2024-884 Raadsvoorstel Bindend advies BOPA Nico Bolkesteinlaan 1, Deventer

RAADSVOORSTEL Onderwerp

:

Portefeuillehouder Voorstelnummer Datum B en W besluit Team

: : : :

Verzoek om een bindend advies t.a.v. het verzoek tot het bouwen van een Forensisch Psychiatrische Kliniek op het terrein van Brinkgreven, Nico Bolkesteinlaan 1 Wethouder Wijnhoud, 2024-884 26-11-2024 DEV-PRO-WG

Inleiding Op 29-08-2024 is een aanvraag Omgevingsvergunning ontvangen van Stichting Dimence Groep met het verzoek een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) in het kader van Hoog Complexe Beveiligde Zorg voor Transfore te mogen bouwen op het Brinkgreventerrein van de Dimence Groep in Deventer, Nico Bolkesteinlaan 1. Ons standpunt is dat op grond van de geldende ruimtelijke regels, te weten het (tijdelijk) Omgevingsplan, onderdeel Chw bestemmingsplan Deventer stad en dorpen, deel C, is het bouwen van een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) niet is toegestaan. De nieuwbouw past binnen de geldende bouwregels. Op de locatie is reeds een bouwvlak aanwezig en qua bebouwingspercentage en goot- en bouwhoogtes wordt voldaan aan de geldende regels. De te huisvesten doelgroep voldoet niet aan de opgenomen doeleindenomschrijving van de geldende bestemming "Maatschappelijk - Brinkgreven". Binnen deze bestemming is een "zorginstelling" toegestaan waar sprake moet zijn van "bewoners die voortdurende verzorging of verpleging nodig hebben". De bewoners die binnen een FPK verblijven, verblijven niet op deze locatie omdat zij primair zorg of verpleging nodig hebben, maar omdat het verblijf noodzakelijk wordt geacht in verband met de veiligheid. De zorgcomponent is uiteraard wel van belang, maar niet de belangrijkste reden.

Het verblijfsdoel ingeval van tbs is niet primair (ver)zorg(ing), maar veiligheid. Immers als de veiligheid niet voldoende in het geding is dan kan de strafrechter er voor kiezen de benodigde behandeling in een minder zwaar beveiligde instelling op te leggen. Daar komt nog bij dat de bewoners ook niet voortdurend ‘zorg’ nodig hebben. In het kader van het eerder ingediende vooroverleg (d.d. 11-08-2023) is Stichting Dimence Groep op de hoogte gesteld van deze conclusie en ook van het voornemen van uw gemeenteraad een eventuele vergunning te weigeren. De Stichting Dimence Groep is echter van mening dat een FPK wel binnen de bestemming past en er dus sprake is van een gebonden beschikking. Het is om die reden dat zij nu alsnog een aanvraag Omgevingsvergunning voor de bouw van een FPK hebben ingediend. Ons standpunt blijft dat de te huisvesten doelgroep niet passend is binnen de doeleindenomschrijving van de geldende bestemming "Maatschappelijk Brinkgreven". Daarom moet het college afwegen of zij in afwijking van de geldende regels mee kan en wil werken aan een BOPA, een Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit. Op basis van artikel 16.15a en artikel 16.15b van de Omgevingswet geldt voor een BOPA een bindend adviesrecht voor de gemeenteraad voor die gevallen die de gemeenteraad daartoe heeft aangewezen.

Uw gemeenteraad heeft aangegeven dat in elk geval alle activiteiten die in strijd zijn met de Omgevingsvisie voor adviesrecht naar uw gemeenteraad moeten en daarnaast ook alle initiatieven die naar oordeel van het college politiek gevoelig liggen en/of maatschappelijke onrust kunnen veroorzaken. Op grond van de Omgevingsvisie Deventer is het Brinkgreventerrein gelegen in 'stedelijke groengebieden'. Binnen 'stedelijk groengebieden' geldt voor

activiteiten die vallen binnen de categorie 'maatschappelijk', zoals een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) , 'in principe niet toegestaan'. In de tabel staat echter 'X*' (een kruisje met sterretje) en in de legenda wordt daarover expliciet vermeldt "Uitzondering Gezondheidspark Rielerenk: onder voorwaarden is hier een toename maatschappelijke functie mogelijk". Het bouwen van een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) is dan ook niet in strijd met de door uw gemeenteraad vastgestelde Omgevingsvisie. Echter uit het door initiatiefnemer doorlopen participatietraject, eerdere berichtgeving in de media en eerdere consultaties bij uw gemeenteraad is sprake van een initiatief dat maatschappelijke onrust veroorzaakt en politiek gevoelig ligt. Het is dan ook om die reden dat uw gemeenteraad nu gevraagd wordt een bindend advies te geven over voorliggende aanvraag voor het bouwen van een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) op het Brinkgreventerrein, Nico Bolkesteinlaan 1 te Deventer.

Raadsvoorstel 1. Negatief te adviseren ten aanzien van het verzoek in afwijking van het (tijdelijk) Omgevingsplan vergunning te verlenen aan Stichting Dimence Groep voor het bouwen van een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) in het kader van Hoog Complexe Beveiligde Zorg voor Transfore op het Brinkgreventerrein van de Dimence Groep in Deventer, Nico Bolkesteinlaan 1.

Kern raadsvoorstel Een negatief advies uit te brengen naar aanleiding van het verzoek van Stichting Dimence Groep om in afwijking van het huidige juridisch planologisch kader, het (tijdelijk) Omgevingsplan, middels een BOPA (Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit) vergunning te verlenen voor het mogen bouwen van een een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) in het kader van Hoog Complexe Beveiligde Zorg voor Transfore op het Brinkgreventerrein van de Dimence Groep in Deventer, Nico Bolkesteinlaan 1.

Beoogd resultaat Op het terrein van Brinkgreven geen ruimte te bieden voor de bouw van een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) in het kader van Hoog Complexe Beveiligde Zorg voor Transfore.

Kader De Omgevingswet, het (tijdelijke) Omgevingsplan, onderdeel Chw bestemmingsplan Deventer stad en dorpen, deel C, de Omgevingsvisie Deventer 2019 en 'de lijst van gevallen waarvoor bindend advies van de raad vereist is' (nota 2021-389)

Argumenten ten behoeve van de raad Argumenten voor het weigeren van de vergunning: * De gemeenteraad is tijdens het vooroverleg geconsulteerd. De gemeenteraad heeft toen aangegeven een zwaar gewicht toe te kennen aan het belang van omwonenden en negatief te staan tegenover deze ontwikkeling. * In de directe omgeving van Schalkhaar zijn in verhouding grootschalige voorzieningen voor bijzondere doelgroepen gevestigd, zoals Brinkgreven en het

AZC. Vanuit de omwonenden wordt aangegeven dat dit de belastbaarheid van de omgeving onder druk zet. * Het Brinkgreventerrein is weliswaar bestemd voor psychische en psychiatrische zorg en dus voor bijzondere doelgroepen, maar de forensische component bij een FPK heeft een extra zware impact op het gevoel van veiligheid van omwonenden. Het risico op incidenten kan niet volledig worden uitgesloten en deze incidenten kunnen van behoorlijke impact zijn, waardoor het woon- en leefklimaat als aangetast en onveilig wordt ervaren. Dit ontwrichtende effect maakt dat wij van mening zijn dat er geen sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Argumenten tegen het weigeren van de vergunning: * Het initiatief voorziet in een regionale en landelijk behoefte aan forensisch psychiatrische instellingen. Door het landelijk tekort aan beveiligde behandelplekken kan niet altijd de benodigde zorg worden geleverd en dat levert ongewenste situaties op; * Het initiatief past in de Omgevingsvisie en voldoet qua bouwregels aan het Omgevingsplan; * Binnen de gemeente Deventer zijn diverse vormen van de psychiatrische gezondheidszorg geclusterd op het Brinkgreventerrein. * De specifieke te huisvesten doelgroep heeft op zich zelf geen negatieve impact op de fysieke leefomgeving. Het is een gesloten inrichting met een hoog beveiligingsniveau.

Eventueel verlof gaat in hele kleine stapjes en pas zodra alles erop wijst dat dit veilig kan. Het verlof vindt ook grotendeels buiten Deventer plaats. Daarnaast is initiatiefnemer een bekende gekwalificeerde partij en moet dit soort zorg aan de hoogste eisen voldoen en daarop vindt streng toezicht plaats door het ministerie van Justitie en Veiligheid. De risico’s zijn hierdoor erg klein, hoewel nooit volledig uit te sluiten.

Betrokken partijen en participatie Voorafgaande aan deze aanvraag zijn door Stichting Dimence Groep en Transfore meerdere informatieavonden georganiseerd, is er een klankbordgroep geformeerd en er is eerder met uw gemeenteraad over voorliggend initiatief gesproken. Niet alleen (direct) omwonenden, maar ook Platform Schalkhaar, de kerngroep Dorpsvisie Schalkhaar en BOB Belangengroep Omwonenden Brinkgreven zijn geïnformeerd en hebben zowel tijdens de informatieavonden als ook schriftelijk middels brieven, zowel in het voortraject als lopende deze aanvraag, laten weten dat zij afwijzend staan tegenover het voornemen van Transfore een FPK te realiseren op het Brinkgreventerrein.

Financiële consequenties De kosten voor een BOPA en de extra kosten voor het bestuurlijk proces m.b.t. het adviesrecht worden via de Legesverordening in rekening gebracht bij initiatiefnemer.

Betrokkenheid raad Op basis van artikel 16.15a en artikel 16.15b van de Omgevingswet geldt voor een BOPA een bindend adviesrecht voor de gemeenteraad voor die gevallen die de

gemeenteraad daartoe heeft aangewezen. Uw gemeenteraad heeft aangegeven dat alle activiteiten die in strijd zijn met de Omgevingsvisie voor adviesrecht naar de gemeenteraad moeten en daarnaast ook alle initiatieven die naar oordeel van het college politiek gevoelig liggen en/of maatschappelijke onrust kunnen veroorzaken. Op grond van de Omgevingsvisie Deventer is het Brinkgreventerrein gelegen in 'stedelijke groengebieden'. Binnen 'stedelijk groengebieden' geldt voor activiteiten die vallen binnen de categorie 'maatschappelijk', zoals een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) , 'in principe niet toegestaan'. In de tabel staat echter 'X*' (een kruisje met sterretje) en in de legenda wordt daarover expliciet vermeldt "Uitzondering Gezondheidspark Rielerenk: onder voorwaarden is hier een toename maatschappelijke functie mogelijk". Het bouwen van een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) is dan ook niet in strijd met de door uw gemeenteraad vastgestelde Omgevingsvisie. Echter uit het door initiatiefnemer doorlopen participatietraject, eerdere berichtgeving in de media en eerdere consultaties bij uw gemeenteraad is naar oordeel van het college wel sprake van een initiatief dat maatschappelijke onrust veroorzaakt en politiek gevoelig ligt.

Het is om die reden dat uw gemeenteraad nu gevraagd wordt een bindend advies te geven over voorliggende de aanvraag voor het bouwen van een Forensisch Psychiatrische Kliniek (FPK) op het Brinkgreventerrein, Nico Bolkesteinlaan 1 te Deventer.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Deventer, de secretaris, de burgemeester,

J.P. Wassens

R.C. König