2024-955-bijlage-Bijlage 2 20241107 PAR advies (Topicus)

Planadviesraad ruimtelijke kwaliteit 07-11-2024 Aanwezigen Planadviesraad Bert Blaauwendraad (vz), Roel Bosch (secr.), Ingrid van Herel, Johan Teunis, Roel Lichtenberg, Monica Ketting, Oscar Vos Afwezig Planadviesraad Aanwezigen gemeente: Manon van Beuken Locatie: Stadhuis Deventer

Aan de Stadsmuur 79-83 - Postbus 531, 8000 AM Zwolle - 038 – 4213257 - info@hetoversticht.nl - www.hetoversticht.nl

Status: Toetsingskader:

De nitief Masterplan en beeldkwaliteitsplan Beeldkwaliteitsplan Deventer Binnenstad

Geacht College, Op 07-11-2024 is het Masterplan en Beeldkwaliteitsplan van de Topicus Campus behandeld in de Planadviesraad ruimtelijke kwaliteit. De Planadviesraad is door het Kwaliteitsteam in de afgelopen tijd goed op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen van het plan na de goedkeuring met opmerkingen van het 80% document. De Planadviesraad kon zich steeds vinden in de aandachtspunten van het Kwaliteitsteam en de zorgvuldige wijze waarop de advisering aan de initiatiefnemers heeft plaatsgevonden. In de behandeling op 7 november zijn de stukken nader toegelicht en zijn enkele vragen van de Planadviesraad beantwoord. NAAR AANLEIDING VAN DE VRAGEN De daken ter plaatse van de set-backs worden gebruikt voor dakterrassen. Het is wenselijk dat de overige buitenruimtes hoofdzakelijk als loggia's binnen de volumes worden ingepast. Uitgangspunt is dat de buitenruimtes zijn geïntegreerd in het gevelconcept. Dat betekent dat dit bij de gebouwen met een villa-typologie slechts incidenteel en met een beperkte plastiek kan worden toegepast. Het Kwaliteitsteam controleert of het masterplan met beeldkwaliteitsplan het beperken van de mogelijkheid van uitlandige balkons aan het binnengebied voldoende borgt. In de stukken is niet duidelijk hoeveel de etsenkelder verdiept is. In tekst en tekening is dit niet eenduidig.

Uitgangspunt is dat de plint van gebouw A en B architectonisch voldoet aan de villa typologie. Het binnengebied faciliteert in de padenstructuur enerzijds de beweging door het gebied, maar centraal in het gebied op de pleinen en op de luwe plekken langs de paden ook ruimte voor vertragen en zitgelegenheden. Het principe van het hekwerk van de Kweekschool loopt voor gebouw A en B door, maar in een eigentijdse uitvoering en A en B elk verschillend. De publieke toegankelijkheid van het binnengebied overdag en ook 's avonds is essentieel voor het concept. Als het terrein wordt afgesloten verliest het concept zijn kracht. Het binnengebied is een ruimte voor de stad die aansluit bij de structuur van steegje en verborgen ruimtes in de Deventer binnenstad. De publieke toegankelijkheid vereist veel van de functies, vooral in gebouw F, ook 's avonds. De hekken worden meeontwerpen maar met als uitgangspunt dat deze open staan. De angst voor beheersbaarheid bestaat niet bij Topicus, maar wel in de buurt.

fi

2

fi



Planadviesraad ruimtelijke kwaliteit Advies Topicus Campus Masterplan en Beeldkwaliteitsplan



BEVINDINGEN Het betreft een belangrijke opgave op een beeldbepalende locatie in het beschermd stadsgezicht. De Planadviesraad is positief over hoe het masterplan en het beeldkwaliteitsplan zich door de tijd heen hebben ontwikkeld en de zorgvuldige wijze waarop dit in samenspraak tussen de initiatiefnemers en het Kwaliteitsteam tot stand is gekomen. De opzet van het gehele document, vanuit een scherpe analyse van de context naar de stedenbouwkundige kaders en het masterplan is helder. De Planadviesraad is positief over de menging van functies en de benadering in het ontwerp vanuit een groene binnenwereld en de bijdrage die het plan daarmee kan bieden aan het stedelijk weefsel van Deventer. De Planadviesraad onderschrijft het advies van het Kwaliteitsteam van 29 oktober 2024 en wil in haar advies daar de volgende punten in aanvullen: Gebouwvolumes In de totstandkoming van het masterplan is er veel discussie geweest over de omvang van de bouwvolumes. Dit is begrijpelijk, omdat enerzijds de ligging tegenover het station een hoge dichtheid wenselijk maakt, en anderzijds de bebouwing aan moet sluiten op de schaal van de historische binnenstad. De Planadviesraad ziet daarom het spanningsveld in de omvang van de volumes als een logische uitkomst van dit proces.

Dat neemt niet weg dat dit ook in het vervolgproces een grote zorgvuldigheid vereist ten opzichte van de aansluiting op het beschermd stadsgezicht. Het doorzetten van de villatypologie langs de Singel en de Keizerstraat is een belangrijk uitgangspunt in het masterplan. Belangrijk in de toelichting is wel dat dit de typologie betreft, maar dat de schaal aan het stationsplein groter is. Gebouw B De Planadviesraad is kritisch over het volume van gebouw B. In hoogte moet de Topicus bebouwing aan de Singel geen opmaat vormen naar de Schouwburg. Er moet een contrast zijn tussen de twee zijden van de Keizerstraat, waarin Topicus het verlengde vormt van de villabebouwing. Gezien de omvang van het volume en de complexe geleding van gebouw B vraagt dit veel van het architectonisch ontwerp. Ten opzichte van de eerdere behandeling is gebouw B versmald met één meter. De Planadviesraad heeft vertrouwen in de uitwerking van deze complexe opgave op basis van het masterplan indien hieraan voor het ontwerpproces voorwaarden worden meegegeven (zie advies bij proces). Gebouw C De Planadviesraad wil benadrukken dat het volume van gebouw C een zoekgebied is, maar dat de vaststelling van het uiteindelijke volume een architectonische opgave is die mede afhangt van de functie.

3

Afsluitbaarheid Het uitgangspunt is dat het terrein toegankelijk is voor publiek en daarmee onderdeel is van het stedelijk weefsel van de stad. De mogelijkheid van afsluitbaarheid wordt wel meegenomen in het ontwerp, zodat het terrein wanneer het voor de beheersbaarheid echt noodzakelijk is 's nachts kan worden afgesloten. De publieke toegankelijkheid van het binnenterrein moet wel zijn gegarandeerd. De Planadviesraad adviseert de gemeente dit vast te leggen in de overeenkomst tussen de gemeente en Topicus zodanig dat dat bindend is in de gebruiksfase voor de verhuurder en/of de VVE. Duurzaamheid In de uitwerking van het architectonische ontwerp wordt voor een belangrijk deel de duurzaamheid van het ensemble bepaald. De Planadviesraad adviseert daarom om op pagina 72 onder het kopje duurzaamheid circulair bouwen toe te voegen. Toelichting: een grote gebiedsontwikkeling in de binnenstad als deze schept de verantwoordelijkheid van een hoge ambitie op het gebied van duurzaamheid. Dit betreft ook de milieu-impact (CO2 uitstoot) van materialen. De Planadviesraad adviseert daarbij aan Topicus en de gemeente om meetbare afspraken te maken, of tenminste ambities te benoemen over de milieu-impact (CO2 uitstoot) van materialen in de lijn van de Visie Deventer Circulair: De gemeente Deventer streeft naar 50% minder primaire abiotische grondsto en in 2030.

In de visie staat dat er circulaire strategieën worden gehanteerd bij gebiedsontwikkeling en bij het ontwerp, bouwen, vernieuwing, onderhoud en sloop van gebouwen. En de visie gaat uit van het inzetten op biobased bouwmateriaal, zowel voor de draagconstructie als de afbouw. De praktijk van circulair bouwen ontwikkelt zich snel en kan ook voordelen bieden (prefabricage) bij de bouw op deze binnenstedelijke locatie. De draagstructuur heeft de grootste impact op de CO2 uitstoot. Van belang daarbij is of de huidige bouwhoogtes in het masterplan voorzien in de mogelijkheid van een houten draagconstructie (vloeren in CLT). Van belang is ook om rekening te houden met veranderbaarheid van de woningen, waaronder ook de mogelijkheid om woningen samen te voegen, en om kantoren op andere functies voor te bereiden.

fi

4

ff



Plinten De plinten van het gebouw vormen een belangrijk aandachtspunt in het architectonisch ontwerp van de gebouwen en het ontwerp van het aansluitende maaiveld. Er is onduidelijkheid over de relatie tussen de verdiepte etsenkelder en het niveau van het maaiveld van de steeg tussen gebouw A en B en de aansluiting van de begane grond op het achterliggende maaiveld. De gebouwen zijn alzijdig. De logistiek en gesloten functies op de begane grond verdienen daarom bijzondere aandacht in de beginfase van het ontwerp en een integrale benadering van de toepassing van installaties. Geadviseerd wordt om een structuurontwerp te maken van de plinten, voorafgaand aan het architectonisch ontwerp van de gebouwen.

Proces De Planadviesraad adviseert de gemeente de betrokkenheid van het Q-team voort te zetten t/m de vergunningsaanvragen. De Planadviesraad heeft vertrouwen in de uitwerking van deze complexe opgave, maar adviseert de gemeente als voorwaarde mee te geven dat de Topicus gebouwen door meer dan één architectenbureau worden uitgewerkt en dat gebouw B in de ontwerpfase (VO, DO) in de handen wordt gelegd van een architectenbureau dat aantoonbare ervaring en sensitiviteit heeft op het gebied van nieuwbouw in de een delicate cultuurhistorische context.

Hoogachtend, namens de Planadviesraad ruimtelijke kwaliteit

ir. R. Bosch, secretaris

5

fi





Samenhang met Beeldkwaliteitsplan Deventer Binnenstad en welstandsnota Het is wenselijk om toe te voegen dat het Beeldkwaliteitsplan Deventer Binnenstad en de welstandsnota van toepassing zijn voor zover het beeldkwaliteitsplan Topicus niet speci eker is.