten met betrekking tot de provinciale bijdrage (26 februari 2020); Haalbaarheidsstudies Tennet (Movares-rapporten) voor de twee tracés in Deventer; Motie Verkabeling hoogspanningsleidingen in Deventer (11 november 2020); Amendement Verkabeling in Diepenveen en Colmschate (10 november 2021)
Kern van het raadsvoorstel Met het laten uitvoeren van de haalbaarheidsstudies is de eerste formele stap gezet m.b.t. verkabeling van de hoogspanningslijnen in Deventer. Met de studies zijn verschillende alternatieven per tracé (zie afbeeldingen in studies of notitie koppelkansen) onderzocht waar de bovengrondse lijnen ondergronds gebracht kunnen worden. Daarvoor is per alternatief een breed scala van technisch/ruimtelijke aspecten onderzocht. Per alternatief is beoordeeld waar verkabeld kan worden, door open ontgraving of gestuurde boring en is dit getoetst aan Programma's van Eisen van Tennet. Uit de studies blijkt dat de onderzochte alternatieven technisch uitvoerbaar zijn. Ook zijn twee verkorte alternatieven beschouwd waarbij een deel van de door het ministerie aangewezen tracés worden verkabeld. Deze verkorte alternatieven zijn opgenomen n.a.v. technische vragen. Nadeel is dat hiermee niet alle betrokken inwoners worden ontlast. Alternatievenafweging tracé Diepenveen/Platvoet Voor het tracé Diepenveen/Platvoet blijkt uit de studie dat de alternatieven 1 (verkabelen grotendeels volgens huidig bovengronds tracé) en 2 (oostelijk langs kern Diepenveen) gelijk scoren en beide als voorkeursalternatief zijn gerapporteerd door Tennet. Alternatief 3 westelijk van Diepenveen scoort lager.
Alternatief 5 is een verkorte versie van alternatief 1 waarbij alleen de kern van Diepenveen wordt verkabeld en de bewoners bij de Platvoet niet ontlast worden. Alternatief 4 betreft het verkabelen van de lijnen boven Platvoet. Alternatief 4 in combinatie met 1, 2 of 3 omvat het totale door het ministerie aangewezen tracé voor Diepenveen/Platvoet. De raad is aan zet als het gaat om de beoordeling van het voorkeursalternatief voor beide traces en de “koppelkansen”. De indieners stellen voor om te kiezen voor alternatief 1 i.c.m. alternatief 4. De reden hiervoor is dat dit traject het bestaande tracé volgt met bekende stakeholders (zakelijk recht is reeds gevestigd en minder impact bestemmingsplanwijziging) en er minder kilometers dan in alternatief 2 verkabeld hoeven te worden waardoor de aanlegkosten lager zijn. Bovendien is niet gebleken dat er significante extra meekoppelkansen (met name woningbouwlocaties) zijn in variant 2. Alternatievenafweging tracé N348/Snipperling Voor het tracé N348/Snipperling heeft Tennet alternatief 3 (verkabelen grotendeels volgens huidig bovengronds tracé) als voorkeursalternatief gerapporteerd. Alternatief 3 is het kortst van de alternatieven voor volledige verkabeling en is daarvan de financieel gunstigste. Dit alternatief heeft de minste impact op omgevingsaspecten en stakeholders/bewoners.
De geïnventariseerde koppelkansen geven geen aanleiding om te kiezen voor een ander voorkeursalternatief. Indieners stellen daarom voor om te kiezen voor alternatief 3. Financiën In onderstaand overzicht is op basis van de door Tennet aangeleverde ramingen en gerapporteerde voorkeursalternatieven een kostenoverzicht weergegeven. Het overzicht laat het verschil in kosten zien tussen voorkeursalternatief 1 en 2 bij het tracé Diepenveen. Hiervoor geldt in deze fase een marge van + of – 30%. Tennet heeft aangegeven dat door de marktwerking en aanbod van werk (opgave energietransitie en andere gemeenten met verkabelplannen) de uitvoeringskosten onder druk staan en eerder hoger dan lager zullen uitvallen dan de geraamde bedragen. Bij vervolgstappen zal het marge percentage steeds verder worden verkleind bij nieuwe ramingen. Verder heeft de provincie Overijssel in 2019 toegezegd de helft van de decentrale bijdrage te zullen bijdragen (50/50) en is er €1.250.000 gereserveerd voor Deventer. Indieners vragen aan het college om in gesprek te treden met de provincie, alvorens een reservering in de begroting op te nemen, om inzicht te krijgen in de (definitieve) provinciale bijdrage. Indieners vragen ook – zodra de keuzevarianten zijn vastgesteld – meer concreet te onderzoeken wat de financiële voordelen zijn van de meekoppelkansen.
Op die manier wordt – nog voordat een volgende stap wordt gezet (opnemen reservering) inzicht gegeven in de positieve opbrengsten.
/3
Tracé Diepenveen Alternatief 1 Alternatief 2 Alternatief 3 Alternatief 5 (verkort) Alternatief 4
Kosten € 7.955.810 € 10.015.309 € 8.802.826 € 7.075.941 € 5.787.176
Tracé N348/Snipperling Alternatief 1 Alternatief 2 Alternatief 3 Alternatief 4 (verkort)
€ € € €
Totaal (marge 30% +/-) Bijdrage gemeente 20% Bijdrage Provincie Geschatte benodigde middelen gemeente Deventer
9.231.232 9.902.348 8.833.270 6.126.476
Voorkeursalternatief 1 € 7.955.810
Voorkeursalternatief 2 €
10.015.309
€
5.787.176
€
5.787.176
€
8.833.270
€
8.833.270
€ € €
22.576.256 4.515.251 1.250.0001
€ € €
24.635.755 4.927.151 1.250.000
€
3.265.251
€
3.677.151
De volgende stap die de raad kan zetten in het verkabelingproces is het laten uitvoeren van een basisontwerp per tracé. Net als voor de haalbaarheidsstudies geldt daarvoor een kostenverdeling van 80/20%, waarbij Tennet 80% van de kosten mag verrekenen in de nettarieven en 20% decentraal opgebracht moet worden. Tennet hanteert voor het uitvoeren van een basisontwerp een globaal kengetal van € 650.000,-. Het gaat in Deventer over twee tracés, daaruit volgt dan een decentrale bijdrage voor Deventer van € 260.000,- voor de uitwerking van twee basisontwerpen. Met het opstellen van een basisontwerp is er nog geen sprake van een definitief besluit tot verkabelen. De raad zal zich ook na die processtap opnieuw moeten uitspreken over de vervolgstappen over o.a. reserveren van middelen voor de uitvoering. In het amendement “Verkabeling in Diepenveen en Colmschate” is benoemd dat indien er besloten wordt tot het opstellen van een basisontwerp, er wel de intentie wordt uitgesproken om daadwerkelijk over te gaan tot het verkabelen. Dit initiatiefvoorstel betreft het vrijgegeven van het gereserveerde bedrag bij de begroting 2022-2025 van €260.000 voor het basisontwerp. Tevens wordt het college van B&W gevraagd om een voorstel te doen op basis van de gekozen alternatieven voor het reserveren van middelen bij de begroting van 2023.
Planning Tijdens de presentatie op 25 januari 2021 is aangegeven dat bij vaststellen van dit raadsbesluit aan TenneT wordt gevraagd om het basisontwerp zo spoedig mogelijk in de planning op te nemen. Vanwege meerdere projecten is niet aan te geven, wanneer met het basisontwerp wordt gestart. Het maken van een basisontwerp duurt gemiddeld 18 maanden. Na het basisontwerp vindt het vervolgbesluit over realisatie plaats. Het maken van een detailontwerp en realisatie neemt gemiddeld 2 tot 3,5 jaar in beslag. Draagvlak Bij de bewonersbijeenkomst in november 2021 bleek dat er draagvlak is bij omwonenden. Er zijn bewonersgroepen "onder hoogspanning" die diverse keren bij de raad hebben gepleit voor verkabeling in Diepenveen en Colmschate. Voorafgaand aan de indiening van dit initiatiefvoorstel heeft een (ambtelijk) gesprek
1 De provincie heeft een definitief besluit genomen over het bedrag van €1.250.000 op 26 februari 2020.
/4
plaatsgevonden met de twee bewonersgroepen op 21 januari 2022. Het verslag hiervan is beschikbaar voor raadsleden. Betrokkenheid van de raad en het college Na het opstellen van een basisontwerp volgt nog een definitieve ontwerpfase, bestemmingsplan fase, bestekfase en de uitvoering.
*
Ingediend door: Tjeerd van der Meulen (GroenLinks) en Bas Donkers (VVD)