2025-221 Raadsvoorstel Definitieve overgang werkpakket reiniging naar Het Groenbedrijf

RAADSVOORSTEL Onderwerp Portefeuillehouder Voorstelnummer Datum B en W besluit Team

: : : : :

Definitieve overgang werkpakket reiniging naar HGB Wethouder Elferink, 2025-221 27-05-2025 DEV-RM

Inleiding In het bestuursakkoord 2022-2026 heeft het college zijn ambities uitgesproken over het in kaart brengen en verbeteren van de uitvoering van het dagelijks onderhoud en reiniging van de openbare ruimte. Deze ambitie luidt: 'Het onderhoud van de openbare ruimte is nu belegd bij verschillende partijen. De komende jaren kijken we naar de efficiency van het onderhoud van de openbare ruimte. Concentratie bij één partij lijkt voor de hand te liggen. We gaan onderzoeken waar het onderhoud van de openbare ruimte het meest effectief kan worden belegd.' Momenteel zijn het dagelijks onderhoud en de reiniging van de openbare ruimte in onze gemeente belegd bij twee verbonden partijen: Circulus B.V. en Het Groenbedrijf B.V. (HGB). Circulus voert de reinigingstaken in de gemeente uit. Hieronder vallen onder andere de onkruidbeheersing op verharding, het reinigen van rioolkolken, het vegen van straten, wegen en pleinen, maar ook het ruimen van zwerfafval, gladheidsbestrijding, graffitiverwijdering, ongediertebestrijding en het legen van afvalbakken. HGB voert met name onderhoudswerkzaamheden uit in de openbare ruimte, waaronder onderhoud aan gras, beplanting en bomen, speelplaatsen, sportvelden, pompen en gemalen.

Het college heeft in november 2022 opdracht gegeven om te onderzoeken of het haalbaar is de taken voor het dagelijks onderhoud en reiniging van de openbare ruimte te beleggen bij één partij. Op basis van dit onderzoek heeft het college op 23 januari 2024 besloten om het voornemen uit te spreken de taken voor reiniging en dagelijks onderhoud van de openbare ruimte door één partij te laten uitvoeren, namelijk Het Groenbedrijf B.V. (HGB). Op 26 november 2024 heeft het college bevestigd dat de taken voor reiniging en dagelijks onderhoud van de openbare ruimte per 1-1-2026 door één partij uitgevoerd gaan worden, namelijk Het Groenbedrijf B.V. (HGB). Bij dat besluit heeft het college ook opdracht gegeven de overgang van het werkpakket reiniging verder voor te bereiden en 3 producten voor definitieve besluitvorming uit te werken: * a. de vaststellingsovereenkomst Circulus- Deventer. * b. een aangepaste bedrijfsplan van het Groenbedrijf * c. de definitieve inschrijving van het Groenbedrijf op de werkomschrijving van het werkpakket reiniging Begin 2025 zijn bovenstaande documenten opgesteld. De vaststellingsovereenkomst ligt ter vaststelling voor. Een definitieve inschrijving van het Groenbedrijf op basis van CROW normering is ingediend. Op basis hiervan kan vanuit programma Leefomgeving opdracht worden gegeven.

Het concept bedrijfsplan inclusief meerjarenbegroting en een specifieke uitwerking voor het reinigingsbestek is opgesteld. Voor de groenonderdelen willen we ook nog een verdere detaillering. Dit wordt de komende maanden gedaan. Op basis van het actuele financieel beeld is de beschikbare informatie wel voldoende om de overgang van het werkpakket reiniging financieel af te hechten met Circulus. De financiële consequenties van de vaststellingsovereenkomst met Circulus en van de aankoop van de zoutloods worden met dit raadsvoorstel en concept raadsbesluit voorgelegd aan de gemeenteraad van de gemeente Deventer.

Raadsvoorstel 1. een eenmalige vergoeding in 2025 aan Circulus te verstrekken voor de transitie en frictiekosten van € 1,5 mln voor de overgang van het werkpakket reiniging 2. deze eenmalige vergoeding in 2025 te dekken uit de reserve generieke weerstandsvermogen 3. het financieel kader van programma Leefomgeving vanaf 2026 te verlagen met € 250.000 ten gunst van programma 14 algemene dekkingsmiddelen 4. de reserve generieke weerstandsvermogen te voeden met € 250.000 gedurende 6 jaren vanuit programma 14 algemene dekkingsmiddelen 5. het financieel kader van programma Leefomgeving vanaf 2032 te verhogen met € 250.000 ten behoeve van een kwaliteitsimpuls openbare ruimte op het gebied van reiniging 6. de meerjarenbegroting programma Leefomgeving 2025 en verder aan te passen 7. een krediet van € 170.000 te verlenen voor de aankoop van de zoutloods 8. het krediet voor aankoop van de zoutloods te activeren en de kapitaalslasten te dekken uit de huuropbrengst vanuit het Groenbedrijf

Kern raadsvoorstel De overgang van het werkpakket reiniging van Circulus naar het Groenbedrijf gaat gepaard met financiële consequenties. Circulus krijgt een eenmalige vergoeding van € 1,5 mln voor de transitie- en frictiekosten als gevolg van het tussentijds beëindigen van de samenwerking en de dienstverleningsovereenkomst. Deze vergoeding kan Circulus gebruiken om gemaakte kosten te dekken en om het verlies aan omzet te compenseren. Deze eenmalige vergoeding kan vanuit programma Leefomgeving gedekt worden (in 6 jaar) binnen de bestaande budgettaire kaders. Het Groenbedrijf heeft voor de overname van activa en toename van de liquiditeitsstromen een lening nodig. De raad zal rondom de zomervakantie worden voorgesteld deze lening te verstrekken.

Beoogd resultaat De beoogde resultaten om te kiezen voor één partij, zijnde HGB, die alle werkzaamheden uitvoert zijn als volgt: * De algehele kwaliteit van de inrichting en het beheer en onderhoud van de openbare ruimte kan verbeteren door het gelijktijdig aanpakken van dagelijkse onderhouds- en reinigingswerkzaamheden. Dit draagt bij aan meer tevredenheid en een positievere beleving van de buitenruimte bij inwoners. * Voor inwoners en de gemeente is het hebben van één duidelijk en herkenbaar aanspreekpunt op straat gemakkelijker en efficiënter. * Het zorgt voor een eenduidiger beeld op straat wanneer één partij verantwoordelijk is voor de uitvoering van de taken. * Er kunnen (op termijn) efficiencyvoordelen worden behaald bij het gebruik van middelen en arbeid. * Het samenbrengen van verantwoordelijkheden bij één partij kan leiden tot vereenvoudigde administratieve processen, zoals contractbeheer en rapportage. Dit kan de lasten voor de gemeente verminderen. Voor de gemeente is het zowel op bestuurlijk als op ambtelijk niveau eenvoudiger en efficiënter om één uitvoerende partij aan te sturen dan twee.

Kader - Visie Leefomgeving - Bestuursakkoord 2022-2026 ‘Dichtbij, Betrokken en Bevlogen' - Raadsmededeling 2022 - 1026: Onderzoek - Een partij voor dagelijks onderhoud

en reiniging openbare ruimte - Nota 2024-20 Toekomstscenario onderhoud en reiniging openbare ruimte d.d. 23 januari 2024 - Nota 2024-439 Onderhoud en reiniging openbare ruimte naar HGB d.d. 26 november 2024

Argumenten ten behoeve van de raad Argumenten voor overgang werkpakket reiniging naar HGB per 1-1-2026: - De overgang van het werkpakket reiniging zorgt voor een meer doelmatiger onderhoud van de openbare ruimte. De reinigings- en groenwerkzaamheden kunnen op elkaar worden afgestemd. Dit zal in 2026 direct zichtbaar worden bij de onkruidbestrijding waar het Groenbedrijf voor een andere aanpak kiest. - De overgang van het werkpakket reiniging zorgt voor een meer wijk- en buurtgerichte werkwijze bij het dagelijks onderhoud van de openbare ruimte. Op enkele onderdelen verwacht het Groenbedrijf met dezelfde inzet een hoger kwaliteitsniveau te kunnen bereiken. - De overgang van het werkpakket reiniging zorgt voor omzetstijging van een Deventer bedrijf, waarover wij volledige zeggenschap krijgen/hebben. - De omvang van de transitie- en frictiekosten sluit aan op het (geïndexeerde) bedrag vanuit het externe onderzoek uit 2023, sluit aan op een ambtelijke berekening en sluit aan op (ruwe) informatie over dit onderwerp op internet. Hierdoor kan gesteld worden dat de eenmalige vergoeding redelijk is. - De zoutloods wordt door de gemeente overgenomen en verhuurd aan HGB. Hiervoor is gekozen zodat de gemeente meer vrijheid heeft met betrekking tot de gronden in de haven en HGB meer vrijheid heeft voor het zoeken naar een eventuele mogelijke nieuwe wijkpost in de komende jaren.

De werken met een kostprijs dekkende huur, zodat de lasten voor de gemeente begrotingstechnisch neutraal zijn. Argumenten tegen: - De overgang gaat gepaard met eenmalige transitie- en frictiekosten.

Betrokken partijen en participatie Circulus en HGB hebben afgelopen maanden gezamenlijk met de gemeente aan diverse tafels de overgang van het werkpakket reiniging opgestart en de besluitvorming voorbereid. Belangrijk in dit proces zijn de medewerkers die te maken krijgen met de overgang van de werkpakket reiniging. De overgang van deze werkzaamheden wordt gezien als overgang van onderneming. Hierdoor is geen sociaal plan nodig en is dit ook geen OR-adviesplichtig traject. Dit neemt niet weg dat de OR Circulus herhaaldelijk geïnformeerd is over dit traject. Dat zal de komende tijd blijven gebeuren.

Financiële consequenties De definitieve overgang heeft financiële consequenties.

Circulus en gemeente Deventer hebben afspraken gemaakt over de omvang van de compensatie voor de gemaakte transitiekosten en de optredende frictiekosten voor een bedrag van € 1,5 mln. Voorgesteld wordt dit bedrag aan Circulus te vergoeden. Het oorspronkelijk onderzoek uit 2023 (2 jaar geleden) noemde een bedrag van € 1,2 mln. Een ambtelijke berekening kwam uit op een bedrag tussen € 1,2 en € 1,8 mln. In de beschikbare informatie op internet worden voor frictieen transitiekosten diverse percentages genoemd. Er zijn zeer grote bandbreedtes. Bij complexe overgangen waarbij niet direct een andere opdrachtgever kan worden gevonden, zijn frictiekosten van 15% per jaar (gedurende 2 jaren) niet onrealistisch. De totale transitie- en frictiekosten kunnen voor een bedrag van € 1,5 mln meerjarig (6 jaar) worden opgevangen binnen programma Leefomgeving binnen het bestaande budgettaire kader. Na deze 6 jaren wordt de financiële ruimte gebruikt voor verdere investering in een kwaliteitsimpuls van de openbare ruimte. De liquiditeits- en balanspositie van het Groenbedrijf wordt op 2 manieren substantieel beïnvloed. Het Groenbedrijf zal de activa van Circulus tegen boekwaarde overnemen. Voor deze koop zijn financiële middelen nodig. Na de overgang zullen betalingen aan personeel en derden toenemen. Dit betekent dat ook de cashflow stromen en verschillen zullen toenemen.

Als gevolg van beide ontwikkelingen heeft het Groenbedrijf meer liquiditeit nodig. De raad wordt in de loop van 2025 voorgesteld deze lening van circa € 2,3 mln te verstrekken (op basis van huidige informatie). In het concept bedrijfsplan en de meerjarenbegrotingbegroting van HGB wordt al rekening gehouden met de rente en aflossing op deze rekening.

Betrokkenheid raad De Raad heeft via de Visie Leefomgeving de kaders waarbinnen de uitvoering van het onderhoud in de openbare ruimte moet worden uitgevoerd, vastgesteld. De raad is op meerdere momenten geïnformeerd over de voortgang van het onderzoek en de voorbereidingen op de overgang van het werkpakket. Alvorens definitief te besluiten, dient de raad zich uit te spreken over de financiële consequenties; in dit geval van de vaststellingsovereenkomst en de aankoop van de zoutloods. Te zijner tijd zal de raad ook nog het formele voorstel krijgen een lening te verstrekken aan het Groenbedrijf. In dit raadsvoorstel wordt dit al aangekondigd en een indicatie gegeven over de omvang. Er zijn geen output consequenties die afwijken van de visie Leefomgeving en bijbehorend Uitvoeringsprogramma.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Deventer, de secretaris, de burgemeester,

J.P. Wassens

R.C. König