2025-504-bijlage-MJOP-MIND 2026-2027

MJOP-MIND 2026-2027

Deventer, juli 2025

1. Inleiding Voor u ligt de basis-programmering voor invullen van de groot onderhouds- en vervangingsopgave in de openbare ruimte (MJOP), alsmede voor de investeringen in de verkeersinfrastructuur (MIND), het MJOP-MIND 2026-2027. Het voorliggende MJOP-MIND 2026-2027 wordt, in tegenstelling tot hetgeen gebruikelijk is, slechts voor één jaar taakstellend aan het college ter vaststelling aangeboden. Voor het jaar 2026 is de programmering taakstellend opgesteld. Daarnaast geeft het al een goede doorkijk naar 2027 in de vorm van een reële programmering.

2. Systeem van programmeren De technische noodzaak is en blijft de basis onder het programmeren van groot- en vervangingsonderhoud. Hierbij wordt geprioriteerd op basis van beschikbare middelen. De tering wordt naar de nering gezet. Er wordt altijd gekeken of andere assets in de openbare ruimte mee moeten en kunnen worden geprogrammeerd. Vervangen we ook het riool als het asfalt aan vervanging toe is? Nemen we direct ook het groen en de openbare verlichting mee? Vanuit ieder asset wordt budget bijgedragen om tot een integraal project te komen. Ook wordt gekeken of maatregelen op wegniveau worden geprogrammeerd of dat een hele buurt wordt beschouwd. Dat laatste is de buurtgerichte aanpak die in Deventer al jaren wordt gehanteerd. Dat geheel van programmeren en combineren leidt dus tot een integrale programmering voor alle assets in de openbare ruimte. In het voorliggende MJOP-MIND wordt uitgegaan van het budgettair kader van mei 2025. Dit levert een basisprogrammering op. Na vaststelling kan in de tweede helft van 2025 aan de voorbereiding van de diverse projecten uit de programmering 2026 gewerkt gaan worden. De programmering loopt tegen financiële grenzen aan die hieronder nader worden geduid. In de nota kapitaalgoederen van programma Leefomgeving (NKG) is de budgettaire problematiek rond het beheer en onderhoud van de openbare ruimte in beeld gebracht.

In de Perspectiefnota (PPN) 2026 is op basis van de NKG een voorstel voor aanvullende middelen aan de raad voorgelegd. Daarnaast zijn in de PPN een aantal voorstellen gedaan voor éénmalige aanvullende financiële middelen. Bij bekend worden van de resultaten van de PPN wordt bezien of er mogelijkheden ontstaan om de programmering aan te vullen. Het betreft potentieel een forse, aanvulling van financiële middelen voor verschillende producten binnen het programma Leefomgeving. Op basis van deze extra financiële ruimte zal een aanvullende programmering in het najaar worden op- en vastgesteld. Verschuiven van groot onderhoud naar klein onderhoud Met de beschikbare middelen is het niet langer mogelijk om op alle assets in de openbare ruimte het afgesproken onderhoudsniveau te realiseren. Er treedt noodzakelijkerwijs, langzaam een verschuiving op naar het veilig houden van de openbare ruimte. Dat betekent feitelijk dat meer middelen worden ingezet voor het klein onderhoud en veiligheidsonderhoud. Met name bij Straten, wegen en pleinen vindt die verschuiving plaats. Op het klein onderhoud wordt inmiddels ruim 2 x zoveel budget ingezet dan een jaar of 5 geleden het geval was. Het toevoegen van middelen via de PPN kan ervoor zorgen dat deze ontwikkeling kan worden gestopt en omgekeerd. In het MJOP dat nu voorligt zitten enkele verkapte ‘klein onderhoudsprojecten’.

Dat gaat om de projecten ‘veiligheidsonderhoud’ in de buurten Blauwenoord, Oostrik en Op den Haar. Hier speelt met name de problematiek rond boomwortelopdruk. Deze problemen ontstaan feitelijk uit keuzes rond de inrichting zoals die bij het bouwen van deze buurten zijn gemaakt en die nu tot aanzienlijke veiligheidsproblemen leiden. Met het reguliere klein onderhoud zijn deze buurten niet meer op het gewenste veiligheidsniveau te houden. De problemen zijn in de loop der tijd te grootschalig geworden om deze incidenteel met klein onderhoudsmiddelen op te lossen.

Het idee achter deze aanpak is niet om deze buurten volledig integraal aan te pakken maar veel meer om ze met een soort grootschalig klein onderhoud veilig te maken. Er zullen lokaal kleinschalige ingrepen moeten worden gedaan in de inrichting om dat voor elkaar te krijgen. Het is een uitdaging om dat op een wijze te doen die technisch voldoende soelaas biedt, die op begrip bij de bewoners kan rekenen en die niet al te veel geweld doet aan de inrichting en het groen. Het is een zoektocht naar praktische en pragmatische maatregelen.

3. Meekoppelkansen Het moment dat grootschalig in de openbare ruimte wordt ingegrepen biedt mogelijkheden andere opgaven mee te nemen. Dat is het zogenaamde meekoppelen. Bij de programmering worden deze mogelijkheden in beeld gebracht. Het gaat bijvoorbeeld om het meekoppelen van de opgaves uit de Herijking van de nota hoofdwegenstructuur. Of om de inrichting van de openbare ruimte passender bij de eisen van deze tijd te brengen (denk hierbij bijvoorbeeld aan IJsselfront Noord). Als het mogelijk is deze opgaven binnen de budgettaire kaders van de programmering mee te nemen dan wordt dat gedaan. Vaak is dat niet mogelijk en dienen aanvullende middelen te worden gevonden. MIND en Herijking nota hoofdwegenstructuur (HWS) Het MJOP en het MIND zijn ooit samengevoegd om de koppelkansen in de programmering beter op elkaar afgestemd te krijgen. Wat opvalt is dat de opgave van het MIND, met name als gevolg van de herijking van de nota hoofdwegenstructuur, erg omvangrijk is en dat het beschikbare budget daarbij sterk achterblijft bij de ambitie. Dat maakt het lastig om de maatregelen zoals benoemd in de herijking van de nota hoofdwegenstructuur mee te koppelen bij de onderhoudsopgave. Natuurlijk wordt maximaal gezocht naar subsidiemogelijkheden zoals DUVV en SPV maar dat biedt onvoldoende armslag om echt mee te kunnen programmeren.

‘Meekoppelkansen’ Ook wordt er een beroep gedaan op éénmalige aanvullende middelen binnen de P&C cyclus. In de perspectiefnota 2026 (die ten tijde van opstellen van dit stuk nog in behandeling is) zitten diverse budgetvragen om meekoppelen mogelijk te maken. Het analyseren, het in beeld brengen en het verkrijgen van aanvullende middelen kost veel tijd. Als die middelen er niet komen en het onderhoud kan niet verder worden uitgesteld dan zal het onderhoud ‘solo’ worden uitgevoerd. De meekoppelkans is dan dus niet verzilverd. In de bijlage wordt bij een aantal opgaven/wegen geanalyseerd hoe met de koppelkansen omgegaan wordt.

4. Grenzen aan de investeringsmogelijkheden Straten, wegen en pleinen Bij de behandeling van de NKG bij de voorjaarsnota in 2023 is besloten om in totaal structureel € 500.000 toe te voegen aan het budget van programma Leefomgeving. Dit bedrag wordt ingezet om de kapitaallasten die ontstaan vanuit de vervangingsopgave bij Straten, Wegen en Pleinen te dekken. Als het bedrag volledig is ingezet voor dekking van de kapitaallasten kan de vervangingsopgave niet verder worden doorgezet. De vervangingsopgave bedraagt momenteel tussen de 2 en 3 miljoen euro per jaar voor wegen. In het huidige tempo komt het einde aan de vervangingsmogelijkheden rond 2027 á 2028 in beeld. Als we deze grens bereiken komt daarmee de buurtgerichte aanpak tot stilstand. Ook kan de noodzakelijke vervanging van enkele asfaltwegen niet worden opgepakt. Het toevoegen van middelen via de PPN kan de grens verschuiven of opheffen. PM.

Gezien de uitkomsten van de collegeretraite over de PPN lijkt het erop dat er extra middelen beschikbaar komen waarmee deze grens aan de investeringsmogelijkheden komt te vervallen.

PM.

Ambtelijk wordt gewerkt aan het bijstellen van de Richtlijn activeren en afschrijven. Hierin gaan waarschijnlijk langere afschrijvingstermijnen voor wegen worden opgenomen. Dit geeft extra investeringsruimte voor de vervangingsopgave.

Riolering en klimaatadaptatie Binnen product riolering en waterhuishouding ligt de problematiek van investeren heel anders. Extra investeringen leiden tot verhoging van de rioolheffing. Iedere miljoen investeren levert een tariefverhoging op van ca. 1 euro. Het tarief rioolheffing bedraagt in 2025 € 197,76. Binnen het MJOP wordt volop geprogrammeerd en gewerkt aan het klimaatadaptief maken van Deventer. Dat gaat gepaard met kostbare maatregelen. Er worden (grote) infiltratieriolen en veel waterbergende funderingen gerealiseerd. Vaak wordt gelijktijdig het aanwezig riool vervangen. Dat leidt in de nu voorliggende programmering tot een investering van ca. 6,5 miljoen in 2026. Voor 2027 is vooralsnog een investering van 16,3 miljoen voorzien. In het door de raad vastgesteld Gemeentelijk Riolerings Programma 2022-2026 (GRP) is aangegeven dat voor de ontwikkeling van het heffingstarief wordt uitgaan van een investeringsniveau van 1,5 tot 2 miljoen euro per jaar. Met een dergelijk investeringsniveau is een vlakke ontwikkeling van het heffingstarief mogelijk. Met de nu geprogrammeerde investeringen loopt het heffingstarief echter gestaag op. Het college zal hierover in gesprek gaan met de gemeenteraad.

5. Financieel beeld Zoals bekend is de financiële ruimte voor de gewenste MJOP-projecten beperkt. Het is noodzakelijk om keuzes te maken en om de programmering aan te laten sluiten bij het beschikbare budget. Hierdoor vallen diverse wegen en werken buiten de jaarschijf van 2026. Veel werkzaamheden zijn doorgeschoven en opgenomen in de planning voor 2027 en de daaropvolgende jaren. Zoals is beschreven is er nog onvoldoende dekking voor de uitvoering in het jaar 2027. Het totaaloverzicht per product voor de jaren 2026 en 2027 is weergegeven in onderstaand overzicht. Enkele zaken die zijn doorgeschoven: • Veel noodzakelijk asfaltonderhoud in Kloosterlanden • Onderhoud IJsselfront Noord en Zuid • Omvorming fietspaden Wechelerweg en Bathmenseweg • Onderhoud aan de Laarmanskamp en Zandweerd Noord • Buurtaanpak Colmschate-Zuid is nog niet gestart • Regulier groot onderhoud aan elementenverhardingen is niet geprogrammeerd - controle en sturing op veiligheidsonderhoud gebeurt via klein onderhoud en calamiteitenonderhoud.

Voor een aantal complexe opgaven is al opdracht gegeven om de programmeerfase uit te werken, zodat we een concreter financieel beeld kunnen schetsen. Daarnaast zijn er werken met onderhoudsopgaven waarbij ook koppelkansen op mobiliteitsvraagstukken spelen. Deze zijn opgenomen in de PPN. Bij een aantal van deze projecten lijkt de koppelkans onbenut te blijven als er via de PPN geen aanvullende middelen beschikbaar komen. De belangrijkste opgaven zijn benoemd en toegelicht in de bijlage. In dit overzicht zijn de werkzaamheden voor het jaar 2026 gedekt in de begroting. De bedragen voor 2027 en volgende jaren zijn indicatief.

Bijlage:

Bijzondere projecten MJOP-MIND

1. IJsselfront Noord ▪ ▪

Toplaagvervanging rijbaan en reconstructie fietspad Rembrandtkade Toplaagvervanging en reconstructie rijbaan IJsselkade

▪ ▪ ▪ ▪

Versterken relatie tussen stad en IJssel Versterken van recreatief gebruik wandel- en fietspaden (IJsselfront) Inrichting naar GOW-30 Versterken van de laanbomenstructuur

▪ ▪

Inschatting totale kosten: € 4 mln Nog nodig voor herinrichting: € 3 mln

• •

Projectleider aanstellen en projectgroep opstarten na de zomer 2025 2 scenario’s: 1. Volledige integrale uitvoering bij toekenning extra budget via P&C cyclus 2. Anders uitvoering benodigd onderhoud: vervanging toplaag & reconstructie MJOP 2028

2. IJsselfront Zuid ▪ ▪ ▪ ▪

Voor de Zutphenseweg en Deensestraat is groot onderhoud noodzakelijk aan de asfaltverharding In de parallelweg en een deel van de hoofdrijbaan is riool aan vervanging toe Voor de verbindingsweg voor gebied ‘Nouryon’ volgt uitvoering mogelijk in 2026; In de huidige situatie ontstaat een lastige verkeerkundige aansluiting op de parallelweg In HWS staan Zutphenseweg en Deensestraat met lage prioriteit opgenomen voor wijziging van 2x2 naar 2x1

▪ ▪

Inschatting totale kosten: € 4 mln Nog nodig voor herinrichting & mobiliteit: € 3 mln

• •

Afstemmen met andere ontwikkelingen binnen Poort van Deventer Opdracht uitwerken voor integraal ‘eindplaatje’ met aansluiting verbindingsweg, uitgangspunten HWS en hoofd(snel) fietsroute, uitbreiding sluis (20235) en benodigd groot onderhoud PL aanstellen en SO afronden november 2025 met advies voor 2 scenario’s: 1. Volledige integrale uitvoering bij toekenning extra budget via P&C cyclus 2. Anders uitvoering benodigd onderhoud: vervanging riool & toplaag in MJOP 2027 In 2026 voorbereidingsgeld opnemen ter grootte van € 100k

• •

3. Koningin Wilhelminalaan ▪ ▪ ▪

Gedeeltelijke toplaag vervanging op korte termijn, overig toplaag vervanging over ca. 5 jaar Voor rotonde en kruising Frieswijkerweg is groot onderhoud/ reconstructie noodzakelijk In het voetpad/ onder de bomen zijn riool en huisaansluitingen aan vervanging toe

▪ ▪

Aanleg IT-riool t.b.v. klimaatadaptatie is koppelkans Omvormen straat naar GOW-30 conform HWS (nice to have); naast aanpassing toplaag moeten met name kruisingen worden aangepast

▪ ▪

Totale kosten: € 4 - 5 mln Extra nodig voor verkeersmaatregelen: € 1,4 mln (PPN/ subsidies)

• • •

Projectleider aanstellen en projectgroep opstarten na de zomer 2025 Hoofd- en IT-riool onder rijbaan aanbrengen van Oosterwechelseweg tot Ganzeboomsweg 2 scenario’s: 1. Volledige integrale uitvoering in 2026-2027 bij toekenning extra budget PPN/ subsidie DUVV. De kans hierop is gering. 2. Anders uitvoering benodigd onderhoud: vervanging riool & toplaag in 2026-2027 In 2026 voorbereidings- en uitvoeringsgeld opnemen ter grootte van € 1.200k

•

4.

Zweedsestraat/ Visbystraat (als onderdeel van Kloosterlanden) ▪ ▪

Vervangen deklaag en tussenlaag van de asfaltverharding deel Zweedsestraat Voor Visbystraat/ Zweedsestraat is aanvullend rioolvervanging noodzakelijk

▪ ▪ ▪ ▪

Revitalisering Kloosterlanden Verbeteren fietsstructuur, veiligheid en doorstroming Verbeteren uitstraling en groen- en waterstructuur Inpassen redresseerstrook en waterstofleiding

▪ ▪

Totale kosten: € 8 – 10 mln Middelen nodig voor doorstroming & veiligheid fietsers: € 1 mln (basis) of € 5 mln (ambitie) aangevraagd via PPN.

▪

Opdracht PL om in 2025 SO/VO compleet (incl. Londenstraat) in beeld te brengen met groei naar het ideaalplaatje (specifiek aandacht voor verkeerskundige verbeteringen) Afhankelijk van uitkomst PPN: Eind 2025 varianten uitwerken voor Visbystraat & Zweedsestraat in MJOP 2027 – 2028. o Onderhoudsvariant o Basisvariant o Ambitievariant In 2026 voorbereidingsgeld opnemen ter grootte van € 300k Uitvoeren asfaltonderhoud (2 lagen) tussen rotonde – Holterweg in 2028

▪

▪ ▪

5. J. van Vlotenlaan & P. de Hooghstraat (motie v/d raad) ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Reconstructie fietspaden en –stroken Verhelpen boomwortelopdruk in verharding op diverse plekken (urgent probleem) Vervanging diverse bomen Aanleg IT-riolering t.b.v. klimaatadaptatie en vervanging vuilwaterriolering Verkeerskundige inrichting conform GOW-30 (must have) Motie v/d Raad mbt P. de Hooghstraat

▪ ▪

Totale kosten: € 8 – 9 mln Nog geen dekking voor verkeersmaatregelen: € 4 mln. Aangedragen voor PPN. Lijkt het niet te halen. Mogelijkheden subsidies nader onderzoeken.

▪

Scenario’s o Bij positief resultaat PPN 2026 de benodigde onderhoudsmiddelen opnemen in MJOP 2027 (nu PM), incl. motie P. de Hooghstraat. De kans hierop lijkt gering. Bij volgende P&C momenten wordt dit nogmaals opgevoerd (2e kwartaalrapportage en/of PPN 2027). o Bij negatief resultaat PPN terugvallen op basis onderhoudsbehoefte en veiligheidsbehoefte. Hierbij wordt wel overgegaan naar een GOW-30 regime maar de inrichting hieronder zal niet optimaal zijn. De noodzakelijke onderhoudsbehoefte en middelen in beeld brengen en opnemen in MJOP 2027-2030. De overige koppelkansen vallen dan weg. Deze koppelkansen schuiven hiermee een jaar of 10 tot 15 naar de toekomst.

6. Raalterweg ▪

Toplaagvervanging rijbaan en fietspaden

▪ ▪ ▪

Verbeteren veiligheid oversteek fietsers t.h.v. Brinkgreverweg Verbeteren hoofdsnelfietsroute Deventer-Raalte GOW-50 inrichting conform HWS

▪ ▪

Inschatting totale kosten: € 1.8 mln Nodig voor verkeer: € 1 mln (subsidies)

•

DUVV-subsidie voor 2024 toegekend, waarvoor afhankelijk van de uitwerking een wijzigingsverzoek zal worden ingediend bij de provincie. Ook voor 2026 zal voor de Raalterweg (ander wegvak) een DUVV-subsidie worden aangevraagd bij de provincie. Voor groot onderhoud asfalt € 400k en voor het MIND € 328k opnemen in 2026 en 2027. Gestreefd wordt naar uitvoering 2026.

• •

7. Zwolseweg ▪

Rioolvervanging in zowel parallelweg oost als west

▪ ▪ ▪

Verbeteren van de fietsstructuur en hoofdfietsroute en de verkeersveiligheid Klimaatadaptieve en ruimtelijke inrichting Zwolseweg omvormen naar GOW-30 (nice to have)

▪ ▪

Totale kosten: € 2,5 mln Nodig voor verkeersmaatregelen: ntb

• • • •

Reconstructie parallelweg west als fietsstraat opnemen in MJOP 2026 (€ 800k) Reconstructie parallelweg oost als fietsstraat opnemen in MJOP 2027 (€ 800k) In 2026 voorbereidingsgeld opnemen ter grootte van € 130k Rijbaan Zwolseweg omvormen naar GOW30; fietsstraten verbinden met rotondes na 2030

8. Wegen door Diepenveen ▪

Toplaagvervanging en gedeeltelijke reconstructie Olsterweg, Dorpstraat, Oranjelaan en Driehoeksweg

▪

In de HWS zijn deze straten opgenomen als 30km inrichting (nice to have). Is niet geheel te realiseren bij toplaagvervanging.

▪ ▪

Inschatting totale kosten: € 1,5 mln Nodig voor verkeer: ntb

•

Toplaagvervanging voor de Oranjelaan uitvoeren in 2025, incl. aanpassing breedte fietsstroken binnen de banden en verkeersremmende maatregelen Principe-aanpak vervolg: o Olsterweg/ Driehoeksweg in 2026. Toplaagvervanging afstemmen met 30 km maatregelen. 500k in programmering 2026 opgenomen (taakstellend). o Dorpstraat (binnen bebouwde kom) in 2027. 500k in programmering 2027 opgenomen (indicatief).

•

9. PC Hooftlaan ▪ ▪

Boomwortelopdruk in verharding, parkeervakken en trottoir. Kastanje bloedingsziekte

Bij verdwijnen bomen is herinrichting van de straat wenselijk. Riool vervangen. Nader te bepalen ▪ ▪ ▪

Herinrichting is doorgeschoven naar 2027 → voorbereidingsgeld € 200k in 2026 Voor MJOP-MIND 2027-20230 veiligheidsonderhoud en overige onderhoudsbehoefte en koppelkansen in beeld brengen. Er is daar sprake van kastanjebloedingsziekte. In 2025 toekomstperspectief van de bomen in beeld brengen en van daaruit kijken naar mogelijke herinrichting

▪

10. Boomwortelopdruk Blauwenoord, Het Oostrik en Op den Haar ▪

Onveiligheid door boomwortelopdruk in verharding o Oplossen met klein onderhoud lost problematiek niet meer op en groeit alleen maar o Is meer een inrichtingsprobleem dan een beheerprobleem o Het uitvoeren van een algehele herinrichting past niet in de beheercyclus en daarmee binnen het financiële kader

▪

Structurele(re) aanpak van boomwortelopdruk zonder herinrichting

Nader te bepalen ▪ ▪

Opstellen opdracht met pragmatische insteek waarbij het toegestaan is om de inrichting eventueel ‘geweld’ aan te doen. Voor het onderhoud in de drie buurten 750k opnemen in 2026

11. Beestenmarkt ▪

Onveiligheid door boomwortelopdruk in verharding o Oplossen met klein onderhoud lost problematiek niet meer op en groeit alleen maar o Is meer een inrichtingsprobleem dan een beheerprobleem o Het uitvoeren van een algehele herinrichting past niet in de beheercyclus en daarmee binnen het financiële kader. ▪ Onderdeel van klimaatproblematiek Voorstad ▪ Sociale problematiek ▪ Inrichtingsproblematiek vanuit bewoners en ondernemers Ca. 4,5 miljoen waarvan 1 miljoen indicatief is geoormerkt via een raadsmotie In 2026 samenhangend plan maken en programmeren voor MJOP-MIND 2027-2030. NB. Tot uitvoering moeten we het veiligheidsrisico accepteren.