2025-06-11 Presentatie Perspectiefnota (inclusief SIA) uitleg

Perspectiefnota en Strategische Investerings Agenda TECHNISCHE SESSIE GEMEENTERAAD 11 JUNI 2025

Perspectiefnota en SIA Agenda • • • • •

Perspectiefnota Perspectiefnota vs voorjaarsnota Spelregels Strategische investerings agenda Strategische investerings agenda meer inhoudelijk vragen

Perspectiefnota • P&C document met koers en vooruitblik op beleid en financiën • Tijdig inzicht geven in de belangrijke ontwikkelingen die de komende jaren op ons afkomen. • Inzicht geven in de integrale afwegingen (beleid, organisatie en middelen) die het college maakt. • Focus op hoofdlijnen • Bijsturen op actuele ontwikkelingen • Raad in gelegenheid stellen om richting te geven aan de nog op te stellen begroting.

Rol van het college • Stelt de perspectiefnota op. Met hierin een voorstel voor de strategische investeringen agenda • Biedt inzicht in de (financiële) kaders • Biedt inzicht in de (financiële) ontwikkelingen • College maakt keuzes en afwegingen op basis van de genoemde ontwikkelingen en stelt de raad voor deze uit te werken richting begroting.

Rol van de gemeenteraad • Stelt de richting van de perspectiefnota vast • Stelt de strategische investering agenda vast • Heeft de mogelijkheid om moties en amendementen in te brengen

Wat ontvangt de gemeenteraad • Een document met perspectieven die in de domeinen spelen, waar mogelijk in samenhang • Een vertaling (als nodig) naar beleid en financiën • (Financiële) effecten van bepaalde keuzes • Een document waar in de (financiële) kaders in beeld zijn, inclusief autonome ontwikkelingen en heroverwegingen. • Een voorstel voor de strategische investerings agenda • Een voorstel van het college om een richting uit te werken tot een sluitende begroting

voorjaarsnota vs perspectiefnota Voorjaarsnota

Perspectiefnota

Gaat veel over het komende jaar en Hier proberen we wat verder te kijken. We knelpunten die er zijn op operationeel, tactisch kijken naar het volgend jaar, de volgende 4 niveau jaren en we proberen een doorkijkje te geven richting de aankomende 10 jaar. Beperkte koppeling tussen onderwerp en prioritering

Perspectieven en onderwerpen proberen we in samenhang te bezien en o.b.v. actuele ontwikkelingen en ambities te prioriteren

Meer reactief

Meer proactief

Al redelijk tot in detail uitgewerkt. Een soort minibegroting.

Blijft wat meer op hoofdlijnen

De Raad wijzigt de programmabegroting.

De Raad gaat akkoord met een voorkeursrichting en geeft het college opdracht dit uit te werken richting de begroting. De Raad stelt de SIA vast.

Nieuwe werkwijze • We merken in de organisatie dat het een andere manier van denken vraagt. • We zien nu een soort hybridevorm ontstaan. Nog de oude “knelpunten” overzichtjes, maar ook ontwikkelingen benoemd vanuit de perspectieven.

Vragen Deel 1 ging over de perspectiefnota, de rollen van het college en van de Raad en de verschillen tussen voorheen de voorjaarsnota. Deel 2 gaat over de spelregels van strategische investeringsagenda Tot dusver vragen?

Spelregels strategische investeringsagenda

Waarom een strategische investeringsagenda? De groei van Deventer vraagt grote investeringen in de fysieke leefomgeving. Om deze groei verantwoord te ondersteunen is bij de optimalisatie van de P&C cyclus besloten om de Strategische Investeringsagenda (SIA) als financieel instrument toe te voegen. Doelstelling: •

Inzicht en overzicht bieden in de toekomstige investeringsopgaven in de fysieke leefomgeving;

•

Het plannen, prioriteren en agenderen van investeringsopgaven;

•

Het reserveren van middelen om de groei van de gemeente financieel te realiseren binnen de financiële kaders van de gemeentelijke programmabegroting.

Kader/ randvoorwaarden De strategische investeringsagenda en de bijbehorende reserve gelden uitsluitend voor: •

Uitbreidingsinvesteringen in de fysieke leefomgeving voortkomend uit de groei van Deventer inclusief de onrendabele top van nieuwe (voorgenomen) grondexploitaties;

•

Investeringen met een minimale omvang van € 1 miljoen;

•

Investeringen die voortkomen uit huidige of toekomstige vastgestelde, kaderstellende (visie)documenten, zoals onder andere de omgevingsvisie.

Criteria •

Strategische relevantie/ urgentie voor de groei van Deventer

In welke mate draagt de opgave bij aan de realisatie van de strategische ambities in vastgestelde visiedocumenten (bv. Omgevingsvisie) •

Kansen voor cofinanciering vanuit het Rijk, de provincie of derden

Zijn er concrete kansen om cofinanciering te genereren die realisatie van de investering mogelijk maakt en binnen welke termijn doen deze kansen zich voor? •

Financiële haalbaarheid

In hoeverre is het voor de gemeente Deventer realistisch om de investeringsopgave te realiseren?

Rollen College en Raad •

Het College doet een voorstel en adviseert de Raad ten aanzien van de investeringen op de strategische investeringsagenda en de prioritering op de agenda;

•

De Raad stelt de strategische investerings agenda vast

•

De Raad kan het college verzoeken de SIA te wijzigen via raadsinstrumenten

•

Voorafgaand aan een investering legt het College een afzonderlijk raadsvoorstel ter besluitvorming voor aan de Raad (autorisatie van het investeringskrediet).

•

De uitvoering en voortgang van een investering worden gerapporteerd via de reguliere planning en controlcyclus.

Reserve Groei van Deventer Bij de voorjaarsnota 2024 is besloten de reserve Groei van Deventer te vormen voor financiële dekking investeringen. Incidentele voeding: • Bestemming van (een deel van het) jaarrekeningresultaat; • Onttrekking uit de generieke weerstandsreserve. Structurele voeding afhankelijk van de noodzakelijke omvang van de reserve en de ruimte hiervoor in de meerjarenbegroting. De Raad besluit over dotaties en onttrekkingen in/uit de reserve.

Proces • De SIA wordt onderdeel van de begrotingscyclus, besluitvorming perspectiefnota. • Het College doet de raad een voorstel bij de perspectiefnota. • De Raad kan wijzigingen voorstellen en stelt de SIA vast bij perspectiefnota. • Vastgestelde SIA met prioritering investeringen bepaalt welke opgaven verder uitgewerkt worden in een uiteindelijk raadsvoorstel voor investering. • Monitoring, rapportage en verantwoording ten aanzien van de voortgang van investeringen is onderdeel van de reguliere planning en control cyclus.

Strategische InvesteringsAgenda (SIA) TECHNISCHE SESSIE GEMEENTERAAD 11 JUNI 2025

Afwegingscriteria A) Strategische relevantie voor de groei van Deventer B) Kansen voor cofinanciering C) Financiële haalbaarheid

Voorstel afweging vanuit college A) Indexeringsverschil projecten versnellingsgelden -> autonoom B) Scope wijziging projecten versnellingsgelden C) Projecten met grootste kans op co-financiering

A) Indexeringsverschil 1. Binnenstad fietsenstalling 2. De Kien mobiliteitshub 3. Verzetslaan autoluw 4. De Kien Handelskade 5. Brug Roto naar binnenstad

B) Scope wijziging 1. Fietsenstalling binnenstad (mobiliteitsbeleid) 2. Tunnel onder het spoor (geen gezamenlijke tunnel met ProRail) 3. Mobiliteitshub Roto (mobiliteitsbeleid)

C) Co-financiering 1. Tunnel onder het spoor -> WoMo middelen besluit najaar BO MIRT (65%)

Kansen 1. Realisatiestimulans -> € 7.000 per gerealiseerde betaalbare woning vanaf 1-1-2026 2. Woningbouwimpuls -> zeer complexe woningbouwontwikkelingen PORT (50%) 3. WoMo (versnellingsgelden) -> infrastructurele maatregelen (65%) Prioriteitsvoorstel: Ad 1: Wechelerhoek Ad 2: Haveneiland

Ad 3: investeringen bovenregionaal OV knooppunt station Deventer, programma Fiets gekoppeld aan extra woningbouw (tunnels of verdiepte ligging Keizerslanden)

Kansen Voorstel: realisatiestimulans bijdrage vanaf 1-1-2026 voor de realisatie van betaalbare woningen storten in de reserve groei Deventer. Voorstel doel: aanjaaggeld voor (resterende) onrendabele toppen andere ontwikkelingen (niet voor infrastructurele maatregelen)

• Strategische investeringslijst