2025-405 Raadsvoorstel GGD IJsselland Programmabegroting 2026

RAADSVOORSTEL Onderwerp Portefeuillehouder Voorstelnummer Datum B en W besluit Team

: : : : :

GGD IJsselland Programmabegroting 2026 Wethouder De Geest, 2025-405 27-05-2025 DEV-BLD-MO

Inleiding GGD IJsselland heeft de gemeenteraden van de 11 gemeenten die zij ondersteunt met het werken aan een gezonde samenleving twee brieven gestuurd: * Een brief op 9 april 2025 waarin zij de Programmabegroting 2026 aanbiedt met daarin de algemene financiële en beleidsmatige kaders voor de begroting en de meerjarenraming 2027-2029. Conform de Wet Gemeenschappelijke Regelingen biedt het bestuur van de GGD de gemeenten de mogelijkheid een zienswijze op de begroting in te dienen. * Een brief op 23 april 2025 waarin zij de jaarstukken 2024 aanbiedt. Deze bestaan uit twee delen: het inhoudelijke jaarverslag en de financiële jaarrekening. De gemeenteraad heeft geen bevoegdheid om een zienswijze over de jaarrekening in te dienen. Wel kan de gemeenteraad aandachtspunten kenbaar maken. In het Algemeen Bestuur IJsselland worden de programmabegroting en de jaarstukken met de eventuele zienswijzen en aandachtspunten van de gemeenteraden besproken en vastgesteld. Een zienswijze of aandachtspunten dienen aan de GGD IJsselland verstuurd te worden vóór 4 juli 2025. De raad wordt voorgesteld om geen zienswijze in te dienen op de programmabegroting 2026 van GGD IJsselland. Zowel de GGD als gemeenten staan voor complexe financiële opgaven nu het Rijk minder middelen beschikbaar stelt en er nog veel onduidelijkheden zijn (bijvoorbeeld met betrekking tot GALA en IZA).

Dat vraagt om het zoeken naar mogelijkheden om te besparen. De gemeente Deventer ziet dat als een gezamenlijke verantwoordelijkheid van GGD IJsselland en de 11 gemeenten in de Gemeenschappelijke Regeling GGD IJsselland. Via dit raadsvoorstel wordt de raad ook geïnformeerd over de uitkomsten van het onderzoek 'Hoog SOA (Seksueel Overdraagbare Aandoeningen) vindpercentage in de regio IJsselland' en de concrete interventies voor doelgroepen die een belangrijk aandeel hebben in het hoge vindpercentage SOA. Dit is toegezegd in de raadsmededeling 'motie preventieve seksuele gezondheidszorg' (oktober 2024).

Raadsvoorstel 1. In te stemmen met de Programmabegroting 2026 van GGD IJsselland 2. De verhoging van de inwonersbijdrage vanaf het jaar 2026 van structureel €141.000 als gevolg van loon- en prijsontwikkelingen conform de begrotingsregels te dekken uit de algemene middelen en deze aanpassing mee te nemen bij het opstellen van de gemeentelijke begroting 2026 3. Geen zienswijze in te dienen op de Programmabegroting 2026 en de meerjarenraming 20272029 van GGD IJsselland

Kern raadsvoorstel De raad is gevraagd vóór 4 juli 2025 een eventuele zienswijze met betrekking tot de Programmabegroting 2026 in te dienen bij het Dagelijks Bestuur van GGD IJsselland. Omdat de verhoging van de inwonerbijdrage betrekking heeft op autonome ontwikkelingen, wordt aan de raad geadviseerd om geen zienswijze in te dienen.

Beoogd resultaat Vaststellen van de Programmabegroting 2026 van GGD IJsselland. Deze vormt de basis om de gezondheid van alle inwoners in regio IJsselland te bewaken, beschermen en bevorderen.

Kader - Wet Gemeenschappelijke Regelingen - Gemeenschappelijke Regeling GGD IJsselland - Motie 'preventieve seksuele gezondheidszorg'

Argumenten ten behoeve van de raad Jaarstukken 2024 Uit het jaarverslag 2024 van de GGD blijkt dat er in 2024 uitvoering is gegeven aan de bestuurlijke agenda Gezond Samen Leven; de regionale vertaling van de collegeakkoorden van de 11 gemeenten. Hierin staan vijf programmalijnen centraal: gezonde sociale basis, gezond en kansrijk opgroeien, mentale gezondheid, gezonde en duurzame leegomgeving, gezond ouder worden. Per programmalijn zijn er diverse acties uitgevoerd. Deze sluiten aan bij de GALA doelen van de gemeenten en bij de IZA regioplannen en ketenaanpakken. Daarnaast is gewerkt aan de basisproducten (onder andere jeugdgezondheidszorg, infectieziektebestrijding, versterken gezondheid en veiligheid kwetsbare inwoners) en aanvullende producten (onder andere prenatale zorg, aanpak overgewicht bij kinderen, suïcidepreventie). Ook is gewerkt aan landelijke opgaven zoals het behalen van beleidsdoelen COVID-19, het versterken van infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid, leveren van hulp aan en zorg voor ontheemden Oekraïne en het inrichten van een vaccinatievoorziening (jong) volwassenen. Het resultaat over 2024 is €975.000 positief. Ten opzichte van de prognose in de bestuursrapportage is dit een afwijking van €419.000 positief. Deze afwijking komt met name voort uit lagere personele inzet, lagere lasten overhead en renteopbrengst.

Het is de bevoegdheid van het algemeen bestuur van GGD IJsselland om over de bestemming van het rekeningresultaat 2024 te beslissen. Het dagelijks bestuur zal het algemeen bestuur adviseren om het rekeningresultaat 2024 terug te storten naar de 11 deelnemende gemeenten. Programmabegroting 2026 De begroting van GGD IJsselland heeft betrekking op alle uitgaven en inkomsten die voor 2026 worden voorzien. Deze betreffen de volgende zaken: 1. producten die worden gefinancierd uit de algemene gemeentelijke bijdrage, waaronder de wettelijke taken waarvoor de gemeenschappelijke regeling is ingesteld; 2. dienstverlening die uit Rijksbijdragen wordt gefinancierd; 3. dienstverlening die met afzonderlijke gemeenten is overeengekomen, op basis van een dienstverleningsovereenkomst of projectfinanciering met een langlopende subsidiebeschikking; 4. geraamde structurele inkomsten en uitgaven voor diensten die direct door derden worden betaald. Daarnaast worden incidentele activiteiten van de GGD gefinancierd op projectbasis of via aanvullende opdrachten. Om de voorspelbaarheid hiervan op de begroting te verhogen, zijn deze op basis van het huidige inzicht zowel de lasten als baten taakstellend begroot. De producten die in opdracht van de gemeenten worden uitgevoerd vanuit de algemene gemeentelijke bijdrage zijn hoofdzakelijk verdeeld op basis van het aantal inwoners per gemeente.

De bijdrage voor Jeugdgezondheidszorg 0-18 wordt elke vier jaar verdeeld op basis van het aantal kinderen 0-18. Voor 2026 is de bijdrage opnieuw verdeeld volgens de verdeelsleutel met als peildatum het aantal kinderen 0-18 per gemeente op 1 januari 2024.

In de Programmabegroting 2026 zijn de verwachte ontwikkelingen van loonkosten en prijzen verwerkt op basis van de uitgangspunten die als onderdeel van de Kaderbrief bij de begroting 2026 zijn vastgesteld door het Algemeen bestuur. De grondslag hiervoor is de ontwikkeling die in de septembercirculaire 2024 door het gemeentefonds wordt gehanteerd. De loonindex bedraagt 3,40%. De prijsindex bedraagt 2,70% (bestaande uit de prijsindex 2026 van 2,20% en aanpassing van de prijsindex 2024 van 0,5%). Het financiële effect van deze autonome loon- en prijsindexatie op de begroting is in totaal €1.224.000. De GGD kan €277.000 dekken vanuit DVO’s, rijksbijdragen en overige inkomsten. Hiermee resteert een verhoging van de gemeentelijke bijdragen van €947.000. Voor Deventer betekent dit een stijging van de inwonerbijdrage met €141.000. Seksuele gezondheid Bij amendement is op 19 juni 2024 door de gemeenteraad Deventer unaniem besloten om een zienswijze in te dienen over het onderwerp seksuele gezondheid. Het college heeft het amendement omgezet in een zienswijze op de conceptprogrammabegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 GGD IJsselland met o.a. de volgende aandachtspunten meer inzet op preventieve seksuele gezondheid en aandacht voor toegankelijke soa-testen voor doelgroepen.

De GGD IJsselland heeft een onderzoek gedaan naar hoog vindpercentage (percentage gevonden SOA in de spreekuurpopulatie). In IJsselland ligt het totale vindpercentage SOA (28,3%) hoger dan in de rest van Oost-Nederland (23,8%). GGD IJsselland heeft al een aantal jaren het hoogste SOA vindpercentage van Oost-Nederland. Het hoge vindpercentage komt voornamelijk doordat MSM' ers (mannen die seks hebben met mannen) relatief vaak komen naar het spreekuur, en ook nog relatief vaak minstens één soa hebben. In het Algemeen Bestuur GGD IJsselland op 24 april 2025 is besloten om in te stemmen met het bestedingsplan bestemmingsreserve ASG (Aanvullende Seksuele Gezondheidszorg) gelden waarin de input vanuit de gemeenteraad is meegenomen. De volgende interventies worden ingezet in 2025: 1. Toegankelijkheid van het aanbod Seksuele gezondheid vergroten en efficiënter werken binnen seksuele gezondheidszorg d.m.v. digitalisering. 2. Kennis seksuele gezondheid van jongeren vergroten en toeleiding naar GGD verbeteren. 3. Uitbreiden van het aantal testen en spreekuren vergroten teneinde tijdig SOA's te kunnen signaleren en behandelen. 4. Inzicht verkrijgen in de behoeftes jongeren en MSM mannen. Zie de bijlagen voor meer informatie over de activiteiten per interventie. De uit te voeren interventies in 2025 vragen binnen de GGD om een inzet van €190.000.

Dat bedrag is binnen de GGD IJsselland beschikbaar vanuit de bestemmingsreserve Seksuele Gezondheid 2025.

Betrokken partijen en participatie - GGD IJsselland - De 11 deelnemende gemeenten in de Gemeenschappelijke Regeling IJsselland

Financiële consequenties Jaarstukken 2024: Het positieve resultaat van €975.000 wordt teruggestort aan de 11 deelnemende gemeenten op basis van de verdeelsleutel aantal inwoners. Voor de gemeente

Deventer betekent dit een bedrag van afgerond €183.000. Dit bedrag zal bij de begrotingswijziging van de 2e Tussentijdse rapportage 2025 worden verrekend met de algemene middelen. Programmabegroting 2026: De verhoging van de inwonerbijdrage als gevolg van loon- en prijsontwikkeling bedraagt €947.000. Voor Deventer is dit een bedrag van €141.000. Deze verhoging vanaf 2026 wordt conform de begrotingsregels structureel gedekt uit de algemene middelen en deze aanpassing wordt verwerkt in de gemeentelijke begroting 2026.

Betrokkenheid raad De gemeenteraden van de 11 gemeenten aangesloten bij GGD IJsselland zijn gevraagd een eventuele zienswijze in te dienen bij het Dagelijks Bestuur van de GGD IJsselland.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Deventer, de secretaris, de burgemeester,

J.P. Wassens

R.C. König