2025-387 Risicomanagement - Implementatieroute 2025

Risicomanagement Van beleidsproces tot geëvalueerde werking

Inleiding

?

De wereld om ons heen verandert steeds sneller en de impact van onzekerheden wordt steeds groter. Gelukkig is de gemeente Deventer goed geëquipeerd met mensen, kennis en processen om het hoofd te bieden aan al deze onzekerheden, maar het vraagt zeker een extra stap. Het anticiperen op onzekerheden en risico’s als integrale sturing is een belangrijk onderdeel van zowel het onbewuste als bewuste handelen. Professionalisering van het integraal risicomanagement is belangrijk voor dit bewuste en onbewuste handelen van het bestuur, het management en de medewerkers. Het doel van deze integrale aanpak is het vergroten van het risicobewustzijn van de organisatie, zodat een

&

goede en verantwoorde balans ontstaat tussen risico’s nemen en risico’s beheersen in de realisatie van de doelen. Het continu organiseren van aandacht voor en het gesprek over risico’s, de risicodialoog, vormt de basis van deze aanpak.

gesprek voeren over risico’s is lastig, maar belangrijker dan welk instrument dan ook. Bij een goed gesprek hoort ook het leren stellen van vragen. Eerste stap - beleidsnotitie Met deze beleidsnotitie zetten we een belangrijke stap in het versterken van risicomanagement, met als doel het bewust en verantwoord omgaan met risico’s door een open en transparante manier van samenwerken.

Het gesprek en de vragen De basis voor risicomanagement ligt in het goede gesprek (de dialoog) dat over risico’s wordt gevoerd. Een dialoog op alle niveaus in onze organisatie. Van belang is dat daarbij expliciet over risico’s wordt gesproken en dat het brede pallet aan risico’s (financieel en niet-financieel) aan bod komt. Het

achtergrond ook specifiek ingegaan op de rollen, taken en verantwoordelijkheden van de raad, het college, de directie, organisatie onderdelen, control en audit. De ‘hoe vraag’ wordt beantwoordt in de uitwerkingsnotitie Dries. Derde stap - aan de slag Aan de slag is een continueproces. Hiervoor richten we een expertgroep in die iedereen verder kan helpen met antwoorden, inzichten en hulp en ondersteuning.

Tweede stap - bewustwording In deze tweede stap zorgen wij voor risicobewustzijn in de organisatie. Hierin wordt naast de theoretische

&

&

Langs het beleidsproces

&

Methodiek

Cyclus

Management

Beleidsdnota

Toelichten

Werven

Trainen

Toolkit

Dries

De uitgangspunten die we hanteren voor het risicomanagement

ISO31000 als overall risicomanagementsystematiek

Inrichten van een passende RM-cyclus gekoppeld aan de P&C-cyclus

Riskmanager als formele rol plus uitbouw naar resilience

Nieuw beleidsdocument Risicomanagement en resilience en communicatie en opleidingsplan

Lunchlezingen, toelichten risicomanagement en resilience

Werven van collega’s die onderdeel willen worden van de expertisegroep

Trainen van de leden in methodiek en vaardigheden voor RM-sessies

Toolkit voor de Driesleden en andere collega’s

Dries operationeel

Langs het bewustwordingsproces Beleidsnota

Toelichten

Aankondiging en besluitvorming

Aankondiging Aankondiging en bespreking in directie herijking risicomanagement

Beleidsnota en Dries Opstellen en actualiseren beleidsdocumenten

Actualiteitencollege

Besluitvorming Besluitvorming directie, college en raad. Mandaat voor implementatie

Pijler 1 – De principes

Evalueren

Bewustwording specialisten

Inspiratie lezing

Dag van het risico

Aankondiging en teaser nieuw beleid en werkwijze en uitnodiging voor dag van het risico

Periodiek evalueren Tool voor van process, beleid vastleggen en en tools delen van risico’s en onzekerheden

Dries

Bewustwording breed

Dag voor brede bewustwording en ‘ontengen’

Inspirerende lezingen van risico-experts

Trainen

Workshops

Toolkit

Workshops risicomanagement

Toolkit voor de Driesleden en andere collega’s

Evalueren

GRC

Uitgangspunten

Bewustwording regulier

Dries

Evalueren

Workshops

Trainen van de leden Expertisecentrum in methodiek en is operationeel vaardigheden voor RM-sessies

Periodiek evalueren Workshops via de Academie, serious gaming, bewustzijn en werking periodieke ‘dilemma dinsdagen’

Pijler 3 – Het risicomanagementproces

Pijler 2 – Het raamwerk

Langs de lijn van ISO31000 – drie samenhangende pijlers Pijler 1 – De principes

Pijler 2 – Het raamwerk

Pijler 3 - Het risicomanagementproces

De principes geven richtlijnen over de kenmerken en van doelmatig en doeltreffend risicomanagement, waardoor de waarde ervan wordt gecommuniceerd en de bedoeling en het doel wordt uitgelegd. De principes vormen de basis voor het managen van risico’s en behoren in overweging te worden genomen bij het vaststellen van het raamwerk voor de processen voor risicomanagement in de organisatie. Deze principes stellen een ons in staat de effecten van onzekerheid op de doelstellingen te managen.

Het doel van het raamwerk voor risicomanagement is de organisatie te helpen risicomanagement in belangrijke activiteiten en functies te integreren. De doeltreffendheid van risicomanagement hangt af van de integratie ervan in de ‘organisatie-governace’, inclusief de besluitvorming. Dit vereist draagvlak vanuit belanghebbenden, met name bestuur en directie. Het raamwerk omvat het integreren, ontwerpen, evalueren en verbeteren van het risicomanagement in de hele organisatie. De organisatie moet haar bestaande werkwijzen voor risicomanagement en risicomanagementprocessen evalueren, ook de hiaten daarin, en die hiaten binnen het raamwerk aan te pakken. De componenenten van het raamwerk en de manier waarop ze samenwerken, moeten op de behoeften van de organisatie worden toegesneden.

Het risicomanagementproces omvat de systematische toepassing van beleid, procedures en werkwijzen op de activiteiten van communicatie en consultatie, het vaststellen van de context en het behandelen, monitoren en her-beoordelen, registreren en rapporteren van risico en onzekerheid. Het risicomanagementproces maakt integraal deel uit van management en besluitvorming en is geïntegreerd in de structuur, operationele bedrijfsactiviteiten en processen van de organisatie. Het wordt toegepast op strategisch, operationeel, programma- en projectniveau. Er kunnen veel toepassingen van het risicomanagementproces binnen de organisatie zijn, die op maat gesneden zijn om doelstellingen te bereiken en geschikt zijn voor de interne en/of externe context waarin ze worden toegepast. De dynamische en variabele aard van menselijk gedrag en cultuur wordt gedurende het gehele risicomanagementproces in overweging genomen. Het proces wordt vaak sequentieel gepresenteerd, maar in de praktijk is het iteratief.

Langs de belanghebbenden Visual

Raad

Dries

Dag van het risico

College en directie

Toolkit

Opleidingsplan

Communicatieplan

Opleidingsplan op maat gemaakt voor de diverse doelgroepen

Communicatieplan op maat gemaakt voor de diverse doelgroepen

En daarmee een communicatie en vertrouwen brengend risicomanagement

Trainen

Organisatie

Langs de hard- en softcontrols

Helderheid

Voorbeeldgedrag

Uitvoerbaarheid

Betrokkenheid

Het is duidelijk wat er van je wordt verwacht. Wat is acceptabel en wat niet?

Het management is een rolmodel en handelt volgens beleid, regels en procedures.

Je wordt in de gelegenheid gesteld om aan de gedragsnormen te voldoen (tijd, kennis, bevoegdheden).

Je voelt je verbonden met het beleid en je ziet het belang van controlemaatregelen

Meer weten?

Live contact Bel, mail of loop langs voor een kop koffie en een goed gesprek. Michiel Hobbij Concerncontroller

1-2-3

Zichtbaarheid / transparant

We leren van onze overtredingen ☺ en sturen ons gedrag bij.

123-control Uitgangspunt voor sowieso goed handelen.

Bespreekbaarheid

Sactioneerbaarheid

Sturing

We geven allemaal dezelfde betekenis aan regels en bespreken onze intepretatieveschillen.

Wij kennen sancties en beloningen. Een belong is niet alleen financieel.

Het management stuurt bij en geeft ruimte aan eigen ontwikkeling.